ماھیر ئەسەد

ماھیر حافیز ئەسەد () ژەنەڕاڵێکی سوورییە و فەرماندەی پاسەوانی کۆماری و فەرماندەی فیرقەی چوارەمی زرێپۆشی سوپای سووریایە کە لەگەڵ پۆلیسی نھێنی سووریا ئاسایشی وڵاتەکە پێکدەھێنێت.  ھەروەھا ئەندامی کۆمیتەی ناوەندی لقی ناوچەی سووریای حیزبی بەعسە. ھەندێک پێیان وایە دووەم بەھێزترین پیاوە لە سووریا لە دوای براکەی بەشار ئەسەد. شرۆڤەکاران باس لەوە دەکەن کە ماھیر ئێرانی پێ باشترە لە ڕووسیا کە گەورەترین ڕۆڵی ھاوپەیمانی سەرەکی ڕژێمی سووریای بینی لە کاتی شەڕی ناوخۆیی سوریا و دواتر ئاوەدانکردنەوەی دوای جەنگ، بە پێچەوانەی ھەڵوێستی سوھەیل حەسەن فەرماندەی ھێزەکانی پڵنگ، کە دەوترێت ڕووسیای پێ باشترە.   

ماھر ڕۆڵی گەورەی ھەبووە لە سەرکوتکردنی خۆپیشاندانەکانی سووریا کە لە مانگی ئازاری ٢٠١١ دا سەریھەڵدا و داوای ڕووخاندنی حکوومەتیان دەکرد و دەوترێت دەستی بەھێزی بەشار ئەسەدی برایەتی.
 ژیانی سەرەتایی و خوێندن 
ماھیر لە ٨ی کانوونی یەکەمی ١٩٦٧ لەدایکبووە و بچووکترین منداڵی حافیز ئەسەد و ئانیسە مەخلووفە. ئەو تەمەنی دوو ساڵ بوو کاتێک باوکی بوو بە سەرۆک کۆماری سووریا و وەک منداڵانی دیکەی بنەماڵەی ئەسەد دوور لە چاوی گشتی پەروەردە کرا و لە سووریا مەشقی پێکرا.

ماھیر خوێندنی ناوەندی لە ئەکادیمیای ئازادی وەرگرتووە و دواتر لە زانکۆی دیمەشق بەشی کارگێڕی بازرگانی خوێندووە. دوای تەواوکردنی زانکۆ، وەک برا گەورەکەی باسیل ئەسەد پەیوەندی بە سووپاوە کردووە.

کاتێک باسیل لە ساڵی ١٩٩٤ لە ڕووداوێکی ئۆتۆمبێلدا کۆچی دوایی کرد، ماھیر وەک جێنشینێکی ئەگەریی حافیزی باوکی باسکرا، بەڵام لە کۆتاییدا بەشار سەرەڕای کەمی ئەزموونی سەربازی و تەماحی سیاسی، شوێنی باوکی گرتەوە. گریمانە دەکرێت ناوبانگی ماھیر وەک کەسێکی سرووشت توند ھۆکاری دانانی بەشار بووبێت.

 چالاکییە بازرگانییەکانی 
ماھیر ئەسەد لەگەڵ ڕامی مەخلووفی ئامۆزایدا کۆمەڵێک کاروباری بازرگانی جیاواز لە لوبنان بەڕێوەدەبات. ساموێل بار دابەشبوونێک لەنێوان ئەو دووانەدا دەبینێت؛ چونکە بنەماڵەی مەخلووف ترسی ئەوەیان ھەیە ببنە قوربانی بۆ ھەڵمەتی پڕوپاگەندەی دژە گەندەڵی.

ماھیر بۆ ماوەیەک کۆنترۆڵی ماڵپەڕی میدیایی شام پرێسی کرد. لە ٢٣ی ئایاری ٢٠١١ یەکێتیی ئەورووپا کۆمەڵێک سزای واژووکرد لەسەر دابینکردنی بودجە بۆ حکوومەتێک کە ڕێگە بە توندوتیژی دژ بە خۆپیشاندەران دەدات لە کاتی ناڕەزایەتییەکانی سووریا. بەگوێرەی گۆڤاری فۆڕچۆن، ماھیر سوودمەند بووە لە ئۆپەراسیۆنی سپیکردنەوەی پارە بە بڕی یەک ملیار دۆلار لە بانکی مەدینەی لوبنان، کە لە ساڵی ٢٠٠٣ لە سەرەتای شەڕی عێراقدا ڕووخا. ئەو بانکە بۆ سپیکردنەوەی پارەی بەرتیل بۆ بەرپرسانی عێراق و ھاوبەشەکانیان لە دەستکاریکردنی نایاسایی بەرنامەی نەوت بۆ خۆراکی نەتەوە یەکگرتووەکان بەکارھاتووە و سەرچاوەکان ئەو بڕە پارەیەی کە لە ڕێگەی ئەم بانکەوە گواستراوەتەوە و سپیکراونەتەوە بە زیاتر لە یەک ملیار دۆلار خەمڵاندووە، لەگەڵ کۆمیسیۆنێک بە ڕێژەی ٢٥٪ کە بۆ بەرپرسانی سووریا و ھاوپەیمانە لوبنانییەکانیان تەرخانکرا لەنێو وەرگرانی ئەم پارەیە ماھیری برای ئەسەدە.

ژیانی تایبەتی 
ماھیر ھاوسەرگیری لەگەڵ مەنال تۆفیق جدعان کردووە کە خەڵکی شاری دێرەزوورە و خاوەنی دوو کچ و کوڕێکن، ماھیر ھاوشێوەی بەشاری برای لەگەڵ ژنێکی سوننەی دەرەوەی تەریقەتی عەلەوییەکان ھاوسەرگیری کردووە. ئەوانەی ماھیر دەناسن بە کەسێکی سرووشت توند وەسفی دەکەن، ئەمەش نایکاتە فەرمانڕەوایەکی کاریگەر. جگە لەوەش، ماھیر بووە ھۆی ئەوەی کە خوشکەزای مەجد جدعان لە مانگی ئابی ٢٠٠٨دا بەھۆی بەردەوامی ناکۆکییەکانەوە سووریا بەجێبھێڵێت.

 سەرچاوەکان 

پۆل:لەدایکبووانی ١٩٦٧
پۆل:دەرچووانی زانکۆی دیمەشق
پۆل:زیندووان
پۆل:خەڵکی دیمەشق