کۆمەڵکوژیی ئادانا

کۆمەڵکوژیی ئادانا کۆمەڵکوژییەک بوو کە لەلایەن ئیمپراتۆریەتیی عوسمانییەوە بە یارمەتی ھەندێک لە دانیشتووانی تورکی ئادانا  دژی دانیشتووانی ئەرمەنی مەسیحی ئەنجامدرا.  ئەو کۆمەڵکوژییە بووە ھۆی کوژرانی لایەنی کەم ٣٠ ھەزار ئەرمەنی کە لە ئادانا و دەوروبەری دەژین. 

بەرخۆدانی دژ لە سەرەتای ساڵی ١٩٠٩ ڕوویدا، لە کۆتاییدا بووە ھۆی ڕووداوی ٣١ی ئازار لە ١٣ی نیسانی ١٩٠٩. ھەندێک لە توخمە سەربازییە کۆنەپەرستەکانی عوسمانی کە خوێندکارانی ئیسلامی پەیوەست بوون، ئامانجیان گەڕاندنەوەی کۆنترۆڵی وڵات بوو بۆ سوڵتان و حوکمڕانی یاسای ئیسلامی. ئاژاوە و شەڕ لە نێوان ھێزە کۆنەپەرستەکان و ھێزەکانی لیژنەی یەکگرتن و پێشکەوتن سەریھەڵدا، تا لیژنەکە تووانی ڕاپەڕینەکە کپ بکاتەوە و سەرکردەکانی ئۆپۆزسیۆن لەلایەن دادگا سەربازییەکانەوە دادگایی بکات.

لە کاتێکدا بزووتنەوەکە لە سەرەتادا حکوومەتی گەنجی تورکی کردە ئامانج، بەڵام فراوانتر بوو بۆ کۆمەڵکوژیی ئەرمەنییەکان کە وەک پشتیووانیکردن لە گەڕاندنەوەی دەستوور سەیر دەکران.  نزیکەی چوار ھەزار ھاوڵاتی مەدەنی و سەربازی تورکی بەشدارییان لەو ھێرشەدا کرد. Cited in  خەمڵاندنەکان بۆ ژمارەی ئەو ئەرمەنییانەی لە کۆمەڵکوژیی ئەدەنە کوژراون لە نێوان ١٥ ھەزار بۆ نزیکەی ٣٠ ھەزار کەسەوەیە.  

کۆمەڵکوژییەکە ڕەگ و ڕیشەی لە جیاوازییە سیاسی و ئابووری و ئایینییەکانەوە بوو.  چینی ئەرمەنی لە دانیشتووانی ئادانا بە "دەوڵەمەندترین و خۆشگوزەرانترین" وەسف کرا؛ توندووتیژییەکان لەناوبردنی "تراکتۆر و ئامێرە میکانیکییەکانی دیکە"ی لەخۆگرتبوو.

 سەرچاوەکان 

پۆل:کۆمەڵکوژییەکان لە تورکیا