Йододефицит

Йододефици́тлă чир-амак (йододефици́т) — психофизиологири йод дифицичĕпе çыханнă арпашăнусем, вĕсене Пĕтĕм тĕнчери сывлăха сыхлакан организаци (ТССО) пĕтем тĕнчере анлă сарăлнă инфекцисĕр характерлĕ чир тесе шутлать.

ТССО каланипе, 2007 çулта 2 млрд яхăн çынна йод çитмен, вĕсенчен виççĕмĕш пайĕ — шкул çулне çитмен ачасем. Йододефицит теветкелĕпе çулсерен 38 млн ача çуралать.

Йододефицита пула щитовидной железы патологийĕ аталанса каймаЗ.В. Забаровская и соавт. Заболевания щитовидной железы, обусловленные дефицитом йода : Учеб.-метод. пособие. / Минск : БГМУ, 2007. – 27 с. тата ăстăнра тĕрлĕрен арпашăну пулса тухма пултарать. Йододефицитпа ытларах чирленисен: эндемика зобĕ, эндемика кретинизмĕ е çуралнă чухнехи ăстăн çитменлĕхĕ. Уйрăмах йод çитменни ачасен интеллектне аталантарма памастьДефицит йода — угроза здоровью и развитию детей России : Национальный доклад / Колл. авт. — М., 2006. — 124 с.Н.А. Курмачева. Профилактика йододефицитных заболеваний у детей разных возрастных групп  / Мед. совет., 2014. - № 1 - С. 11—15..

 Эпидемиологи 
 Теветкел факторĕсем 
Кунта йододефицит тума пултаракан теветкел факторĕсен ят-йышĕ :Knudsen N, Laurberg P, Perrild H, Bülow I, Ovesen L, Jørgensen T (October 2002). «Risk factors for goiter and thyroid nodules». Thyroid : Official Journal of the American Thyroid Association 12 (10): 879-88.
 Апат-çимĕçре йод сахал пулни
 Селен дефицичĕ. Селен йод синергисчĕ шутланать — селен сахал чухне организма йод кĕрейместБирюкова Е.В. Современный взгляд на роль селена в физиологии и патологии щитовидной железы  // Эффективная фармакотерапия. 2017. №8 С.34-41The interactions between selenium and iodine deficiencies in man and animals. Arthur JR, Beckett GJ, Mitchell JH. — Nutrition Research Reviews. 1999 Jun;12(1):55-73. Тĕпчесе пĕлнипе, йодпа селен сахаллине пула çуралнă пепкесен эндемика кретинизмĕ сиксе тухас сăлтавĕ пулатьГрекова Т. И., Бурлачук В. Т., Будиевский А. В. Курутько В. Н. Тиреоидные гормоны и нетиреоидная патология: профилактика и лечение. Петрозаводск, ИнтелТек, 2005, 250С.
 Çире пурри
 Радиоаци пайăркаланăвĕ
 Увеличение потребления или рост содержания в плазме крови зобогенных веществ (гойтрогенов, струмогенов)
 Хĕрарăмсен йододефицит пулас теветкел ытларах 
 Чĕлĕм туртни
 Этил спирчĕллĕ [Алкоголь ĕçмисем|алкоголь]], организм йышĕңчи йода чакарать
 Ораллă контрацептивсемпе усă курни. Ораллă контрацептивсем организмри йода сахаллатать
 Перхлоратсем
 Тиоцианатсем
 Ӳсĕмĕш. Пурнăçри тĕрлĕ тапхăрта йододефицитăн тĕрлĕрен тĕсĕсем пулма пултараççĕ.

 Асăрхавсем 

Категори:Эндокринологи