Mario Vargas Llosa

Awdur a gwleidydd o Beriw oedd Jorge Mario Pedro Vargas Llosa (28 Mawrth 1936 – 13 Ebrill 2025). Enillodd Wobr Lenyddol Nobel yn 2010.

Cafodd ei eni yn Arequipa, i deulu dosbarth canol.

Ef oedd llywydd PEN Rhyngwladol rhwng 1976 ac 1979.

Yn ogystal â'i yrfa lenyddol, roedd yn weithgar yn wleidyddol. Er iddo ddechrau'n gomiwnydd ac yna'n sosialydd, trodd at ryddfrydiaeth yn ddiweddarach, a safodd yn etholiad arlywyddol Periw yn 1990 gyda chlymblaid ryddfrydol asgell dde FREDEMO. Er iddo aros ym Mheriw, rhoddwyd dinasyddiaeth Gweriniaeth Dominica a Theyrnas Sbaen iddo. Roedd o'n erbyn hunan-lywodraeth yng Ngwlad y Basg a Chatalwnia.

Bu farw yn Lima fis Ebrill 2025 yn 89 oed.

Cyfeiriadau

Categori:Academyddion Coleg y Brenin, Llundain
Categori:Aelodau'r Académie française
Categori:Genedigaethau 1936
Categori:Marwolaethau 2025
Categori:Enillwyr Gwobr Lenyddol Nobel
Categori:Gwleidyddion o Beriw
Categori:Llenorion Sbaeneg o Beriw