Watcyn Wyn

Pregethwr, bardd, nofelydd, emynydd ac ysgolfeistr enwog iawn yn ei ddydd oedd Watcyn Wyn, enw llawn Watkin Hezekiah Williams (1844 – 1905), a aned ger Brynaman yn Sir Gaerfyrddin.

Bywgraffiad
Glowr oedd ar ôl gadael ysgol yn gynnar, ond fe aeth ati i addysgu ei hun. Sefydlodd ysgol, sef Ysgol y Gwynfryn, Rhydaman a roddodd gyfle i nifer fawr o fechgyn fedru mynd i'r weinidogaeth.

Roedd Watcyn Wyn yn eisteddfodwr brwd ac yn adnabod nifer o ffigyrau mawr yr oes. Er nad oes llawer o werth parhaol i'r rhan fwyaf o'i gerddi, ysgrifennodd hunangofiant - Adgofion Watcyn Wyn - sy'n cynnwys adrannau am ei blentyndod a llencyndod yn ardal Brynaman.

Ar y cyd ag Elwyn Thomas ysgrifennodd ddwy nofel ramantaidd yn ogystal.

Llyfryddiaeth
bawd|Watcyn Wyn
Gwaith Watcyn Wyn
Caneuon (1871)
Hwyr Ddifyrion (1883)
Cân a Thelyn (1895)
(gyda Elwyn Thomas) Nansi merch y pregethwr dall (1906)
(gyda Elwyn Thomas) Irfon Meredydd (1907)
Adgofion Watcyn Wyn, golygwyd gan Gwili (Y Cwmni Cyhoeddiadol Addysgol, Merthyr Tudful, 1907)

Astudiaethau
Bryan Martin Davies, Rwy'n gweld o bell (1980). Astudiaeth.
Pennar Griffiths, Cofiant Watcyn Wyn (1915)Cofiant Watcyn Wyn gan Pennar Griffiths ar Wicidestun]]

Cyfeiriadau

Categori:Beirdd Cymraeg
Categori:Genedigaethau 1844
Categori:Llenorion Cymraeg
Categori:Llenorion y 19eg ganrif o Gymru
Categori:Llenorion yr 20fed ganrif o Gymru
Categori:Marwolaethau 1905
Categori:Nofelwyr Cymraeg
Categori:Pobl o Sir Gaerfyrddin
Categori:Prifeirdd