Llwybr Arfordirol Ynys Môn

bawd|200-cilometr (124 milltir)
230px|bawd|Y llwybr ger Benllech.
230px|bawd|Rhan o'r llwybr yng ngogledd yr ynys.
230px|bawd|Y llwybr ger Porth Dafarch, Trearddur.
Mae Llwybr Arfordirol Ynys Môn yn llwybr hir o 200 km/125 milltir o gwmpas arfordir Ynys Môn, y rhan fwyf ohono o fewn yr Ardal o Harddwch Naturiol Eithriadol. Crëwyd y llwybr fel rhwydwaith o lwybrau cyhoeddus a llwybrau trwy ganiatâd. Mae’n ffurfio cylch o gwmpas yr ynys heblaw am fylchau yn Llanfachraeth ac ystâd Plas Newydd ac yn rhan o Lwybr yr Arfordir. Mae'n un o wyth llwybr rhanbarthol ar Lwybr Arfordir Cymru, sy'n 870 milltir o hyd ac a agorwyd yn 2012."All-Wales Coast Path Nears Completion". Newyddion y BBC. BBC. 17 Hydref 2011. Adalwyd 2 Ionawr 2012.

Mae arwyddion amlwg ar hyd y llwybr cyfan.

Crëwyd y llwybr mewn partneriaeth rhwng Menter Môn a Chyngor Sir Ynys Môn. Agorwyd y llwybr yn ffurfiol gan Rhodri Morgan AC, Prif Weinidog Cymru, ar 9 Mehefin 2006.

Llwybrau lleol
Ceir nifer o lwybrau lleol, llai y gellir eu defnyddio ac sy'n cychwyn ger Llwybr yr Arfordir, er enghraifft:
Taith gylchol Mynydd Mechell. Taith hawdd 5 km yw hon sy'n cymryd oddeutu dwyawr. Y man cychwyn yw Capel Jeriwsalem ar Fynydd Mellech (). 
Taith Mynydd Parys. Y porthladd yn Amlwch () yw man cychwyn a gorffen y daith hon ac mae'r cerddwr yn pasio pentir a goleudy Trwyn y Balog a Mynydd Parys. Mae hon yn daith 22 km ac fe gymrith tua 6 awr. 
Ynys Llanddwyn. Llwybr i gerddwyr yn unig yw hon gan mai tywod sydd o dan draed - mae'n draeth godidog gyda golygfeydd o Eryri i'w goroni. Cychwyn y daith yw maes parcio Llanddwyn  ac mae'n 2.3 km o ran hyd. Mae sarn (neu rimyn o dir) yn ei chysylltu â'r tir mawr pan fo'r llanw allan. Cysylltir yr ynys fechan hon â'r Santes Dwynwen, nawddsant cariadon Cymru. Gellir cyrraedd gweddillion yr eglwys a gysegrir i Ddwynwen trwy ddilyn llwybr troed ar hyd yr ynys o'r sarn. Mae'r adfeilion yn perthyn i'r 16g ond credir bod eglwys hynafol ar y safle cyn hynny.

Llefydd ar hyd y llwybr
bawd|chwith|110px|Llwybr Arfordirol Môn (Cyfrol)
O gychwyn yng Nghaergybi a cherdded yn glocwedd, mae’r llwybr yn mynd heibio i:

 Caergybi
 Ynys Lawd
 Porth Dafarch
 Trearddur
  Ffynnon Santes Gwenfaen
 Rhosneigr
 Barclodiad y Gawres
 Eglwys Llangwyfan
 Aberffraw
 Eglwys Llangadwaladr, lle claddwyd  Cadfan ap Iago
 Ynys Llanddwyn
 Llanidan
 Pont Britannia
 Pwll Ceris
 Ynys Dysilio
 Pont Y Borth, a  adeiladwyd gan Thomas Telford
 Porthaethwy
 Biwmares
 Penmon ac Ynys Seiriol
 Traeth Coch
 Benllech
 Moelfre
 Porth Amlwch
 Eglwys Llanbadrig
 Cemaes
 Wylfa
 Cemlyn
 Llanrhwydrys
 Porth Swtan
 Parc Gwledig Penrhos
 Caergybi

Cyfeiriadau

Ffynonellau
Carl Rogers, Llawlyfr Swyddogol Llwybr Arfordirol Ynys Môn (Mara Books, 2005) 

Dolenni allanol
Gwefan Swyddogol 
Crwydro Arfordir Môn  Blog Cymraeg am griw o ffrindiau yn cerdded holl Llwybr Arfordirol Ynys Môn yn ystod 2012
Gwyl Gerdded Môn 

Ynys Môn
Categori:Ynys Môn