Тĕменçĕ (çарти хисеп)

Тĕменçĕ («тĕмен» — вунпин, , , ) — Тĕрĕк хаканлăхĕнчи паллă феодалсен йышĕнчен тухнă çарпуçĕ — вунă пин йыш çарçăран тытăнса тăракан тактика шайĕнче йĕркеленĕ çара ертсе пыраканĕ. Хана пăхăнса тăнă. 

 Терминологи 
Вырăсла тĕменçĕ темник пулать, ăна Ылтăн Уртари тумэнбаши (тĕменпуç сăмахран тухнăскер) тенĕ; çак хисеппе аслă çарпуçлăх йышĕнчи пайташсене тивĕçтернĕ. 

Акăлчан чĕлхинче «тĕменçĕ» термина general, emir'' сăмахсемпе куçараççĕ. Тĕменçĕ вунă пин çарçăпа командăланă, хана пăхăнса тăнă. Тĕменçĕсенчен хăшĕ-пĕри Урта историнче, сăмахран, Нухай, Мамай, Едигей, Бурундай, тарăн йĕр хăварнă. Супетей-пăхатыр тата Джэбэ-нойон вăрçă канашçисем çаплах тĕменçĕсем пулнă. Тĕменçĕне пинçĕсем е ата-тĕмен(çĕ)сем (вырăсла каласан — атамансем) пăхăнса тăнă.

 Çав. пекех 
 Урта Руçĕ
 Тĕмен (çар)

 Асăрхавсем 

 Çăлкуçсем 
 Темник // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.

Категори:Монгол империн çарĕ
Категори:Ылтăн Уртан вăрçă историйĕ
Категори:Раççей Федерацин Хĕçпăшаллă вăйĕсенчи çарти хисепсем