Triongl

Polygon sydd â thair ochr llinell a thri fertig yw triongl (enw gwrywaidd). Mae'n un o'r siapiau sylfaenol mewn geometreg. Mae triongl gyda fertigau A, B, a C yn cael ei ddynodi mewn mathemateg fel . Mae cyfanswm onglau mewnol pob triongl yn 180 ° a chyfanswm yr onglau allanol yn 360 °.

Mewn geometreg Ewclidaidd, mae unrhyw dri phwynt, pan nad ydynt yn unllin (collinear), yn pennu triongl unigryw ac ar yr un pryd, plân unigryw (hy, lle Ewclidaidd dau-ddimensiwn). Mae'r erthygl hon yn ymwneud â thrionglau mewn geometreg Ewclidaidd, ac yn arbennig, y plân Ewclidaidd, ac eithrio lle nodir fel arall.

Mathau
Gallwn ddosbarthu'r gwahanol fathau o drionglau mewn sawl ffordd, gan gynnwys gan edrych ar hyd ei llinellau (neu 'ochrau') neu yn ôl y trionglau sydd ynddynt.

Mathau yn ôl hyd yr ochrau
Mae'r triongl hafalochrog yn bolygon rheolaidd, mae'r isosceles a'r anghyfochrog yn bolygonau afreolaidd.
 Enw  Diagram  Ochrau  Onglau Triongl hafalochrog  120px  Mae pob ochr yn gyfartal (yr un hyd)  Mae pob ongl yn hafal; pob un yn 60 °.  Triongl Iosceles  100px  Mae rhai mathemategwyr yn diffinio triongl isosceles fel triongl sydd â dwy ochr gyfartal yn union, tra bod eraill yn diffinio triongl isosceles fel un gydag o leiaf dwy ochr gyfartal.  Ceir dwy ongl sy'n gyfartal. Triongl anghyfochrog  160px  Mae pob ochr yn anghyfartal  Mae pob ongl yn anghyfartal

Mathau yn ôl yr onglau
Gellir hefyd ddidoli trionglau yn ôl maint eu honglau mewnol. Dywedir fod trionglau lem ac aflem hefyd yn drionglau arodgo'.termau.cymru; adalwyd 7 Medi 2018.

 Enw  Diagram  Ochrau  Onglau Triongl ongl sgwârhefyd: Triongl sgwâr  120px  Mae pob ochr yn hafal (neu'n 'gymersur')  Mae pob ongl yn hafal (60 °) Triongl aflem  120px  Mae dwy ochr yn hafal  Mae dwy ongl yn hafal Triongl lem  150px  Os c yw hyd yr ochr hiraf, yna , lle mae a a b yn hyd yr ochr arall.  Mae pob ongl yn llai na 90 °

Gweler hefyd
Theorem Pythagoras

Cyfeiriadau

Categori:Geometreg Euclidaidd
Categori:Siapau elfennol
Categori:Trionglau
Categori:3 (rhif)