Pyllau Illtud

Mae Pyllau Illtud wedi'i ddynodi'n Safle o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig yng Nghymru (SoDdGA neu SSSI) ers 1 Ionawr 1965 fel ymgais gadwraethol i amddiffyn a gwarchod y safle.Gwefan Cyngor Cefn Gwlad Cymru (bellach 'Cyfoeth Naturiol Cymru');  adalwyd 25 Rhagfyr 2013 Mae ei arwynebedd yn 91.11 hectar. Cyfoeth Naturiol Cymru yw'r corff sy'n gyfrifol am y safle.

Illtud
Mae'r enw yn ei chysylltu â Sant Illtud (6g). Saif ger Eglwys Llanilltud a Mynydd Illtud. Ceir carnedd gron Bedd Gŵyl Illtud a safle archaeolegol Tŷ Illtud yn yr un ardal hefyd; roedd yn arfer cynnal gwylnos yno ar Noson Gŵyl Illtud (6 Tachwedd).T. D. Breverton, The Book of Welsh Saints (Caerdydd, 2000).

Math o safle
Dynodwyd y safle’n un o statws arbennig ar sail daeareg yn ogystal â bod ynddo fywyd gwyllt o bwys ac o dan fygythiad. Er enghraifft efallai i’r statws gael ei ddynodi oherwydd fod ynddo strata’n cynnwys ffosiliau hynod o greaduriaid asgwrn cefn neu ffosiliau o bryfaid neu blanhigion yn ogystal â’r stratigraffeg ei hun (h.y. haenau o greigiau o bwys cenedlaethol).

Cyffredinol
Mae SoDdGA yn cynnwys amrywiaeth eang o gynefinoedd, gan gynnwys ffeniau bach, dolydd ar lannau afonydd, twyni tywod, coetiroedd ac ucheldiroedd. Mae'n ddarn o dir sydd wedi’i ddiogelu o dan Ddeddf Bywyd Gwyllt a Chefn Gwlad 1981 am ei fod yn cynnwys bywyd gwyllt neu nodweddion daearyddol neu dirffurfiau o bwysigrwydd arbennig.

 Cyfeiriadau 

Gweler hefyd
 Gwarchodfa Natur Genedlaethol
 Cymdeithas Edward Llwyd
 Ardal o Harddwch Naturiol Eithriadol

Categori:Illtud
Categori:Llynnoedd Powys
Categori:Safleoedd o Ddiddordeb Gwyddonol Arbennig ym Mhowys
Categori:Llwybrau Byw