Ffŵl Ebrill

Dethlir ffŵl Ebrill (weithiau Ebrill ffŵl) mewn nifer o wledydd ar fore 1 Ebrill bob blwyddyn. Nid yw Dydd Ffŵl Ebrill yn wŷl genedlaethol, ond adnabyddir a dethlir y dydd yn fyd-eang fel diwrnod pan fydd pobl yn chwarae pranciau ar ei gilydd.

Nid oes sicrwydd beth yw tarddiad yr arferiad. Yn ôl un ddamcaniaeth, daeth o wŷl Rufeinig hynafol i ddathlu'r dduwies Ceres pan fyddai dynion yn chwarae bili-ffŵl a gwisgo dillad benywod. Mae'r ail ddamcaniaeth yn cysylltu'r traddodiad hwn â dathliadau blwyddyn newydd. Cyn y flwyddyn 1582, pan gyflwynwyd calendr newydd, yr oedd pobl yn arfer dathlu blwyddyn newydd ar ddiwedd mis Mawrth ac yr oedd 1 Ebrill yn ddiwedd cyfnod o adloniant. Gan hynny, awgryma eraill y byddai'r rhai a oedd yn dathlu ar 1 Ionawr yn chwerthin am bennau'r rhai a oedd yn dal i ddathlu yn y gwanwyn.

 Triciau Ffŵl Ebrill yng Nghymru 
Mae cofnod o'r term yn 1823 a sôn amdano fel "hen arfer" ym mhapur newydd y Dydd yn 1876.

Yn 1893, cyhoeddwyd y gerdd ganlynol gan "Llinos Wyre" ym mhapur Tarian y Gweithiwr:

Ac yn 1914 roedd Yr Herald Cymraeg yn sôn am driciau tebyg megis gwraig yn dweud wrth ei gŵr bod y tŷ drws nesa ar dân.

Yn 1985 fe gyhoeddodd Sulwyn Thomas ar ei raglen Stondin Sulwyn ar Radio Cymru y byddai Eisteddfod Genedlaethol 1991 yn cael ei gynnal yn Los Angeles.

 Cyfeiriadau 

Categori:Ebrill
Categori:Gwyliau
Categori:Jôcs