Hayrettin Karaca

Hayrettin Karaca (1922-2020) - belli Türkiyedeki  qırımtatar tamırlı cemaat erbabı ve ekolog.

Hayrettin Karaca 1922 senesi Bandırmada dünyağa keldi. Babası Hocazade Halil Efendi, anası Zehra hanım olıp ekevi de qırımtatar muaciri edi. Litseyni bitirgen soñ ailesiniñ triko örme işiniñ başına keçip, onı Türkiyeniñ eñ müim sanayı şirketlerinden birevi yaptı. 
Lâkin onıñ maqsadı sanayıcı olmaq yerine topraqnen oğraşmaq edi. Bu sebepnen işini ailesine taşlap, Yalovadaki Karaca Arboretumnı qurdı. Bu vaqıtta bu yerni dünyadaki bütün botanikacılar bile. 14000 çeşit ösümlik barındırğan bu yer aynı zamanda telükedeki türler içün bir ösümlik qoruma yeri. Hannover Universitetinden Ekologiya professorı Frants H. Meyer Hayrettin Karacadan "Şimdige qadar iç bulay özüniñ  çıqarını tüşünmeden özüni insanlıqnıñ faydasına çalışmağa adağan birevnen rastlaşmadım." dep ayta.
Hayrettin Karaca TEMA (-{Türkiye Erozyonla Mücadele, Ağaçlandırma ve Doğal Varlıkları Koruma Vakfı}-) Vaqfınıñ temelcilerinden biridir. Ösümlik toplamaq ğayesinen Türkiyeni qarış-qarış dolaşqan Hayrettin Karaca, eroziya meselesini ebatlarını körgende, mevzunıñ müimligini er keske añlatmaq ve qavratmaq kerek olğanına qarar berdi. Topraq eroziyasına qarşı tırışuvı sebebinen “Erozyon Dede” , “Topraq Baba” dep añılıp başlandı. 
Soñki vaqıtlarda tüketim iqtisadına qarşı turuşı, onıñ bir diger içtimaiy işidir. Sade yetkeni qadar tüketmeni er yaqa caymağa tırışa. Üstündeki cartı urbalarınen eñ müim toplaşuvlarğa qatıla. Bu oğraşlarından soñ oña Türkiyeniñ Gandisi dep aytılıp başlandı.

 Mukâfatlar 
Hayrettin Karaca mına bu işleri sebebinen pek çoq mukâfat aldı. Olardan bazıları aşağıda kösterile.

 Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi tarafından Fahri Doktora 1990 
 Birleşmiş Milletler Çevre Programının 'Global 500 Roll of Honour' mükafatı 1992 
 Çevre Bakanlığı tarafından "Çevre Beratı" 1992 
 Uluslararası Olimpiyat Komitesi tarafından verilen'Çevre Mükafatı 1993 
 Uluslararası Lions Club tarafından 'Melvin Jones Fellow Mükafatı 1994 
 Çevre Bakanlığı tarafından "Üstün Hizmet" mükafatı 1994 
 ODTÜ tarafından 'Felsefe Onur Doktorası' 1995 
 Ege Üniversitesi "Fahri Doktora"sı 1995 
 Milli Olimpiyat Komitesi "Fair Play" mükafatı 1996 
 Gazeteciler ve Yazarlar Vakfı "Hoşgörü Mükafatı" 1996 
 Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı tarafından "Şeref Üyeliği Beratı" 1997 
 Kırıkkale Üniversitesi ilk Fahri Doktora unvanı 1997 
 Cumhurbaşkanlığı Büyük Kültür ve Sanat mükafatı 1997 
 ÇEVRETED tarafından "Çevreted 97 Onur Mükafatı" 1997 
 Çanakkale 18 Mart Üniversitesi "2000 Yılının Öncüleri" mükafatı 1998 
 Genç Hukukçular Derneği tarafından "Yılın Yurttaşı"mükafatı 1998 
 Türkiye Çocuk Dergisi tarafından Babalar günü nedeniyle "Toprak Baba" unvanı 1998 
 Anadolu Üniversitesi Fahri Doktora Mükafatı 1998 
 BİLSES Vakfı "Çevre Mükafatı" 1998 
 Ankara Çankaya İzci Grubu tarafından "Yılın Doğa Dostu" Mükafatı 1998 
 Ankara Gazeteciler Cemiyeti tarafından "Yılın Adamı" Mükafatı 1999 
 Türk Dünyası Yazarlar ve Sanatçılar Vakfı tarafından "1998 Türk Dünyasına Hizmet Mükafatı" 1999

 Bağlantılar 
Hayrettin Karaca Deñişik bir Sitosman yırı
Hayrettin Karaca 
Hayrettin Karaca

Kategoriya:Cemaat erbapları
Kategoriya:Türkiyedeki Qırımtatar diasporası
Kategoriya:1922 senesinde doğğanlar