Abergwaun

Tref arfordirol yng nghymuned Abergwaun ac Wdig, Sir Benfro, Cymru, yw AbergwaunBritish Place Names; adalwyd 10 Tachwedd 2021 (Saesneg: Fishguard). Saif ar arfordir gogleddol y sir ar Fae Ceredigion. Yma y mae priffordd yr A40 o Lundain a'r rheilffordd yn terfynu. Mae gwasanaeth fferi rheolaidd i Rosslare (Iwerddon) o Wdig, tua milltir i'r gogledd-orllewin o Abergwaun. Llifa Afon Gwaun i'r môr yn y dref gan roi iddi ei henw.

Tra bod tarddiad "Abergwaun" yn amlwg, mae'r enw Saesneg yn fwy dyrys. Daw Fishguard o'r Hen Norseg Fiskigarðr, sef "lle i ddal pysgod". Sillafwyd yr enw fel "Fiscard" hyd at y 19g.

bawd|dim|350px|Siart arfordirol o Abergwaun gan Lewis Morris (1748). Sylwch ar sillafiad "Fiscard".

Cynrychiolir yr ardal hon yn Senedd Cymru gan Gwefan Senedd Cymru ac yn Senedd y DU gan .Gwefan Senedd y DU

Y Gymraeg
Mae swyddfa Menter Iaith Sir Benfro yn Abergwaun. Mae yna gangen Cyd yn Abergwaun, sy'n cwrdd yn y Dderwen Frenhinol yn y dref. Mae llawer o ddosbarthiadau Cymraeg i oedolion yn Abergwaun a'r cyffiniau.

Enwogion
D. J. Williams. Bu'r llenor adnabyddus, awdur Hen Dŷ Ffarm, yn athro yn Ysgol Ramadeg Abergwaun nes iddo ymddeol yn 1945.

Eisteddfod Genedlaethol
Cynhaliwyd Eisteddfod Genedlaethol yn Abergwaun ym 1936 a 1986. Am wybodaeth bellach gweler:
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Abergwaun 1936
Eisteddfod Genedlaethol Cymru Abergwaun 1986

Gefeilldref
 Loktudi, Llydaw

Gweler hefyd
Creigiau Abergwaun

Cyfeiriadau


Categori:Abergwaun ac Wdig
Categori:Trefi Sir Benfro
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Ceredigion Preseli (y DU)