Eurgain

Un o'r seintiau cynharaf oedd Eurgain (hefyd Eigen, Eurgen ac Eurgan) - er bod llawer o'i hanes wedi'i gymylu gan Iolo Morganwg ac eraill.

Ceir hefyd lawysgrifau o eiddo Iestyn ab Gwrgant sy'n nodi: "y bu'n byw yn agos at y ganrif gyntaf, roedd yn ferch i Garadog, arweinydd yr amddifyniad yn erbyn y Rhufeiniad yn y canrif cyntaf. Priododd Eurgain â Sallog; preswyliodd y ddau yng Nghaer Sallog. Ar ôl cael eu cipio a'u cymryd i Rhufain mewn cadwyni gyda'i thad a'i chwaer Gwladus, dywedir fod Eurgain wedi dychwelyd o Rufain gyda Charadog,  i ffurfio coleg o ddeuddeg disgybl a alwyd yn Gôr Eurgain. Arhosodd Gwladus yn Rhufain ac aeth yn disgybl i St Paul.Breverton, T.D.2000, The Book of Welsh Saints, Glyndwr Publishing Mae nifer o ysgolheigion, gan gynnwys: Rice Rees, Jane Williams, Sabine Baring-Gould a John Williams (Ab Ithel) yn mynnu mai Eurgain oedd y santes gyntaf.

Ni ddylid cymysgu hi gyda Eurgain ach Maelgwn Gwynedd, santes o'r 6g .

Eglwys yn dwyn ei henw
Eglwys sy'n dwyn ei henw yw Eglwys Llanigon, ond mae rhai o'r farn mai cyfeiriad sydd yma i Eigion, brawd Sant Cynidr, a roddodd ei enw i eglwys gyfagos, sef yr eglwys yng Nghlas-ar-Wy.

Edward Elgar
Defnyddiodd Elgar yr enw Eigen mewn cantata a ysgrifennodd rhwng 1897 a 1898, a soniai am y Brenin Eigen a drechwyd gan y Rhufeiniaid. Ond mae posibilrwydd iddo ddefnyddio'r enw gan fod ganddo gymydog o'r un enw: 'Eigen Stone', pan oedd yn byw yn Malvern.

Gweler hefyd
Rhestr Seintiau Cymru
Santesau Celtaidd 388-680
Eurgain ach Maelgwn Gwynedd

Cyfeiriadau

Categori:Seintiau o Gymru
Categori:Llaneurgain
Categori:Pobl o Sir y Fflint
Categori:Hanes traddodiadol Cymru
Categori:Llinach Cunedda
Categori:Pobl o Gonwy
Categori:Pobl y 6ed ganrif o Gymru
Categori:Teyrnas Gwynedd