Brad (drama)

Drama gan Saunders Lewis yw Brad, a gyhoeddwyd yn 1958. Seiliwyd y ddrama ar ddigwyddiad hanesyddol yn ystod yr Ail Ryfel Byd, Cynllwyn 20 Gorffennaf, yn 1944, pan geisiodd rhai o swyddogion byddin yr Almaen ladd Adolf Hitler a chipio grym oddi ar y Blaid Natsïaidd. Darlledwyd y ddrama am y tro cyntaf ar Radio'r BBC Home Service ym 1958.

Cyfieithwyd y ddrama i'r Saesneg ag Elwyn Jones a'i darlledu o dan yr enw Treason ym 1959. Addaswyd y ddrama lwyfan [ynghyd â rhanau o'r ddrama 1938] yn ffilm i S4C ym 1994, o dan yr un enw Brad.

Cymeriadau
Y prif gymeriadau yw:

 Yr Iarlles Else von Dietlof, ysgrifennydd preifat i Lywodraethwr Milwrol Ffrainc
 Cyrnol Caisar von Hofacker, ar staff y Llywodraethwr, cymeriad hanesyddol
Y Cadfridog Heinrich von Stülpnagel, Lywodraethwr Milwrol Ffrainc, cymeriad hanesyddol
Y Cadfridog Karl Albrecht, Pennaeth yr S.S. a'r Gestapo yn Ffrainc
 Cyrnol Hans Otfried Linstow, Pennaeth y Staff ym Mharis, cymeriad hanesyddol
 Y Cadfridog Blumentritt 
 Y Cad-farsial Gunther von Kluge, Pennaeth Lluoedd Arfog y Gorllewin, cymeriad hanesyddol
Cymeriadau yn yr addasiad i deledu yn Saesneg.
 Y Cadfridog von Neudeck 
 Cyrnol Caisar von Kahr

 Cynyrchiadau nodedig 

 1950au 
Fel nodwyd, darlledwyd y ddrama am y tro cyntaf ar Radio'r BBC Home Service ar y 13 Tachwedd 1958. Cynhyrchydd [cyfarwyddwr] Emyr Humphreys.

 Yr Iarlles Else von Dietlof - Siân Phillips
 Cyrnol Caisar von Hofacker - Richard Burton
 Y Cadfridog Heinrich von Stülpnagel - Meredith Edwards
 Y Cadfridog Karl Albrecht - Emlyn Williams
Llwyfannwyd y ddrama gan "Chwaryddion y Cyngor Celfyddydau" yng Ngŵyl Ddrama Genedlaethol Llangefni yn 1958.

Cyfieithwyd y ddrama i'r Saesneg gan Elwyn Jones a'i darlledu ar Radio'r BBC Home Service ar y 9 Mawrth 1959. Cynhyrchydd [cyfarwyddwr] Emyr Humphreys. Cast:

 Yr Iarlles Else von Dietlof - Siân Phillips
 Cyrnol Caisar von Hofacker - Richard Burton
 Y Cadfridog Heinrich von Stülpnagel - Meredith Edwards
 Y Cadfridog Karl Albrecht - Emlyn Williams
 Cyrnol Hans Otfried Linstow - Hugh David
 Y Cadfridog Blumentritt - Gareth Jones
 Y Cad-farsial Gunther von Kluge - Clifford Evans
bawd|Radio Times yn darlledu Treason 1959Darlledwyd y ddrama yn Saesneg ar deledu'r BBC ar y 12 Ebrill 1959. Cynhyrchydd [cyfarwyddwr] Emyr Humphreys; cynllunydd Alan Taylor; cast: 

 Yr Iarlles Else von Dietlof - Siân Phillips
 Cyrnol Caisar von Hofacker - Richard Burton
 Y Cadfridog Heinrich von Stülpnagel - Bernard Archard
 Cyrnol Caisar von Kahr - Donald Houston
 Y Cadfridog Karl Albrecht - Kenneth Griffith
 Cyrnol Hans Otfried Linstow - Alex Scott
 Y Cadfridog von Neudeck - Walter Hudd
 Y Cad-farsial Gunther von Kluge - Clifford Evans

 1960au 
Cafwyd addasiad ym 1968 gan BBC Cymru. Ymysg yr actorion roedd Dillwyn Owen.

Cyfeiriadau

Categori:Llyfrau Cymreig 1958
Categori:Dramâu 1958
Categori:Dramâu Cymraeg
Categori:Gweithiau Saunders Lewis
Categori:Dramâu Cymraeg gan ddramodwyr o Gymru