Thomas Vaughan

Athronydd a bardd o Gymru oedd Thomas Vaughan (17 Ebrill 1621 – 27 Chwefror 1666). Roedd yn frawd gefaill i'r bardd Henry Vaughan (1621–1695).

Bywgraffiad
Ganwyd Thomas Vaughan yn nhreflan fechan Trenewydd ym mhentref Sgethrog, Brycheiniog.  Aeth i Goleg yr Iesu, Rhydychen, yn 1638 gyda'i frawd Henry, gan aros yno am ddegawd dros gyfnod Rhyfeloedd Cartref Lloegr. Pleidiodd achos y Brenhinwyr yn y rhyfeloedd hynny a chymerodd ran, gyda'i frawd mewn ysgarmes yng Nghastell Beeston dan y Cyrnol Herbert Pryce.

Fe'i gwnaed yn offeiriad Eglwys y Santes Ffraid yn Llansantffraed, Sir Frycheiniog, gan astudio meddygaeth yr un pryd.  Roedd yn synnu'n fawr nad oedd llawer o feddygon yng Nghymru.  Fe'i taflwyd o'r plwyf yn 1650 dan Ddeddf Taenu'r Efengyl yng Nghymru oherwydd ei gydymdeimlad â'r Brenin.  Priododd Rebecca yn 1651 a symudodd y ddau i fyw yn Llundain ond bu hi farw yn 1658.

Bu farw yn 1666. Cafodd ei gladdu yn Llansantffraid-ym-Mechain.

Gwaith llenyddol
Sgwennodd sawl llyfr, yn cynnwys Anthroposophia ynglŷn â chyfriniaeth yr alcemydd. Mae'n fwy na thebyg iddo sgwennu wrth y ffug enw "Eugenius Philalethes", hefyd. Mae'n awdur sawl cerdd yn y Lladin a'r Saesneg.

Cyfeiriadau

Categori:Alcemyddion o Gymru
Categori:Athronwyr yr 17eg ganrif o Gymru
Categori:Beirdd Lladin o Gymru
Categori:Beirdd Saesneg o Gymru
Categori:Clerigwyr Anglicanaidd o Gymru
Categori:Cyn-fyfyrwyr Coleg yr Iesu, Rhydychen
Categori:Gefeilliaid
Categori:Genedigaethau 1621
Categori:Llenorion yr 17eg ganrif o Gymru
Categori:Marwolaethau 1666
Categori:Pobl o Frycheiniog