Plymouth

Dinas a phorthladd yn sir seremonïol Dyfnaint, De-orllewin Lloegr, yw PlymouthBritish Place Names; adalwyd 20 Tachwedd 2019 (Cernyweg (ac weithiau yn Gymraeg): Aberplym). Fe'i lleolir yn awdurdod unedol Dinas Plymouth, sy'n cael ei gweinyddu'n annibynnol o gyngor sir Dyfnaint.

Saif y ddinas ar Plymouth Sound rhwng aberoedd Afon Tamar ac Afon Plym. Oherwydd ei lleoliad mae yn borthladd o bwys ers canrifoedd, yn enwedig yn nhermau milwrol.  

Yng Nghyfrifiad 2011 roedd gan ardal adeiledig Plymouth boblogaeth o 234,982.City Population; adalwyd 20 Mehefin 2020

Mae gwasanaeth fferi Brittany Ferries yn cysylltu Plymouth â Rosko yn Llydaw, ac mae hefyd wasanaeth fferi i Santander yn Sbaen.

Hanes
Yn ôl traddodiad roedd Syr Francis Drake yn chwarae bowls yma wrth i Armada Sbaen nesáu.
Hwyliodd Tadau'r Pererin o Plymouth ar y llong hwylio Mayflower yn 1620.
Yn y 18g roedd yn ganolfan gwaith porslen o bwys.

Adeiladau a chofadeiladau
Adeilad Roland Levinsky (Prifysgol Plymouth)
Pont Tamar
Royal Citadel 
Tŵr Smeaton
Ty Prysten
Ty Saltram

Enwogion
Syr John Hawkins (1532-1595), morwr
Syr Joshua Reynolds (1723-1792), arlunydd
Michael Foot (1913-2010), gwleidydd a newyddiadurwr
Syr Donald Sinden (1923–2014), actor
John Inverdale (g. 1957), cyflwynydd radio a theledu
Douglas Hodge (g. 1960), actor

 Gefeilldrefi 
Gefeilldrefi Plymouth:
 25px Brest, Llydaw (ers 1963)
 25px Gdynia, Gwlad Pwyl (ers 1976)
 25px Novorossiysk, Rwsia (ers 1990)
 25px Donostia, Gwlad y Basg (ers 1990)
 25px Plymouth, Massachusetts, UDA (ers 2001)

Mae gan Plymouth gysylltiad gyda:
 25px Sekondi-Takoradi, Ghana

Gweler hefyd
Gorsaf reilffordd Plymouth
Rhestr enwau Cymraeg ar drefi a llefydd eraill yn Lloegr

Cyfeiriadau

Categori:Dinas Plymouth
Categori:Dinasoedd Lloegr

Categori:Trefi Dyfnaint