Marseille

Dinas ail fwyaf Ffrainc yw Marseille (Ocsitaneg Marselha) gyda phoblogaeth o 1,349,772. Mae yng nghyn-dalaith Provence ger Môr y Canoldir. Marseille yw porthladd mwyaf Ffrainc a phrifddinas région Provence-Alpes-Côte d'Azur a département Bouches-du-Rhône.

Sefydlwyd Marseille tua 600 CC gan Roegiaid gynt o Phocaea dan yr enw Massalia (). Roedd yn ganolfan fasnachu bwysig a thyfodd yn gyflym. Daeth dan fygythiad gan gynghrair yr Etrwsgiaid, Carthago a'r Celtiaid, a throdd at y Rhufeiniaid am gymorth. Daeth yn ddinas bwysig iawn yn y cyfnod Rhufeinig, ac wedi cyfnod o ddirywiad yn dilyn cwymp yr ymerodraeth roedd wedi ad-ennill ei phwysigrwydd erbyn y 10fed ganrif.

Rhoddodd y ddinas ei henw i anthem genedlaethol Ffrainc, "La Marseillaise", a gafodd ei chanu am y tro cyntaf gan filwyr Marseille oedd wedi dod i Baris i gefnogi'r Chwyldro Ffrengig.

Yn y 1970au effeithiwyd ar Marseille gan broblemau economaidd, ac arweiniodd diweithdra uchel, lefel uchel o droseddu a chanran uchel o fewnfudwyr, yn enwedig o Ogledd Affrica, at gynnydd mewn cefnogaeth i bleidiau'r dde eithafol. Mae'r sefyllfa economaidd wedi gwella yn y blynyddoedd diwethaf.

 Adeiladau 
Cathédrale de la Major
Eglwys Notre Dame de la Garde 
Eglwys St Laurent
Gare Saint-Charles (gorsaf)
Hôtel de Ville
Musée des Beaux-Arts (amgueddfa)
Palais Longchamp
Théâtre du Gymnase

 Diwylliant 
Bydd Marseille yn Brifddinas Diwylliant Ewrop yn 2013.

 Enwogion 
Ymhlith yr enwogion a aned yn Marseille mae:
Antonin Artaud (1897–1948), awdur
Adolphe Thiers (1797–1877), arlywydd cyntaf Trydedd Weriniaeth Ffrainc
Éric Cantona (ganed 1966), pêl-droediwr
Zinedine Zidane (ganed 1972), pêl-droediwr

 Dolenni allanol 
  Office du Tourisme 
  Capitale culturelle européenne 2013
  Marseille City of Culture 

Categori:Dinasoedd Ffrainc
Categori:Cymunedau Bouches-du-Rhône