John Iltyd Nicholl

Roedd John Iltyd Nicholl (21 Awst 1797 – 27 Ionawr 1853) yn dirfeddiannwr, yn gyfreithiwr ac yn wleidydd Ceidwadol a chynrychiolodd etholaeth Caerdydd yn y Senedd rhwng 1832 a 1852.
Cefndir

Roedd Nicholl yn fab i John Nicholl, Ystâd Merthyr Mawr, Pen-y-bont ar Ogwr; barnwr amlwg ac aelod seneddol dros nifer o etholaethau poced yn Lloegr a Judy (née Birt) ei wraig.<ref>Y Bywgraffiadur NICHOLL, JOHN (1797 - 1853)  adalwyd 24 Ionawr 2016</ref>

Cafodd ei addysgu yn ysgol Westminster a Choleg Eglwys Crist, Rhydychen lle graddiodd gyda gradd dosbarth cyntaf yn y clasuron ym 1822, Bagloriaeth yn y Gyfraith Cyffredin 1823 a Doethuriaeth yn y Gyfraith Cyffredin ym 1826.Page:Alumni Oxoniensis (1715-1886) volume 3.djvu/246. (2015, August 14). In Wikisource. Retrieved 03:38, January 24, 2016, from https://en.wikisource.org/w/index.php?title=Page:Alumni_Oxoniensis_(1715-1886)_volume_3.djvu/246&oldid=5584557

Ym 1821Wales, Glamorgan Parish Registers, 1558-1900," database, FamilySearch : adalwyd 24 Ionawr 2016, John Nicholl & Jane Harriet Talbot, 1821; Marriage, citing Penrice, Glamorgan, Wales, Glamorgan Family History Society, Cardiff. priododd Jane Harriet, merch Thomas Mansel Talbot (a brawd Christopher Rice Mansel Talbot AS Sir Forgannwg 1830 – 1890), bu iddynt 7 o blant.

Gyrfa
Fe'i galwyd i'r Bar yn Lincoln's Inn ym 1824 a daeth i feddiant yr ystâd deuluol ar farwolaeth ei dad ym 1838

Rhwng 1838 a 1841 bu'n gwasanaethu fel Ficer Cyffredinol a Meistr y Cyfadrannau Talaith Caergrawnt, swydd gyfreithiol yn Eglwys Loegr yn ymwneud â rhwymiadau priodas, penodi notarïaid cyhoeddus, tyngu llwon, dyfarnu ar gyfraith claddu a chynnig cyngor cyfreithiol i'r Archesgob.

Gwasanaethodd fel Barnwr Adfocad Cyffredinol y Lluoedd Arfog (pennaeth y system Llys Farsial) rhwng 1841 a 1846.Williams, William Retlaw The parliamentary history of the principality of Wales, from the earliesr times to the present day, 1541-1895, comprising lists of the representatives, chronologically arranged under counties, with biographical and genealogical notices of the members, together with particulars of the various contested elections, double returns and petitions  adalwyd 24 Ionawr 2016

Gyrfa Wleidyddol
Safodd fel ymgeisydd Ceidwadol Marchnad Rhydd yn etholiad cyffredinol 1832 gan guro'r ymgeisydd Rhyddfrydol Yr Arglwydd Crichton Stewart yn gyffyrddus, gan dal y sedd yn ddiwrthwynebiad hyd etholiad 1852 pan gollodd i'r ymgeisydd Rhyddfrydol Walter Coffin.

Gwasanaethodd fel Arglwydd Comisiynydd y Trysorlys rhwng mis Mawrth ac Ebrill 1835.

Daeth yn aelod o'r Cyfrin Gyngor ym 1841.

bawd|chwith|Carreg Coffa John Nicholl, Eglwys Gadeiriol Llandaf
Marwolaeth
Wedi colli ei sedd seneddol aeth ar daith i'r Eidal a bu farw yn Rhufain yn 55 mlwydd oed. Claddwyd ei weddillion ym mynwent Campo Cestio, Rhufain (y fynwent i estroniaid nad ydynt yn Gatholigion – lle claddwyd y beirdd Keats a Shelley hefyd). Mae llun o'i fedd i'w gweld ar wefan Find a Grave'' Find a Grave John Nicholl  adalwyd 24 Ionawr 2016, ac mae cofadail iddo yn Eglwys Gadeiriol Llandaf

Cyfeiriadau

Categori:Aelodau Seneddol y Deyrnas Unedig dros etholaethau Caerdydd
Categori:Genedigaethau 1797
Categori:Gwleidyddion y 19eg ganrif o Gymru
Categori:Gwleidyddion Ceidwadol
Categori:Marwolaethau 1853
Categori:Cyfreithwyr o Gymru
Categori:Aelodau Seneddol Cymru 1832-1835
Categori:Barnwyr o Gymru