Pali brown

Gwyfyn sy'n perthyn i urdd y Lepidoptera yw pali brown, sy'n enw gwrywaidd; yr enw Saesneg yw Bright-line Brown-eye, a'r enw gwyddonol yw Lacanobia oleracea. Geiriadur enwau a thermau  ar Wefan Llên Natur. Adalwyd 13/12/2012. Fe'i ceir drwy Ewrop, Asia, India, Corea a Japan.
bawd|chwith|200px|Siani flewog
bawd|chwith|200px|Chwiler

Enw amgen ar y pali brown gan Dafydd Dafis yw gwyfyn tomato (gweler isod)

Disgrifiad technegol ac amrywiad

[Rhychwant adenydd 35 i 40 mm.] Adain flaen frown goch wedi'i chymylo â lliw tywyllach; gwythiennau llwyd, gwynllyd tuag at y termen: stigma reniform oren yn ei ran uchaf, ffwsgws tywyll oddi tano; crwn cylchog, ymyl gwyn, weithiau'n fach iawn; llinell dan-ymylol yn wyn mân, danheddog ar wythiennau 3 a 4 i'r termen; adain gefn yn wynllyd diflas, ffwsgws golau tuag at y termen; y gwythiennau tywyll. Mae lliw'r llawr yn amrywio ar un ochr i frown du, ab. obscura Spul, ac ar y llall i rufous, ab. rufa Tutt; ab. variegata Aust, o Foroco, yn olauach, melyn cochlyd.Seitz, A. Ed., 1914 Die Großschmetterlinge der Erde, Verlag Alfred Kernen, Stuttgart Band 3: Tua. 1, Die Großschmetterlinge des palaearktischen Faunengebietetes, Die palaearktischen eulenartigen Nachtfalter, 1914

Mae'r larfa yn wyrdd neu'n frown wedi'i dotio â gwyn gyda llinellau troellog du a melyn i lawr yr ochr gydag ymylon tywyllach. Mae'r tiwberclau yn ddu. Mae'n bwydo ar ystod eang o blanhigion ac weithiau mae'n bla ar tomatoau wedi'u tyfu. Mae'r rhywogaeth yn gaeafu fel pwpa.

Mae ar ei hadain o ail hanner mis Mehefin i fis Gorffennaf. O bryd i'w gilydd, bydd ail genhedlaeth o ddiwedd mis Awst i hanner cyntaf mis Medi.

Mae'n gwladychu tir wedi'i drin yn bennaf fel gerddi, tirweddau parciau a thir braenar lle mae planhigion porthi addas yn tyfu. Yn ogystal, gellir ei ganfod hefyd mewn coedwigoedd cors, lloriau dyffrynnoedd a gorlifdiroedd.
 Walter Forster, Theodor A. Wohlfahrt: Die Schmetterlinge Mitteleuropas. Band 4: Eulen. (Noctuidae). Franckh’sche Verlagshandlung, Stuttgart 1971, ISBN 3-440-03752-5.

Cyffredinol

Gellir dosbarthu'r pryfaid (neu'r Insecta) sy'n perthyn i'r Urdd a elwir yn Lepidoptera yn ddwy ran: y gloynnod byw a'r gwyfynod. Mae'r dosbarthiad hwn yn cynnyws mwy na 180,000 o rywogaethau mewn tua 128 o deuluoedd.

Wedi deor o'i ŵy mae'r pali brown yn lindysyn sy'n bwyta llawer o ddail, ac wedyn mae'n troi i fod yn chwiler. Daw allan o'r chwiler ar ôl rhai wythnosau. Mae pedwar cyfnod yng nghylchred bywyd glöynnod byw a gwyfynod: ŵy, lindysyn, chwiler ac oedolyn.

Gweler hefyd
 Rhestr gwyfynod a gloynnod byw
 Cymdeithas Edward Llwyd a Llên Natur

Cyfeiriadau

Categori:Gwyfynod