Joseph Seth Jones

Un o'r Gymry a fudodd i Batagonia ar long y Mimosa oedd Joseph Seth Jones (1845–1912).  Roedd yn ugain mlwydd oed ac yn gweithio fel argraffydd i Gwasg Gee pan ffarweliodd â Chymru.  Mae'n enw adnabyddus gan iddo gadw cofnod o'r daith drwy ddull dyddiadur.

 Cefndir 
Ganwyd Joseph Seth Jones ym Mhenanner, plwyf Llanfair Talhaearn.  Ef oedd y ieuengaf ond un o wyth o blant Charles a Jane Jones.  Mynychoch ysgol Nantglyn cyn iddo orfod symud i ysgol Llanfair Talhaearn.  Ar ôl gadael yr ysgol yn bedwar ar ddeg mlwydd oed, dechreuodd Joseph Seth Jones brentisiaeth gyda'r Visitor Office, sef argraffdy Robert Jones, Abergele.  Ond gadawodd y swydd honno oherwydd "amgylchiadau yn y swyddfa" chwe mis cyn gorffen ei brentisiaeth.  Ar ôl hyn, fe ddechreuodd ar ei swydd llawn amser fel argraffydd i Wasg Gee, Dinbych.

 Gadael Cymru 
Nid yw'n eglur pam benderfynodd Joseph Seth Jones ymfudo.  Credir ambell un iddo gael ei ysbrydoli ar ôl gweld hysbyseb a ymddangosodd yn rhifyn 8 Ebrill o Yr Herald Cymraeg, yn gofyn am '12 o fechgyn ieuanc, cynefin a gwaith, ac o gymeriad da' a'r cynnig o 'drefn esmwyth i ad-dalu' costau'r daith.  Gwrthododd Gwasg Gee ei ymddiswyddiad yn wreiddiol, ond gadel ei swydd y gwnaeth yn y pen draw er mwyn hwylio o ddociau Lerpwl.

 Dyddiadur 
Ysgrifennodd Joseph Seth Jones ei ddyddiadur rhwng y cyfnodau 19-26 Ebrill 1865, 25 Mai - 27 Gorffennaf 1865 a 14-21 Mawrth 1866.  Yn ei nodiadau mae'n son am y diwrnodau oedd yn arwain at gychwyn y fordaith ar Fai 28, yn ogystal â'i gyfnod ar fwrdd y Mimosa.

 Llythyrau 
Yn ogystal ag ysgrifennai ei ddyddiadur, ysgrifennodd Joseph Seth Jones gasgliad o lythyron .

 Llyfryddiaeth 
Elvey MacDonald (2002) Dyddiadur Mimosa - Joseph Seth Jones

Cyfeiriadau

Categori:Genedigaethau 1845
Categori:Marwolaethau 1912
Categori:Y Wladfa
Categori:Hanesyddion o Gymru