Etholiad Cynulliad Cenedlaethol Cymru, 2016

Cynhaliwyd Etholiad Cynulliad Cenedlaethol Cymru, 2016 ar ddydd Iau 5 Mai 2016, pan etholwyd Aelodau'r Cynulliad (AC) i holl seddi'r cynulliad; 60 ohonynt. Hwn oedd 5ed etholiad ar gyfer Cynulliad Cenedlaethol Cymru, yr ail ers Deddf Llywodraeth Cymru 2006 a'r cyntaf ers Deddf Llywodraeth Cymru 2014. Cynhaliwyd yr etholiad cyn yr un yma yn 2011 a chyn hynny yn 2007, 2003 a 1999.

Yn fyr, aeth nifer ACau y Blaid Lafur a'r Ceidwadwyr i lawr, gwelwyd ACau UKIP yn cael eu hethol drwy sytem gyfrannol yr etholiad (Rhestr Rhanbarth) a chipiodd Leanne Wood, Arweinydd Plaid Cymru sedd Leighton Andrews, Llafur yn y Rhondda.

Yn yr etholiad flaenorol enillwyd mwyafrif y seddi gan y Blaid Lafur, a gipiodd bedair seddi yn fwy na'r tro cynt. Yn 2015 roedd gan y Blaid Lafur 30 o seddi, sef union hanner cyfanswm seddi'r Cynulliad, un arall oedd angen arnynt i hawlio mwyafrif. Gwelodd y blaid hefyd ogwydd o 10% o'u plaid; yr ail blaid fwyaf oedd y Blaid Geidwadol, gydag 14 o seddi: dau'n fwy na'r flwyddyn cynt. Fodd bynnag, collodd arweinydd y Blaid Geidwadol, Nick Bourne, ei sedd. Collodd Blaid Cymru bedair sedd a dim ond 5 aelod a gafodd y Democratiaid Rhyddfrydol.)

Yn Is-etholiad Ynys Môn, 2013 a gynhaliwyd ar ddydd Iau y 1af o Awst 2013 cododd gogwydd Plaid Cymru i +16.82% pan enillodd ymgeisydd newydd y Blaid, Rhun ap Iorwerth y sedd.http://www.assemblywales.org/newhome/new-news-fourth-assembly.htm?act=dis&id=247249&ds=6/2013

Bydd gan ddinasyddion gwledydd Prydain, Y Gymanwlad a'r Undeb Ewropeaidd yr hawl i bleidleisio, cyn belled a'u bod yn byw yng Nghymru a thros 18 oed ar y diwrnod. Ar yr un diwrnod, cynhelir etholiad ar gyfer Senedd yr Alban, Cynulliad Gogledd Iwerddon, Cynulliad Llundain a Maer Llundain a nifer o awdurdodau yn Lloegr. Gohiriwyd yr etholiadau hyn i gyd am gyfnod o flwyddyn - o 1015 i 2016 - oherwydd y cynhaliwyd Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig yn 2015. Dan Ddeddf Cymru 2014, bydd etholiadau'r cynulliad yn cael eu cynnal bob yn 5 mlynedd.

canol|400px

Polau piniwn
Yn ôl pôl piniwn  7–11 Ebrill 2016; YouGov/ITV Wales), roedd Pleidlais etholiadol y Blaid Lafur i lawr o 42.3% yn yr etholiad diwethaf i 35%; y Toriaid i lawr o 25% i 19%, Rhyddfrydwyr i lawr o 10.6% i 6%. Ar y llaw arall, roedd pleidlais Plaid Cymru i fyny o 17% i 21% ac UKIP ar 17%.

Enwebiadau'r etholaethau
Nodyn: Dynodir y rhai a etholwyd gyda chefndir lliw y blaid.

 Etholaeth Ceidwadwyr Llafur Dem Rhydd Plaid CymruGwyrddUKIP Eraill Canlyniad Aberafan Christopher Tossell David Rees Helen Ceri Clarke Bethan JenkinsJonathan Tier Glenda Davies  Llafur yn dal eu gafael Aberconwy Janet Finch-SaundersMike PriestleySarah Lesiter-Burgess Trystan LewisPetra Haig  Ceidwadwyr yn dal eu gafael Alun a Glannau DyfrdwyMike Gibbs Carl SargeantPeter Roy WilliamsJacqueline HurstMartin BennewithMichelle Brown  Llafur yn dal eu gafael Arfon Martin Anthony PeetSion JonesSara Lloyd Williams Sian Gwenllian   Plaid Cymru yn dal eu gafael Blaenau Gwent Tracey West Alun Davies Brendan D'Cruz Nigel CopnerKevin Boucher  Llafur yn dal eu gafael Bro MorgannwgRoss England Jane Hutt Denis Campbell Ian Johnson Alison Haden Lawrence Andrews  Llafur yn dal eu gafael Brycheiniog a Sir Faesyfed Gary Pricewww.twitter.com Alex Thomas Kirsty Williams Freddy Greaves Grenville Ham Thomas Turton Rhyddfrydwyr yn dal eu gafael Caerffili Jane Pratt Hefin David Aladdin Ayesh Lindsay Whittle Andrew Creak Sam Gould Llafur yn dal eu gafael Canol Caerdydd Joel Williams Jenny Rathbone Eluned Parrottwww.twitter.com Glyn WiseGlyn Wise wedi'i ddewis fel ymgeisydd Plaid Cymru dros Ganol Caerdydd ; gwefan Plaid Cymru; adalwyd 29 Gorffennaf 2015Amelia WomackMohammed-Sarul IslamJane Croad (Annibynnol) Llafur yn dal eu gafael Castell Nedd Peter Crocker-Jaques Jeremy Miles Frank LittleAlun LlewelynLisa RapadoRichard PritchardStephen Hunt (Annibynnol) Llafur yn dal eu gafael Ceredigion Dr Felix Aubel Ieuan Wyn JonesElizabeth Evans Elin JonesBrian williamsGethin James  Plaid Cymru yn dal eu gafael  Cwm Cynon Lyn Hudson Vikki Howells  Michael Robert WallaceCerith GriffithsJohn MathewsLiz Winks Llafur yn dal eu gafael De Caerdydd a Phenarth Ben Grey Vaughan GethingNigel HowellsDafydd Trystan DaviesAnthony SlaughterHugh Moelwyn Hughes Llafur yn dal eu gafael De ClwydSimon Baynes Ken Skates Aled RobertsMabon ap GwynforDuncan ReesMandy Jane Jones  Llafur yn dal eu gafael Delyn Huw Owen Williams Hannah BlythynTom RippethPaul RowlinsonNigel Williams  Llafur yn dal eu gafael Dwyfor Meirionnydd Neil Fairlamb Ian D A MacIntyre Stephen W Churchman Dafydd Elis-ThomasAlice Stroud HookerFrank Wykes  Plaid Cymru yn dal eu gafael Dwyrain AbertaweSadie Vidal Michael HedgesCharlene A WebsterDic JonesTony YoungClifford R Johnson  Llafur yn dal eu gafael Dwyrain Caerfyrddin a Dinefwr Mathew Paul Steve JeacockWilliam Powell Adam PriceFreya AmsburyNeil Hamilton Plaid Cymru yn dal eu gafael Dwyrain Casnewydd Munawar Mughal John Griffiths Paul HallidayTony SalkeldPeter VarleyJames Peterson Llafur yn dal eu gafael Dyffryn Clwyd Sam Rowlandshttps://twitter.com/WelshConserv/status/624814767455268864 Ann JonesGwyn WilliamsMair RowlandsPaul Davies Cooke Llafur yn dal eu gafael Gogledd Caerdydd Jayne Cowan Julie MorganJohn DixonElin Walker JonesChris Von Ruhland Hayden M RushworthFiona Burt (Annibynnol) Llafur yn dal eu gafael Gorllewin AbertaweCraig lawton Julie James Christopher HolleyDr Dai LloydGareth J TuckerRosie Irwin Brian Johnson (Plaid Sosialaidd) Llafur yn dal eu gafael Gorllewin CaerdyddSean Driscoll Mark DrakefordCadan ap TomosNeil McEvoyHannah PunderGareth BennettElliot Freedman (Annibynnol)
Lee David Wools (Freedom to Choose) Llafur yn dal eu gafael Gorllewin Caerfyrddin a De Sir Benfro Angela BurnsMarc TierneyAlistair Cameron Simon ThomasDewis Simon Thomas fel ymgeisydd Plaid CymruValerie Judith BradleyAllan T BrookesChris Overton Ceidwadwyr yn dal eu gafael Gorllewin Casnewydd Matthew Evanshttps://twitter.com/WelshConserv/status/624815268393545728 Jayne BryantJayne Bryant ar southwalesargus.co.uk Liz NewtonSimon CoopeyMike FordPippa BartolottiBill Fearnley Whittingstall (Annibynnol)
Gruff Meredith (Cymru Sofran) Llafur yn dal eu gafael Gorllewin Clwyd Darren MillarJo Thomas Victor BabuLlyr Huws GruffyddJulian MahyDavid Edwards  Ceidwadwyr yn dal eu gafael Gŵyr Lyndon Jones https://twitter.com/Craig4CardiffN/status/627219711915356160 Rebecca EvansSheila Mary Kingston JonesHarri RobertsAbi Cherry-HamerColin Beckett  Llafur yn dal eu gafael IslwynPaul Williams Rhianon PassmoreMathew KidnerLyn AckermanKaty BeddoeJoe Smyth  Llafur yn dal eu gafael LlanelliStefan Ryszewski Lee Waters Gemma-Jane Bowker Helen Mary JonesGuy SmithKen Rees Siân Caiach (Gwerin Gyntaf) Llafur yn dal eu gafael Maldwyn Russell George Martyn singleton Jane Doddshttps://twitter.com/DoddsJane/status/625679440530513920Aled Morgan HughesRichard H ChalonerDes Parkinson  Ceidwadwyr yn dal eu gafael Merthyr Tudful a Rhymni Elizabeth Simon Dawn Bowden  Bob GriffinBrian ThomasJulie ColbranDavid John Rowlands  Llafur yn dal eu gafael Mynwy Nick RamsayCatherine Fookes Veronica GermanJonathan ClarkChris WereTim Price Debby Blakebrough (Annibynnol)
Stephen Morris (Democratiaid Seisnig) Ceidwadwyr yn dal eu gafael Ogwr Huw Irranca-Davies  Huw Irranca-DaviesAnita DaviesTim ThomasLaurie BrophyElizabeth Kendall Llafur yn dal eu gafael Pen-y-bont ar Ogwr George Jabbour Carwyn JonesJonathan PrattJames RadcliffeCharlotte BrownCaroline Jones Llafur yn dal eu gafael Pontypridd Joel Stephen James Mick Antoniw Mike Powell Chad RickardKen BarkerEdwin John Allen  Llafur yn dal eu gafael Preseli Penfro Paul Davies Dan LodgeBob KilmisterJohn OsmondFrances A BryantHoward William Llillyman Ceidwadwyr yn dal eu gafael Rhondda Maria Helen Hill Leighton AndrewsRhys Taylor Leanne Wood Pat MathewsStephen John Clee Plaid Cymru yn cipio'r sedd Torfaen Graham Smith Lynne Neagle Alison WilottMatthew Woolfall-JonesSteven JenkinsSusan Boucher  Llafur yn dal eu gafael Wrecsam Andrew Atkinsonhttps://twitter.com/andrew4wrexham/status/621424759880945664 Lesley Griffiths Beryl BlackmoreCarrie HarperAlan ButterworthJanette Stefani  Llafur yn dal eu gafael Ynys Môn Clay Theakston  Julia Dobson  Thomas Crofts Rhun ap IorwerthGerry WolfSimon Wall Daniel ap Eifion (Annibynnol) Plaid Cymru yn dal eu gafael 

Rhestrau Rhanbarthol

Canolbarth a Gorllewin Cymru
Diddymu Cynulliad Cymru CeidwadwyrFined farmer tops Tory candidate list for assembly poll Y Blaid Werdd LlafurFormer MEP Baroness Eluned Morgan on course to become an Assembly Member Dem Rhydd Plaid CymruGwefan y Cynulliad Cenedlaethol; adalwyd 29 Gorffennaf 2015 Cymdeithas annibynnol Leol Cymru UKIP Plaid Gristnogol Cymru Gwerin Gyntaf Plaid y Lwnis Plaid Gomiwnyddol1. Jeremy David Pugh Aled Davies Alice Hooker-Stroud Joyce Watson William Powell Simon Thomas Huw Meredydd GeorgeNeil Hamilton Jeffrey David Green Siân Caiach Lady Lily The Pink Catrin Ashton2. Philip Bridger Ian Harrison Grenville Morgan Ham Eluned Morgan  Jane Dodds Helen Mary Jones Darren James Mayor Gethin James Susan M P Green Alford Clement Thomas Tristian Shout Rick Newham3. Richard John Davies Harry Legge-Bourke Pippa Pemberton John Charles Bayliss Gemma-Jane Bowker Vicky Moller  Desmond Parkinson Louise Wynne Jones Marion Patricia Binney Lord & Lady Dunquan Clive Griffiths4. Ben Edwards Denise Howard Frances Ann Bryant Antonia Antoniazza Robert Phillip Kilmister Fred Greaves  Howard Lillyman Barbera Irene Hill Stephen Royston Bowen Knigel Knapp David Llywelyn Brown5.  Edward Rayner Peett Brian Dafydd Williams  Alistair Ronald cameron Mandy Williams-Davies    David Wayne Erasmus Helen Swindon6.  Stephen Davies   Stephen William ChurchmanAled Morgan Hughes    Leutenant Jâger Schnitzel7.  Mary Davies    Elin Tracy Jones    R U Seerius8.      Steffan Huw Gwent   9.      Elin Jones   10.      John D Osmond   11.      Adam Price  
 CANLYNIAD: Llafur 2 Sedd	Pleidleisiau 41,975, Plaid Cymru 1 Sedd	Pleidleisiau 56,754, UKIP 1 Sedd	Pleidleisiau 25,042 Joyce Watson, Eluned Morgan, Simon Thomas, Neil Hamilton
Ymddiswyddodd Simon Thomas a cymerwyd ei le gan Helen Mary Jones ar Awst 2018.

Gogledd Cymru
 Plaid Gomiwnyddol Ceidwadwyr Annibynnol Y Blaid Werdd Llafur Dem Rhydd Plaid Cymru UKIPDiddymu Cynulliad Cymru Plaid y Lwnis Cymdeithas annibynnol Leol Cymru1. Trevor Jones, Mark Isherwood Mark John Young Duncan Rees, Mary Felicity Wimbury Aled Roberts Llyr Gruffydd Nathan Gill Harry Harrington Nick the Flying Brick Goronwy Edwards2. Mandy Walsh, Janet Elizabeth Haworth  Martin Morris Bennewith Jason Mathew McLellan Victor Babu Carrie Harper Michelle Margaret Brown Bryan Craven Lord Cameron of Roundwood Merfyn Parry3. Glyn Davies Barbara Hughes  Petra Mary Haig Bernadette Patricia Horton Sarah Lesiter-Burgess Paul Rowlinson  Mandy Jones * Phillip Thomas Price Johnny Disco Nigel Smith4. Graham Morgan Anthony Wayne Bertola  James Gerard Wolff Carolyn Ann Thomas Rob Walsh Eleanor Ann Griffith David John Edward Nicola Hodgson Sir Oink A-Lot Barbara Smith5.  Garry David Burchett    Bruce Roberts Jacqui Hurst Mr McFloatyhands6.  Adam Kealey    Tom Rippeth Abdul Mukith Khan Leon of Britain7.Victoria Jane Fisher Trystan Lewis8.Laura Knightly Mair Eluned Rowlands9. Llinos Medi Huws10. Dafydd Meurig11. Phil Edwards12. Gareth Jones
CANLYNIAD: UKIP 2 Sedd	Pleidleisiau 25,518, Plaid Cymru 1 Sedd	Pleidleisiau 47,701, Ceidwadwyr 1 Sedd	Pleidleisiau 45,468 Nathan Gill, Michelle Brown, Llyr Gruffydd, Mark Isherwood
Ymddiswyddodd Nathan Gill ar 27 Rhagfyr 2017 a cymerwyd ei le gan Mandy Jones y diwrnod canlynol.

Canol De Cymru
Diddymu Cynulliad Cymru CeidwadwyrFreedom to Choose Plaid CymruPlaid Cymru yn cyhoeddi ymgeisyddion rhestr Canol De Cymru Plaid y Lwnis  UKIP Y Blaid Werdd Plaid Gomiwnyddol Llafur Dem Rhydd Clymblaid Undebwyr Llafur & Sosialwyr CymruPlaid Cydraddoldeb i FenywodAnnibynnol1.David Maybery BevanAndrew RT DaviesBernice Evans Leanne Wood Mark W BeechGareth BennettAmelia Womack Robert GriffithsBelinda Robertson Eluned ParrottRoss SaundersSarah ReesJonathan Edward Bishop2.Ceri Elen Renwick David Melding Neil McEvoy  Howling Laud HopeMohamed Sarul IslamAnthony Slaughter Gwen GriffithsBrian BlackJohn DixonMia HollsingSharon Lovell3.Timothy F Mathias Richard John Dafydd Trystan DaviesAntony John Davies Liz WilksHannah PudnerRamon CorriaAnna McMorrinKaren Roberts Lianne FrancisRuth Williams4.Richard M H Read Keith DewhurstElizabeth J Musa Baron Von ThunderclapStephen J CleeChristopher von RuhlandDan ColeAli AhmedCadan ap TomosSteve WilliamsEmma Rose5. Adam RobinsonChad Anthony RickardMichael Stephens  Alison Haden  Bablin Molik Helen Jones6.Beth FlowersMichael A C Deem     Nigel HowellsMathew Hatton7. Elin Walker Jones     Elizabeth ClarkCatherine Peace8.   Glyn Wise     Rhys TaylorSeb Robyns9.   Pauline Jarman                  10.   Ian J Johnson                   11.   Cerith Griffiths                   12.    Elin Tudur                   '
 CANLYNIAD: Ceidwadwyr 2 Sedd	Pleidleisiau 42,185, Plaid Cymru 1 Sedd 	Pleidleisiau 48,357, UKIP 1 Sedd 	Pleidleisiau 23,958 Andrew RT Davies, David Melding, Neil McEvoy, Gareth Bennett

Dwyrain De Cymru
Diddymu Cynulliad Cymru CeidwadwyrAsghar tops Tory assembly election list for South Wales East Ffrynt Cenedlaethol Prydain Y Blaid Werdd Llafur Dem Rhydd Dems Rhydd yn cyhoeddi ymgeiswyr dwyrain de Cymru Plaid Cymru Plaid y Lwnis UKIP Plaid Gomiwnyddol Cymru Clymblaid Undebwyr 
Llafur & Sosialwyr Cymru1. David John Pritchard Mohammad Asghar Adam John Lloyd Pippa Bartolotti Ruth Lorraine Jones Veronica German Steffan Lewis Baron Von Magpie Mark Reckless Tommy Roberts Jamie Samuel George Davies2. Roger Michael Wilson Laura Anne Jones Milton Ellis Ann Were Peter Richard Jones Paul Halliday Delyth Jewell Hugo Shovit David John Rowlands Mark Eric Griffiths Clare Joanna Gibbs3. Victoria Blackman Christopher John Butler  Chris Were Deborah Ann Wilcox Bob Griffin Nigel Copner Mad Mike Young Susan Boucher Barbara Ann Thomas David Peter Reid4. Donald James Blackman Geoffrey Clive Burrows  Katy Beddoe Owen Evans Alison Leyland Willott Lyn Ackerman Dr Doodle Do Julie Ann Price Thabo William Miller Joshua James Rawcliff5.  William Graham  Andrew Creak  Brendan Thomas D'Cruz Jonathan T Clark Arty Poll   Mohammed Jabed Miah6. Gavin Chambers Kay David Matthew Woolfall-JonesRhys Llywelyn Alyn Pewtner7. Nigle John Godfrey Aladdin Ayesh Eli Jones8. Gillian Marion Jones9.Anthony Michael Salkeld10. Brian Malcolm Thomas11. Ellie Silcox12. Simon Dennis Coopey
 CANLYNIAD: UKIP 2 Sedd 	Pleidleisiau 34,524, Ceidwadwyr 1 Sedd 	Pleidleisiau 33,318, Plaid Cymru 1 Sedd	Pleidleisiau 29,686 Mark Reckless, David Rowlands, Mohammad Asghar, Steffan Lewis
Ar ôl farwolaeth Steffan Lewis yn Ionawr 2019 cafodd Delyth Jewell lle yn y Cynulliad.

Gorllewin De Cymru
Diddymu Cynulliad Cymru CeidwadwyrPlaid y Lwnis Plaid Cymru Y Blaid Werdd Plaid Gomiwnyddol Llafur Dem Rhydd Clymblaid Undebwyr
Llafur & Sosialwyr Cymru UKIP1.James Cole Suzy DaviesBaron Barnes Von Claptrap Bethan JenkinsLisa RapadoLaura PicandCeri Lynne Reeves Peter BlackOwen E HerbertCaroline Jones2.Shaun Patrick CuddihyAltaf HussainSir Stevie WonderfulDr Dai LloydCharlie BarlowRoger Samuel JonesAndrew John JenkinsCherly Anne GreenClaire Louise JobMartyn Ford3.Philip Anthony Hughes-DaviesDaniel S BoucherGlyn HyndmanAlun LlewelynLaurie BrophyJustin Peter LilleyFiona Margaret GordonHelen Ceri ClerkJohn M EvansColin Joseph Beckett4.Sheilagh MillerEdward Yi HeRobert William GilisTim ThomasMike WhittallStephen Leonard HarmerScott JonesSheila Kingston JonesA C J DaviesClifford Roy Johnson5. Carol Ann WebsterDewi Anthony BowenLinet PurcellTom MullerAnita Dawn DaviesRonnie Job 6.Rebecca SinghPeter Alban MorrisPhillipa Jane RichardsMike DayEmma Saunders 7.Megan WilliamsMargaret Jane PhillipsDaniel Mark Thomas 8. Rebeca Phillips 9.Harri Llwyd Roberts10.James Radcliffe11.Duncan Higgitt12.Dic Jones
 CANLYNIAD:  Plaid Cymru 2 Sedd 	Pleidleisiau 29,050, Ceidwadwyr 1 Sedd	Pleidleisiau 25,414, UKIP 1 Sedd	Pleidleisiau 23,096 Bethan Jenkins, Dai Lloyd, Suzy Davies, Caroline Jones

Cyfeiriadau

Categori:Etholiadau Cynulliad Cenedlaethol Cymru
Cynulliad Cenedlaethol Cymru