چارڵز یوجین دیلاونی

چارڵز یوجین دیلاونای ( ٩ی نیسانی ١٨١٦ – ٥ی ئابی ١٨٧٢) فەلەکناسی و ماتماتیکزانی فەرەنسی بووە، توێژینەوەکانی لەسەر جووڵەی مانگ گرنگ بوون لە پێشخستنی هەردوو تیۆری جوڵەی هەسارەکان و بیرکاری. 

 ژیان 
لە شاری لوسینی سور بارس لە فەرەنسا لەدایکبووە، لە دایک و باوکی ناویان جاک هیوبێرت دیلاونی و کاترین چۆیسلاتە،  دیلاونی لە ژێر دەستی ژان باپتیست بیۆت لە سۆربۆن خوێندوویەتی، چارڵز بە تایبەت کاری لەسەر میکانیکی مانگ کردووە وەک حاڵەتێکی تایبەتی کێشەی سێ تەنەکە، لە ساڵانی ١٨٦٠ و ١٨٦٧دا دوو بەرگی کتابی لەسەر ئەو بابەتە بڵاوکردەوە کە هەریەکەیان ٩٠٠ لاپەڕە بوو، کارەکە ئاماژە بە تێکچوونی لە سیستەمەکەدا دەکات، و بە ڕوونی کێشەی ئەو شتانەی کە پێیان دەوترێت "پارچە بچووکەکان" لە تیۆری تێکچووندا نیشان دەدات، دەربڕینی زنجیرە بێکۆتاییەکەی بۆ دۆزینەوەی شوێنی مانگ زۆر بە هێواشی کۆبووەوە بۆ ئەوەی سوودی پراکتیکی هەبێت بەڵام کاتالیستێک بوو لە پەرەپێدانی شیکاری کارایی O'Connor & Edmund و جەبرای کۆمپیوتەر . R. Pavelle, M. Rothstein and J. Fitch, "Computer Algebra", Scientific American, 245 (6), pp.102-113 (December 1981)

چارڵز دیلاونی لە ساڵی ١٨٧٠ بووە بەڕێوەبەری ڕوانگەی پاریس بەڵام دوای دوو ساڵ لە ڕووداوێکی نقووم بوونی بەلەم لە نزیک شاری شێربۆرگ لە فەرەنسا خنکا. O'Connor & Edmund پیتەر گوتری تایت لە کتێبەکەیدا کە ڕیساڵی سەرەتایی لەسەر کواترنیۆنەکان چاپی ١٨٦٧ لە لاپەڕەی ٢٤٤دا ناوی دیدۆنیای ناوە بۆ ڕێزلێنان لە دێلاونی.

 ڕێزلێنان 

 ئەندامی ئەکادیمیای زانستەکان, (١٨٥٥) [Anon.] (2001)
 مەدالیای زێڕی کۆمەڵەی فەلەکناسی شاهانە, (1870) 
 ناوی چارڵز یەکێکە لەو ٧٢ ناوەی کە لەسەر تاوەری ئیڤڵ نووسراوە .

 سەرچاوەکان 









پۆل:گەردوون
پۆل:ژیاننامە
پۆل:ئەندامانی ئەکادیمیای فەڕەنسی بۆ زانست
پۆل:ئەندامە بیانییەکانی کۆمەڵگای شاھانە
پۆل:مردووانی ١٨٧٢
پۆل:لەدایکبووانی ١٨١٦
پۆل:وەرگرانی مەدالیای زێری بۆ کۆمەڵگەی ئەستێرەناسی