Francis Drake

Fforiwr a morwr o Sais oedd Syr Francis Drake (tua 1540 – 28 Ionawr 1596).

 Bywyd cynnar a theulu 
Cafodd ei eni yn Tavistock, Dyfnaint. Ei dad oedd Edmund Drake, ond nid yw unrhyw un yn siwr o enw cyntaf ei fam er tybir mai Mary Mylawye ydoedd. Priododd Mary Newman ym 1569; bu farw Mary ym 1581.  Priododd Elizabeth Sydenham ym 1585.

Prynodd Drake ei gartref, Abaty Buckland, ym 1580.

 Teithiau i'r Caribî 
Teithiodd Drake i'r Caribî pedwar gwaith, y tro cyntaf gyda'i gyfyrder John Hawkins yn 1567.

 Y fordaith o amgylch y byd (1577–80) 
Yn 1577 hwyliodd Drake i ynysoedd Cabo Verde oddi ar arfordir Gorllewin Affrica, ac oddi yno i dde'r Iwerydd a thrwy Gulfor Magellan. Fforiodd ar hyd arfordir Califfornia, gan hawlio'r tir i Loegr, a cheisiodd hwilio am Dramwyfa'r Gogledd Orllewin. Teithiodd i'r gorllewin, ar draws y Cefnfor Tawel, trwy India'r Dwyrain ac ar draws Cefnfor India, o amgylch Penrhyn Gobaith Da ac yn ôl i Loegr. Drake oedd y Sais cyntaf, a'r ail forlywydd o unrhyw wlad, i hwylio o amgylch y byd, a phan dychwelodd i Loegr cafodd ei urddo'n farchog gan y Frenhies Elisabeth ar fwrdd ei long, y Golden Hind.

 Cyrchoedd yn erbyn Sbaen 
Yn ystod y 1580au, arweiniodd Drake sawl cyrch ar longau Sbaen. Yn 1587 ymosododd ar longau Sbaenaidd ym Mae Cádiz, mewn brwydr a elwir "llosgi barf Brenin Sbaen".

 Ei fordaith olaf 
Bu farw o ddysentri ger Puerto Bello, Panama.

Cyfeiriadau

Categori:Genedigaethau'r 1540au
Categori:Marwolaethau 1596
Categori:Fforwyr yr 16eg ganrif o Loegr
Categori:Morwyr yr 16eg ganrif o Loegr
Categori:Pobl a aned yn Nyfnaint
Categori:Pobl fu farw ym Mhanamâ
Categori:Pobl fu farw ar y môr
Categori:Pobl fu farw o ddysentri
Categori:Preifatiriaid