Dywel fab Erbin

Arwr Cymreig cynnar a gysylltir â de-orllewin Cymru oedd Dywel fab Erbin. Mae traddodiad yn ei wneud yn frawd i Geraint fab Erbin, arwr un o'r Tair Rhamant.A. O. H. Jarman (gol.), Ymddiddan Myrddin a Thaliesin (Caerdydd, 1951).

Traddodiadau
Yn y gerdd 'Ymddiddan Myrddin a Thaliesin' (Llyfr Du Caerfyrddin) mae Dywel yn un o'r rhyfelwyr o Dyfed sy'n syrthio yng nghyrch Maelgwn Gwynedd ar y dalaith honno. Ceir englyn amdano yn 'Englynion y Beddau' (hefyd yn y Llyfr Du) sy'n ei gysylltu ag ardal cantref Caeo ('Caeaw'):

Bedd Dywel mab Erbin yng ngwestedin Caeaw,
ni byddai, gwr y breinhin,
difei, ni ochelai drin.A. O. H. Jarman (gol.), Llyfr Du Caerfyrddin (Caerdydd, 1982).

Fe'i enwir yn ogystal fel un o'r marchogion yn llys Arthur yn y chwedl Culhwch ac Olwen.

Mae Dyweli yn enw ar nant yn ne Ceredigion, sy'n tarddu efallai o'r enw personol Dywel.

Cyfeiriadau

Categori:Cylch Arthur
Categori:Hanes traddodiadol Cymru
Categori:Llenyddiaeth Gymraeg yr Oesoedd Canol
Categori:Teyrnas Dyfed