Сыхланнăлăх саккунĕсем

Сыхланнăлăх саккунĕсем — физикăн никĕсле саккунĕсем, вĕсем кăтартнă тăрăх, уйрăм малсăлтавсем вăйра тăрсан,  хупă физикăлла тытăмсене палăртакан хăшпĕр виçме май пур физикăлла капсем сыхланаççĕ. Хуть те мĕнле физикăлла теорире те пуринчен те пĕтĕмĕшлерех сăпатлăрах саккунсем пулса тăраççĕ.
 Энерги сыхланнин саккунĕ
 Импульс сыхланнин саккунĕ
 Импульс саманчĕ сыхланнин саккунĕ
 Масса сыхланнин саккунĕ
 Электро каплам сыхланнин саккунĕ
 Лептонла хисеп сыхланнин саккунĕ
 Барионла хисеп сыхланнин саккунĕ
 Ыт-тĕкел сыхланнин саккунĕ

Кашни сыхланнăлăх саккунĕ физикăлла тытăмсен пĕр-пĕр симметрийĕпе çыхăннă (Нётер теореми).

Калас пулать, масса сыхланнин саккунĕ энерги сыхланнин саккунĕн уйрам палăрăмĕ çеç пулать Einstein A. Das Prinzip von der Erhaltung der Schwerpunktsbewegung und die Trägheit der Energie (ним.) // Ann. Phys.. — 1906. — Vol. 20. — P. 627–633.. Мĕншĕн тесен энергипе масса  эквивалентлă: 

,
кунта  — объектăн энергийĕ,  — унăн масси,  — çутăн вакуумри хăвăртлăхĕ, вăл .
 Вуламалли 
 Визгин В. П. Развитие взаимосвязи принципов инвариантности с законами сохранения в классической физике. М.: Наука, 1972. 240 с.
 Асăрхавсем 

 Каçăсем 
 Conservation Laws — Ch. 11-15 in an online textbook
 Первый закон термодинамики в теории относительности

Категори:Физика
Категори:Ăслăх
Категори:Сыхланнăлăх саккунĕсем