ھەرماشێ

ھەرماشێ ()، () یەکێکە لە گوندەکانی ناحیەی ئەترویش، قەزای شێخان، پارێزگای دھۆک، باشووری کوردستان، لە عێراق(ناوچە جێناکۆکەکان). دەکەوێتە ڕۆژھەڵاتی شارۆچکەی ئەترویش بە دووری (٧)کم.https://www.geonames.org/99237/republic-of-iraq.html

 مێژوو 
بەردێکی یادەوەری ئاشووری کۆن لەناو بەردی نزیک گوندەکەدا ھەڵکەندراوە. کەنیسەی مار ئەفریم لە ھەرماشێ لە سەدەی حەوتەمدا دروستکراوە. ئەو گوندە ژمارەیەکی بەرچاو لە خەڵکی تێدایە کە لە ناوچەی تخوما لە ھەکاری سەرچاوەیان گرتووە.Donabed, Sargon George (2015). Reforging a Forgotten History: Iraq and the Assyrians in the Twentieth Century. Edinburgh University Press. لە ساڵی ١٨٥٠دا ١٥-٢٢ بنەماڵە کە یەک کڵێسایان ھەبووە و قەشەیان نەبووە وەک بەشێک لە ئەپستۆریای کەنیسەی ڕۆژھەڵاتی مار ئەبراھامی گوندوک (نێرم)، بەپێی وتەی میسیۆنەری ئینگلیزی جۆرج پێرسی بادگەر.Donabed (2015), pp. 336–337; Aboona (2008), p. 290; Wilmshurst (2000), p. 154; Badger (1852), p. 392. لە ساڵی ١٩١٣دا ٣١٠ کاسۆلیکی کلدانی لە ھەرماشێ ھەبوون، کە لەلایەن یەک کڵێسا و قەشەیەکەوە وەک بەشێک لە ئەپستۆریای ئامادییە خزمەتیان دەکرد. ئارماش لە ساڵی ١٩٥٧دا ٢٠٤ ئاشووری لە سێزدە ماڵدا نیشتەجێ بوو.http://www.aina.org/books/ecclesiastical-organisation-of-the-church-of-the-east.pdf گوندەکە لە ساڵی ١٩٦١ چەند جارێک تاڵان کرا و سووتێنرا.http://www.aina.org/reports/avod.pdf

لە ساڵی ١٩٨٧ لەلایەن حکومەتی عێراقەوە وێران کرا، لەو کاتەدا گوندەکە پەنجا و پێنج خێزانی تێدا نیشتەجێ بوو و یەک قوتابخانەی ھەبوو، دانیشتوانی گوندەکەش لە ئەترویش نیشتەجێ کران کە کرایە شارۆچکەیەکی بەکۆمەڵ. کڵێسای مارت تێریزا لە ھەرماشێ لە کاتی شاڵاوی ئەنفالدا زیانی پێگەیشت.Donabed, Sargon George (2015). Reforging a Forgotten History: Iraq and the Assyrians in the Twentieth Century. Edinburgh University Press 40 بنەماڵەی ئاشووری لە دوای مانگی ئازاری ساڵی ١٩٩١ گەڕانەوە گوندەکە. کەناڵێکی ئاودێری لە ئارماش لە ساڵی ١٩٩٩ لەلایەن کۆمەڵەی ھاوکاری ئاشوورییەوە دروستکرا.http://www.assyrianaidiraq.org/projects/irrigation-drinking-water-projects تا ساڵی ٢٠٠٤ لە کۆی ٧٠ بنەماڵەی ئاشووری کە خەڵکی ھارماشێ بوون، ٤٠ بنەماڵە لە گوندەکەدا نیشتەجێ بوون، ١٧ بنەماڵە لە ناوچەکانی دیکەی عێراق نیشتەجێ بوون و ١٣ بنەماڵە پەیوەندییان بە ڕەوەندەوە کردبوو. لە ساڵی ٢٠٠٧دا ٤٦ ئاشووری ئاوارەبووی ناوخۆ لە ١٢ بنەماڵەدا لە بەغداوە لە گوندەکەدا بوون. تا سەرەتای ساڵی ٢٠٠٩ سێ ئاشووری ئاوارە لە ناوخۆدا لە بنەماڵێکدا لە ھارماشێ نیشتەجێ بوون. ١٦٠ کاسۆلیکی کلدان لە ساڵی ٢٠١٢دا لە ئارماش نیشتەجێ بوون.https://web.archive.org/web/20201124160429/http://www.mena-rf.org/maps-downloads.html دامەزراوەی شلامە لە ساڵی ٢٠٢٤دا کەناڵێکی ئاودێری لە گوندەکەدا دروستکردووە، لەو ساڵەدا ژمارەی دانیشتوانی گوندەکە ١٥٧ کەس بووە.https://www.shlama.org/post/282-800-meters-of-irrigation-canal-in-armash

 سەرچاوەکان 

پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی پارێزگای دھۆک
پۆل:گوندەکانی باشووری کوردستان
پۆل:نیشتەجێبوونی کوردەکان لە عێراق