سێ پاشا

سێ پاشا (بە تورکیی عوسمانی: اوچ پاشلر) ناسراو بە سێ تورکی گەنج لە محەممەد تەلعەت پاشا، وەزیری گەورە (سەرۆک وەزیران) و وەزیری ناوخۆ؛ ئیسماعیل ئەنوەر پاشا، وەزیری شەڕ و فەرماندەی گشتیی ھێزە چەکدارەکان؛ و ئەحمەد جەمال پاشا، وەزیری ھێزی دەریایی و فەرماندەی گشتیی سووریا پێکھاتبوو، کە ئیمپراتۆریەتیی عوسمانییان لە دوای کوودەتای ١٩١٣ و تیرۆرکردنی مەحموود شەوکەت پاشا بەڕێوە دەبرد.

سێ پاشا کە ھەموویان ئەندامی کۆمیتەی ناوەندیی لیژنەی یەکگرتن و پێشکەوتن بوون، کە ھەتا ڕادەیەکی زۆر لە چوونە ناوەوەی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانی بۆ ھاوپەیمانیی ھێزەکانی ناوەند و بەشداریکردنی لە جەنگی جیھانیی یەکەم لە ساڵی ١٩١٤دا بەرپرسیار بوون. ئەوان هەروەها ھەتا ڕادەیەکی زۆر لە جینۆسایدی نزیکەی یەک ملیۆن ئەرمەنی بەرپرسیار بوون. جەماوەری تورکیا بە شێوەیەکی بەرفراوان ڕەخنەیان لە سێ پاشا گرتووە، بەھۆی ئەوەی ئیمپراتۆریەتیی عوسمانییان کێشاوەتە ناو جەنگی جیھانیی یەکەم و بووەتە ھۆی دۆڕاندنی عوسمانی. ھەر سێ کەسەکە لە دوای شەڕ مردنی توندوتیژیان بەخۆیانەوە بینی؛ تەلعەت و جەمال لەلایەن داشناکەکانەوە تیرۆر کران، لە کاتێکدا ئەنوەر لە کاتی سەرکردایەتیی بزووتنەوەی باسماچی لە نزیک دووشەنبە، تاجیکستانی ئەمڕۆ کوژرا.

دوای کوژرانی سێ پاشاکان، پاشماوەی تەرمی تەلعەت و ئەنوەر لە مۆنۆمێنتی ئازادی لە ئەستەمبوڵ نێژراوە و زۆرێک لە شەقامەکانی تورکیا بە شێوەیەکی مشتومڕاوی ناوەکانیان بۆ ڕێزلێنانی ئەو کەسانە گۆڕدراوە.

 سەرچاوەکان 

پۆل:مێژووی تورکیا