Механика

Механика ( — машина тăвас искусствă ) — физикăн материаллă объектсен механикăлла хусканăвне е хусканманлăхне тата вĕсен хушшинчи çыхăнусене тĕпчекен  уйрăмĕ. Классикăлла механика тата квант механики пур . Чĕмсĕрлĕх йĕркипе, "механика" тенĕ чухне шăпах классикăлла механикăна ăшра тытаççĕ.

 Механика системи 
Механика тĕпчекен объектсене механикăлла система теççĕ.

 Механика пайĕсем 

Шкулта вĕренекен механика пайĕсем:
кинематика, статика, динамика, упрану саккунĕсем.
 Кинематика 
 Динамика  
Динамика Ньютон саккунĕсем çинче никĕсленсе тăрать. 

 Пур çавăн пек пуçлав системисем (вĕсене инерциаллă теççĕ), хăшĕсенче япаларăш пĕрпĕтĕммĕн куçнин хăвăртлăхĕ улшăнмасть, енчен те нимле ытти япалăршсен вăйăмĕ çук е ăна тивекен мĕнпур вăйсем пĕрне-пĕри компенсацилеççĕ.

Кунта:  — мĕн пур вăйсем,  — хăвăртлăх.

 Инерциаллă пуçлав системисенче япаларашăн хăвăртланăвĕн пысăкăшĕ мĕнпур вăйсем хушăннин пысăкăшне масса çине пайланипе танлашать; хăвăртланăвăн тата хушăнcан пулнă пĕтĕмĕшле вăйăн тĕллемисем пĕр еннелле.

Кунта:  — хăвăртлану,  — масса.

 Икĕ япаларăш пĕр-пĕрне витерекен вăйсем пĕр йĕр çинче выртаççĕ, тĕллемисем хире-хирĕçле тата пысăкăшĕсемпе пăр тан.


Кунта:  — пĕрремĕш япаларăшăн вăйĕ,  — иккĕмĕш япаларăшăн вăйĕ.

 Тата пăхăр 
 Механика (терминология)
 Мехатроника

 Каçăсем
 XIX-мĕш ĕмĕрчен механика аталанăвĕн исторйĕ .

*