Beda

Hanesydd cynnar, mynach a diwinydd o Sais oedd Beda (Saesneg Bede: c. 673 - 735), a aned ger Wearmouth, Durham. Cyfeirir ato'n aml fel "Yr Hybarch Beda" (The Venerable Bede).

Mae ei gyfrol yn yr iaith Ladin Historia Ecclesiastica Gentis Anglorum yn ffynhonnell bwysig ar gyfer hanes cynnar gwledydd Prydain, er gwaethaf rhagfarn amlwg yr awdur yn erbyn y Brythoniaid. Cafodd ei gyfieithu i Hen Saesneg yn ystod teyrnasiad y brenin Alfred.

Roedd yn ysgolhaig amryddawn hyddysg yn Lladin a Groeg ac yn gyfarwydd â'r Hebraeg. Ymddiddorai hefyd mewn llenyddiaeth glasurol, meddygaeth, seryddiaeth a gramadeg.

Cafodd ei ganoneiddio yn 1899; 27 Mai yw ei ŵyl.

Cyfeiriadau

Categori:Genedigaethau'r 670au
Categori:Marwolaethau 735
Categori:Hanesyddion Lladin o Loegr
Categori:Llenorion y 7fed ganrif o Loegr
Categori:Llenorion yr 8fed ganrif o Loegr
Categori:Llenorion Lladin yr Oesoedd Canol
Categori:Mynachod
Categori:Pobl o Swydd Durham
Categori:Seintiau o Loegr
Categori:Tadau'r Eglwys