ئیسماعیل خەتیب

سەید ئیسماعیل واعیزی ناسراو بە ئیسماعیل خەتیب (؛ لەدایکبووی ١٩٦١) کەسایەتیی ئایینی و سیاسەتوانێکی ئێرانییە کە لە ئابی ٢٠٢١ەوە وەک وەزیری ھەواڵگریی ئێران کار دەکات. ئەو ھەشتەمین وەزیرە کە ئەو پۆستەی پێبووە.

 ژیانی سەرەتایی و پەروەردە 
سەید ئیسماعیل واعیزی (خەتیب) لە ساڵی ١٩٦١ لە قاین لە پارێزگای خۆراسان (پارێزگای خۆراسانی باشووری ئێستا) لەدایک بووە. دواتر لە شاری قوم فیقھی ئیسلامیی خوێندووە. ئەو شاگردی کەسایەتییە ناسراوەکانی وەک عەلی خامنەیی، محەممەد فازڵ لەنکەرانی، ناسر مەکارم شیرازی و موجتەبا تێھرانی بووە.

 پیشە 
خەتیب نازناوی حوجەتولئیسلامی ھەیە کە بە واتای ھۆکاری ئیسلام دێت. پۆستەکانی پێشووی خەتیب بریتی بوون لە سەرۆکی ناوەندی پاراستنی زانیاریی دەسەڵاتی دادوەری و سەرۆکی ئاسایشی ئاستانی قودسی ڕەزەوی. ھەروەھا سەرۆکی پاراستنی نووسینگەی ڕێبەری باڵای شۆڕشی ئیسلامی بووە و لە وەزارەتی ھەواڵگری و ڕێکخراوەی ھەواڵگریی سوپای پاسداران کاری کردووە.

لە ساڵی ١٩٨٥، خەتیب لەلایەن موحسین ڕەزایی کە یەکەم فەرماندەی گشتیی سوپای پاسداران بوو، لە بەشی ھەواڵگریی سوپای پاسداران داندرا. ئەو ھەتا ساڵی ١٩٩١ لەو پۆستەدا مایەوە. ھەرچەندە ڕۆڵی خەتیب لە سوپای پاسداران لەو سەردەمەدا نادیارە، بەڵام دەوترێت بە ھاوکاریکردن لەگەڵ موحسین ڕەزایی دەستی لە کۆمەڵکوژیی کوردەکانی دژی حکوومەتدا ھەبووە.

کاتێک عەلی فەلاحیان وەزیری ھەواڵگری بوو، خەتیب لە ساڵی ١٩٩٩دا وەک سەرۆکی لقی ناوچەییی وەزارەتەکە لە قوم دەستنیشان کرا. ئەو ھەروەھا لە ساڵی ٢٠١٠دا وەک سەرپەرشتیاری نووسینگەی ڕێبەری باڵا دەستنیشان کرا.

خەتیب وەک وەزیری ھەواڵگری بۆ کابینەی ئیبراھیم ڕەئیسی، ھەشتەمین سەرۆک کۆماری ئێران بەربژێر کرا و لە ٢٥ی ئابی ٢٠٢١دا لەلایەن پەرلەمانەوە بۆ پۆستەکە ھەڵبژێردرا.Ardavan Khoshnood; Erfan Fard (17 September 2021). "Meet Esmaeil Khatib, Iran's New Spymaster". Besa Center Perspectives (2154). ئەو لە پەرلەمان ٢٢٢ دەنگی لەگەڵی بەدەست ھێنا و جێگەی مەحموود عەلەوی لە وەزارەتی ھەواڵگری گرتەوە.

لە ھاوینی ٢٠٢٣دا، بەرپرسانی باڵای ئەمنی و ھەواڵگریی ئێران، لە نێویاندا خەتیب لە مەشھەد کۆبوونەوە، ئەمەش بۆ دروستکردنی ستراتیژییەکی ھاوئاھەنگ بۆ بەرەنگاربوونەوەی پلانی «یەکگرتوو و بەرفراوان» لەلایەن ڕۆژاواوە بۆ تێکدانی سەقامگیری و ئامانجی نیشتمانی.

لە کابینەی مەسعوود پزیشکیان لە ئابی ٢٠٢٤دا، خەتیب بۆ جارێکی دیکە وەک وەزیری ھەواڵگری دەستنیشان کرایەوە.

 ڕوانگەکان 
خەتیب یەکێک لە ھاوپەیمانە نزیکەکانی عەلی خامنەیی و ھەروەھا لایەنگری ڕووحوڵڵا خومەینییە. ئەو پەیوەندییەکی نزیکی لەگەڵ کەسایەتییە ئایینییە ناسراوەکانی ئێران ھەیە کە زۆربەیان پێشتر مامۆستای بوون.

 گەمارۆ 
ئیسماعیل خەتیب لە ٩ی ئەیلوولی ٢٠٢٢، بەھۆی ئەنجامدانی چالاکیی سایبەریی دژی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا و ھاوپەیمانەکانی لەلایەن وەزارەتی خەزێنەی ئەمریکاوە گەمارۆ درا. ئەم سزایە دوای ھێرشی سایبەری بۆ سەر ئەلبانیا، بارەگای ئێستای ڕێکخراوەی موجاھیدینی خەلقی ئێران ڕوویدا. ئەمریکا حکوومەتی ئێران بە بەرپرسی ئەم ھێرشانە دەزانێت، بەڵام وەزارەتی دەرەوەی ئێران ئەم وتانەی ڕەت کردەوە..

 سەرچاوەکان 

 بەستەرە دەرەکییەکان 

پۆل:زیندووان
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦١