Carnolyn

Grŵp enfawr ac amrywiol o famaliaid pedwartroed carnog yw carnolion. Maent fel arfer yn byw yn yrroedd gyda'i gilydd ar dir agored lle mae digon o laswellt neu ddail. Mae'r ddafad yn garnolyn yn ogystal a'r ceffyl, y fuwch, y jiráff, y camel, y carw, yr afonfarch, y morfil a'r dolffin.

Mae'r rhan fwyaf ohonynt yn rhoi eu holl bwysau ar flaeanau eu carnau, tra'n symud. Ar wahân i'r mochyn, maent i gyd yn llysysyddion. Hyd at yn ddiweddar nid ystyriwyd y morfilogion (y morfil, y llamhidydd a'r dolffin) yn garnolion gan nad ydynt yn rhanu'r un priodweddau a chymeriad. Bellach, fodd bynnag, fe'u hystyrir yn perthyn i'r carnolyn eilrif-fyseddog.

Arferid cyfri'r carnolyn yn urdd, ond bellach mae wedi'r rannu i'r canlynol: 
carnolion odfyseddog (Perissodactyla)
carnolion eilrif-fyseddog (Artiodactyla) 
Tubulidentata (grugarth)
Hyracoidea (hyracsod)
Sirenia (manatïaid a dwgong)Proboscidea (eliffantod)Brent Hoffman http://www.ultimateungulate.com/whatisanungulate.html

Ceir cryn anghytundeb am hyn, fodd bynnag ymhlith y gwyddonwyr.

Cyfeiriadau


Categori:Mamaliaid