وێژەی فارسی

وێژەی فارسی یان ئەدەبیاتی فارسی (بە فارسی: ادابیات فارسی) لە سەدەی نۆی زایینیدا سەریھەڵدا، بە تایبەت لە بەشی باکووری ڕۆژھەڵاتی ئێران، لەگەڵ سەرھەڵدانی زمانی فارسی مۆدێرن.   کۆنترین ناوەکان کە لەم ئەدەبیاتەدا ڕووبەڕوومان دەبنەوە، ناوی ڕەودەکی کە پێی دەوترێت «باوکی شیعری فارسی»، دەقیقی، کە داستانێکی ئامادە کردبوو کە تێیدا کارەساتەکانی پاڵەوانە ئەفسانەییەکانی فارسی وتووە، ھەروەھا  فیردەوسی، نووسەری “شانامە” (یان “کتێبی پاشاکان”). دوای ئەم چینە شاعیرە چینێکی تر دەرکەوت کە گرنگ و کاریگەر کەمتر نەبوو. لە نێو ئەستێرەکانی ئەم چینەدا فەریدەدین عەتتار، و شاعیری سۆفی؛ جەلالەدینی ڕۆمی کە بە گەورەترین شاعیری فارسی خۆشەویستی خودایی دادەنرێت؛ سەعدی شیرازی، نووسەری کتێبی “بوستان” و “گووڵستان” و یەکێک لە شاعیرە بەناوبانگەکانی فارس؛ حافز شیرازی، بە گەورەترین شاعیری لیریکی فارسی بێ جێگەی مشتومڕ دادەنرێت؛ عومەر خەیام بەناوبانگە بە چوارگۆشەی خۆی، کە وەرگێڕدراون بۆ زۆربەی زمانەکانی جیھان؛ و نیزامی کە بە گەورەترین شاعیری ڕۆمانسی لە ئەدەبیاتی فارسیدا دادەنرێت. میراتی ئەدەبی فارسی، وەک ڕوونە، بە پلەی یەکەم شیعرییە و کاریگەریییەکی گەورەی ئەدەبی عەرەبی بەسەریەوەیە.

 سەرچاوەکان 

پۆل:مێژووی وێژە
پۆل:وێژە بەپێی زمان
پۆل:چاندی فارسی
پۆل:وێژەی فارسی