Prifysgol Cymru (etholaeth seneddol)

Cyn-etholaeth seneddol oedd Prifysgol Cymru. Roedd yn dychwelyd un Aelod i Dŷ'r Cyffredin y Deyrnas Unedig. Yn wahanol i etholaethau eraill Cymru, nid oedd yn ardal ddaearyddol arbennig. Yr etholwyr oedd graddedigion Prifysgol Cymru.

Crewyd yr etholaeth gan Ddeddf Cynrychiolaeth y Bobl 1918. Yn Etholiad Cyffrediol 1918 safodd Millicent Mackenzie yn erbyn John Herbert Lewis. Mackenzie oedd y fenyw cyntaf i sefyll am Etholiad Cyffredinol yng Nghymru. Cafodd yr etholaeth ei dileu yn 1950 dan Ddeddf Cynrychiolaeth y Bobl 1948.

 Aelodau Seneddol 
 1918 – 1922: John Herbert Lewis (Rhyddfrydwr Cymblaid)
 1922 – 1923: Thomas Arthur Lewis (Rhyddfrydwr Cenedlaethol)
 1923 – 1924: George Maitland Lloyd Davies (Heddychwr Cristnogol, 1923-Chwefror 1924 / Plaid Lafur, Chwefror 1924-Hydref 1924)
 1924 – 1943: Ernest Evans (Rhyddfrydwr)
 1943 – 1950: William John Gruffydd (Rhyddfrydwr)

Canlyniad Etholiadau
Etholiad 1918
110px|bawd|John Herbert Lewis AS

Etholiad 1922

Etholiad 1924

Etholiad 1929

Etholiad 1931

Etholiad 1935

Isetholiad 1943
Ymddiswyddodd Ernest Evans o'r Senedd pan gafodd ei benodi yn farnwr llys sirol a galwyd isetholiad a gynhaliwyd rhwng 25 a 29 Ionawr 1943. Isetholiad sydd wedi dod yn chwedlonol yn hanes gwleidyddol Cymru oherwydd chwerwedd y frwydr rhwng W. J. Gruffydd yr ymgeisydd Rhyddfrydol (a chyn is-lywydd Plaid Cymru) a Saunders Lewis ymgeisydd Plaid Cymru.http://www.cylchgrawnbarn.com/index.php?option=com_content&view=article&id=414:saunders-mae-rhywbeth-amdanat-ti&catid=108:medi&Itemid=336  adalwyd Ion 7 2014

Doedd dim ymgeiswyr gan y Blaid Lafur na'r Blaid Geidwadol oherwydd cytundeb rhwng y pleidiau na fyddant yn ymladd isetholiadau yn erbyn ei gilydd yn ystod yr Ail Ryfel Byd.http://www.llgc.org.uk/ymgyrchu/Pleidleisio/Is/1943/index.htm adalwyd Ion 7 2014





Etholiad 1945

Dr Gwenan Jones oedd yr ymgeisydd benywaidd cyntaf i ymladd etholiad Seneddol yn enw Plaid Cymru.

Cyfeiriadau

Categori:Etholaethau hanesyddol yng Nghymru
Categori:Prifysgol Cymru