Liechtenstein

Gwlad fechan yng ngorllewin Ewrop rhwng y Swistir ac Awstria yw Tywysogaeth Liechtenstein neu Liechtenstein.

 Daearyddiaeth 
Mae'r mynyddoedd yn codi o Ddyffryn Rhein i uchderoedd o dros 2500m (8000').
bawd|chwith|Liechtenstein a Chymru o ran maint a lleoliad

 Hanes 
Cafodd y dywysogaeth ei ffurfio trwy uniad siroedd Vaduz a Schellenberg yn 1719. Bu'n rhan o'r Ymerodraeth Lân Rufeinig hyd 1806. Ffurfiodd y wlad undeb doll â'r Swistir yn 1923. Hyd at 1984 nid oedd gan ferched hawl i bleidleisio yn yr etholiad cenedlaethol.

 Iaith a diwylliant 
Yr Almaeneg yw iaith swyddogol y wlad. Mae'r mwyafrif o'r boblogaeth yn Gatholigion a'r Eglwys Gatholig yw eglwys swyddogol y wlad.

Chwaraeon
Fel yng Nghymru mae tîm pêl-droed mawr Liechtenstein; FC Vaduz, yn chwarae yn y wlad drws nesaf sef y Swistir.  Ar y lefel rhyngwladol mae tîm Leichtenstein yn chwarae ym mhencampwriaethau Ewrop, a'r Byd.  Ar ben hyn mae un tîm o Gwpan Liechtenstein yn cael mynediad i'r UEFA Europa League, ac hyd yn oed wedi curo tîm o Latfia yn y European Cup Winners' Cup ym 1996.

Yn rhyngwladol maen nhw wedi trechu: 
Portiwgal 2-2 yn 2004
Lwcsembwrg 4-0 yn 2006 
Gwlad yr Ia 3-0 yn 2007.
Latfia 1-0 yn 2008

Yng Ngemau Olympaidd y Gaeaf enillodd y Leichtensteinwraig Hanni Wenzel Fedal Aur a Medal Arian ym 1980. Mae dinasyddion eraill o'r wlad hefyd wedi ennill medalau, er bod ei phoblogaeth tua 1% o boblogaeth Cymru.
bawd|250px|chwith|Delwedd lloeren o Liechtenstein

 Economi 
Er bod diwydiant ysgafn yn bwysig, twristiaeth yw un o brif ffynonellau incwm. Mae gwerthu stampiau hefyd yn bwysig i'r economi, on  nid y o gymharu ag Arian.  Mae diwydiant arian yn creu o leiaf 30% o drethi Leichtenstein.  A chyda tua 73,700 o gwmnïau yno mae mwy nag un cwmni i bob dinesydd.  Ar ben hyn mae 'sefydliadau' neu Stiftungen  cofrestredig yn Leichtenstein yn cadw arian a chyfoeth miloedd o dramorwyr di-breswyl yn saff rhag awdurdodau treth y byd.  Treth uchaf i fusnesau fel hyn yw 20%, a chan fod angen aelod leol i bob cwmni mae cyfreithwyr masnachol y wlad yn elwa yn sylweddol.
 Treth incwm yw 1.2%.
 Treth leol bob comiwn yw 16.5%
 Yswiriant Cenedlaethol 4.3%
 Treth Etifeddu yn dechrau o  0.5%
O Awst 2009, mae llywodraeth Prydain wedi cytuno i rannu gwybodaeth ar y 5,000 o Brydeinwyr a'u £3biliwn mewn ymddiriedolaethau yn y wlad  yn ôl safle we y BBC.

 Dolenni allanol 
 Tywysogaeth Liechtenstein - gwefan swyddogol 
 Hanes Liechtenstein - prif ddogfennau
 Lluniau o Liechtenstein 
 "For Rent: One Principality. Prince Not Included." (erthygl yn y New York Times, 25 Mawrth 2003)


Categori:Gwledydd Ewrop
Categori:Tywysogaethau