Marswpial

Grŵp o famaliaid yw marswpialod (hefyd bolgodogion neu codogion). Mae ganddynt goden arbennig (sef y marsupium) a ddefnyddir gan y benywod i gario eu hepil yn ystod plentyndod cynnar. Mae tua 331 o rywogaethau o farswpialod: mwy na 200 yn Awstralasia, tua 100 yng Nghanolbarth a De America ac un yng Ngogledd America. Fe'u ceir mewn llawer o gynefinoedd gwahanol ac maent yn cynnwys hollysyddion, cigysyddion, llysysyddion a phryfysyddion.

Tacsonomeg
200px|de|bawd|Oposwm Virginia(Didelphis virginiana)
 Uwch-urdd Ameridelphia
 Urdd Didelphimorphia (87 o rywogaethau)
 Teulu Didelphidae: oposymiaid
 Urdd Paucituberculata (6 rhywogaeth)
 Teulu Caenolestidae: llŷg-oposymiaid
 Uwch-urdd Australidelphia
 Urdd †Yalkaparidontia
 Urdd Microbiotheria (1 rywogaeth)
 Teulu Microbiotheriidae: Monito del Monte
 Urdd Dasyuromorphia (71 o rywogaethau)
 Teulu †Thylacinidae: Thylasin
 Teulu Dasyuridae: cwoliaid, Cythraul Tasmania, a pherthnasau
 Teulu Myrmecobiidae: Nymbat
 Urdd Peramelemorphia (21 o rywogaethau)
 Teulu Thylacomyidae: bilbïaid
 Teulu †Chaeropodidae
 Teulu Peramelidae: bandicŵtiaid
 Urdd Notoryctemorphia (2 rywogaeth)
 Teulu Notoryctidae: tyrchod daear bolgodog
 Urdd Diprotodontia (143 o rywogaethau)
 Teulu Phascolarctidae: Coala
 Teulu Vombatidae: wombatiaid
 Teulu †Diprotodontidae
 Teulu Burramyidae
 Teulu Phalangeridae: cwscwsiaid a pherthnasau
 Teulu Pseudocheiridae
 Teulu Petauridae
 Teulu Tarsipedidae: Poswm y Mêl
 Teulu Acrobatidae
 Teulu Hypsiprymnodontidae
 Teulu Potoridae
 Teulu Macropodidae: cangarŵod a walabïod
 Teulu †Thylacoleonidae: llewod bolgodog
 Urdd †Sparassodonta

Cyfeiriadau
 MacDonald, David W., gol. (2009) The Encyclopedia of Mammals, Oxford University Press, Rhydychen.
 Wilson, D. E. & D. M. Reeder, goln. (2005) Mammal Species of the World, 3ydd argraffiad, Johns Hopkins University Press.

Dolenni allanol
 Natural History Collections: Marsupials

Categori:Mamaliaid