Борий

Bh 107 [267] Rn]5f146d57s2 Бори

Бори (,Элементсен периодикăллă системин 107-мĕш  хими элеменчĕ,  символĕ Bh. 

 Истори 
107-мĕш элемента синтезлани çинчен чи малтан Дубнари Ю. Оганесян ушкăнĕ пĕлтернĕ. 
Ку ĕçĕн меслечĕ висмут-209 тата хром-54 изотопсен тĕшĕсен пĕрлешнĕ реакцин спонталлă пайланăва тĕпчессипе çыхăннă. Икĕ характерлă çурма аркану тапхăрĕ тупнă: 5 ç тата 1—2 мç. Пĕрремĕшне 257105 тĕшĕ арканипе çыхăнтарнă, мĕншĕн тесен ку тапхăра 105-мĕш элемента синтезланă реакцисенче те асăрханă: 209Bi+50Ti, 208Pb+51V, 205Tl+54Cr. Иккĕмĕш çурма аркану тапхăрне 261107 изотппа çыхăнтарă. Вăл, ăсчахсем шухăшĕпе, икĕ майпа арканать:спонталлă пайланăва (20%) тата 257105 изотоп патне илсе çитерекен α-аркану (çурма аркану тапхăрĕ - 5ç). 

1981-мĕш çулта Германири Дармштадт хулинчи йывăр ионсен институтĕнчи тĕпчевçисем (Gesellschaft für Schwerionenforschung, SGI) Дубна тĕпчевçисен реакцине 209Bi+54Cr çĕнĕрен тĕпченĕ. Вĕсем 262107 тĕшĕн 5 альфа-аркануне уйăрнă .

Тата тăсăлнă тĕпчесем 209Bi+54Cr реакцинче чăнах та 261107 тата 262107 атомсем çуралнине палăртнă
 .Анчах Дубнари тĕпчеçĕсен йăнăшĕсене те палăртнă. 5 ç яхăн çурма аркану тапхăрĕ 257105 тĕшпе мар, 258105  çыхăннă. . Дубна тĕпчевçисем 262107 изотопăн альфа-аркануне сăнанă, 261107  -не мар </ref>. 

 Ячĕ 
1992-мĕш çулхи авăн уйăхĕнче Дубна тта Дармштадт ăсчахĕсем 107-мĕш элемента Дани ăсчахне Нильс Бора асăнса нильсбори ят пама калаçса татăлнă</ref>, маларах совет ăсчахĕсем 105-мĕш элемента (Дубни) нильсбори ят пама сĕннĕ пулсан та . 1993-мĕш çулта ИЮПАК нимĕç ушкăнĕн приоритетне çирĕплетнĕ, 1994-мĕш çулта бори ят сĕннĕ, мĕншĕн тесен хими элеменчĕн ячĕ нихăçанта ăсчахăн ячĕпе тата хушамтĕнчен тăман. Çак сĕнĕве 1997-мĕш çулта дани ăсчахĕсемпе канашланă хыççăн ИЮПАК çирĕплетнĕ..

 Изотопĕсем 

261 рен пуçласа 272 таран изотопĕсем паллă. Чи çирĕп изотпĕн çурма аркану тапхăрĕ 17 ç..
 Изотоп Масса Çурма аркану тапхăрĕNudat 2.3 Аркану меслечĕ 261Bh 261 12+5−3 мç α-аркану 257Db 262Bh 262 8,0±2,1 мç α-аркану 258Db 264Bh 264 0,44+0,60−0,16 ç α-аркану 260Db 265Bh 265 0,9+0,7−0,3 ç α-аркану 261Db 266Bh 266 1,7+8,2−0,8 ç α-аркану 262Db 267Bh 267 17+14−6 ç α-аркану 263Db 272Bh 272 10+12−4 ç α-аркану 268Db

 Асăрхавсем 

 Каçăсем 

 EnvironmentalChemistry.com — Bohrium
 Apsidium — Bohrium 
 Los Alamos National Laboratory — Bohrium 
 Бори Webelements сайтра
 Бори хими элеменнчĕсен вулавăшĕнче 
 ОИЯИ сайчĕнче элемента синтезлани çинчен 

Категори:Хими элеменчĕсем
Категори:Металсем
Категори:Радиохастар элементсем
Категори:Трансактиноидсем