William Theophilus Thomas (Gwilym Gwenffrwd)

Gweinidog Ymneilltuol a bardd Cymraeg oedd William Theophilus Thomas (1824 – 11 Mai 1899), a adnabyddid gan amlaf wrth ei enw barddol Gwilym Gwenffrwd.Y Bywgraffiadur Cymreig ar wefan Llyfrgell Genedlaethol Cymru.

Bywgraffiad
Ganed Gwilym yn Nhreffynnon, Sir y Fflint, rywbryd yn 1824. Aeth i fyw ym Manceinion yn ddyn ifanc. Yno ymunodd â'r eglwys Annibynnol Gymraeg yn Gartside. Dechreuodd bregethu fel pregethwr cynorthwyol ac yn 1851 fe'i ordeiniwyd yn weinidog yng nghapel Cana yn Llanddaniel Fab, Sir Fôn.

Ar ôl ymddeol am dymor byr oherwydd cyflwr bregus ei iechyd, symudodd i'r Wyddgrug lle treuliodd gyfnod yn weinidog eglwysi Annibynnol Soar a Jerusalem. Bu farw ar yr 11eg o Fai 1899 yn yr Wyddgrug.

Llenydda
Yn ei gyfnod ym Manceinion daeth i adnabod beirdd a llenorion Cymraeg y ddinas honno a dechrau llenydda a barddoni. Cyfrannodd nifer o erthyglau a cherddi i'r newyddiaduron a'r cylchgronau Cymraeg a daeth yn bur adnabyddus felly. Cyhoeddodd gyfrol o ddiwinyddiaeth, Sylwadau ar Fodolaeth Enaid, yn 1883.

Llyfryddiaeth
 Y Trefniedydd Cyfreithiol (1863)
 Sylwadau ar Fodolaeth Enaid (1883)

Cyfeiriadau

Categori:Beirdd Cymraeg
Categori:Diwinyddion o Gymru
Categori:Eglwys yr Annibynwyr yng Nghymru
Categori:Genedigaethau 1824
Categori:Llenorion Cymraeg
Categori:Llenorion y 19eg ganrif o Gymru
Categori:Marwolaethau 1899
Categori:Pobl o Dreffynnon