Wòlny Gard Krakòwò

Wòlny Gard Krakòwò, Krakowskô Republika (pol. Wolne Miasto Kraków, Rzeczpospolita Krakowska) (akùrôtnie Wòlny, Samòstójny i Scësle Neùtralny Gard Krakòwò i jegò Òkrãg, pol. Wolne, Niepodległe i Ściśle Neutralne Miasto Kraków i jego Okręg) bëł to w latach 1815–1846 samòstójny gard-państwò, ùsôdzôny pò wòjnach Napòléónsczich. Na widensczim kòngresã pòstanowiono, że Krakòwò i òkòliczne zemie ùrobią samòstójny krôj pòd kòntrolã Prës, Aùstrie i Rusczi. Ògłoszenié pòwstania wòlnego gardu mioło mol 18 pazdzérznika 1815, ten datum stał sã nôrodnym swiãtemPowstanie Wolnego Miasta Krakowa Muzeum Historii Polski. Z przëczënë pòwstania Krakòwsczego ostało włãczëne do AustrieRzeczpospolita Krakowska Encyklopedia InteriaWolne Miasto Kraków 1815-1846 – materiały z zasobu krakowskiego Archiwum Archiwum Narodowe w Krakowie jako Wiôldżé Ksãżstwò Krakòwscze.

Władzã wëkònawczô sprawòwał Senat. Parlameńtem bëła Jizba Reprezentantów. Państwo nie prowôdziło pòlitiki zagrańcznej, bò mioły nad nim czuwac Ruskô, Aùstriô i Prësë. Wòlny Gard Krakòwò mioł własnã konstitucëję i dùżą aùtonomiję. W Wòlnym Gardze Krakòwie bëłë też jinsze garde: Chrzanów, Trzébinia i Nowô Góra a téż 244 wsë.

 Przëpisë 

Krakòwò