Gwlad dirgaeedig

Gwlad dirgaeedig neu wlad dirgylch yw'r term a ddefnyddir i ddisgrifio gwlad a amgylchynir yn gyfan gwbl gan dir, neu wlad ac unrhyw ran o'i harfordir yn gorwedd ar fôr caeedig. Mae 47 o wledydd tirgaeedig yn y byd (gan gynnwys rhai gwledydd a gydnabyddir yn rhannol yn unig). Yr unig gyfandiroedd lle na cheir unrhyw wlad dirgaeedig yw Gogledd America ac Awstralasia.

Gwlad dirgaeedig fwyaf y byd yw Casachstan yng Nghanolbarth Asia.

Ystyrir dwy wlad yn wledydd dwbl dirgaeedig: h.y., maent wedi eu hamgylchynu yn gyfan gwbl gan wledydd tirgaeedig eraill, fel bod rhaid croesi dwy ffin er mwyn cyrraedd arfordir:

Wsbecistan yng nghanolbarth Asia, a amgylchynir gan Affganistan, Casachstan, Cirgistan, Tajicistan, a Tyrcmenistan.
Liechtenstein, a amgylchynir gan Y Swistir ac Awstria.

Gelwir gwlad a amgylchynir gan un wlad yn unig yn glofan. Mae 3 clofan yn y byd, sef San Marino, y Fatican a Lesotho.

Rhestr o wledydd tirgaeedig

 Gwlad Arwynebedd (km²)  Affganistan647,500  Andorra468  Armenia29,743  Awstria83,871  Aserbaijan86,600  Belarws207,600  Bhwtan38,394  Bolifia1,098,581  Botswana582,000  Bwrcina Ffaso274,222  Bwrwndi27,834  Gweriniaeth Canolbarth Affrica622,984  Tsiad1,284,000  Y Weriniaeth Tsiec78,867  Ethiopia1,104,300  Hwngari93,028  Casachstan 2,724,900  Kosovo 10,908  Cirgistan 199,951  Laos 236,800  Lesotho 30,355  Liechtenstein 160  Lwcsembwrg 2,586  Macedonia25,713  Malawi118,484  Mali1,240,192  Moldofa33,846  Mongolia1,564,100  (anghydf.)11,458  Nepal147,181  Niger1,267,000  Paragwái406,752  Rwanda26,338  San Marino61  Serbia88,361  Slofacia49,035  (anghydf.)3,900  Gwlad Swasi17,364  Y Swistir41,284  Tajicistan143,100  (anghydf.)4,163  Tyrcmenistan 488,100  Wganda241,038  Wsbecistan 447,400  Fatican0.44  Sambia752,612  Simbabwe390,757

Categori:Daearyddiaeth
Categori:Daearyddiaeth wleidyddol
* Tirgaeedig
Categori:Rhestrau daearyddiaeth