Тенюшев Иван Яковлевич

Тенюшев Иван Яковлевич (1923, 19, кӑрлач, Патӑрьел районӗ, Алманчӑ - 2016, 14, нарӑс, Шупашкар) - журналист, çыравçă.

 Кун-çулĕ 

1923 çулхи  кăрлачăн 19-мĕшĕнче Патăрьел районĕнчи Алманчă ялĕнче çуралнă.

1939-мĕш çулта Патăръел педагогика училищине пĕтерет. 1939-1940 - мĕш çулсенче Елчĕк районĕнчи Аслă Пăла Тимеш пуçламăш шкулĕнче, 1940-1942- мĕш çулсенче 

Шăмалакри 7-çул вĕренмелли шкулта вĕрентнĕ.

Хĕрлĕ Çара 1942 çулта кайнă. Виçĕ хут аманнă. Хастар çапăçнăшăн Конев И.С. маршалтан тав сăмахĕ илтнĕ.

Вăрçă хыççăн тĕрлĕ вырăнта ĕçленĕ: Патăръел район хаçачĕн яваплă секретарĕ, "Молодой коммунист" хаçат редакторĕ. ССКП Чăваш обкомĕн пичет,телекурав тата радиокалаçу секторĕн пуçлăхĕ.

1951-1955- мĕш çулсенче Чăваш педагогика институтĕнче («Русский язык и литература») вĕренет.

1962 -1964- мĕш çулсенче Мускаври Аслă парти шкулĕнче журналистика факультетĕнче вĕренет. 

1963 çулта вăл Чăваш патшалăх университетĕнче чăваш журналисчĕсене хатĕрлеме тытăннă. 

Истори ăслăхĕсен кандидачĕ, доцент. Ӑслăлăх енĕпе декан çумĕ, литература тӳрлетӗвӗпе стилистика кафедрин пуçлăхĕ пулнă.

Вуннă çул хушши Чăваш республикин пĕрлĕх корреспонденчĕсен университетне ертсе пынă.
Чăваш патшалăх университетĕнче нумай çул хушши вăрçă ветеранĕсен пĕрлешĕвне ертсе пынӑ.

 Ӗçĕсем 
Журналистика историйӗ, теорийӗ тата практики енĕпе вунă ытла кĕнеке пичетленĕ. Илемлӗ литература хайлавӗсем те калӑпланӑ.
Чăваш АССРĕнчи ялкорсен массaллa рейчĕсем. - Шупашкар: ЧувГУ им. И.Н. Ульянова, 1983. 
Тенюшев, И. Я. Вĕсем виççĕн çеç юлчĕç  : роман / Шупашкар : Чăваш кĕнеке изд-ви, 2008. – 591 с.
Чăвашсен малтанхи публицисчĕсем. - Шупашкар: Чувашкнигоиздат, 1987. (çак кĕнекешĕн С.В.Эльгер премине илнĕ).
Чăваш публицистикипе журналистикин аталану тапхăрĕсем. - Шупашкар: - ЧувГУ им. И.Н. Ульянова, 2004

 Чыславсем 
 Хĕрлĕ Çăлтăр орденĕ.
 Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçин 1-мĕш шайри орденĕ.
 "300 лет российской прессы" аcăнмалли паллă.
 Чăваш республикин культура тава тивĕçлĕ ĕçченĕ (1998).
 Вучах хаçатăн Алексей Талвир парни (1992).
 Журалистсен Ҫ. Элекр премийӗн лауреачӗ (1987

 Вуламалли 
Данилов А.П. Журналистами становятся по призванию. Творческая деятельность Ивана Яковлевича Тенюшева. Чебоксары: Изд. Чувашского ун-та, 1998.
 Журналисты Чувашии. Сборник статей и очерков. - Чебоксары: Чуваш. кн. изд-во, 2005. - 207 с.: ил.
 Данилов, А. Тиенӗ лавӗ çăмăл мар : Иван Тенюшев 90 çул тултарчӗ / А.  Данилов // Тӑван Атӑл. –  2013. – № 1. – С. 96-97 : сӑн ӳкерчӗк.
 Тенюшев, И. ЧР культурăн  тава тивӗçлӗ ĕçченĕ Иван  Тенюшев : [асаилӳсем] / И.  Тенюшев ; пичете А. Сенькова хатĕрленĕ // Тӑван Атӑл. – 2013. – № 5. –  Прил.: с. 2-11 : сӑн ӳкерчӗксем. –- (Сунтал. Автограф).
 Призвание длиною в жизнь : [о журналисте Иване Яковлевиче Тенюшеве] // Совет. Чувашия. – 2013. – 18 янв. – С. 3.

 Каçăсем 
 Культурное наследие Чувашии 
 Литературная карта Чуваши 
 Ҫулталӑк кенеки=Книга года 
 Чăваш энциклопединче
 Тенюшевăн кун-çулĕ
 Кĕнекен анонсĕ
 Ушел из жизни ветеран журналистики Иван Тенюшев

Категори:Чăваш Енĕн паллă çыннисем
Категори:Чăваш ăсчахĕсем
Категори:Хĕрлĕ Çăлтăр орденĕн кавалерĕсем
Категори:Тăван Çĕршывăн Аслă вăрçин орденĕн кавалерĕсем
Категори:Пайăр çынсем, алфавитпа
Категори:Кăрлачăн 19-мĕшĕнче çуралнисем
Категори:1923 çулта çуралнисем