Derry

Dinas yng Ngogledd Iwerddon yw Dinas y Deri neu Derry (Gwyddeleg: Doire"Placenames Database of Ireland", logainm.ie; adalwyd 10 Hydref 2022 neu Doire Cholm Chille). Mater dadleuol yw pa ffurf ar yr enw a ddefnyddir yn Saesnegː fel rheol, mae'r Unoliaethwyr yn galw'r ddinas yn "Londonderry" a chenedlaetholwyr yn ei galw'n "Derry".

Saif yr hen ddinas ar lan orllewinol Afon Foyle; mae'r ddinas erbyn hyn ar y ddwy lan. Roedd poblogaeth y ddinas ei hun yn 2001 yn 83,652, gyda 90,663 yn yr ardal ddinesig. Mae'n agos i Swydd Donegal a ffin Gweriniaeth Iwerddon. Yn draddodiadol, sefydlwyd y ddinas gan y sant Colum Cille. Y digwyddiadau enwocaf yn ei hanes yw Gwarchae Derry yn 1688 - 1689 a Bloody Sunday ar ddydd Sul, 30 Ionawr 1972, pan saethwyd 13 o brotestwyr hawliau sifil yn farw gan filwyr Prydeinig, gyda un arall yn marw bedwar mis yn ddiweddarach o ganlyniad i anafiadau gafwyd yn y digwyddiad.

 Adeiladau a chofadeiladau 
 Canolfan Amelia Earhart
 Eglwys Gadeiriol Sant Columb
 Eglwys Gadeiriol Sant Eugene
 Guildhall

Chwaraeon
 Clwb pêl-droed Derry City F.C.

 Pobl o Derry 
 Joyce Cary, awdur
 Nadine Coyle, cantores (Girls Aloud)
 Seamus Heaney, bardd
 John Hume, gwleidydd
 Josef Locke, canwr
 Martin McGuinness, dirprwy Brif Weinidog Gogledd Iwerddon
 Martin O'Neill, rheolwr pêl-droed

 Cyfeiriadau 


Categori:Dinasoedd Gogledd Iwerddon
Categori:Trefi Swydd Derry