Cacamwri

Cymeriad chwedlonol yn chwedl Culhwch ac Olwen yw Cacamwri. Nodweddir ei hanes â throeon trwstan ac ymddengys ei fod yn greadigaeth gomig, fwrlesg yn unig.

Yn ôl y chwedl, roedd yn was i'r Brenin Arthur yn ei lys.Rachel Bromwich a D. Simon Evans (gol.), Culhwch ac Olwen (Gwasg Prifysgol Cymru, Caerdydd, 1988), tud. 12. Ei frawd oedd Hygwydd, sy'n cludo pair Diwrnach Wyddel o Iwerddon gydag Arthur.Culhwch ac Olwen, tud. 17.

Mae'n dangos y fath frwdfrydedd wrth ddyrnu mewn ysgubor fel bod trawstiau'r adeilad yn torri'n feilchion.

Mae'n un o'r rhai sy'n cymryd rhan yn hela'r Twrch Trwyth. Wrth i'r arwyr hela'r twrch trwy afon Hafren mae Cacamwri yn syrthio i'r afon a bu bron â boddi ond ceiff ei dynnu allan.Culhwch ac Olwen, tud. 41.

Yn olaf mae'n cynorthwyo Arthur i drechu'r Widdon Orddu trwy afael yn ei gwallt a'i thynnu i lawr.Culhwch ac Olwen, tud. 41-2.

Cyfeiriadau

Categori:Culhwch ac Olwen
Categori:Cylch Arthur
Categori:Mytholeg Gymreig