ئەیالەتی تەڕابلوسی شام

ئەیالەتی تەڕابلوسی شام (بە تورکیی عوسمانی: ایالت طرابلس شام بە ڕۆمانی:Eyālet-i Ṭrāblus-ı Şām) یەکێک لە ئەیالەتەکانی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بوو.https://www.geonames.de/coutr-ota-provinces.html پایتەخت لە تەرابلوس بوو. ڕووبەری ڕاپۆرتکراوی لە سەدەی نۆزدەھەمدا ١٦٢٩ میل چوارگۆشە بووە (٤٢٢٠ کم٢).https://books.google.iq/books?id=zSNUAAAAYAAJ&pg=PA698&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false

بەدرێژایی کەناراوەکان، لە سنووری باشووری شاخەکانی گەور لە باکوورەوە، تا گەرووی جونیە لە باشوورەوە، کە لە خاکی سنجاقەکانی سیدا-بەیروت جیای دەکردەوە.https://books.google.iq/books?id=nMR52fmDlFgC&pg=91&redir_esc=y

ھاوکات لەگەڵ شارۆچکە کەنارییەکانی لازقیە، جەبلە، بانیاس، تەرتووس، تەرابلوس، بەترون و جبیل کە زۆربەیان موسڵمانی سوننە و مەسیحی مارۆنین، ئەیالەتەکە، دۆڵی وادی ئەلنەسارا (دۆڵی مەسیحییەکان)، چیای ئەنسەیریە، کە عەلەوییەکان تێیدا نیشتەجێ بوون، ھەروەھا ناوچەکانی باکووری زنجیرە چیای لوبنان، کە زۆربەی دانیشتووانەکەی مەسیحی مارۆنی بوون لەخۆگرتبوو.https://books.google.iq/books?id=nMR52fmDlFgC&pg=91&redir_esc=y

 مێژوو 
دەسەڵاتی عوسمانی لە ناوچەکەدا لە ساڵی ١٥١٦ دەستی پێکرد، بەڵام ئەیالەت لە ساڵی ١٥٧٩ دامەزرا، کاتێک تا قەزاکانی باکووری ڕۆژئاوای ئەیالەتەکانی (دیمەشق و حەلەب) دروستکرا. پێشتر لە ساڵی ١٥٢١ بۆ چەند مانگێک ئەیالەت بووە.https://books.google.iq/books?id=QjzYdCxumFcC&pg=PA571&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false

لە سەردەمی فەتحی عوسمانی لە ساڵی ١٥١٦ تا ساڵی ١٥٧٩ کاروباری سنجاق لە ژێر کۆنترۆڵی ئەمیرە تورکمانەکانی نەوەی عەسافی (غەزیر) بوو. کاتێک ئەیالەت لە ساڵی ١٥٧٩ پێکھێنرایەوە، بنەماڵەیەکی نوێی تورکمان کران بە بەرپرسی (سەیفاکان) و ئەوان دەسەڵاتیان بەدەستەوە بوو تا کۆچی دوایی باوکی بنەماڵەکە، یوسف، لە ساڵی ١٦٢٥. زۆرجار (سەیفاکان) لە پۆستی پارێزگار دوورخرانەوە، بە شێوەیەکی سەرەکی بەھۆی جێبەجێنەکردنی ئەرکە داراییەکانیان بەرامبەر بە دەوڵەت، نەک بەھۆی یاخیبوون.

لە ساڵانی (١٨٠٠ تا ١٨٠٨)، (١٨١٠-٢٠ و ١٨٢١-٣٥) حاکمی ئەیالەت (مستەفا ئاغا بەربەر) بوو.https://books.google.iq/books?id=KGeuAeFFJCEC&pg=PA38&redir_esc=y#v=onepage&q&f=false

 سەرچاوەکان 

تەڕابلوسی شام
پۆل:ویلایەتەکان و مەڵبەندەکان، دامەزرانی ١٥٣٤
تەڕابلوسی شام