Y Cyrff

Roedd Y Cyrff yn fand poblogaidd yn yr 1980au, ac yn un o fandiau mwyaf dylanwadol ac arloesol Cymru. Maen nhw'n dod o Lanrwst, Sir Conwy. Yr aelodau oedd Mark Roberts (llais a gitar), Barry Cawley (gitar), Paul Jones (gitar fas) a Dylan Hughes (drymiau). Pan adawodd Dylan cymerodd Mark Kendall ei le. Mae eu ymddangosiadau teledu yn cynnwys Stîd, Roc 'Rol Te, Heno Heno Heno. Maen nhw wedi perfformio yn 'Steddfod Llanrwst.

Ar ôl i'r Cyrff chwalu ym 1992, aeth Roberts a Jones ymlaen i chwarae gyda Catatonia.

Gyrfa
Ffurfiwyd y band 'indie' Cymraeg poblogaidd yn Ysgol Dyffryn Conwy, Llanrwst yn ystod yr 80au cynnar.

Bu'r band yn gigio'n gyson ar draws gogledd Cymru a phan ryddhawyd 'Pum Munud' ac 'Yr Haint' yn senglau, tyfodd poblogrwydd y grŵp - a sylw'r cyfryngau Cymraeg. Yna, o dan oruchwyliaeth a chymorth eu hathro Tony Schiavone, llwyddodd yr hogiau i ryddhau casét o'r enw Dan y Cownter a werthodd fel tân. Roedd eu poblogrwydd yn amlwg ac yn ystod 1987 ymunodd y grŵp â label Sain gan ryddhau EP chwe thrac o'r enw Y Testament Newydd.

Yn 1988 gadawodd y drymiwr Dylan Hughes y band er mwyn ymuno â grŵp Yr Anhrefn, ac yn ei le daeth Mark Kendall. Yn ystod yr un flwyddyn rhannodd y band lwyfan gyda The Alarm gan berfformio o flaen 1,500 o bobl ym Mae Colwyn. Penderfynodd y grŵp ryddhau EP arall o'r enw Y Cyrff, ond y tro hwn o dan eu label eu hunain. Yr EP hwn oedd yn cynnwys y trac 'Cymru, Lloegr a Llanrwst' sydd bellach yn cael ei ystyried yn glasur o anthem.

Daeth y label Ankst yn gartref recordio i'r band yn 1989 a llwyddwyd i boblogeiddio enw'r band y tu allan i ffiniau Cymru. Yn 1991 rhyddhaodd y band eu LP gyntaf Llawenydd Heb Ddiwedd a dderbyniodd ganmoliaeth fawr yng Nghymru a thu hwnt.

Er holl lwyddiant Y Cyrff, gwahanodd y band yn 1992. Rhyddhawyd Mae Ddoe yn Ddoe, sy'n cynnwys goreuon y band o'r 80au hyd nes iddynt wahanu. Wedi hynny, aeth dau aelod o'r Cyrff - Mark Roberts a Paul Jones - ymlaen i brofi enwogrwydd byd-eang gyda Catatonia.

Yn 2005, rhyddhawyd cyfrol adolygol o waith Y Cyrff, sef Atalnod Llawn 1983-9. Cynhaliwyd tair gig i ddathlu'r achlysur yng Nghaerdydd, Llundain ac yn Llanrwst gydag artistiaid megis Kentucky AFC, Alun Tan Lan, Dan Amor a Jen Jeniro yn chwarae caneuon Y Cyrff. Roedd yn ddigwyddiad melys ac eto'n chwerw, gan fod y digwyddiad wedi ei gynnal bron pum mlynedd ers marwolaeth gitarydd Y Cyrff, Barry Cawley.

Disgyddiaeth
 Y Cyrff, 1989
 Llawenydd Heb Ddiwedd, 1991 (Ankst)
 Mae Ddoe Yn Ddoe, 1991

Cyfeiriadau

Dolenni allanol
ycyrff.co.uk 
Y Cyrff Groupie 
Y Cyrff: 'Dan y cownter
Proffil y band gan BBC Cymru

Categori:Sefydliadau 1983
Categori:Dadsefydliadau 1992
Categori:Bandiau Cymraeg
Categori:Bandiau Cymreig
Categori:Pobl o Lanrwst
Categori:Prosiect Wicipop