زەرقا

زەرقا (بە عەرەبی: الزرقاء) شارێکی ئوردنییە، و ناوەندی پارێزگای زەرقایە. نزیکەی ٢٠ کم لە باکووری ڕۆژھەڵاتی عەممانی پایتەختەوە دوورە و شارەکانی زەرقا و ڕوسەیفە و عەممان لەوێدا بەنێو یەک دەخەن و سێ شارەکە پێکدەھێنن و دەبنە ناوەندێکی گەورەی دانیشتووان.  زەرقا بە سێیەم گەورەترین شاری ئوردن دادەنرێت لە ڕووی ژمارەی دانیشتووانەوە، ژمارەی دانیشتووانی لە ساڵی ٢٠١٣دا نزیکەی ٥٧٢ ھەزار و ٦٩٠ کەس بووە. بە پایتەختی پیشەسازی ئوردن دادەنرێت. ڕووبەرەکەی نزیکەی ٦٠ کیلۆمەتر دووجایە، بەرزییەکەی نزیکەی ٦١٩ مەتر لە ئاستی دەریاوە بەرزە.

یەکەمین نیشتەجێبوونی مرۆڤ لەم شارەدا دەگەڕێتەوە بۆ ھەزارەی چوارەمی پێش زایین. بەڵام شارەکە گرنگی خۆی لەدەستدا تا لە سەرەتای سەدەی بیستەمدا لەلایەن کۆچبەرانی چیچانی کە لە قەفقازەوە ھاتبوون، بە تایبەتی لە ساڵی ١٩٠٢دا، کاتێک لە شەڕەکانی نێوان ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی و ڕووسیا ئاوارە بوون و بە درێژایی  ڕووباری زەرقا نیشتەجێ بوون. دوابەدوای ئەوە وێستگەیەک لەسەر ھێڵی ئاسنی حیجازی لە شارۆچکەی نوێدا دروستکرا و ئەم وێستگەیەش بوو بە ناوەندێکی گرنگ. لە ساڵی ١٩٢٩ حکوومەتی نوێی ئوردن فەرمانێکی دەرکرد کە یەکەم ئەنجومەنی شارەوانی بۆ شاری زەرقا دامەزراند.

دوای پێکھێنانی ھێزی سنووری ڕۆژھەڵاتی ئوردن لە ١٩٢٦، بنکەی سەربازی لە شارەکەدا لەلایەن سوپای بەریتانیاوە دروستکرا. دواتر شارەکە بە "شاری سەربازی" ناسرا و پێشتر بارەگای سوپای عەرەبی بووە. زەرقا بە پێگەی جوگرافیای ناوەندی لە نێوان شارەکانی شانشین و لەسەر تۆڕێکی گواستنەوەی نێونەتەوەییی کە ئوردن بە وڵاتانی دراوسێ دەبەستێتەوە جیا دەکرێتەوە، کە ھێڵی ئاسنی حیجاز کە لە ساڵی ١٩٠٠ دامەزرا، بەو تۆڕەدا تێدەپەڕێت.

 سەرچاوەکان