Port Talbot

Tref ddiwydiannol a chymuned ym mwrdeistref sirol Castell-nedd Port Talbot, Cymru, yw Port Talbot.British Place Names; adalwyd 23 Rhagfyr 2021 Saif ar lan Afon Afan ar ochr dwyreiniol Bae Abertawe. Mae Caerdydd 44.9 km i ffwrdd o Bort Talbot ac mae Llundain yn 256.1 km. Y ddinas agosaf ydy Abertawe, sy'n 12 km i ffwrdd.

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan  ac yn Senedd y DU gan .Gwefan Senedd y DU

400px|dim|bawd|Gwaith dur Port Talbot

Hanes
Cnewyllyn y dref fodern yw'r hen dref Aberafan sydd ar ochr orllewinol Afon Afan, yn ogystal â phentrefi hynafol eraill fel Baglan a Groes.  Crewyd Port Talbot ei hun ym 1840 gydag agoriad y dociau newydd ar ochr ddwyreiniol yr afon gan y teulu Talbot o Swydd Wilton a oedd yn berchen ar Abaty Margam ar y pryd.  Mae'r dref fodern hefyd yn cynnwys ardaloedd Taibach, Traethmelyn, Margam a Felindre.  Felly Port Talbot yw enw rhan canolog o'r dref a hefyd enw'r dref gyfan.  Mae llawer yn defnyddio Aberafan fel enw Cymraeg Port Talbot er yr enw safonol yw Porth Talbot.  Enw amgen yw Porth Afan.
Mae'r dref wedi bod yn enwog am ei dociau a gweithio metel, yn enwedig y gwaith dur enfawr sydd ar ochr ddwyreiniol y dref.

Enwogion
Rob Brydon, actor a digrifwr a fagwyd ym Maglan, Port Talbot
Richard Burton, actor
Rhod Gilbert, digrifwr sy'n byw ym Mhort Talbot
Anthony Hopkins, actor
Dic Penderyn, merthyr
Paul Potts, canwr
Michael Sheen, actor a anwyd yng Nghasnewydd ond a fagwyd ym Mhort Talbot

 Gefeilldrefi Port Talbot
 Gwlad Dinas 25px Ffrainc Bagneux 25px Yr Almaen Heilbronn

Cyfrifiad 2011
Yng nghyfrifiad 2011 roedd y sefyllfa fel a ganlyn:. Poblogaeth:  ks101ew. Iaith: ks207wa - noder mae'r canran hwn yn seiliedig ar y nier sy'n siarad Cymraeg allan o'r niferoedd sydd dros 3 oed. Ganwyd yng Nghymru: ks204ew. Diweithdra: ks106ew; adalwyd 16 Mai 2013.Canran y diwaith drwy Gymru; Golwg 360; 11 Rhagfyr 2012; adalwyd 16 Mai 2013Gwefan Swyddfa Ystadegau Gwladol; Niferoedd Di-waith rhwng 16 a 74 oed; adalwyd 16 Mai 2013.Gwefan Llywodraeth Cymru; Ystadegau Economaidd Allweddol, Tachwedd 2010; Mae'r gyfradd gyflogaeth ymhlith pobl 16 – 64 oed yng Nghymru yn 67.1 y cant.; adalwyd 31 Mai 2013

Cyfeiriadau

Categori:Cymunedau Castell-nedd Port Talbot
Categori:Port Talbot
Categori:Trefi Castell-nedd Port Talbot
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Aberafan Maesteg (y DU)