Crug crwn Meini Gwyr

Crug crwn a godwyd gan bobl Oes Newydd y Cerrig neu Oes yr Efydd fel rhan o'u seremonïau neu i gladdu'r meirw ydy Crug crwn Meini Gwyr, yng nghymuned Cilymaenllwyd, Sir Gaerfyrddin; . Mae ei ddiamedr yn 36.5 metr. Mae'r crug crwn hwn o fath eitha prin yng Nghymru ac o ddiddordeb mawr i'r archaeolegydd. Roedd yma 17 o gerrig, sef rhan o gylch cerrig Neolithig tan yn ddiweddar. bellach erys dwy garreg: y naill yn un fetr a'r llall yn 1.7m.Gwefan Coflein

Cofrestrwyd y crug hwn gan Cadw a chaiff ei adnabod gyda'r rhif SAM: CM050.Cofrestr Cadw. Ceir bron i  400 o grugiau crynion ar y gofrestr; mwy nag unrhyw fath arall o heneb.

Codwyd crugiau crynion yn gyntaf tua 3000 C.C. a pharhaodd yr arfer hyd at ddiwedd Oes yr Efydd (tua 600 C.C.) gyda'r mwyafrif ohonyn nhw'n cael eu codi rhwng 2400 - 1500 C.C.

Gweler hefyd
Mathau gwahanol o henebion a ddefnyddir mewn arferion claddu:
 Rhestr o grugiau crynion yng Nghymru
 Beddrod siambr
 Carnedd
 Siambr gladdu hir

Dolen allanol
 Crug crwn Meini Gwyr ar wefan Coflein (Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru)

Cyfeiriadau

Categori:Crugiau crynion Cymru
Categori:Safleoedd archaeolegol Sir Gaerfyrddin