J. O. Roberts

Actor ac athro o Gymro oedd John Owen Roberts, a adwaenid fel J. O. Roberts (17 Ionawr 1932 – 19 Gorffennaf 2016). Cafodd ei hunangofiant, Ar Lwyfan Amser, ei ryddhau yn 2005 fel rhan o Gyfres y Cewri. Bu'n aelod blaenllaw o Gwmni Theatr Gwynedd o'i chreu ym 1986.

Bywyd cynnar
Ganed John Owen Roberts yn Lerpwl, ac ar ddechrau yr Ail Ryfel Byd, symudodd e a'i chwaer i fyw gyda'i nain a'u taid ar Ynys Môn. Cafodd rhan fwyaf o'i addysg ar yr ynys a dechreuodd ei ddiddordeb mewn drama yn y cyfnod hwn.

Gyrfa
Addysg
Yn y 1950au, dychwelodd i Lerpwl fel athro ond roedd ei ddiddordeb ym myd drama wedi cydio ac roedd wedi ymddangos mewn dramâu radio ac ar lwyfan yn barod. Aeth ymlaen i ddysgu yn Llannerch-y-medd a Bodffordd, cyn symud i adran ddrama'r Coleg Normal, Bangor.

Actor
bawd|deunydd marchnata y gyfres Lleifior
Dechreuodd actio gyda Theatr Fach Llangefni. Wedi ymddeol o'i swydd fel athro ar ddechrau'r 1980au, daeth J O Roberts yn wyneb cyfarwydd mewn dramâu teledu, ac ar lwyfan.

Ymddangosodd mewn nifer o ddramau a chyfresi teledu, yn eu plith - Hufen a Moch Bach (1983-1988), Mae Hi'n Wyllt Mr Borrow (1984), Cysgodion Gdansk (1987), Deryn, Talcen Caled. Chwaraeodd rhan Harri Vaughan yn Lleifior (1993-1995) - cyfres yn seiliedig ar lyfrau enwog Islwyn Ffowc Elis. Portreadodd Owain Glyn Dŵr yn y ffilm Owain Glyndŵr ym 1983, yn olrhain hanes y gwrthryfelwr.

Bywyd personol
Roedd yn briod a Mabel Ceridwen Owen, athrawes a ddysgodd yn Ysgol Gyfun Llangefni cyn ymddeol. Bu farw Mabel yn 56 mlwydd oed ar 6 Chwefror 1991, o ganser yr ofari. Cawsant ddau o blant - y gyflwynwraig Nia Roberts a'r cyflwynydd chwaraeon, Gareth Roberts.

Derbyniodd Gymrodoriaeth er Anrhydedd am wasanaeth i fyd y ddrama o Brifysgol Bangor ar 13 Gorffennaf 2016. Bu farw wythnos yn ddiweddarach yn ei gartref - Pengwern, Benllech ar Ynys Môn.

Cynhaliwyd angladd cyhoeddus ddydd Gwener 29 Gorffennaf gyda gwasanaeth yng Nghapel Paradwys, Llanallgo am 1yp.

 Cynyrchiadau 
(detholiad)

 Theatr 
Cwmni Theatr Gwynedd

 Enoc Huws
 Golff
 Ffrwd Ceinwen

 Teledu a Ffilm 

 Hufen a Moch Bach (1983-1988)
 Mae hi'n Wyllt Mr Borrow (1984)
 Cysgodion Gdansk (1987)
 Deryn
 Talcen Caled
 Lleifior (1993-1995)
 Owain Glyndŵr (1983)
 Jabas
 Jabas Jones (ffilm) (1990)
 Heliwr (1996)

 Oriel 

Cyfeiriadau

Categori:Pobl o Lerpwl
Categori:Genedigaethau 1932
Categori:Marwolaethau 2016
Categori:Actorion teledu o Gymru
Categori:Actorion theatr o Gymru