Związk Socjalisticznëch Sowiecczich Repùblików

Związk Socjalisticznëch Sowiecczich Repùblików (ZSSR), Związk Sowiecczi lub Związk Socjalisticznëch Radzecczich Repùblików (ZSRR), Związk Radzecczi (rus. Союз Советских Социалистических Республик, Советский Союз, СССР) bëł państwã w latach 1922–1991, dzélowo pòłożonym w pòrénkòwi i Nordowo-pòrénkòwi Eùropie, a dzélowo w Azëji. Stolecznym gardã bëła Mòskwa.

Z przëczënë pazdzérznikowy rewolucëji, władzã w Rusczi òbjeli kòmùnisci, pòwstała Ruskô Federacëjô Socjalisticznô Sowieckô Repùblika, chtërna zjednóła sã z Ùkrajińskô Socjalisticznô Sowieckô Repùblikã, Zakaùkaskô Federacëjô Socjalisticznô Sowieckô Repùblikã i Biôłoruskô Socjalisticznô Sowieckô Repùblikã i 30 gòdnika 1922 ùsadzëłë Związk Socjalisticznëch Sowiecczich RepùblikówSoviet Union Encyclopedia Britannica.

Fòrmã rządów ZSSR bëł kòmùnisticzny totalitarizm. Jediną partią bëła partia bòlszewików. W krôju miała mol propaganda, eliminowanié procëmników pòliticznich, pôłna kòntrola nad żëcém òbëwatelów. Na spòdlém déjologiji kòmùnisticznej przemësł, hańdel i rólnictwò bëłe włôsnoscã państwaZwiązek Socjalistycznych Republik Radzieckich Encyklopedia PWN.

23 zélnika 1939 ZSSR i Niemieckô pòdpisali ùmòwã Ribbentrop-Mołotow, ùmòwã o nieagresji i pòdzôle Pòlsczi, 17 séwnika radzecczé wòjska zaatakòwelë Pòlskô, rozpòczęła sã II swiatowo wojna. 30 séwnika 1939 ZSRR zaatakòwel Fińskô, zaczãła sã cãżkô zëmòwô wojna. 12 strëmiannika 1940 Fińskô i Związk Radzecczi zawały pòkój, Związk òdebrał Fińsczi dzél teritoriumMałe tablice - historia, Adamantan, 2017, str. 30.

22 czerwińca 1941 Rzesza zaatakòwela ZSRR (Operacëjô Barbarossa), wiãc ten stał sã zdrësznikã Aliantów. 8 maja 1945 miała mol kapitulacëjô Rzeszy.

ZSRR ùstał jistniec 26 gòdnika 199120 lat po rozpadzie ZSRR, Rosja znów chce być imperium Polskie radio.

 Gòspòdarka 
Na zaczątkù w Rusczi a pózni w ZSSR brëkòwano wòjenny kòmùnizm, chtëren òpiérał sã pôłny centralizacëji podzélu i wëmianie dobrów. Bëł państwòwi mònopol i zakôz priwatnego hańdlu. Z przëczënë ùdoru lëdzi w 1921 wòjenny kòmùnizm òstał zastãpiony bez nowô ekonomicznô politikã (NEP, rus. новая экономическая политика, nowaja ekonomiczeskaja politika)komunizm wojenny Encyklopedia PWN.

 Stalinizm 
Za rządów Józefa Stalina w ZSSR narodzëł sã systema totalitarny o mionie Stalinizmu. W kraju panowałô tcza jednostczi, propagandaOpulski R. O kulcie Józefa Stalina i jego implikacjach Dziennik Polski, eliminowanié procëmników pòliticznich, pôłna kòntrola nad żëcém lëdzi. W Związku Sowiecczim bëł złożony systema represëji. W całym kraju bëły lagry prôcë (łagry), pod kontrolã Głównego Zarządu Lagrowego (GUŁag)Archipelag zbrodni Historia DoRzeczyHistorie Gułagu Gulag Online. Stalinizm trwał do smierci Stalina w 1953. 

 Repùbliki ZSSR 
Repùbliki ZSSRLataPaństwa dzysdniowiZSPNATOEÙEAGWArmeńskô SSR¹1936-1991Armenijô1991 - - -Azerskô SSR¹1936-1991Azerbejdżan1991 - - -Biôłoruskô SSR1922-1991Biôłorus1991 - -2002Estońskô SSR1940-1991Estoniô -20042004 -Grëzóńskô SSR¹1936-1991Grëzóńskô1993-2008 - - -Kazachskô SSR1936-1991Kazachstan1991 - -2002Karelo-Fińskô SSR²1940-1956Ruskô - - - -Kirgiskô SSR1936-1991Kirgistan1991 - -2002Lëtewskô SSR1940-1991Lëtwa -20042004 -Łotewskô SSR1940-1991Łotwa -20042004 -Mołdawskô SSR1940-1991Mòłdawiô1991 - - -Ruskô FSSR1922-1991Ruskô1991 - -2002Tadżickô SSR1929-1991Tadżikistan1991 - -2002Turkmeńskô SSR1925-1991Turkmenistan1991-2005 - - -Ukrajińskô SSR1922-1991Ukrajina1991-2018 - - -Ùzbeckô SSR1925-1991Ùzbekistan1991 - - -¹ do 1936 Zakaukaskô FSSR

² w 1956 włączenié do Rusczi FSSR

 Przédnicë 

 Przëpisë 

Kategòrëjô:Dôwne państwa w Eùropie