وەزیری گەورە

وەزیری گەورە یان سەدری ئەعزەم لە ئیمپراتۆریەتیی عوسمانیدا بەرزترین پۆستە لە سەردەمی سوڵتاندا و دەسەڵاتی ڕەھای ھەیە. مۆری سوڵتانییەتی ھەڵگرتووە و دەسەڵاتی دانان و دوورخستنەوەی بەتەنھا مافی سوڵتانە. وەزیرەکانی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بە فەرمانی ئەو کۆبوونەوەیان ئەنجام دەدا بۆ پێداچوونەوە بە کاروباری دەوڵەت، و لە کۆشکی تۆپقاپی کۆدەبوونەوە. ھەروەھا لەو کۆشکە ھەموو نووسینگەکانی وەزیرەکان ھەن، لەگەڵ وەزیرە گەورەکە. نازناوی وەزیری ئەوەل (یەکەم) یان وەزیری ئەعزەم نازناوێکی فەرمییە بە زمانی ئوردو بۆ ئاماژەکردن بە سەرۆکوەزیرانی پاکستان.

نازناوی وەزیر لە قۆناغە سەرەتاییەکانی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانیدا بەکارھاتووە. یەکەم کەس کە نازناوی سەدری ئەعزەمی پێدرا وەزیر خەلیل پاشا چندەرلی گەورە وەزیری سوڵتان مورادی یەکەم بوو. مەبەست لەم نازناوە نوێیە جیاکردنەوەی ھەڵگری مۆری سوڵتانییە لە وەزیرەکانی تر. پاشان نازناوی نوێ «سەدری ئەعزەم» وردە وردە دەستی کرد بە جێگرتنەوەی نازناوی کۆنی «وەزیری ئەعزەم» ھەرچەندە ھەمان مانا و پلە و پایەیان ھەبوو.

لە ماوەی مێژووی عوسمانیدا نازناوی نوێ بۆ وەزیری گەورە دەرکەوتن، وەک وەزیری باڵا (سەدری عالی)، جێگری ڕەھا، خاوەن دەوڵەت، سەرداری ئەکرەم، سەرداری ئەعزەم و زاتی عالی؛ ھەموو ئەمانە ڕەنگدانەوەی پێگەی وەزیرە گەورەکەن، کە سوڵتانەکانی عوسمانی دەیانویست لەڕادەبەدەر سەرسوڕھێنەر بێت.بروكلمان، كارل: تاريخ الشعوب الإسلامية (نبيه أمين فارس، منير البعلبكي). (1968). ط5. دار العلم للملايين، بيروت. ص474

چەپ|وێنۆک|مەدالیای وەزیری گەورەی عوسمانی

 سەرچاوەکان