Muhammad Ahmad al-Mahdi

Roedd Muhammad Ahmad al-Mahdi neu al-Mahdi (12 Awst 1844 – 22 Mehefin 1885) yn arweinydd gwrthryfel yn erbyn ymerodraeth Prydain yn y Swdan.

Ei hanes
Cafodd weledigaeth gyfriniol a chredodd mai ei genhadaeth oedd arwain ei bobl i ryddid. Datganodd ei fod y Mahdi a chywynodd wrthryfel yn erbyn llywodraeth yr Aifft (a reolai Swdan yn enw Prydain). Cipiodd Khartoum o ddwylo'r Cadfridog Gordon ym mis Ionawr 1885 ond bu farw rhai misoedd yn ddiweddarach yn Omdurman, efallai o golera.

Cafodd y Mahdi ei ddemoneiddio gan haneswyr poblogaidd cyfnod yr ymerodraeth Brydeinig.

Al-Mahdi
Ystyr y gair Arabeg al-Mahdi yw "Yr Un Sy'n Cael ei Dywys". Teitl crefyddol yn nhraddodiad Islam ydyw. Gellid cymharu'r cred yn y Mahdi â chred rhai Cristnogion yn ail-ddyfodiad y Meseia.

Mae tref Mahdia yn Tiwnisia yn dwyn yr enw.

Categori:Arabiaid
Categori:Hanes Swdan
Categori:Islam
Categori:Hanes Affrica
Categori:Yr Ymerodraeth Brydeinig
Categori:Genedigaethau 1844
Categori:Marwolaethau 1885