Bwrdeistrefi Trefaldwyn (etholaeth seneddol)

Roedd Bwrdeistrefi Trefaldwyn yn gyn etholaeth Seneddol Gymreig a oedd yn dychwelyd un Aelod Seneddol i Dŷ'r Cyffredin, Senedd y Deyrnas Unedig. Sefydlwyd yr etholaeth o dan y Ddeddfau uno gan ddanfon ei gynrychiolydd cyntaf i San Steffan ym 1542. Cafodd yr etholaeth ei ddiddymu ar gyfer Etholiad cyffredinol 1918.

Ffiniau
Yn wreiddiol roedd bwrdeiswyr trefi Trefaldwyn, Llanllyfni, Llanidloes a'r Trallwng yn cael bwrw pleidlais yn yr etholaeth ond o 1728 i 1832 dim ond bwrdeiswyr Trefaldwyn oedd yn cael pleidleisio; Ym 1832 adferwyd yr etholfraint i'r cyfan o'r trefi gwreiddiol ac ychwanegwyd atynt drefi Machynlleth a'r Drenewydd.

Yn draddodiadol credid bod yr etholaeth yn "eiddo" i iarllaeth Powys.James, Arnold J a Thomas, John E. Wales at Westminster - A History of the Parliamentry Representation of Wales 1800-1979 Gwasg Gomer 1981 ISBN 0 85088 684 8

Aelodau Seneddol

Aelodau Seneddol 1542-1831
SeneddAelod1542William Herbert  1545William Herbert  1547William Herbert  1553 (Mawrth)Richard Herbert 1553 (Hydref)Sion ab Edmund 1554 (Ebrill)Richard Lloyd 1554 (Tachwedd)Richard Lloyd1555 anhysbys1558William Herbert 1559John Man1562/3 John Price1571Arthur Price1572Rowland Pugh1581Richard Herbert1584Richard Herbert 1586Matthew Herbert1588Rowland Pugh1593Richard Morgan1597Thomas Jukes 1601 John Harris  1604Edward Whittingham1614Syr John Danvers1621Edward Herbert1624George Herbert1625   George Herbert1626Syr Henry Herbert1628Syr Richard Lloyd1640Richard Herbert1642 Gwag1646 George Devereux1653 Gwag1659Syr Charles Lloyd1660Syr Thomas Myddelton1661John Purcell1665Henry Herbert1679Matthew PryceEbrill 1685William WilliamsGorffennaf 1685Charles Herbert1691Price Devereux1701John Vaughan1705Charles Mason1708John Pugh1727Syr William Corbet1741James Cholmondeley1747Henry Herbert1748Francis Herbert1754William Bodvell1759Richard Clive1771Frederick Cornewall1774Whitshed Keene1818Henry Clive

Aelodau Seneddol 1832-1918
BlwyddynAelodPlaid 1832 David Pugh  Ceidwadol 1833 John Edwards Chwig1841 Hugh Cholmondeley Ceidwadol 1847 David Pugh  Ceidwadol1861 John Samuel Willes Johnson Ceidwadol 1863 Charles Hanbury-Tracy Rhyddfrydol1877 Frederick Hanbury-Tracy Rhyddfrydol 1885 Pryce Pryce-Jones Ceidwadol 1886 Frederick Hanbury-Tracy Rhyddfrydol 1892 Pryce Pryce-Jones Ceidwadol 1895 Edward Pryce-Jones Ceidwadol 1906 John David Rees Rhyddfrydol Rhagfyr 1910 Edward Pryce-Jones Ceidwadol

Etholiadau
Etholiadau yn y 1830au

Di-rymwyd y canlyniad uchod a chynhaliwyd etholiad newydd ar 8 Ebrill 1833

Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1835; John Edwards; Rhyddfrydol; diwrthwynebiad

Etholiadau yn y 1840au
bawd|Hugh Cholmondeley

Gan fod y ddau ymgeisydd yn gyfartal bu'n rhaid i bwyllgor seneddol pennu'r buddugol; gan na wnaed cais i'r pwyllgor i gefnogi achos Cholmondeley dros gadw'r sedd cafodd Pugh ei ethol

Etholiadau yn y 1850au



Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1857; David Pugh; ceidwadol; diwrthwynebiad

Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1859; David Pugh; ceidwadol; diwrthwynebiad

Etholiadau yn y 1860au
Bu farw Pugh ym 1861, cafodd ei olynu gan ei fab yng nghyfraith:

Isetholiad Bwrdeistref Trefaldwyn 1861John Samuel Willes Johnson; ceidwadol; diwrthwynebiad.

Bu farw Johnson ym 1863 a chynhaliwyd isetholiad arall ar 20fed Awst 1863:
bawd|Charles Hanbury-Tracy





Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1868; Charles Hanbury-Tracy; Rhyddfrydol; diwrthwynebiad

Etholiadau yn y 1870au
Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig, 1868; Charles Hanbury-Tracy; Rhyddfrydol; diwrthwynebiad

Cafodd Charles Hanbury-Tracy ei godi i Dŷ'r Arglwyddi ym 1877



Etholiadau yn y 1880au
bawd|Frederick Hanbury-Tracy Vanity Fair 17 Mai 1884







Etholiadau yn y 1890au
bawd|Syr Pryce Pryce-Jones
bawd|Edward Pryce-Jones





Etholiadau yn y 1900au



bawd|John David Rees Vanity Fair 1907-02-20



Etholiadau yn y 1910au





Cyfeiriadau

Categori:Etholaethau hanesyddol yng Nghymru
Categori:Hanes Sir Drefaldwyn