Asid wrig

bawd|dde|200px|Moleciwlau o Asid Wrig
Cyfansoddyn organig ydy asid wrig neu asid iwrig (Saesneg: uric asid) wedi ei wneud allan o garbon, nitrogen, ocsigen a hydrogen a chanddo isfformiwla o: C5H4N4O3.

 Bioleg 
Mewn bodau dynol a theulu'r epaod, asid iwric ydy diwedd y broses o ocsideiddio (neu dorri i lawr) y piwrin y metaboledd, gan wedyn ei ysgarthu yn yr wrin (neu biso). Gwelir ar unwaith fod cysylltiad rhwng y ddau air: wrin a wrig. Yn y rhan fwyaf o anifeiliaid, fodd bynnag, mae'r ensym wricas (uricase) yn ocsideiddio'r asid wrig ymhellach fyth gan ei droi'n allantoin.Purine and Pyrimidine Metabolism

 Asid wrig uchel 

 Gowt 
Math o wynegon (neu arthritis) ydy gowt sy'n cael ei achosi gan ormod o asid wrig.

 Syndrom Lesch-Nyhan 
Credir fod yr afiechyd prin hwn yn etifeddol, ond mae'n ymwneud hefyd gyda gormod o asid wrig yn y corff.

 Afiechydon cardiofasgiwlar 
er fod yr asid hwn yn gweithredu fel gwrthocsidant, mae gormodedd ohono'n cael ei gysylltu gyda phroblemau'n ymwneud â'r galon.

 Clefyd y siwgwr 
Gwyddys am y cysylltiad rhwng gormodedd o asid wrin a chlefyd y siwgwr ers cychwyn yr 20ed ganrif.

 Syndrom metabolaidd 
Cysylltiad arall.

 Asid wrig yn creu cerrig 
Pan nad yw'n hydoddi, gall yr asid hwn grisialu gan greu cerrig.

 Asid wrig isel 

 Multiple sclerosis 
Mae ychwanegu asid wrin (drwy dabledi inosine) yn gymorth i'r claf.

 Cyfeiriadau 

Wrig