Crug Heol y Mynydd

Crug crwn 9 metr o ddiamedr a godwyd gan bobl Oes Newydd y Cerrig neu Oes yr Efydd fel rhan o'u seremonïau neu i gladdu'r meirw ydy Crug Heol y Mynydd, yng nghymuned Drenewydd Gelli-farch, Bro Morgannwg; . Saif ar lain o dir comin rhwng caeau amaethyddol.

Cofrestrwyd y crug hwn gan Cadw a chaiff ei adnabod gyda'r rhif SAM: GM242.Cofrestr Cadw. Ceir bron i  400 o grugiau crynion ar y gofrestr; mwy nag unrhyw fath arall o heneb.

Codwyd crugiau crynion yn gyntaf tua 3000 C.C. a pharhaodd yr arfer hyd at ddiwedd Oes yr Efydd (tua 600 C.C.) gyda'r mwyafrif ohonyn nhw'n cael eu codi rhwng 2400 - 1500 C.C.

Gweler hefyd
Mathau gwahanol o henebion a ddefnyddir mewn arferion claddu:
 Rhestr o grugiau crynion yng Nghymru
 Beddrod siambr
 Carnedd
 Siambr gladdu hir

Dolen allanol
 Heol y Mynydd ar wefan Coflein (Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru) 

Cyfeiriadau

Heol y Mynydd
Categori:Drenewydd Gelli-farch
Categori:Safleoedd archaeolegol Bro Morgannwg