Dwyfor

Gweler hefyd: Dwyfor Meirionnydd (etholaeth seneddol) a Coleg Meirion-Dwyfor.

Roedd Dwyfor yn un o bum dosbarth llywodraeth leol sir Gwynedd, yng ngogledd-orllewin Cymru, o 1974 hyd 1996, yn cyfateb yn fras i ardal penrhyn Llŷn ac Eifionydd.  Lleolwyd pencadlys y cyngor yn nhref Pwllheli.

Sefydlwyd Dwyfor ar y 1af o Ebrill, 1974, fel olynydd i fwrdeistref Pwllheli, dosbarthau trefol Cricieth a Porthmadog, Dosbarth Gwledig Llŷn, a rhan o Ddosbarth Gwledig Gwyrfai, a fuont yn rhan o'r hen sir weinyddol, Sir Gaernarfon.  Fe'i enwyd ar ôl Afon Dwyfor.

Roedd Dwyfor yn un o gadarnleoedd olaf y mudiad dirwest yng Nghymru. Dan dermau Deddf Drwyddedu 1961, gwrthodwyd polau lleol agor tafarndai ar y Sul hyd 1982; ailgaewyd y tafarndai ar y Sul ar ôl refferendwm arall yn 1989, gyda 9% yn pleidleisio, ond maent ar agor eto ers 1996.

Dileuwyd y dosbarth pan ailgreuwyd sir Gwynedd ar y 1af o Ebrill 1996.  Ond mae'n aros fel ardal a wasanaethir gan un o bwyllgorau ardal Cyngor Gwynedd.

Categori:Gwynedd
Categori:Llywodraeth leol yng Nghymru