Maches

Santes o'r 6g oedd Maches (Lladin: Machuta, a roddodd ei henw i'r pentref Llanfaches (cyn hynny: "Merthyr Maches").

Roedd yn ferch i  Gwladys ach Brychan a Gwynllwg ac yn chwaer i Cadog, Cyfyw, Cynidr a Glywys.Spencer, R. 1991, Saints of Wales and the West Country, Llanerch Credir mai bugail ydoedd ac iddi gael ei lladd gan ladron penffordd a geisiodd ddwyn ei maharen.catholicsaints.info; adalwyd 12 Mehefin 2016. Mae eraill yn dweud ei bod hi wedi lladd gan pagan a aeth ati fel cardotyn a trywanwyd hi gyda cyllell

Yn ôl y traddodiad, cododd Tathew eglwys iddi yn Llanfaches (a alwyd cyn hynny yn 'Ferthyr Marches') er cof amdani, ond symudwyd ei chorff i eglwys yng Nghaer-went.

Gweler hefyd
Dylid darllen yr erthygl hon yng nghyd-destun Santesau Celtaidd 388-680

Llyfryddiaeth
Buched Dewi, gol. D. Simon Evans (Caerdydd, 1959)

Cyfeiriadau

Categori:Merched y 6ed ganrif o Gymru
Categori:Pobl o Sir Fynwy
Categori:Seintiau o Gymru
Categori:Seintiau o Lydaw
Categori:Teyrnas Gwent
Categori:Teyrnas Erging