Elen Gwdman

Prydyddes o Ynys Môn oedd Elen Gwdman (fl. 1609). Ychydig iawn a wyddys amdani. Tybir ei bod yn perthyn i is-gangen o deulu'r Woods o ardal Tal-y-llyn, yng ngogledd-orllewin Môn.Nesta Lloyd (gol.), Blodeugerdd Barddas o'r Ail Ganrif ar Bymtheg, Cyfrol I (Cyhoeddiadau Barddas, 1993). Mae hi'n enghraifft brin o fardd o ferch yn y cyfnod modern cynnar.

Dim ond un gerdd ganddi sydd wedi goroesi, ond mae ei chrefft sicr yn dangos bod Elen yn arfer cyfansoddi barddoniaeth. Anghyffredin iawn hefyd yw testun y gerdd, sy'n gân serch ddi-flewyn ar dafod i ddyn ifanc o'r enw Edward Wyn (m. 1637) o Fodewryd. Ymddengys fod Edward yn rhy fonheddig i ferch o statws cymdeithasol Elen ac aflwyddiannus fu ei charwriaeth. Cwyna Elen am ei anffawd ar ôl i Edward orfod priodi merch arall oedd yn gymar mwy addas iddo.

Llyfryddiaeth
Unig gerdd Elen Gwdman: Nesta Lloyd (gol.), Blodeugerdd Barddas o'r Ail Ganrif ar Bymtheg, cyf.1 (Cyhoeddiadau Barddas, 1993), cerdd 9.

Cyfeiriadau

Categori:Beirdd Cymraeg benywaidd
Categori:Genedigaethau'r 16eg ganrif
Categori:Llenorion yr 17eg ganrif o Gymru
Categori:Marwolaethau'r 17eg ganrif
Categori:Merched yr 16eg ganrif o Gymru
Categori:Merched yr 17eg ganrif o Gymru
Categori:Pobl o Ynys Môn