Catheiniog

Cwmwd canoloesol yn gorwedd yn Y Cantref Mawr yn Ystrad Tywi, de-orllewin Cymru, oedd Catheiniog (sillafiad amgen: Cetheiniog). Roedd yn rhan o deyrnas Deheubarth ac yn ddiweddarach daeth yn rhan o Sir Gaerfyrddin.

Gorweddai cwmwd Catheiniog yn rhan ddeheuol y Cantref Mawr, ar y ffin rhwng y cantref hwnnw â'r Cantref Bychan, i'r de. Ffiniai â chymydau Gwidigada, Mabudrud, Mabelfyw, Caeo a Maenor Deilo yn y Cantref Mawr, ac â chwmwd Is Cennen i'r de yn y Cantref Bychan.

Gorweddai ar lan ogleddol Afon Tywi. Roedd yn cynnwys safle Castell y Dryslwyn, un o amddiffynfeydd mawr tywysogion Deheubarth. Yma hefyd roedd Llangathen, un o ganolfannau eglwysig pwysicaf Deheubarth, a gysylltir â Sant Cathen.

Gweler hefyd
Cantrefi a chymydau Cymru
Teyrnas Deheubarth
Ystrad Tywi

Categori:Cymydau Cymru
Categori:Daearyddiaeth Sir Gaerfyrddin
Categori:Hanes Sir Gaerfyrddin
Categori:Teyrnas Deheubarth