Cydnabyddiaeth Ryngwladol o Wladwriaeth Palesteina

Mae cydnabyddiaeth ryngwladol o Wladwriaeth Palesteina, gan fwyaf, yn gydnabyddiaeth gan y corff priodol i wnued hynny, sef y Cenhedloedd Unedig. Y cefndir i hyn ydy gwrthdaro Israelaidd-Palesteinaidd a ddeilliodd oherwydd fod cenedl y Palesteiniaid wedi colli eu tir i Israel pan grëwyd gwladwriaeth Israel yn 1948. Yn 1948 gorfodwyd cannoedd o filoedd o Balesteiniaid i ffoi o'u cartrefi yn yr hen Balesteina Adnabyddir y ffoedigaeth hon gan y Palesteiniaid fel Al Nakba (Arabeg: النكبة‎ "Y Drychineb").
thumb
thumb
thumb
bawd|Dome in Jerusalem The Capital City Of Palestine
thumb
thumb
thumb

Yn gryno
Ar 14 Hydref 1974, cydnabyddwyd Mudiad Rhyddid Palesteina (neu'r PLO) gan Gynulliad y Cenhedloedd Unedig (UN) a rhoddwyd yr hawl iddynt i gymeryd rhan yn nhrafodaethau'r Cynulliad Cyffredinol pan drafodir statws y genedl.UNGA, 14Hydref 1974; Resolution 3210 (XXIX). Invitation to the Palestine Liberation Organization  (doc.nr.A/RES/3210 (XXIX))

Ar 22 Tachwedd 1974, ehangwyd eu hawliau i gymeryd rhan ym mhob trafodaeth.UNGA, 22 Tachwedd 1974; Resolution 3237 (XXIX). Observer status for the Palestine Liberation Organization  (doc.nr. A/RES/3237 (XXIX))

Ar 15 Rhagfyr 1988, derbyniwyd a chymeradwywyd "Datganiad o Ymreolaeth Palesteina" gan Cynulliad Cyffredinol; Cynnig 43/177.UNGA, 15 Rhagfyr 1988; Resolution 43/177. Question of Palestine  (doc.nr. A/RES/43/177)

Ar 29 Tachwedd 2012, rhoddwyd i'r PLO statws arsylwi (Observer state status) gan Gynulliad Cyffredinol y Cenhedloedd Unedig.

Cydnabyddiaeth cyn 2012
Cyhoeddwyd Palesteina'n Wladwriaeth ar y 15fed o Dachwedd 1988 yn Algeria mewn cyfarfod arbennig o alltudion Cyngor Cenedlaethol Mudiad Rhyddid Palesteina (y PLO). Cynsail cyfreithiol hyn oedd Penderfyniad Cynulliad Cyffredinol y Cenhedloedd Unedig, (Penderfyniad 181 (II) a gymeradwywyd ar 29 Tachwedd 1947, a oedd yn dod a hawliau Prydain i ben ac yn rhannu Israel yn ddwy wladwriaeth.

O fewn dim, cymeradwywyd y Datganiad gan nifer o wledydd: "Within two weeks of the PNC meeting, at least fifty-five nations, including states as diverse as the Soviet Union, China, India, Greece, Yugoslavia, Sri Lanca, Malta, and Sambia, had recognized the Palestinian state." ac erbyn diwedd y flwyddyn daeth cefnogaeth i'r cydnabyddiaeth hwn gan 80 o genhedloedd.

Y Cenhedloedd Unedig
Ar 29 Tachwedd 2012, derbyniwyd cynnig a oedd o flaen Cynulliad y Cenhedloedd Unedig a oedd yn newid statws Paleseina i fod yn "Wladwriaeth heb fod yn aelod" ("non-member state"). Roedd nifer y gwledydd a gytunodd â'r cynnig yn 138 a'r nifer o wledydd a oedd yn erbyn y cynnig yn 9; cafwyd 41 o wledydd a ataliodd eu pleidlais. Golygai hyn fod y Cenhedloedd Unedig yn derbyn sofraniaeth Palesteina fel Gwladwriaeth a hynny gyda mwyafrif eithriadol.

Y gwledydd a bleidleisiodd yn erbyn y cynnig oedd: Israel, yr Unol Daleithiau, Ynysoedd Marshall, Canada, Gweriniaeth Tsiec, Micronesia, Nawrw, Palaw a Panama.

Cydnabyddiaeth gan awdurdodau eraill
Ar 29 Medi 2012 derbyniwyd cynnig gan Lywodraeth yr Undeb Ewropeaidd a oedd yn datgan eu bod yn "Cefnogi ac yn galw ar eu haelodau (gwledydd) i gefnogi hawl y Paleseiniaid i gael eu cynrychioli fel gwladwriaeth oddi fewn y Cenhedloedd Unedig."

Galwodd Pab Bened XVI am roi statws Gwladwriaeth i Balesteina yn ystod ei ymweliad i Israel yn 2009. Cyfarfu Mahmoud Abbas, sef Cadeirydd Awdurdod Cenedlaethol Palesteina (PNA) eto ym Mehefin 2011.

Ar 3 o Hydref 2014 cafwyd anerchiad gan Brif Weinidog Sweden y byddai ei wlad yn cydnabod cenedl Palesteina ac yna ar 13 Hydref 2014 pleidleisiodd Llywodraeth y DU o 274 i 12 o blaid cydnabod Palesteina yn genedl.

Yn Ionawr 2016 cyhoeddodd y Fatican fod eu "Cytundeb gyda Gwladwriaeth Palesteina" wedi dod i rym. Mae eu defnydd o'r gair "gwladwriaeth" yma'n holl bwysig, gan ei fod yn cefnogi'n llwyr statws di-aelod llawn i'r Palesteiniaid yng Nghynulliad Cyffredinol y Cenhedloedd Unedig.rt.com; adalwyd Ionawr 2016

2012 UN General Assembly resolution granting Palestine a non-member observer status.

Gweler hefyd
Gwrthdaro Israelaidd-Palesteinaidd
Palesteina
Tiriogaethau Palesteinaidd

Cyfeiriadau


Categori:Tiriogaethau dadleuol

Categori:Arabiaid

Categori:Hanes y Dwyrain Canol
Categori:Gwrthdaro Arabaidd-Israelaidd