Twmpath Rhiwbeina

Hen domen, neu fwnt, o'r Oesoedd Canol ydy Twmpath, Rhiwbeina (neu Gastell Twmpath), heb y mur gwarcheidiol arferol, sef y “beili”. Lleoliad: Rhiwbeina, Caerdydd; . Fe godwyd y rhan fwyaf o'r tomenni hyn yng Nghymru rhywdro rhwng degawdau olaf yr 11g ac ail hanner y 12g  allan o bridd a charreg, gyda ffos o'u cwmpas fel rheol. Y Normaniaid ddaeth â'r math hwn o amddiffynfa o Ffrainc i wledydd Prydain a mabwysiadwyd y dechnoleg gan y Cymry.

Fe'i cofrestrwyd  gan Cadw a chaiff ei adnabod gyda'r rhif SAM: GM017  .Data Cadw

Mae'r clwstwr mwyaf o'r tomennydd hyn drwy wledydd Prydain i'w weld yn ardal y gororau (neu'r Mers): sef Swydd Amwythig, Swydd Gaer, Swydd Henffordd, Powys a Sir y Fflint fel y caiff ei adnabod heddiw.[ Gwefan English Heritage; adalwyd 22/10/2010 ]

Cyfeiriadau

Dolen allanol
 Awyrlun 1998 gan  Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru

Rhiwbeina
Rhiwbeina