Eisteddfod Caerwys 1567

Cynhaliwyd Eisteddfod Caerwys 1567 yng Nghaerwys, Sir y Fflint. Dyma'r ail o Eisteddfodau Caerwys yn dilyn y gyntaf, sef Eisteddfod Caerwys 1523. Bwriad y ddwy oedd pennu rheolau Cerdd Dafod a Cherdd Dant ac rhoi trefn ar feirdd a cherddorion Cymru trwy sustem o drwyddedau. Credir i'r eisteddfod gael ei chynnal mewn tŷ yn perthyn i deulu Mostyn, noddwyr y ddwy eisteddfod yn ôl pob tebyg, efallai ar y sgwâr yng nghanol Caerwys a adnabyddir fel Sgwâr Mostyn hyd heddiw.Gwyn Thomas, Eisteddfodau Caerwys, tud. 52.

Un o'r rhesymau dros gynnal yr eisteddfod hon yn 1567 oedd dathlu pedwar can mlwyddiant Eisteddfod Aberteifi. Eisteddfod ar gyfer beirdd a cherddorion gogledd Cymru, sef 'Talaith Aberffraw', oedd eisteddfod 1567.

Graddedigion
Nid yw pob llawysgrif sy'n cofnodi'r graddedigion hyn yn gwbl gytûn ond dyma'r rhestr a dderbynnir fel rheol.Gwyn Thomas, Eisteddfodau Caerwys, tt. 96-98.Meurig Idris, Y Brython. Y Gyfrol Gyntaf a'r Ail (Tremadog, 1901), tud. 148. Ni nodir yma y cerddorion - sef y telynorion a'r crythorion - yn y dosbarthiadau is.

Cerdd Dafod
Penceirddiaid
Lewis ab Edward
Wiliam Llŷn
Simwnt Fychan
Owain Gwynedd

Disgyblion pencerddaidd
Siôn Tudur
Lewis Menai
Huw Llŷn
Wiliam Cynwal
Bedo Hafesb
Siôn Phylip
Huw Cornwy

Disgyblion disgyblaidd
Ieuan Tew Brydydd
Huw Ceiriog
Huw Pennant

Disgyblion Ysbas
Dafydd Alaw
Edward Brwynllys
Hywel Ceiriog

Telynorion
Penceirddiaid Cerdd Dant
Siôn ap Rhys
Wiliam Penllyn
Hwlcyn Llwyd

Disgyblion penceirddiaid
Thomas Anwyl
Dafydd Llwyd ap Siôn ap Rhys
Edward ab Ifan
Robert ap Hywel Llanfor
Wmffre Goch

Disgyblion disgyblaidd
Rhisiard Glyn
Rhobert Llwyd
Ieuan Penllyn
Lewis Llanfor

Crythorion
Dosbarth Cyntaf
Siamas Eutyn
Ieuan Penmon

Ail Ddosbarth
Rhobert ap Rhys Gutyn
Tomas Môn
Siôn Ednyfed
Tomas Grythor

Trydydd Ddosbarth
Siôn Ddu Grythor

Llyfryddiaeth
Gwyn Thomas, Eisteddfodau Caerwys (Gwasg Prifysgol Cymru, 1968).

Cyfeiriadau

Categori:1567
Categori:16eg ganrif yng Nghymru
*
Categori:Caerwys
Caerwys
1567
Caerwys 1567
Categori:Hanes Sir y Fflint
Categori:Y Traddodiad Barddol