Томск

Томск — Раççей хули, Томск облаçĕн администрацийĕ вырнаçнă вырăн.

 Тавралăхĕ 
Томск хулин чылайăшĕ Томь шывĕн сылтăм хĕрринче вырнаçнă. Хуларан 50 çм Обь шывĕ, Мускава çитме 3,5 пин çухрăм. Томскран çурçер еннелле 12 çухрăмра Северск хупă хула, совет вăхăтĕнче «Томск-7» ятлăскер.

Хула лаптăкĕ — 294,6 çм². 4 пая пайланать: Киров, Совет, Ленин тата Октябрь районĕсем. Историллĕ районсем: Воскресенски сăрчĕ, Шурлăх, Шуркӳл, Анатпа Туçи Елани, Заисточье (Тутар слободи), Кӳлхыç, Каштак, Кирпĕч, Мухин Тĕмески, Хăйăрлăх, Уржатка, Черемошник, Швед сăрчĕ, Юрточ сăрчĕ, Шăтăк. 1970–1980-мĕш çулсенче çитĕнекен ачасем хăйсем хушшинче ытти районсене ят пачĕç: Аул, Заисток, Лондон, Мачта, Пахча, Парис, Техас, Шанхай.

2005 çулта хула çумне Светлый поселокне, Тимирязевски тата Дзержински салисене, Лоскутово, Эушта, Киргизка ялĕсене, Копылово чукун çул чарăнăвне çыпăçтарнă. Унчен Томск хули шутнĕнчи анклав Аэропорт посёлокĕ халĕ Томск районĕн Мирненски ял тăрăхне кĕрет.

 Климат 
Климачĕ вăтам континентлă. Çул вăтам температур: 0,9 °C. Сивĕсĕр тапхăрĕ 100-120 кун пулать. Хĕлĕсем шартлама сивĕ та вăрăм, чи сивĕ палăртнă температура −55 °C (1969 çул, кăрлач). Кăрлачăн вăтам температури: −17,1 °C, утăн вăтам температури: +18,7 °C. Çулта 568 мм чухлĕ нӳрĕк ӳкет.

 Халăх йышĕ 
    ÇулХалăх йышĕ, çын
    1604хĕсметре 90
    1620хĕсметре 238
    1626хĕсметре 386
    1646хĕсметре 1 045
    1699хĕсметре 918, пурĕ 2 000 яхăн
    1745хĕсметре 5 762
    1795хĕсметре 4 788
    18017 125
    182510 867
    184011 700
    185814 071
    186622 753
    188033 800
    189752 221
    1911111 417
    1917101 129
    192090 961
     ÇулХалăх йышĕ, çын
    192375 680
    192692 485
    1929103 000
    1939145 000
    1946178 000
    1959248 800
    1970338 400
    1979420 700
    1989501 600
    1994496 500
    1998477 700
    2001483 566
    2002488 863
    2003488 509
    2004488 299
    2005509 568
    2006512 572



 Кун-çулĕ 
1604 çулхи кăрлачăн 20-мĕшĕнче эушта йăхĕн кнеçĕ Тоян вырăс патши Борис Годунов патне элчисемпе пынă, хăйсене Мускав патшалăх влаç айне илме тата Томь шывĕ çинче кăркăссемпе калмăксенчен хӳтĕленме сыхлав карманне лартма ыйтнă.

1604 çулхи пуш уйăхĕн 25-мĕшĕнче Борис Годунов Сургутри хусах пуçлăхне Гаврила Писемскине тата Тобольскри стрелецсен пуçлăхне Васили Тыркова Томь шывĕ çинче карман тума, тавралăхри халăха Расççей патши пăхăнăвне кĕртме хушса янă.

 Каçăсем 

 Томск хулин муниципиалитечĕ  
 Веб-камерăсем  
 Подробная карта Томской области
 Сайт города Томска

Категори:Томск облаçĕ
Категори:Томск облаçĕн хулисем