Planhigyn

Grŵp o bethau byw yw planhigion. Ceir tua 300,000 o rywogaethau, gan gynnwys coed, blodau, glaswelltau, rhedyn, mwsoglau a rhai grwpiau o algâu. Astudiaeth planhigion yw botaneg. Organebau amlgellog (ac eithrio rhai o'r algâu) ac ewcaryotig yw planhigion. Maent i gyd yn creu bwyd eu hun drwy ffotosynthesis gan ddefnyddio cloroffyl.

 Tacsonomeg 
Dosberthir planhigion yn y deyrnas Plantae. Mae'r deyrnas hon yn cynnwys y planhigion tir (Embryophyta) ac, yn aml, mae'n cynnwys yr algâu gwyrdd (Chlorophyta a Charophyta) hefyd. Weithiau, mae'r algâu coch (Rhodophyta) a'r glawcoffytau (Glaucophyta) yn cael eu cynnwys tu fewn i'r deyrnas. Dosbarthwyd grwpiau eraill o algâu, ffyngau a bacteria fel planhigion yn y gorffennol ond fe'u dosberthir mewn teyrnasoedd gwahanol bellach.  
 Strwythur planhigion 
 Celloedd planhigion 
Fel arfer, mae gan gelloedd planhigion gloroplastau, gwagolyn fawr a chellfur sy'n cynnwys seliwlos.
450px|chwith|bawd|
a. Plasmodesmata
b. Cellbilen
c. Cellfur
1. Cloroplast
 d. Pilen thylacoid
 e. Gronyn starts
2. Gwagolyn
 f. Gwagolyn
 g. Tonoplast
h. Mitocondria
i. Perocsisom
j. Cytoplasm
k. Fesiglau pilennog bach
l. Reticwlwm endoplasmig garw
3. Cnewyllyn
 m. Mandwll cnewyllol
 n. Amlen gnewyllol
 o. Cnewyllan
p. Ribosomau
q. Reticwlwm endoplasmig llyfn
r. Fesiglau Golgi
s. Organigyn Golgi
t. Cytosgerbyd ffilamentog

 Dolenni allanol 
Planhigion, BBC Cymru

Gweler hefyd
Resbiradaeth cellog
Planhigion Blodeuol, Conwydd a Rhedyn; cyhoeddwyd 2003
Planhigyn Arctig-Alpaidd


Categori:Pethau byw