Llanrhuddlad

Pentref a phlwyf eglwysig yng nghymuned Cylch-y-Garn yng ngogledd Môn yw Llanrhuddlad"Enwau Lleoedd Safonol Cymru" , Comisiynydd y Gymraeg; adalwyd 15 Tachwedd 2024 () (Llanrhyddlad ar y map OS). Saif ar y briffordd A5025 rhwng Cemaes, tua 4 milltir a hanner i'r gogledd-ddwyrain, a Llanfaethlu, tua 2 filltir i'r de-orllewin.

260px|bawd|dim|Llanrhuddlad o'r A5025.

Enwir yr eglwys a'r plwyf ar ôl y Santes Rhuddlad. Y cwbl a wyddys amdani yw ei bod yn ferch i frenin Leinster, dros y môr yn Iwerddon, yn ôl yr hynafiaethydd Henry Rowlands yn ei gyfrol Mona Antiqua Restaurata (1723). Ceir englyn ar garreg fedd ym mynwent yr eglwys:

O’r pridd wy' ŵr pruddaf, – pridd wyf 
I’r pridd oer y syrthiaf;
Prudd feddwl mai pridd fyddaf,
O’r pridd yr wy' i’r pridd yr âf.Cofnodwyd gan Dafydd Timothy ar X; adalwyd 14 Chefror 2024.

Mae lôn yn arwain i fae Borth Swtan ar yr arfordir, trwy bentref Rhydwyn, tua 2 filltir i'r gorllewin.

Adeiladau a chofadeiladau
 Cofeb Ryfel Llanrhuddlad

Cyfeiriadau

Categori:Cylch-y-Garn
Categori:Pentrefi Ynys Môn
Categori:Plwyfi Cymru
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Ynys Môn (y DU)