سیستمی سەرۆکایەتی

سیستمی سەرۆکایەتی بریتییە لە سیستەمێکی حکوومەت کە لەسەر بنەمای جیاکردنەوەی توندی دەسەڵاتەکان لە نێوان دەسەڵاتی جێبەجێکردن (سەرۆک) ، یاسادانان  پەرلەمان) و دەسەڵاتی دادوەریدا دامەزراوە و دەسەڵاتی فراوان دەدات بە سەرۆک. لە بەرامبەردا سیستەمی نیمچە سەرۆکایەتی بە سەرۆکێکی ھەڵبژێردراو تایبەتمەندە، بەڵام حکوومەت لە پەرلەمانەوە دێتە دەرەوە و لێپرسینەوەی لەگەڵ دەکات و بەرامبەر بە سەرۆک.

دەسەڵاتی جێبەجێکردن لە دەستی سەرۆک کۆماردا چڕبووەتەوە، کە بە مافی دەنگدانی ڕاستەوخۆی گشتگیر ھەڵدەبژێردرێت. حکوومەتێک بۆ جێبەجێکردنی بەرنامە سیاسیەکەی پێکدەھێنێت، کە بەرپرسیارە لەلای خۆی نەک پەرلەمان، وەک ئەوەی لە سیستەمی پەرلەمانیدا ھەیە. بەھۆی جیاکردنەوەی توندی دەسەڵاتەکان، پەرلەمان دەسەڵاتی ڕووخاندنی حکوومەتی نییە، نە دەسەڵاتی ھەڵوەشاندنەوەی ھەیە.

دەسەڵاتی جێبەجێکردن لە دەستێکدا چڕ بووەتەوە؛ تاکە بەرپرسیارێتی سەرۆکی دەوڵەتە کە ڕۆڵی سەرۆکی دەوڵەت و سەرۆکی حکوومەت تێکەڵ دەکات و خاوەنی دەسەڵات و دەسەڵاتی ھەردوو ڕۆڵەکەیە. سەرۆک لە جێبەجێکردنی ئەرکەکانی لەلایەن کۆمەڵێک یاریدەدەر ھاوکاری دەکرێت؛ بە سەرۆکایەتی سکرتێر نەک وەزیر.https://web.archive.org/web/20170427102632/https://pulpit.alwatanvoice.com/content/print/227939.html

ئەم سیستەمە بەھۆی کەموکوڕیەکانی لە بەڕێوەبردنی ململانێی سیاسی دامەزراوەیی ڕەخنەی لێدەگیرێت. ھەر ناکۆکییەک لە نێوان سەرۆک و پەرلەماندا دەتوانێت وڵات بخاتە ناو قەیرانێکی ھەمەلایەنەوە و دامەزراوەکانی دەوڵەت ئیفلیج بکات و ئابووریی تێکبدات. ھەروەھا ڕەخنەی لێدەگیرێت لەسەر ناوەندگەرایی پلەی سەرۆکایەتی کە ڕۆڵی حیزبەکەی پەراوێز دەخات.https://web.archive.org/web/20180104201302/http://www.aljazeera.net/encyclopedia/conceptsandterminology/2015/11/30/%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A6%D8%A7%D8%B3%D9%8A-%D9%88%D8%B4%D8%A8%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%B1%D8%A6%D8%A7%D8%B3%D9%8A

 سەرچاوەکان 

پۆل:سیستمە سیاسییەکان
پۆل:سەرۆک کۆمارەکان
پۆل:جۆرەکانی دیموکراسی