Mariupol

bawd|300px|Un o ardaloedd preswyl y ddinas ar ôl y goresgyniad gan Rwsia. Yn ystod cyrchoedd nos gan fyddin Rwsia, llosgwyd Wcrainiaid yn fyw yn eu fflatiau.

Dinas yn nwyrain Wcráin ydy Mariupol. Mae wedi'i lleoli ar lan Môr Azov. Mae'n borthladd masnachol a cheir yma orsaf reilffordd a maes awyr.

 Hanes 
Fe'i sefydlwyd yn yr 16g. Enwau blaenorol: Pavlovsk (1778-1779), Zhdanov (1948-1989).

Parhaodd gwarchae tri mis o ddinas Mariupol gan luoedd Rwsia o ddiwedd mis Chwefror i ddiwedd mis Mai 2022. Dechreuodd y paratoadau ar gyfer yr ymosodiad ddechrau gwanwyn 2021. Dyma'r frwydr fwyaf a helaethaf yn Ewrop ers yr Ail Ryfel BydЧи був шанс вижити в тих, хто ховався у Маріупольському драмтеатрі? Port city of Mariupol comes under fire after Russia invades Ukraine.
Ar 24 Chwefror 2022, dechreuodd Rwsia fomio'r ddinas gyda magnelau, dronau, awyrennau, arfau trwm, a lluoedd morwrol. Un o ddigwyddiadau pwysicaf y gwarchae oedd bomio Theatr Drama Mariupol gan luoedd Rwsia, lle'r oedd miloedd o sifiliaid yn cuddio. Daeth y gwarchae i ben gyda dinistrio bron i 90% o adeiladau: 2,340 o adeiladau preswyl, 61,200 o dai preifat, 7 ysbyty, 4 clinig, 57 o ysgolion, 7 prifysgol, 70 o golegau, 3 ysbyty mamolaeth. Marwolaeth 100,000 o ddinasyddion Wcrainaidd a thynnu milwyr yn ôl o blanhigyn AzovstalЗ’явився повний перелік створених Росією фільтраційних таборів для маріупольців

Defnyddiodd y Rwsiaid newyddion ffug am “ddinasyddion yn diolch i’r rhai a’u rhyddhaodd” i gyfiawnhau eu gweithredoedd. Yn ogystal, trosedd difrifol oedd creu gwersylloedd “hidlo” (Rwsieg: Фильтрационные лагеря России на Украине) lle cafodd dinasyddion eu harteithio. Lladdodd y Rwsiaid deuluoedd cyfan o Wcrain a chymryd eu plant i Rwsia. Cyn yr ymosodiad, roedd Mariupol ymhlith y 10 dinas orau i fyw ynddyntHuman rights concerns related to forced displacement in Ukraine.

Mae milwyr Rwsiaidd hyd yn oed wedi saethu dinasyddion Wcráin am datŵs nad ydyn nhw'n eu hoffi, fel y rhai sy'n darlunio baner Wcráin. Yn y ddinas yng ngwanwyn 2022, creodd Rwsia drychineb dyngarol: dinistriwyd miloedd o gartrefi a seilwaith, a gorfodwyd Wcráiniaid i goginio bwyd dros danau agored a sefyll mewn ciwiau hir hyd yn oed am ddŵrРосіяни у школі на Херсонщині катували українців до смерті, імітували розстріли та майже не годували. Звіт про Біляївську катівню13 червня 2014 року - звільнення Маріуполя від російської окупації Випалювали очі. Омбудсмен розповіла, як росіяни катували дітей на Київщині.
Yn Rwsia, o dan Putin, cafodd pobl eu carcharu am bostio sylwadau ar gyfryngau cymdeithasol a oedd yn cynnwys y geiriau “rhyfel” neu “ymosodiad”. Yn swyddogol, mae Rwsia yn gwadu ei holl droseddau, a gelwir goresgyniad yr Wcráin yn ymgyrch filwrol fawr, gan mai yn ystod ymgyrch fawr y mae gan yr arlywydd yr hawl i guddio colledion Rwsia. Mae pob protest gwrth-ryfel yn Rwsia wedi cael ei hatal yn greulon.В РФ на 7 лет колонии осудили 63-летнего Михаила Симонова за антивоенные высказывания во «ВКонтакте» Если б не было войны». 63‑летнего Михаила Симонова приговорили к 7 годам колонии за антивоенные посты «ВКонтакте»The Yabloko party considers the war against Ukraine the gravest crime

 Poblogaeth 
Roedd y boblogaeth yn 486,590 yn 2011. Mae'n gosmopolitan iawn a cheir yma Wcreiniaid, Rwsiaid a Groegiaid.

 Diwydiant 
Mae yma ddiwydiant trwm: e.e. gweithfeydd dur mawr "Azovstal" ac "Illych" a pheirianneg fecanyddol yn "Azovmash". Ceir yma hefyd weithfeydd adeiladu llongau, ffatri dillad ayb.

Cyfeiriadau

Categori:Dinasoedd Wcráin
Categori:Oblast Donetsk