عەبدولمەلیک کوڕی حەبیب سولەمی

ئەبوو مەروان عەبدولمەلیک کوڕی حەبیب کوڕی سولەیمان سولەمی (بە عەرەبی: عبد الملک بن حبیب السلمی؛ لەدایکبووی نز. ١٨٠ی کۆچی/٧٩٦ی زایینی - کۆچکردووی ٢٣٨ی کۆچی/٨٥٣ی زایینی)، ناسراو بە ئیبن حەبیب، ئیمام، زانای گەورە و فەقیھی دیاری ئەندەلوس بوو. ئەو یەکێک بوو لە گەورەترین زانایانی مەزھەبی مالیکی لە سەردەمی خۆیدا و بە "زانای ئەندەلوس" ناسرابوو. ئیبن حەبیب زانایەکی گشتگیر بوو و جگە لە فیقھ و فەرموودە، لە بواری مێژوو، پزیشکی و زمانەوانیشدا شارەزاییەکی زۆری ھەبوو.

 ژیان و گەشتی زانستی 
ئیبن حەبیب لە شاری ئەلڤیرا (إلبیرە) لە نزیک گڕانادا لەدایک بووە. لە ئەندەلوس لەسەر دەستی زانایانی وەک سەعسەعەی کوڕی سەلام خوێندوویەتی. دواتر بۆ وەرگرتنی زانست گەشتێکی دوورودرێژی بۆ ڕۆژھەڵات ئەنجام دا و سەردانی میسر و حیجازی کرد.

لە مەدینە، لەسەر دەستی گەورەترین قوتابییەکانی ئیمامی مالیک خوێندوویەتی، وەک عەبدوڵڵای کوڕی ماجیشون و ئەسغەغی کوڕی فەرەج، و کتێبی **«الموطأ»**ی ئیمامی مالیکی لێ بیستوون.ئیبن فەرەحون، الدیباج المذهب في معرفة أعیان علماء المذهب، ل. ١٤٩. دوای ئەوەی بڕێکی زۆر زانستی کۆکردەوە، گەڕایەوە بۆ ئەندەلوس و لە کۆردۆبا نیشتەجێ بوو. دوای کۆچی دوایی یەحیا کوڕی یەحیا لەیسی، ئیبن حەبیب بووە گەورەترین زانای مالیکی لە ئەندەلوس و جێگەی ڕاوێژی ئەمیری دەوڵەت، عەبدولڕەحمانی دووەم، بوو.حمیدە، عەبدولڕەحمان. أعلام الجغرافیین العرب، ل. ٧٢.

 پایەی زانستی و ستایشی زانایان 
ئیبن حەبیب پایەیەکی یەکجار بەرزی لەناو زانایاندا ھەبوو و بە زانستە فراوانەکەی ناسرابوو.

ئیمامی زەھەبی دەربارەی دەڵێت: «ئیمام، زانای گەورە، فەقیھی ئەندەلوس... لە بواری فەرموودەدا شارەزا بوو و کۆکەرەوەی بوو».ئەلزەھەبی، شەمسەددین. سیر أعلام النبلاء، دامەزراوەی ڕیسالە، بەرگی ١٢، ل. ١٠٠.

قازی عیاز لە کتێبی "ترتیب المدارک"دا دەڵێت: «یەکێک بوو لەوانەی زانستی فیقھی و فەرموودەی کۆکردەوە و لەگەڵیدا زانستەکانی تری وەک شیعر و مێژووی دەزانی».قازی عیاز، ترتیب المدارک و تقریب المسالک، بەرگی ٤، ل. ٦٩.

 مامۆستا و قوتابییەکانی 
 مامۆستاکانی 

عەبدوڵڵای کوڕی ماجیشون

ئەسغەغی کوڕی فەرەج

غازی کوڕی قەیس ئەندەلوسی

سەعسەعەی کوڕی سەلام

 قوتابییەکانی 
زانای زۆر لەسەر دەستی ئەو پەروەردە بوون، دیارترینیان:

بەقی کوڕی مەخلەد

محەممەد کوڕی وەززاح

ئیبن قاسم

 بەرھەمەکان 
ئیبن حەبیب نووسەرێکی بەتوانا بوو و زیاتر لە ١٠٠ کتێبی نووسیوە. گرنگترینیان ئەمانەن:ئیبن خەیر ئیشبیلی، فھرسە ما رواە عن شیوخە، ل. ٢٦٢-٢٦٥.

الواضحة في السنن والفقه: گەورەترین و بەناوبانگترین بەرھەمیەتی لە فیقھی مالیکیدا، کە ماوەیەکی زۆر پشتی پێ دەبەسترا لە ئەندەلوس.

تفسیر القرآن

حروب الإسلام: دەربارەی جەنگەکانی سەردەمی ئیسلام.

طبقات الفقهاء والتابعين: ژیاننامەی فەقیھ و تابعینەکان.

مكارم الأخلاق

وصف الفردوس

 مختصر في الطب: کورتەیەک دەربارەی پزیشکی.

 کۆچی دوایی 
عەبدولمەلیک کوڕی حەبیب لە مانگی ڕەمەزانی ساڵی ٢٣٨ی کۆچی (شوباتی ٨٥٣ی زایینی) لە شاری کۆردۆبا کۆچی دوایی کرد.

 سەرچاوەکان 

لەسەر بنەمای وتاری ویکیپیدیای عەرەبی و سەرچاوە ئاماژەپێکراوەکانییەوە وەرگیراوە، بە داڕشتنێکی جیاواز و فراوانتر نەک وەرگێڕانی وشەبەوشە.

پۆل:زانایانی مالیکی
پۆل:زانایانی ئەندەلوس
پۆل:مێژوونووسانی موسڵمان
پۆل:پزیشکانی موسڵمان
پۆل:لەدایکبووانی ئەندەلوس
پۆل:مردووەکانی ٢٣٨ی کۆچی
پۆل:عەرەبەکانی سەدەی ٩یەم
پۆل:پزیشکەکانی سەدەی ٩یەم