ئای. جەی. گود

ئیرڤینگ جۆن گود (بە ئینگلیزی : Irving John Good) (٩ی کانوونی دووەمی ١٩١٦ - ٥ی نیسانی ٢٠٠٩)   بیرکارێکی بەریتانی بوو کە وەک زانای کریپتۆلۆجی لە بلێچلی پارک لەگەڵ ئالان تیورینگ کاری کردووە. دوای جەنگی جیهانی دووەم گود لەگەڵ تیورینگ بەردەوام بوو لە کارکردن لەسەر دیزاینی کۆمپیوتەر و ئاماری باییزی لە زانکۆی مانچستەر. گود ڕووی لە ئەمریکا کرد و لەوێ پرۆفیسۆر بوو لە ڤێرجینیا تەک.

لە خێزانێکی جوولەکە پۆڵەندی لە لەندەن لەدایکبووە بەناوی منداڵی ئیسادۆر جاکۆب گوداک. دواتر ناوی خۆی بە ئینگلیزی گۆڕی بۆ ئیرڤینگ جۆن گود و واژۆی بڵاوکراوە زانستیەکانی دەکرد بە "I.J. Good".

گوود کەسی بناغەدانەری ئەو چەمکەیە کە ئێستا بە " تەقینەوەی زیرەکی" ناسراوە، گود وەک ڕاوێژکاری زەبەلاحە-کۆمپیوتەرەکانی ستانلی کوبریک بوو، کە دەرهێنەری فیلمی ٢٠٠١: ئۆدیسێیەکی بۆشایی ئاسمان بوو لە ساڵی ١٩٦٨.

 ژیان 
گود لە دایک و باوکێکی جووی پۆڵەندی لە لەندەن لەدایکبوو بە ناوی ئیزادۆر جاکۆب گوداک. باوکی کاتژمێرساز بووە، کە دواتر دوکانێکی سەرکەوتووی زێڕینگەریی مۆدێرنی بەڕێوەبردووە و خاوەنی بووە، هەروەها نووسەرێکی دیار بوو لە زمانی ییدیش کە بە ناوی قەڵەمی موشێ ئۆڤێد نووسیویەتی. گود کە لە قوتابخانە بووە بەبێ هیچ مانووبوونێک مەنهەجی بیرکاری تێپەڕاندووە. Dan van der Vat (29 April 2009), ""Jack Good" (obituary)", The Guardian, p. 32, retrieved 9 October 2013

گود لە کۆلێژی جیسوس لە کامبریج بیرکاری خوێندووە، لە ساڵی ١٩٣٨ دەرچووە و لە ساڵی ١٩٤٠ خەڵاتی سمیس بەدەستهێناوە. لە ژێر دەستی جی ئێچ هاردی و ئەبرام بێسیکۆڤیچ توێژینەوەی کردووە پێش ئەوەی لە ساڵی ١٩٤١دا بچێتە بلێچلی پارک دوای تەواوکردنی دکتۆراکەی.

 بلێچلی پارک 
لە ٢٧ی ئایاری ١٩٤١، کە تازە دکتۆرای لە کامبریج بەدەستهێنابوو، گود بۆ یەکەمجار چووە ناو کوخی ٨، کە دامەزراوەی بلێچلی بوو بۆ شکاندنی کۆدە دەریاییەکانی ئەڵمانیا. ئەمە ئەو ڕۆژە بوو کە هێزی دەریایی شاهانەی بەریتانیا یەکێک لە کەشتیە ئەڵمانیەکانی لەناوبرد بەناوی بیسمارک دوای ئەوەی کە کەشتی HMSی هێزی دەریایی بەریتانی نوقم کردبوو. بلێچلی بەشداری کردبوو لە لەناوبردنی بیسمارک بە شکاندنی کۆدەکانیان لە ڕێگەی شیکاری هاتوچۆی بێ وایەرەوە کە کەشتییە ناوازەکەی ئەڵمانیا بەرەو برێستی فەرەنسا دەڕۆشت نەک ویلهێلمشاڤن کە لێیەوە هاتبوو.Dan van der Vat (29 April 2009), ""Jack Good" (obituary)", The Guardian, p. 32, retrieved 9 October 2013 بەڵام کوخی ٨ نەیتوانیبوو لەسەر بنەمای ئێستا ئەو ٢٢ پەیامەی ئینێگمای دەریایی ئەڵمانی کە بۆ بیسمارک نێردرابوو، کۆبکاتەوە. شفرەکانی ئێنیگمای هێزی دەریایی ئەڵمانیا بە شێوەیەکی بەرچاو پارێزراوتر بوون لە شفرەکانی سوپای ئەڵمانیا یان هێزی ئاسمانی کە تا ساڵی ١٩٤٠ بە باشی دۆزرابوونەوە. پەیامە دەریاییەکان سێ بۆ حەوت ڕۆژی دەویست بۆ شکاندنیان، ئەمەش بەزۆری لە ڕووی ئۆپەراسیۆنەوە بۆ ئینگلیزەکان بێسوود بوو. بەڵام ئەمە بە یارمەتی گود خەریک بوو بگۆڕێت.

گوود نزیکەی دوو ساڵ لەگەڵ تیورینگ خزمەت دەکات.Dan van der Vat (29 April 2009), ""Jack Good" (obituary)", The Guardian, p. 32, retrieved 9 October 2013 

 توێژینەوە و بڵاوکردنەوە 
کارە بڵاوکراوەکانی گود زیاتر لە سێ ملیۆن وشە بوو.Dan van der Vat (29 April 2009), ""Jack Good" (obituary)", The Guardian, p. 32, retrieved 9 October 2013 بە کارەکانی لەسەر ئاماری باییزی ناسرابوو. کاس و ڕافتری  گود (و لە بەرامبەردا تورینگ) بە داهێنانی زاراوەی فاکتەری باییز دەزانن. گود ژمارەیەک کتێبی لەسەر تیۆری ئەگەرەکان بڵاوکردەوە. لە ساڵی ١٩٥٨دا وەشانێکی سەرەتایی بڵاوکردەوە کە دواتر بە گۆڕینی خێرای فۆریەر ناسرا "The interaction algorithm and practical fourier analysis," Journal of the Royal Statistical Society Series B, vol. 20, no. 2, pp. 361–372, 1958, addendum: ibid. 22 (2), 373–375 (1960). بەڵام بە شێوەیەکی بەرفراوان نەناسرا. لە ساڵی ١٩٦٥ ئەو چەمکەی داهێنا کە ئێستا بە " تەقینەوەی زیرەکی" یان " تاکگەرایی تەکنەلۆژی" ناسراوە، کە پێشبینی هاتنی کۆتایی زیرەکی سەروو مرۆیی دەکات:

 سەرچاوەکان 

پۆل:جووە ئینگلیزەکان
پۆل:کۆچەرانی ئینگلیز لە ویلایەتە یەکگرتووەکان
پۆل:مردووانی ٢٠٠٩
پۆل:لەدایکبووانی ١٩١٦
پۆل:ئاڵن تێرینگ