Richard Ithamar Aaron

Roedd Richard Ithamar Aaron (6 Tachwedd 1901 – 4 Ebrill 1987) yn athronydd o Gymro, a aned ym Mlaendulais, Morgannwg.Jones, O.  (2004, September 23). Aaron, Richard Ithamar (1901–1987), philosopher. Oxford Dictionary of National Biography adalwyd 14 Mawrth 2019

Cefndir
Roedd yn fab i William Aaron, dilledydd, a'i wraig Margaret Griffith. Fe'i magwyd yn Llwyfenni, Llangyfelach, Ynystawe, a oedd yn gartref iddo rhwng 1910 a 1932, a derbyniodd ei addysg uwchradd yn ysgol ramadeg Ystalyfera. Aeth i Brifysgol Cymru, Caerdydd ym 1918 i astudio hanes ac athroniaeth. Ym 1923 fe'i hetholwyd yn gymrawd Brifysgol Cymru a alluogodd iddo fynd i Goleg Oriel Rhydychen, lle enillodd radd DPhil (1928) am draethawd hir o'r enw "Hanes a gwerth y gwahaniaeth rhwng deallusrwydd a greddf". 

Gyrfa
Roedd yn Athro Athroniaeth yng Ngholeg Prifysgol Cymru, Aberystwyth, o 1932 hyd ei ymddeoliad ym 1969. Bu hefyd yn is-gadeirydd Coleg Harlech, llywydd Cymdeithas y Meddwl a chadeirydd Cyngor Cymru. Rhwng 1938 a 1968 golygodd y cylchgrawn Efrydiau Athronyddol.Stephens, Meic (gol.), Cydymaith i Lenyddiaeth Cymru (Caerdydd, 1988).

Prif ffocws ei waith athronyddol oedd epistemoleg a chyffredinolion, ond mae'n fwyaf adnabyddus am ei fywgraffiad o'r athronydd John Locke.

 Teulu 
Priododd Aaron a Rhiannon (Annie) Morgan, merch  Dr Morgan John Morgan, meddyg teulu yn Aberystwyth yng nghapel Bethel, Aberystwyth, ym 1937. Bu iddynt tair merch a ddau fab. Un o'i ferched oedd yr addysgwr Jane Aaron.

 Marwolaeth 
Bu farw o gymhlethdodau Clefyd Alzheimer yn ei gartref yn Aberystwyth yn 85 mlwydd oed. Claddwyd ei weddillion ym mynwent Ffordd Llanbadarn, Aberystwyth.

Llyfryddiaeth ddethol
Cyhoeddiadau
The Nature of Knowing (1930)
Hanes Athroniaeth (Caerdydd, 1932)
John Locke (1937)
The Theory of Universals (1952)
Knowing and the Function of Reason (1971)

Astudiaeth
Jones, O. R. (1987). 'Richard Ithamar Aaron, 1901-1987.' Proceedings of the British Academy 73. Llundain: Gwasg Prifysgol Rhydychen ar ran yr Academi Brydeinig.

Cyfeiriadau

Categori:Academyddion o Gymru
Categori:Academyddion Prifysgol Aberystwyth
Categori:Athronwyr o Gymru
Categori:Cyn-fyfyrwyr Coleg Oriel, Rhydychen
Categori:Genedigaethau 1901
Categori:Llenorion yr 20fed ganrif o Gymru
Categori:Llenorion Cymraeg o Gymru
Categori:Llenorion Saesneg o Gymru
Categori:Marwolaethau 1987
Categori:Pobl o Gastell-nedd Port Talbot