Mòdlëtwa

‎'
Mòdlëtwa – czinnosc kùltowô, wystãpującô w wielu religijach. Pòlegô na sczerowaniu swòjich mësli do istotë abò istot, mògącëch bëc abò bãdącëch przedmiotem kùltu (bògòwie, swiãté, janiołë).
Mòdlëtwa na pùstini|thumb
Mòdlëtwa w kòscele|thumb
Charakteristika mòdlëtwë

Mòdlëtwa je czinnoscią kùltową, charakteristiczną dlô wiele religijów, pòlegającą na wëznôwanié do bóstwa. Pòchòdzącô z praktik magicznëch i pòczątkòwò miała fòrmã zôklãcia, chtërne wedle wiérzeń pòsiadało mòc òddziałiwaniégò na rzeczëwistosc za pòmòcą słów. Za skùteczny dzél zaklãcia-mòdlëtwë ùchòdzëłò wëmawianié miona wzëwanégò bóstwa. Pòtemù pòwstałë jinszi ôrtë mòdlëtwë (np. dziãkczënné). Dzysô nôczãsczi mòdlëtwa łączy w sobie wszelejaczi cechë wezwanégò: prosbã, podziãkòwanié, hołd itd.
Mòdlëtwa w Ògrójcu|thumb
Mòdlëtwa w pòszczególnych religijach

Aktë mòdlëtewne są pòwszechné we wszëtczich religijach. Chòc mòdlëtwa mòże przëjmòwac fòrmã  personowé gôdczi z istotą bòską, to w wiele religjiach  ùształtowôł sã pewien kanón mòdlëtw, chtërnëch spisënk je dokładné òpisónô i przekazywónô w taczé fòrmie wëznôwcóm.
W chrzescëjaństwie mòdlëtwa je kôrbiónką z Bògiem personowim,  przez zwróceni sã do niégò w prosbie, dzãkòwnoce czë  adoracëje. Chrzescëjónie ùczą sã mòdlëtwë ód proroków, swiãtëch, a przede wszëtczim òd Jezusa, chtërne wg Ewanielie za żëcé wiele razy zwrôcôł sã do Bòga i przekazywôł słowa mòdlëtwë swòjim ùcznióm. Mòdlëtwa je rozmòwą duchòwą, w chtërné  chrzescëjónie mòdlą sã téż ( w kòscele rzymskòkatolëcczim) do swiãtëch ò wstawiennictwò ù Bòga. 

Definicjô mòdlëtwë

Swiãtô Teresa z Lisieux: Mòdlëtwa je dlô mnie wznieseniém serca, prostim spòjrzenim kù Niebù, òkrzëkiem wdziãcznoscë i miłotë zarówno w cierpieni, jak i rôdoscë. 
Swiãti Jan Damasceńsczi: "Mòdlëtwa je wzniesieniém dëszë do Bòga abò prosbą sczerowóną do Niegò ò stosowné dobra. 
Chto sã nie mòdli, òtrzimuje mało łask. Mòdlëtwa uspòsabia rozum i wòlã, abë żëc bliskò Bòga.

W Pismie Swiãtim

W Pismie Swiãtim je wpisónëch baro wiele wëjimków, gdze lëdze zwrôcalë sã na mòdlëtwie do Bòga. Nôwôżnieszy dlô chrześcëjón je przikład Jezësa, chtëren  sã nie mòdlił blós mòdlrtwama liturgicznyma Sënagòdzi; Ewanielie ùkazują nôm, jak wëpòwiadôł głośno swòją mòdlëtwã òsobistą, òd wzniosłégò błogòsławieństwa Òjca (Por. Mt 11, 25-26) aż do trwodzi w Getsemani (Por. Mk 14, 36).

Ôrtë mòdlëtwë

Mòdlëtwa wespólnô
Mòdlëtwa personowô
Mòdlëtwa, w chtërné dzãkùjemë
Mòdlëtwa, w chtërné przeprôszómë
Mòdlëtwa, w chtërné proszimë ò wëbaczenié
Mòdlëtwa, w chtërné tcëmë Bòga

Rozważanie Meditacjô, zwónô téż rozważiwaniém czë rozmëslaniém, to ôrt mòdlëtwë pòlegający na czerowaniu do Bòga swòich mësli, zwrôcani sã do Niegò w cëszi, bez użëwóni wëùczonëch fòrmùł.
Różańc cëkl mòdlëtw òdmôwianëch w òkresloné kòlejnoscë, nabòżeństwò, òdprawioné nôczãsci w rujanie, òbczas chtërnégò òdmôwiô sã wspólnie różańc. Je to sznur z pôcórkama,  do rechòwaniô òdmawiónëch mòdlëtw.

Mòdlëtwë gãbnë
Nôbarzi znóné to:
Òjcze nasz,
Zdrowas Mario,
Chwała Òjcu, 
Pòd Twòjã òbronã, 
Wierzã w Bòga Òjca]], 
Loretańskô lëtaniô, 
Liturgiô gòdzënów,
Akt wiarë,
Janiół Pańsczi,
Kòrunka do Bòżégò Miłoserdza,
Mòdlëtwë do swiãtëch np. do swiãté Katarzënë,
Różańc.

Cechë dobré mòdlëtwë

Abë mòdlëtwa bëła skùtecznô i miłô Bògù, pòwinna zdaniem wielu swiãtëch spełniać pewné spodleczné cechë:
Pòwinna bëc czerowonô "w miono Jezësa".
Pòwinna bëc pełnô skrëchë.
Pòwinna bëc pełnô pòkòrë.
Pòwinna  bëc pełnô szacënkù do Bòga.
Pòwinna bëc  pełnô ufnoscë.
Pòwinna bëc nôbòżnô.

Bibliografijô

Zarys dziejów religii, red. J. Keller, Warszawa 1986. ISBN 83-207-0849-4.
Św. Teresa od Dzieciątka Jezus, Rękopisy autobiograficzne, C 25 r. cyt. za: KKK, 2558 
Św. Jan Damasceński, De fide orthodoxa, 3, 24: PG 94, 1089 D. cyt. za: KKK, 2559 
KKK, 2701 
Józef Sebastian Pelczar, Życie duchowe czyli doskonałość chrześcijańska, tom 1. Wydawnictwo św. Stanisława BM, Kraków 2003. s. 82-98
Jacques Philippe, Czas dla Boga. Wydawnictwo M, 1993.
http://adonai.pl/modlitwy/?id=209 
https://web.archive.org/web/20130819210041/http://bosi.org.pl/Modlitwa,13,0.html 
http://adonai.pl/modlitwy/?id=208 
Jacques Gauthier
https://web.archive.org/web/20130511203819/http://dominikanie.pl/polecamy_x/polecamy/news_id,2734,gdzie_sie_modlic.html
Jacques Philippe, Czas dla Boga. Wydawnictwo M, 1993. s. 58

Mòdlëtwë|Mòdlëtwë chrzescëjónsczé