Пелепей уесĕ

Пелепей уе́сĕ () — 1782 — 1922 çулсенче Раççей Империйĕ тата РСФСР йышĕнчи Ăренпур тата Ĕпхӳ кĕпĕрнисене кĕнĕ администрациллĕ-территориллĕ виçе. Тĕп хула  — Пелепей. 

 Географи 
Уес Ĕпхӳ кĕпĕрнин кăнтăр-анăçĕнче вырнаçнă, унăн лаптăкĕ 22,162 пин км² пулнă.

 История 
Уесе 1782 çулта Ĕпхӳ енлĕхĕн Ĕпхӳ облаçĕ йышĕңче йĕркеленĕ. Енлĕхе Ăренпур кĕпĕрни çине куçарсан  Пелепей уесĕ 1796 - 1865 çулсенче Ăренпур кĕпĕрнине кĕнĕ. 1865 çулта Пелепей уесĕ каллех туса хунă Ĕпхӳ кĕпĕрнине кĕнĕ.

1922 çулхи çĕртмен 14-мĕшĕнче Ĕпхӳ кĕпĕрнине пăрахăçланă, Пелепей уесĕн территорийĕ Пушкăрт АССР йышне Пелепей кантонĕ статусĕпе кĕнĕ.

 Пурăнан халăх 
Пурăнан халăха 1897 çулта çырнипе уесре 433 179 çын пурăннă, çав шутра Пелепейре — 5835 çын.

 Наци йышĕ 

 Нациллĕх  Пурăнан халăх, çын  % пуринчен Пушкăртсем  232 960  53,78 Вырăссем  88 355  20,40 Тутарсем  48 784  11,26 Чăвашсем  31 443  7,26 Мордва  10 536  2,43 Çармăссем  7442  1,72 Типтерсем  6894  1,59 Пурĕпе  433 179  100,00

 Адмистрациллĕ пайлану 
1890 çулхи утăн 14-мĕшĕнче Ĕпхӳ уесĕн Бакаевка вулăсĕнчи Çĕнĕ Урасмет ялне Пелепей уесĕн Кивĕ Калмаш вулăсне куçарнăИстория административно-территориального деления Республики Башкортостан (1708-2001). Сборник документов и материалов. Уфа: Китап, 2003. - 536 с..

1913 çулта уес йышне 33 вулăс кĕнĕ :

 Аксак вулăсĕ — Аксак
 Альшеевская волость
 Артюховская волость
 Бакалинская волость
 Богадинская волость
 Васильевская волость — с. Бижбуляк
 Верхне-Бишиндинская волость
 Тури Троица вулăсĕ — Верхне-Троицкое
 Гайныямак вулăсĕ — д. Никифорова
 Елизаветинская волость
 Ермекей вулăсĕ
 Заитовская волость — д. Нижне-Заитова
 Зильдяровская волость Ильинка вулăсĕ — д. Родники-Николавна
 Илькульмин вулăсĕ — д. Азнаева
 Имянликуль вулăсĕ
 Казангул вулăсĕ — д. Иткулова
 Карьявдинская вулăсĕ — д. Нижняя Карьявды
 Киргиз-Мияки вулăсĕ
 Кичкиняш вулăсĕ — д. Акборисова
 Куручей вулăсĕ
 Менеузбаш-Кош-Елгинская волость — д. Менеузбаш
 Нагайбак вулăсĕ
 Николаевка вулăсĕ
 Никольская волость — с. Шаран
 Семеномакаровская волость Старокалмашевская волость
 Тюменяк вулăсĕ
 Тюрюш вулăсе — с. Тюрюшево
 Усень-Ивановская волость
 Чермасан вулăсĕ — с. Казанка
 Чукадытамаковская волость
 Шаран вулăсĕ — с. Шаранское

 Асăрхавсем 

 Литература 
Переселенцы и переселенческое дело в Белебеевском уезде, Уфимской губернии.  1898 год

 Каçăсем 


Категори:1782 çулта йĕркеленĕ администрациллĕ виçесем
Категори:1782 çулта Раççее килнисем
Категори:1922 çулта пăрахăçланă администрациллĕ виçесем