Tryleg

Pentref yng nghymuned Tryleg Unedig, Sir Fynwy, Cymru, yw Tryleg. Defnyddir y ffurfiau Trelech, Trellech,British Place Names; adalwyd 16 Hydref 2021 Trelyg a Trelleck ar y pentref yn ogystal. 

Mae yno safle archaeolegol arwyddocaol. Ceir meini hirion yn y fynwent a elwir yn "Feini Harold", ac mae olion castell o'r cyfnod Normanaidd i'w gweld yno. Ystyrir Ffynnon y Santes Ann yn ffynnon gysegredig, ac mae traddodiad o adael darnau o frethyn o'i chwmpas.

Sefydlwyd Tryleg gan deulu de Clare, ac roedd yn dref bwysig yn y Canol Oesoedd. Yn dilyn lladd Gilbert de Clare ym Mrwydr Bannockburn ym 1314, ac effeithiau'r Pla Du, collodd ei phwysigrwydd. Fe'i llosgwyd i'r llawr gan Owain Glyndŵr

Enwogion
Ganwyd Bertrand Russell yma ym 1872.

Gweler hefyd
Croesau Tryleg

Cyfeiriadau

Dolenni allanol
  Dinas Goll Tryleg 
  Hynafiaethau Tryleg 

Categori:Pentrefi Sir Fynwy
Categori:Tryleg Unedig
Categori:Llefydd o fewn Etholaeth Sir Fynwy (y DU)