Cymdeithas y Llysieuwyr

Elusen Prydeinig yw Cymdeithas y Llysieuwyr (), a sefydlwyd ar 30 Medi 1847 er mwyn hybu dealltwriaeth a pharch tuag at ffordd o fyw llysfwytäol.

Hanes
Cynhaliwyd y cyfarfod cyntaf a gofnodir o Gymdeithas y Llysieuwyr yn Northwood Villa, ysbyty llysfwytäol yn Ramsgate, Caint yn 1847. Cynhaliwyd eu cyfarfod cyhoeddus cyntaf ym Manceinion y flwyddyn canlynol. Yn 1848, cyhoeddodd y gymdeithas rifyn cyntaf eu cylchgrawn, The Vegetarian.

Honnai'r gymdeithas mai hwy yw'r gymdeithas hynaf i hybu cigwrthodaeth yn fyd eang, ond mae nifer o gymdeithasau crefyddol hŷn yn y Dwyrain sydd hefyd yn hybu ymwrthod â chig, ac yn gwahardd niweidio anifeiliaid. Adnabyddwyd llysfwytawyr fel ‘Pythagoreaid’ cyn sefydliad y gymdeithas. Honnir yn aml i'r term Saesneg vegetarian gael ei greu ar 30 Medi 1847 yn eu cyfarfod cyntaf, ond mae Oxford English Dictionary yn dyfynnu dau ddefnydd cynharach, yn 1839 a 1842, ond mae yn dweud mai sefydliad y gymdeithas a oedd yn gyfrifol am ddefnydd cyffredin y gair.

Aelodau o nôd
Mae aelodau o nôd yn cynnwys Isaac Pitman, Mahatma Gandhi, Jorja Fox, George Bernard Shaw, Paul, Linda a Stella McCartney.

Dolenni allanol
 The Vegetarian Society
 The Cordon Vert School 

Categori:Sefydliadau 1847
Categori:Llysieuaeth