Ramayana

Un o ddwy gerdd epig fawr India yw'r Ramayana; y llall yw'r Mahabharata. Mae'n cynnwys dros 24,000 o benillion, tua 480,000 gair i gyd, mewn saith llyfr:

  Bala Kanda – Llyfr Plentyndod
 Ayodhya Kanda – Llyfr Ayodhya
 Aranya Kanda – Llyfr y Fforest
 Kishkindha Kanda – Llyfr Kishkindha
 Sundara Kanda – Llyfr Argoelion Da
 Yuddha Kanda – Llyfr Rhyfel
 Uttara Kanda – Llyfr y Gogledd

Mae'r gerdd o bwysigrwydd mawr yn niwylliant India ac yn un o weithiau pwysicaf Hindŵaeth. Yn draddodiadol, enwir yr awdur fel Valmiki.

Yr arwr yw Rama, mab hynaf Dasharatha, brenin Ayodhya, ond hefyd yn ymgnawdoliad o'r duw Vishnu. Cipir ei wraig, Sita, sy'n ymgnawdoliad o'r dduwies Laxmi, gan yr ellyll Ravana, a'i charcharu ar ynys Lanca (Sri Lanca). Gyda chymorth Hanuman a'i fwncïod, llwydda Rama i'w hachub.

Cyfansoddwyd y fersiynau cynharaf yn Sansgrit. Yn ddiweddarach cafwyd fersiynau Hindi hefyd: yr enwocaf o'r rhain yw'r fersiwn gan Tulsidas (Tulasidasa) (tua 1527-1623), sydd wedi ennill ei blwyf fel clasur.

Categori:Hindŵaeth
Categori:Mytholeg Hindŵaidd
Categori:Llenyddiaeth Sansgrit
Categori:Llenyddiaeth Hindi