Carreg las

Math o graig fetamorffig sy'n unigryw i Fynydd Preseli, Sir Benfro, yw'r garreg las.  Mae'n garreg ddolerit sydd yn cynnwys rhyolytau, tywodfaen a lludw folcanig.

Oes Newydd y Cerrig
Defnyddiwyd cerrig gleision i godi cylch canol Côr y Cewri, ond mae'n ddirgewlch sut yr aethant yno. O bosib, cludiwyd nhw i Loegr yn ystod Oes yr Iâ gan y rhewlifau.  Damcaniaeth arall yw iddynt gael eu symud yno ar foncyffion a rhafftiau.

Defnifwyd carreg las i godi nifer o adeiladau eraill. Enghraifft arall yw'r bwyeill neolithig a ddarganfuwyd ar frynoedd Carn Menyn a Charn Alw yn y Preselau fil o flynyddoedd cyn symud y meini i Gôr y Cewri.

Glas
Categori:Daeareg Cymru
Categori:Daearyddiaeth Sir Benfro
Categori:Hanes Sir Benfro
Categori:Oes Newydd y Cerrig
Categori:Oes Newydd y Cerrig yng Nghymru