Абель Нильс Хенрик

Нильс Хенрик Абель  – (5.08.1802,  -  6.04.1829, Арендаль хули патĕнче, Норвеги) - математика енĕпе ĕçленĕ ăсчах.

Осло университетĕнче вĕренет.
1823-мĕш çулта ĕлĕххи проблемана татса парать:5-мĕш шайри уравнение пĕтемĕшле çанарта (радикалсенче) шутлама май çуккине кăтартать. 

1824-мĕш çулта университет Абеле чикĕ леш енне вĕренме кайма ирĕк парать, çавна валли укçа уйăрать. 
1828-мĕш çулта Абеле Норвегин король ăслăх пĕрлĕхен пайташне суйлаççĕ. Эллипс функцисен теорине аталантарать. Берлина ĕçĕ чĕнессе кĕтет.

1829мĕш çулта чахоткăран вилет. 

Хольмбоэ вĕрентекенĕ Абель ĕçĕсене «Oeuvres completes» (2 т., Христиания, 1839) пичетлесе кăларнă.

 Астăвăм 
Абеле асăнса Осло тата Ерстад хулисенче палăксем лартнă. Ун портретне 500 кронла хут укçа çине вырнаçтарнă (1978). 2002-мĕш çулта, Абель çурални 200 çул çитнипе Норвеги правтительстви математика енĕпе Абель парнине никĕсленĕ.

Вуламалли
 Замечательные ученые. / Под ред. С. П. Капицы. — : Наука, 1980.
 Колмогоров А. Н., Юшкевич А. П. (ред.) Математика XIX века. — : Наука.
 Т. 1. Математическая логика. Алгебра. Теория чисел. Теория вероятностей. — 1978.
 Т. 2. Геометрия. Теория аналитических функций. — 1981.
 Лишевский В. И. Рассказы об учёных. — М.: Наука, 1986. — С. 87—97.
 Оре О. Замечательный математик Нильс Хенрик Абель. — : Физматгиз, 1961.

Каçăсем

 Асăрхавсем 

Категори:Норвеги математикĕсем