Скиталец (çыравçă)

Скита́лец (чăн ячĕ Степа́н Гаври́лович Петро́в; , Обшаровка сали, Самар уесĕ, Самар кĕпĕрни — çĕртме, 25, 1941, Мускав) — вырăс сăвăçи тата и прозăçи.

 Биографи 
Ашшĕ столярĕçĕпе пурăннă, кĕсле çинче вылянă. Скиталец хăй те выляма пултарнă. Самарти вĕрентӳçсен семинаринче вĕреннĕ, унтан ăна «шанчăклă мар» тесе кăларса янă.

Революци юхăмне хутшăннă, 1888, 1901, 1902 тата 1905 çулсенче аресленĕ. 1908-па революци ĕçĕ-хĕлĕнчен пăрăннă.

1897-па хаçата çырнă, 1898 çулта Горькипе паллашнă, унтан нумай ăс илнĕ.

1908 çулта Крым çурутравĕнче, Байдар айлăмĕнче (Скели ялĕ) дача туса лартнă.

1900-мĕш çулсенче Горький йĕркеленĕ «Знание» издательствăн пухмачĕсенче, ытти журна-хаçатра пичетленнĕ. «Среда» литература кĕтесне çӳренĕ. 1902—1907 çулсенче унăн хайлавĕсем 3 томпа тухнă, 1912 — татах тепĕр  виççĕ. 1916—1919 — 8-лă томри хайлавсем.

Пĕрремĕш Тĕнче вăрçин пуçламăшĕнче фронта санитар пулса кайнă. Вăрçăна хурласа темиçе очеркпе калав çырнă.

Февраль революцине кăмăлланă, Октябрь революцине йышăнман. 1921 çулта Китайа çул тытнă. 1922 - 1934 çулсенче Харбинре пурăннă. Литература ĕçне пăрахман, 1928-па совет журналĕсенче унăн хайлавĕсем кун çути курнă.

1934 çулхи çĕртмен 17-мĕшĕнче Мускава таврăннă. Темиçе хутчен те Горькипе тĕл пулса калаçнă, литературăпа пĕрлĕх ĕçĕпе хăтланнă. Совет çыравçисен пĕрремĕш съезчĕн ларăвĕсене хутшăннă  (сасăлама статус пулман).

1941 çулхи çĕртмен 25-мĕшĕнче куçне ĕмĕрлĕхех хупнă. Мускавра Введенское çăвине пытарнăВведенское кладбище .

 Санкт-Петербургри адрессем 
1905 çул — 8-мĕш Раштав урамĕ, 25.

 Библиографи 
250px|thumb|М. Горький тата Скиталец (кĕслепе)
 «Самарские строфы» (цикл стихотворных фельетонов)
 повесть «Октава» (1900)
 повесть «Сквозь строй» (1901)
 «Кандалы» (1904)
 «Полевой суд» (1905)
 «В дороге» (1905)
 «Лес разгорался» (1906)
 «Огарки» (1906)
 «Этапы» (1907, переработанная версия 1937)
 «Сквозь строй!» (1916)
 «Лаврентий Шибаев» (1921)
 «Дом Черновых» (роман, опубликован в 1935)
 «Кандалы» (роман, 1940, отд. изд. 1956)

 Асăрхавсем 

 Вуламалли 
 Полное собрание сочинений, т. 1 — 8, П., 1916 — 19;
 Повести и рассказы. Воспоминания, М., 1960.
 Королькова Л. К., Творческий путь Скитальца, Томск, 1964.
 Избранное. М.: Художественная литература. 1988

 Каçăсем 
 Скиталец в Литературной энциклопедии
 Энциклопедия Русской эмиграции
 подробная биография и основные произведения
 С. Венгеров: статья «Скиталец» в ЭСБЕ

Категори:Кĕслеçĕсем
Категори:Введени çăвине пытарнисем
Категори:Пайăр çынсем:Самар облаçĕ
Категори:XX ĕмĕрти вырăс çыравçисем
Категори:Вырăс çыравçисем
Категори:Вырăс сăвăçисем
Категори:1869 çулта çуралнисем
Категори:Юпан 27-мĕшĕнче çуралнисем
Категори:Çĕртмен 25-мĕшĕнче вилнисем
Категори:1941 çулта вилнисем