Tiwnis (talaith)

Mae talaith Tiwnis (Arabeg: ولاية تونس , Ffrangeg: Gouvernorat de Tunis), a greuwyd ar 21 Mehefin 1956, yn un o 24 talaith Tiwnisia. Fe'i lleolir yng ngogledd-ddwyrain Tiwnisia ac mae ganddi arwynebedd o 346 km² (sef 0.2% o arwynebedd y wlad). Mae ganddi boblogaeth o tua 989,000 (amcangyfrifiad 2006). Ei chanolfan weinyddol yw Tiwnis, prifddinas Tiwnisia.

 Daearyddiaeth 
Talaith Tiwnis yw rhanbarth economaidd pwysicaf y wlad. Mae'n gorwedd ar lan Môr y Canoldir, o gwmpas Lac Tunis ar lan orllewinol Gwlff Tiwnis. Mae'r hinsawdd yn nodweddiadol o Fôr y Canoldir gyda tua 470 mm o law y flwyddyn a hafau poeth.

Yn weinyddol, ymrennir y dalaith yn 21 délégation (ardal), 8 municipalité ac 161 imada (ardal leol).

DélégationPoblogaeth yn 2004 (nifer)Bab El Bhar  39,806Bab Souika  33,284Carthago  20,715Cité El Khadhra  36,818Djebel Djelloud  26,490El Hrairia  96,245El Kabaria  81,261El Menzah  43,320El Omrane  40,801El Omrane Supérieur  62,138El Ouardia  33,734Ettahrir  21,956Ezzouhour  40,434La Goulette  28,407La Marsa  77,890La Médina  26,703Le Bardo  70,244Le Kram  58,152Sidi El Béchir  29,911Sidi Hassine  79,381Séjoumi  36,171

Dinasoedd a threfi
 Carthago
 Gammarth
 La Goulette
 La Marsa
 Le Bardo (El Bardo)
 Le Kram (El Kram)
 Sidi Bou Saïd
 Sidi Hassine
 Tiwnis (prifddinas)

 Economi 
250px|bawd|Llun lloeren o dalaith Tiwnis
Lleolir maes awyr mwyaf y wlad (Maes awyr Tiwnis-Carthago) a phorthladd La Goulette, sy'n derbyn 98% o draffig forol y wlad, yn y dalaith. Diwydiant yw'r sector pwysicaf, er bod masnachu yn bwysig hefyd. Ceir pedair Ardal Ddiwydiannol sy'n cynnwys 273 hectar :
La Goulette
La Charguia
Ibn Khaldoun
Jbel Jelloud
Y prif ddiwydiannau yw brethyn a dillad, lledr a sgidiau a nwyddau electronig a thrydan.

Mae'r ystadegau economaidd fel a ganlyn :  
Masnach a gwasanaethau : 49.4%
Diwydiannau, ynni, gwaith adeiladau cyhoeddus : 34.3%
Amaeth a pysgota : 16.3%
Diweithdra : 14.2%

Diwylliant
Tiwnis yw canolfan ddiwylliannol y wlad. Lleolir y rhan fwyaf o wasanaethau radio a theledu Tiwnisia yno.

 Timau pêl-droed 
 Espérance sportive de Tunis
 Club Africain
 Stade Tunisien
 Avenir Sportif de la Marsa
 Étoile Olympique La Goulette Kram


Categori:Taleithiau Tiwnisia
Categori:Tiwnis Fwyaf