Ysgol Penybryn, Tywyn

Ysgol gynradd Gymraeg yn Nhywyn, Gwynedd, yw Ysgol Penybryn.

Cyffredinol
Fel yr awgryma'r enw, saif Ysgol Penybryn ar fryncyn nid nepell o ganol hanesyddol tref Tywyn.

Mae dalgylch yr ysgol yn cynnwys tref Tywyn ac (er Medi 2013) pentref Aberdyfi. Mae'r ysgol yn bwydo Ysgol Uwchradd Tywyn.

Yn 2010, deuai tuag 11% o'r disgyblion o aelwydydd oedd â'r Gymraeg yn brif iaith.Adroddiad ar Ysgol Penybryn, Tywyn, 4 Mai 2010, Estyn.

Hanes
Agorwyd yr ysgol yn 1860 dan yr enw 'Towyn British School'. Yr adeilad gwreiddiol yw bloc gogleddol yr ysgol bresennol; adeiladwyd y prif floc arall yn 1900. Yn wreiddiol, tŷ'r prifathro oedd y tŷ sy'n dal i sefyll yn union i'r gogledd i'r ysgol.Robert Evans, Penbryn School, Tywyn, Gwynedd: Archaeological Assessment  (Gwynedd Archaeological Trust Report No.1048, May 2012), p. 6.

Yn ystod y 1860au, defnyddid y 'Welsh stick' (ffurf ar y  Welsh Not) er mwyn cosbi plant a gafwyd yn siarad Cymraeg. Ond ymddengys na fu'r ymdrech hon i rwystro plant rhag siarad yr iaith yn llwyddiannus iawn.Archifdy Meirionnydd, Gwasanaeth Archifau Gwynedd, Llyfr Log Ysgol Brydeinig Towyn, Sir Feirionnydd, 1863-76 , Casglu'r Tlysau.

 Cyfeiriadau 

 Dolenni allanol 
 Gwefan Ysgol Penybryn 

Categori:Ysgolion cynradd Gwynedd
Categori:Ysgolion cynradd Cymraeg
Ysgol Penybryn