مەھدی بازرگان

مەھدی بازرگان (؛ ١ی ئەیلوولی ١٩٠٧ – ٢٠ی کانوونی دووەمی ١٩٩٥) زانای ئێرانی، مامۆستای زانکۆ، چالاکی کۆنی لایەنگری دیموکراسی و سەرۆکی حکوومەتی کاتی ئێران بووە.

یەکێکە لە کەسایەتییە سەرەکییەکانی شۆڕشی ئێران لە ساڵی ١٩٧٩، لە شوباتی ١٩٧٩ لەلایەن ئایەتوڵڵا خومەینییەوە وەک سەرۆک وەزیران دەستنیشان کرا. بەمەش بووە یەکەم سەرۆکوەزیرانی ئێران دوای شۆڕش. لە مانگی تشرینی دووەمی ھەمان ساڵدا، وەک ناڕەزایەتییەک بەرامبەر بە دەستبەسەرداگرتنی باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە ئێران و وەک دانپێدانانێک بە شکستی حکوومەتەکەی لە ڕێگریکردن لە پۆستەکەی، دەستی لە پۆستەکەی کێشایەوە.

بەرپرسی یەکەم بەشی ئەندازیاریی زانکۆی تاران بووە.

 سەرەتای ژیان و پەروەردە 
وێنۆک|200x200پیکسڵ| بازرگان لە تەمەنی گەنجیدا
بازرگان لە بنەماڵەیەکی ئازەربایجانیThe Rising Tide of Cultural Pluralism: The Nation-State at Bay? لە تاران لە ١ی ئەیلوولی ١٩٠٧ لە دایک بووە.Biography: Mehdi Bazargan BBC Persian 2009 باوکی، حاجی عەباسقولی تەورێزی (١٩٥٤ کۆچی دوایی کردووە) بازرگانێکی خۆبژێو و چالاکێکی ئایینی بووە.

بازرگان لە سەردەمی ڕەزا شادا بۆ وەرگرتنی خوێندنی زانکۆ لە ڕێگەی سکۆلەرشیپی حکوومەتی ئێرانەوە چووە فەڕەنسا. لە شاری نانت لە قوتابخانەی لیسی جۆرج کلیمسۆ خوێندوویەتی و ھاوپۆلی عەبدوڵڵا ڕیازی بووە. پاشان لە زانکۆی ئیکۆلی سەنتەری ھونەر و بەرھەمھێنان لە بواری تێرمۆدینامیک و ئەندازیاری خوێندوویەتی.

دوای گەڕانەوەی بۆ ئێران، بازرگان بانگھێشت کرا بۆ سەربازی، و لە ساڵی ١٩٣٥ تا ١٩٣٧ خزمەتی سەربازی دەکات.

 کۆچی دوایی 
بازرگان لە ٢٠ی کانوونی دووەمی ١٩٩٥ لە وڵاتی سویس بەھۆی جەڵتەی دڵەوە کۆچی دوایی کرد. لە نەخۆشخانەیەکی شاری زوریخ گیانی لەدەستدا. بەمەبەستی نەشتەرگەری دڵ، گەشتی ئەمریکای دەکرد.

 ژیانی تایبەت 
بازرگان لە ساڵی ١٩٣٩ لەگەڵ مەلەک تەباتەبایی زەماوەندی کردووە. خاوەنی پێنج منداڵن، دوو کوڕ و سێ کچ.

 سەرچاوەکان 

 بەستەرە دەرەکییەکان 


پۆل:وەزیرانی حکوومەتی ئێران
پۆل:سەرۆک وەزیرانی ئێران
پۆل:مردووانی ١٩٩٥
پۆل:لەدایکبووانی ١٩٠٧
پۆل:ئێران