Siambr gladdu hir

Heneb, a math o siambr gladdu sy'n perthyn i ddecharau Oes Newydd y Cerrig, sef rhwng 3,000 a 2,400 CC ydy siambr gladdu hir. maen nhw fel arfer yn betrual o ran siâp ac fe gysylltir nhw gyda'r Celtiaid, y Slafiaid a rhai o wledydd Y Môr Baltig.

Siambrau hir yng ngwledydd Prydain
Ceir oddeutu 300 ohonyn nhw yn yr Alban a Lloegr, yn enwedig yn ne a de-orllewin Lloegr.

Cymru
Yr enwocaf yng Nghymru, efallai, ydy siambrau hirion Tinkinswood, Gwernvale a Llwyneliddon; cofrestwryd y canlynol hefyd gan Cadw:
 siambr gladdu Ffostyll, Talgarth, Brycheiniog, Powys OSSO178349 
 siambr gladdu Tŷ-Isaf, Talgarth, Brycheiniog, Powys SO181290
 siambr gladdu Cwm Fforest, Talgarth, Brycheiniog, Powys SO183294
 siambr gladdu Tŷ Illtud, Llanfrynach, Brycheiniog, Powys SO098263
 siambr gladdu Pen-y-Wyrlod, Llanigon, Powys SO224398
 siambr gladdu Mynydd Troed, Talgarth, Powys SO161284
 siambr gladdu Pipton Long, Bronllys, Powys SO160372
 siambr gladdu Little Lodge, Gwernyfed, Powys SO182380
 siambr gladdu Waun Pwtlyn, Llangadog, Sir Gaerfyrddin SN708260
 siambr gladdu Tythegston, Merthyr Mawr, Pen-y-bont ar Ogwr SS864792
 siambr gladdu New House, Yr Ystog, Powys SO300973
 siambr gladdu Heston Brake, Porth Sgiwed, Sir Fynwy ST505886
 siambr gladdu Fferm Thornwell, Cas-gwent, Sir Fynwy ST539916Daw'r rhestr Cymru o fama.

Yr Alban
 Siambr Gladdu Broadfold Cottage 
 Siambr Gladdu Capo Plantation 
 Siambr Gladdu Catto, Swydd Aberdeen
 Siambr Gladdu Gerrieswells
 Siambr Gladdu Herald Hill
 Siambr Gladdu Longman Cairn
 Siambr Gladdu Pitlurg

Lloegr
 Belas Knap, Swydd Gaerloyw
 Fussell's Lodge, Wiltshire
 Foulmere Fen, Swydd Gaergrawnt
 Giants' Hills, Swydd Lincoln
 Hazleton North, Swydd Gaerloyw
 Julliberrie's Grave, Kent
 Long Barrow, ger y Seven Barrows, Berkshire
 Stoney Littleton Long Barrow, Gwlad yr Haf
 Street House, Gogledd Swydd Efrog
 Uley Long Barrow (neu Hetty Pegler's Tump), Swydd Gaerloyw
 Wayland's Smithy, Swydd Rydychen
 West Kennet Long Barrow, Wiltshire
 White Barrow, Wiltshire

Cyfeiriadau

Categori:Archaeoleg Ewrop
Hir
Categori:Marwolaeth
Categori:Oes Newydd y Cerrig