Mòłdawiô

Mòłdawiô (téż: Mòłdawskô) – strzódlądowé państwò w pòrénkòwi Eùropie, jaczé na zôpadze grańczi z Rumùńską, a òd pôłniégò, nordë i pòrénkù z Ùkrajiną. Stolëcą Mòłdawsczi je gard Kiszëniów.

 Geògrafiô 
 Pòłożenié 
Leżi w pòrénkòwi Eùropie, na nordowi pòrénk òd Rumùnie.
Wiéchrzëzna
całownô: 33,851 km²
wiéchrzëzna lądu: 32,891 km²
wiéchrzëzna wòdów: 960 km²
môl na swiece wedle wiéchrzëznë: 140.
Lądowé grańce
òglowô długòsc wszëtczich grańców: 1,885 km
państwa, z jaczima mô grańce: Rumùniô 683 km, Ùkrajina 1,202 km
Brzegòwô liniô 
0 km (państwò strzódlądowé)
Klimat
miérny òb zëmã, cepło òb lato
Ùsztôłcenié terenu
pòfałdowóny step, nachilony w pôłniowim czerënkù (w stronã Czôrnégò Mòrza)
Wësokòsc terenu 
strzédnô wësokòsc: 139 m. n.r.m.
nôniższô wësokòsc: 2 m. n.r.m. (rzéka Dniestr)
nôwëższi czëp: 430 m. n.r.m. (Dealul Bălănești)
Gruńtë wedle ùżiwaniô
rolné gruńtë 74,9% (w tim 55,1% òrnëch gruńtów)
lasë 11,9%
Lëdze i spòlëzna
Pòpùlacjô
wielëna lëdztwa: 3,474,121 (wôrtosc szacowónô na lëpińc 2017)
môl na swiece wedle wielënë lëdztwa: 131.
Etniczné karna
Mòłdawióni 75.1%, Rumùni 7%, Ùkrajincë 6.6%, Gagaùzowie 4.6%, Rëskòwie 4.1%, Bùłgarzë 1.9%, jinszi 0.8% (wôrtoscë szacowóné na 2014)
Jãzëczi
Mòłdawsczi/rumùńsczi 80.2% (òficjalny) (56.7% ùwôżô swój rodny jãzëk za „mòłdawsczi”, chtëren z pòzdrzatkù lingwisticzi je tim samim jãzëkã, co rumùńsczi; 23.5% ùwôżô swój rodny jãzëk za „rumùnsczi”), rusczi 9.7%, gagaùzczi 4.2%, ùkrajińsczi 3.9%, bùłgarsczi 1.5%, romani 0.3% (wôrtoscë szacowóné na 2014).

Religijné karna
90,1% prawòsławié (wôrtoscë szacowóné na 2014)
Ùrbanizacjô
mieskô pòpùlacjô: 45,2% (w 2017)
wikszé miesczé westrzódczi: Kiszëniów (stolëca) – 725,000 mieszkańców (2015)
Pòliticzny system
òficjalnô pòzwa: Repùblika Mòłdawiô (mòłd. i rum. Republica Moldova)
pòliticzny ùstôw: parlamentarnô repùblika
stolëca: Kiszëniów 
czasowô cona: UTC+2
państwowé swiãto: 27 zélnika – Dzéń Samòstójnotë
nôrodny himn: „Limba noastră” (Nasza mòwa)

Wëkònôwczô władza
 pezydent Maia Sandu (òd 24 gòdnika 2020)
 premier Natalia Gavrilița (òd 6 zélnika 2021)
Ùstawòdôwczô władza
jednojizbòwi parlament (101 nôleżników na sztërëlatną kadencjã)

Bibliografiô

 Mòłdawiô w „The World Factbook”

Kategòrëjô:Eùropejsczé państwa