Ystad Dinefwr

Mae Ystad Dinefwr (hefyd Parc Dinefwr), yn ystad hynafol ger Llandeilo yn Sir Gaerfyrddin, sy'n cynnwys safle Castell Dinefwr, pencadlys tywysogion Deheubarth yn yr Oesoedd Canol. Saif ar lan Afon Tywi. Dyma ganolfan weinyddol cwmwd Maenor Deilo yn yr Oesoedd Canol. Dinefwr oedd prif lŷs ŵyr Rhodri Mawr, sef Hywel Dda, brenin cyntaf Deheubarth ac yn nes ymlaen brenin y rhan fwyaf o Gymru.

Cadwraeth
SoDdGA
Mae'r ystad wedi'i dynodi'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig yng Nghymru (SoDdGA neu SSSI) ers 01 Ionawr 1973 fel ymgais gadwraethol i amddiffyn a gwarchod y safle.Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru (bellach 'Cyfoeth Naturiol Cymru');  adalwyd 25 Rhagfyr 2013 Mae ei arwynebedd yn 224.53 hectar. Cyfoeth Naturiol Cymru yw'r corff sy'n gyfrifol am y safle.

Math o safle
Dynodwyd y safle’n un o statws arbennig ar sail daeareg yn ogystal â bod ynddo fywyd gwyllt o bwys ac o dan fygythiad. Er enghraifft efallai i’r statws gael ei ddynodi oherwydd fod ynddo strata’n cynnwys ffosiliau hynod o greaduriaid asgwrn cefn neu ffosiliau o bryfaid neu blanhigion yn ogystal â’r stratigraffeg ei hun (h.y. haenau o greigiau o bwys cenedlaethol).

Cyffredinol
Mae SoDdGA yn cynnwys amrywiaeth eang o gynefinoedd, gan gynnwys ffeniau bach, dolydd ar lannau afonydd, twyni tywod, coetiroedd ac ucheldiroedd. Mae'n ddarn o dir sydd wedi’i ddiogelu o dan Ddeddf Bywyd Gwyllt a Chefn Gwlad 1981 am ei fod yn cynnwys bywyd gwyllt neu nodweddion daearyddol neu dirffurfiau o bwysigrwydd arbennig.

 Cyfeiriadau 

Gweler hefyd
 Castell Dinefwr
 Teyrnas Deheubarth
 Gwarchodfa Natur Genedlaethol
 Cymdeithas Edward Llwyd
 Ardal o Harddwch Naturiol Eithriadol

Categori:Hanes Sir Gaerfyrddin
Categori:Llandeilo
Categori:Safleoedd o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig yn Sir Gaerfyrddin
Categori:Teyrnas Deheubarth