Литвяк Лидия Владимировна

Ли́дия (Лилия) Влади́мировна Литвя́к ( — ) — Совет Союзĕн Паттăрĕ, лётчик-истребитель, авиазвено командирĕ, гварди кĕçĕн лейтенанчĕ. 22 çул тултаричченкх Миус-фронт патĕнче çапăçса пуçне хунă. Вилнĕ хыççăн икĕ хутчен хисепне — лейтенанта çити 1943 çулта тата аслă лейтенанта çити 1990 çулта — хăпартнă.

 Биографи 
Лидия (Лиля) Литвяк Мускавра 1921 çулхи çурлан 18-мĕшĕнче çуралнă.

 Хĕсметри ĕçсем 
 Период Чаç Çĕнтерӳсем 1942 586 ИАП
(женский ИАП) 3 çурла - 1942 586 ИАД авăн - 1942 437 ИАП
201 ИАД авăн - 1942 287 ИАД 1942 9 ГвИАП 3 1942 — çурла, 1943 296 ИАП (малашек - 73 ГвИАП) 5 çурла, 1 - 1943 73 ГвИАП çапăçура пуçне хунă

Пурĕпе вĕçнĕ: 168

Пурĕпе çĕнтернĕ: 12 (+ 4 группăра)

 Тӳпери çĕнтерӳсем 
 Дата Пĕтернĕ самолёт тĕсĕ Çĕнтернĕ вырăн Мĕн çинче вĕçнĕ Кам хутшăннă çурла, 1942 Ю-88 (в группе) - Як-1 авăн, 13 - 1942 Ю-88 Сталинград Як-1 Беляева Раиса  Me-109 Сталинград Як-1 Беляева Раиса  Ю-88 Сталинград Як-1 Данилов (командир 287 иад), Хвостиков (командир 437 иап), Шутов (комэск из 437 иап), Дранищев, Беляева авăн, 27 - 1942 Me-109 (группăра) Сталинград Як-1 Данилов, Хвостиков, Шутов, Дранищев, Беляева раштав, 1942 Do-217 Сталинград Як-1 нарăс, 11 - 1943 Ju-87 - Як-1 Баранов Н. И. 11 февраля 1943 FW 190 (группăра) - Як-1 Баранов Н. И. пуш, 22 - 1943 Ю-88  Як-1 пуш, 22 - 1943 Me-109 - Як-1 çу, 5 - 1943 Me-109 - Як-1 çу, 7 - 1943 Me-109 - Як-1 çу, 31 - 1943 Аэростат - Як-1 хушнă ĕçе пĕчченех тунă (Хĕрлĕ Ялав орденĕ) ута, 16 - 1943 Ю-88 - Як-1 утă, 16 - 1943 Me-109 (в группе) - Як-1 утă, 19 - 1943 Me-109 - Як-1 утă, 21 - 1943 Me-109 - Як-1 çурла, 1 - 1943 Me-109 (в группе) - Як-1ведомый Александр Евдокимов çурла, 1 - 1943 Me-109 - Як-1ведомый Александр Евдокимов

 Чысланисем 
 Совет Союзĕн Паттăрĕ (çу, 5, 1990).
 Ленин орденĕ.
 Хĕрлĕ Ялав орденĕ.
 Хĕрлĕ Çăлтăр орденĕ.
 I степеньлĕ Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçин орденĕ 

 Фильмсем 
 Фильм «Дорогами памяти» 1979, ЦСДФ (РЦСДФ), 18 мин. Режиссёр: Андриканис Е.
  Л. В Литвяк палăкĕ пирки калав.
 2014 çул, пĕрремĕш фильм «Лиля», «Прекрасный полк» док. фильмсен серийĕ. Лидия Литвяка халалланă,. Режиссёр Александр Капков.
 2013 çулта «Истребители» (реж. А. Мурадов) сериал тухнă. Лидия Литовченко (Лидия Литвяк) сăнарне Е. Вилкова вылянă.
 2008 çулта Strike Witches аниме тухнă, Сани Литвяк вупкăнăн прототипĕ - Лидия Литвяк.
https://shikimori.org/characters/14139-sanya-v-litvyak 

 Литература 
 Литвяк Лидия Владимировна // 
 Овчинникова Л. П. Женщины в солдатских шинелях. — Волгоград: Ниж.-Волж. кн. изд-во, 1987. — 47 с.
 Золотая Звезда москвича. , 1963.
 Советские асы. — : «Восточный фронт», 1996.

 Виноградова Л. Защищая Родину. Летчицы Великой Отечественной. — : Азбука-Аттикус, КоЛибри, 2015. — ISBN 978-5-389-09900-5
Ӳнер ĕçĕсем
 Кравцова Н. Ф. Вернись из полёта. — , 1971; 1979.
 Аграновский В. А. Белая лилия: Документальная повесть. — , 1979 (Человек среди людей).
 дополненное издание повести «Белая лилия» в сборнике Аграновского «Лица: Повести и очерки». — , 1982.

 Асăрхавсем 

 Каçăсем 

 Стихотворение "Белая Лилия" https://poembook.ru/poem/1024654-belaya-liliya 
 Л. Сепульведа. Белые Розы Сталинграда // «Скапсис».
 Пётр Власов. Белая Лилия Сталинграда.
 Александр Скороход. Ахтунг! Ахтунг! В небе «белая лилия»!
 Обстоятельства гибели Литвяк.
 Небесная Диана. Лидия Литвяк.
 Фильм «Дорогами памяти» 1979, ЦСДФ (РЦСДФ), 18 мин. Режиссёр: Андриканис Е.
 О воздушных сражениях, любви и смерти гвардии лейтенанта командира звена 73 гвардейского истребительного авиационного полка Лилии Литвяк.
 бывший летчик 73 ГвИАП Радченко Евгений Алексеевич о Литвяк и Будановой.
 Музей Краснолучской гимназии № 1 им. Л. Литвяк .
 Рассказ об истории памятника Л. В. Литвяк.
 Сталинград, девушки, самолёты. 

Категори:Хĕрарăм-авиаторсем
Категори:Хĕрарăмсем Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçинче
Категори:Гиннесс рекорчĕсен кĕнекинчи рекордсменĕсем
Категори:Донецк облаçĕнче пытарнисем