David Richards (Dafydd Ionawr)

Bardd o Gymru oedd David Richards, enw barddol Dafydd Ionawr (22 Ionawr 1751 – 12 Mai 1827), a aned ger Tywyn, yn yr hen Sir Feirionydd (de Gwynedd), Cymru.

Bywyd
Cafodd ei addysg gynnar yn Ysgol Edward Richard yn Ystradmeurig, Ceredigion. Astudiodd yn Rhydychen am beth amser, ar annogaeth Ieuan Brydydd Hir. Bu'n cadw ysgol mewn sawl man cyn ymsefydlu yn  Nolgellau.
bawd|378x378px|chwith|220px|Bedd Dafydd Ionawr, Dolgellau, c.1875

Gwaith llenyddol
Roedd yn fardd o duedd cwbl wahanol i feirdd serch y 18g fel Rhys Jones o'r Blaenau. Yn ogystal nid oedd yn eisteddfodwr. Roedd yn ddyn o anian dawel, dwys a difrifol, a gwrthwynebai'n gryf rhai o syniadau radicalaidd Cymry Llundain, yn arbennig y Gwyneddigion. Roedd yn gynghaneddwr da. Canai bron yn gyfangwbl ar bynciau ysgrythurol. Ei brif waith yw "Cywydd y Drindod" (1793), cerdd hir iawn ar natur y Drindod; ond er fod rhannau o'r gerdd yn cynnwys delweddau diddorol mae ei ffaeleddau'n amlwg. Serch hynny roedd yn gerdd arloesol yn y Gymraeg.

Llyfryddiaeth
Cyhoeddodd y gweithiau a ganlyn yn ystod ei oes:
Y Mil-Blynyddau (1799)
Gwaith Prydyddawl (1803)
Joseph, Llywodraethwr yr Aipht (1809)
Barddoniaeth Gristianogawl (1815)
Cywydd y Dilyw (1821)

Golygodd Nicander gasgliad o waith y bardd yn 1851.

Cyfeiriadau
* David Richards (Dafydd Ionawr) yn Y Bywgraffiadur Cymreig

Categori:Beirdd Cymraeg
Categori:Cyn-fyfyrwyr Coleg yr Iesu, Rhydychen
Categori:Genedigaethau 1751
Categori:Llenorion Cymraeg
Categori:Llenorion y 18fed ganrif o Gymru
Categori:Llenorion y 19eg ganrif o Gymru
Categori:Marwolaethau 1827
Categori:Pobl o Feirionnydd