Хĕвел тавраш тытăмĕ

Хĕвел системи — Хĕвелтен тата планетăсен системинчен тăракан çăлтăр системи, унăн йĕркине çутçанталăкри хĕвел тавра çаврăнакан космос объекчĕсем: планетăсемпе планетăсен спутникĕсем, карликлă планетăсемпе спутникĕсем, çаплах Хĕвел системин пĕчĕк кĕлеткисем — астероидсем, метеороидсем, кометăсем, космослах тусанĕ кĕреççĕ.

 Шучĕсем 
 Хĕвел
 Планетасемпе спутникĕсем
 Меркури
 Венера
 Çĕр
 Уйăх
 Марс
 Марс спутникĕсем
 Юпитер
 Юпитер спутникĕсем
 Сатурн
 Сатурн спутникĕсем
 Сатурн ункисем
 Уран
 Уран спутникĕсем
 Нептун
 Нептун спутникĕсем

 Карлик планетисемпе спутникĕсем
 Церера (малтан астероид шутĕнче пулнă)
 Плутон (унчен Хĕвел системин тăххăрмĕш планета шутланнă)
 Плутон спутникĕсем
 Эрида
 Дисноми

 Хĕвел системин пĕчĕк кĕлеткисем
 Астероидсем
 Койпер ярăмĕсем
 Квавар
 Иксион
 Орк
 Оорта пелĕчĕсем
 Седна
 Кометăсем
 Галлей комети
 Метеорлă кĕлеткесем

 Хĕвел системи йĕркеленсе кайни 
Хальхи тĕпчевлĕ курăмсемпе, Хĕвел системи 5 миллиард çул каялла газлă-тусанлă пĕлĕтлĕх пăчăртаннипе пулса тăнă. 

 Хĕвелпе планетăсем 
 Планетăсен орбитăллă куçăмĕсем 
 Планетăсен талăкри çаврăнăвĕсем 
 Планетăсен тĕп параметăрĕсене танлаштарни 

Пур параметăрĕсене Çĕрпе танлаштарса кăтартнă :
 * Абсолютлă палисене Çĕр çтатьяра кăтартнă.
** Талăкăн çуклă палли планета хăй тĕнĕлĕ тавра çаврăнни орбита çаврăнăвĕпе хирĕçле пулнине пĕлтерет.
*** 1930 çулта уçсанах Плутона планета тесе Тенчери Астрономиллĕ Пĕрлĕх çирĕплетет. Хальхи тĕпчев ĕçĕсене шута илсе Плутонран çак статуса туртса илнĕ.
   Планета
  Экваторлăдиаметр(çĕр диаметрĕсем)
  Йывăрăш(çĕр йывăрăшĕ)
  Орбиталлăрадиус(а. в.)
  Орбиталлăтапхăр(çул)
  Талăк(çĕр талăкĕ)
  Спутниксем
   Меркури
  0,382
  0,06
  0,38
  0,241
  58,6
  çук
   Венера
  0,949
  0,82
  0,72
  0,615
  −243**
  çук
   Çĕр*
  1,00
  1,00
  1,00
  1,00
  1,00
  1
   Марс
  0,53
  0,11
  1,52
  1,88
  1,03
  2
   Юпитер
  11,2
  318
  5,20
  11,86
  0,414
  63
   Сатурн
  9,41
  95
  9,54
  29,46
  0,426
  60
   Уран
  3,98
  14,6
  19,22
  84,01
  −0,718**
  27
   Нептун
  3,81
  17,2
  30,06
  164,79
  0,671
  13
   Плутон***
  0,24
  0,0017
  39,5
  248,5
  −6.5**
  3



 Хĕвел системине «уçни» тата тĕпчени 
 Геотĕпĕллĕ тата гелиотĕпĕллĕ системăсем 

 Галактикăри орбита 

 Çавăн пекех пăхăр 

 Тициус-Боде тĕрĕс йĕрлĕхĕ
 Планета евĕр объектсем
 Гипотезăллă çалтăр Немезида

 Каçăсем 

 Информация по Солнечной системе 
 Солнечная система в цифрах 

Категори:Хĕвел системи
Категори:Астрономи объекчĕсем