Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru

Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru / CLlLC (Saesneg: Welsh Local Government Association / WLGA) yw'r corff sy'n cynrychioli buddiannau awdurdodau lleol Cymru, sef y cyrff sy'n rhedeg siroedd, bwrdeistrefi sirol a dinasoedd Cymru, a hyrwyddo democratiaeth mewn llywodraeth leol yn y wlad. Mae 22 awdurdod lleol Cymru yn aelodau o'r Gymdeithas ac mae awdurdodau tân ac achub Cymru, pedwar awdurdod yr heddlu ac awdurdodau'r tri pharc cenedlaethol yn aelodau cyswllt. Dydy Cymunedau Cymru ddim yn cael ei gynrychioli gan CLlLC ond yn hytrach gan Un Llais Cymru.

Strwythur a gwaith
Cafodd y Gymdeithas ei sefydlu yn 1996 pan gyflwynwyd awdurdodau unedol newydd yng Nghymru. Cyn hynny roedd llywodraeth leol Cymru yn cael ei chynnwys yn ddiwahân gyda Lloegr (gweler Cymru a Lloegr). Ond mae CLlLC o hyd yn rhan o 'Gymdeithas Llywodraeth Leol Cymru a Lloegr' (Saesneg: Local Government Association neu'r LGA) fel aelod cyswllt am fod rhai materion llywodraeth leol yn dal i gael eu penderfynu yn San Steffan gan Llywodraeth y DU fel rhan o'r drefn sy'n cynnwys Cymru gyda Lloegr o fewn y DU. Does gan Loegr ddim gymdeithas lywodraeth leol iddi ei hun o fewn yr LGA.LGA 

Yn ôl CLlLC, ei phrif ddibenion yw "hyrwyddo safonau ac enw da maes llywodraeth leol a helpu'r awdurdodau i ddatblygu polisïau a blaenoriaethau a fydd yn gwella gwasanaethau i'r cyhoedd a democratiaeth".

Prif gorff gweinyddol y Gymdeithas yw Cyngor Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, sydd gyda 79 o aelodau, gan gynnwys o leiaf 2 o bob awdurdod sy’n aelod. Mae’r cyngor yn cynnal cyfarfod bedair gwaith y flwyddyn.

 Aelodau 
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Blaenau Gwent
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Bro Morgannwg
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Caerffili
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Castell-nedd Porth Talbot
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Conwy
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Merthyr Tudful
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Pen-y-bont ar Ogwr
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Rhondda Cynon Taf
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Torfaen
 Cyngor Bwrdeistref Sirol Wrecsam
 Cyngor Caerdydd
 Cyngor Dinas a Sir Abertawe
 Cyngor Dinas Casnewydd
 Cyngor Gwynedd
 Cyngor Sir Ceredigion
 Cyngor Sir Ddinbych
 Cyngor Sir Fynwy
 Cyngor Sir Gaerfyrddin
 Cyngor Sir Penfro
 Cyngor Sir Powys
 Cyngor Sir y Fflint
 Cyngor Sir Ynys Môn

 Cyfeiriadau 

 Dolenni allanol 
 Gwefan CLlLC 
 Cyfansoddiad (ffeil PDF)
 Llywodraeth leol yng Nghymru  Arolwg hanesyddol byr

 Gweler hefyd 
 Llywodraeth leol yng Nghymru
 Local Government Association

Categori:Llywodraeth leol yng Nghymru
Categori:Sefydliadau Cymru
Categori:Sefydliadau 1996