پێشمەرگەی ڕۆژ

پێشمەرگەی ڕۆژ، یان پێشمەرگەی ڕۆژاوا، باڵی سەربازی ئەنجومەنی نیشتیمانیی کوردن لە سووریا.

 مێژوو 
ئەو سەرکردەیەی کەنەکە ئیدیعای کرد کە لە بەرامبەر بەرزبوونەوەی ھێزی سەربازی یەپەگە و یەپەژە، باڵە چەکدارەکانی پەیەدە، کەنەکە باڵی نیمچە سەربازیی خۆی، پێشمەرگەی ڕۆژ پێکھێنا. بەگوێرەی بانگەشەی ئیبراھیم بیرۆ، پێشمەرگەکانی ڕۆژاوا زیاتر لە پەنابەرانی کوردی سووریا و ئاوارەی سوپای سووریا لە ھەرێمی کوردستان وەرگیراون. پێشمەرگەی ڕۆژ کە لەلایەن پێشمەرگە و زێرەڤانی لە سەردەمی مەیجر ژەنەڕاڵ بەھجەت تەیماس مەشق و ڕاھێنانیان پێدەکرا، پێشمەرگەی ڕۆژ تا مانگی حوزەیرانی ٢٠١٦ ھێزی ئیدیعاکراوی ٣٠٠٠ چەکداری ھەبوو و تا کانوونی دووەمی ٢٠١٨ پێنج ھەزار چەکداری ھەبوو، ئامانجی سەرەکییان بەرگریکردن بووە لە ناوچە کوردستانییەکان، و شەڕکردن لەگەڵ دەوڵەتی ئیسلامیی.

 شەڕەکان 
لە نێوان ساڵانی ٢٠١٦ بۆ ٢٠١٨ پێشمەرگەکانی ڕۆژاوا زیاتر شەڕی داعشیان لە عێراق دەکرد.

لە ٢ی ئازاری ٢٠١٧ لە شنگال لە نێوان پێشمەرگەی ڕۆژاوا و میلیشیا ئێزیدییە سەر بە پەکەکە پێکدادان ڕوویدا و لە ئەنجامدا پێنج کەس و ھەروەھا دوو چەکداری سەر بە پەکەکە کوژران کە ھەوڵیاندا ڕێگری لە پێکدادانەکان بکەن. ھەروەھا لە تێکھەڵچوونەکاندا لانیکەم چوار پێشمەرگەش بریندار بوون.

لە شەڕی ناوخۆیی دووەمی لیبیا ئەحمەد مسماری وتەبێژی سوپای نیشتیمانیی لیبیا بە سەرپەرشتی خەلیفە حەفتەر ڕەخنەی لە گواستنەوەی شەڕڤانان لە تورکیاوە بۆ لیبیا گرت. ناوبراو گومانی ئەوەیشی خستووەتەڕوو، لەنێو ئەو میلیشیاکانی سەر بە تورکیا بۆ پشتیوانی لە حکوومەتی ڕزگاری نیشتمانیی ڕەوانەی لیبیا کراون، ئەندامانی پێشمەرگەی ڕۆژ و گورگەکانی خۆڵەمێشی ھەن. تەنانەت گوایە پێشمەرگەی ڕۆژ لە میت مەشق و ڕاھێنانیان وەرگرتووە.

 ململانێ لەگەڵ ھەسەدە 
بەھۆی گرژییە سیاسییەکانی نێوان پەیەدە و ئەنجومەنی نیشتیمانی کورد، پێشمەرگەی ڕۆژ نەیتوانیوە بچێتە ڕۆژاڤا. لە سەردەمی گەمارۆدانی کۆبانێدا، یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان پێشنیاری ناردنی ٢٠٠ چەکداری پێشمەرگەی ڕۆژ کرد بۆ پشتیوانی لە بەرگرییەکانی (ھەسەدە)، بەڵام ئەم پێشنیارە لەلایەن پەیەدە ڕەتکرایەوە، چونکە دەیانویست ھەموو یەکە کوردییەکان وەک بەشێک لە ھێزەکانی (ھەسەدە) شەڕ بکەن. سەرۆکی کەنەکە چەند جارێک بانگەشەی ئەوەی کردووە کە یەپەگە تەنانەت ڕێگری لە پێشمەرگە ڕۆژ کە لە کوردستانی باشوور لە پێشمەرگەوە مەشق و ڕاھێنانیان وەرگرتبوو، بەھیچ شێوەیەک ڕێگرییان لە چوونە ناو ڕۆژاڤا کردووە. لەدوای پێکھێنانی ھێزەکانی یەپەگە، بەرپرسانی یەپەگە ڕایان گەیاندووە کە پێشمەرگەی ڕۆژ بەخێرھاتن دەکرێت بۆ پەیوەندیکردن و شەڕکردن لەژێر فەرماندەیی ھێزەکانی سەدەف، بەڵام یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان ڕەتیکردووەتەوە بچنە ناو ھێزەکانی سەدەفەوە، و ڕایان گەیاندووە کە «ئەوان [ھەسەدە] پەیوەندییەکی باشیان لەگەڵ سوریادا ھەیە». ڕژێم، ھەر بۆیە ناتوانین پەیوەندییان پێوە بکەین”. بەڵام سەرەڕای گرژییەکانیان لەگەڵ پەیەدە، کەنەکە لێکۆڵینەوەکانی گرووپەکانی ئۆپۆزسیۆنی سووریای ڕەتکردووەتەوە بۆ ناردنی پێشمەرگەی ڕۆژ بۆ عەزاز بۆ بەرگریکردن لە شارەکە لە دژی ھەردوو داعش و ھەروەھا یەپەگە. بەھجەت تەیماس ڕای گەیاند، پێشمەرگەی ڕۆژ «نایەوێت شەڕی کورد بکات، تەنیا شەڕی داعش دەکات».

دوای ئەوەی پەکەکە پێشمەرگەی ڕۆژ بە «بەکرێگیراو» ناوبرد، حاجی کالۆ، یەکێک لە سەرکردەکانی پێشمەرگەی ڕۆژ ڕای گەیاند، «بەکرێگیراو تەنھا بۆ پەکەکە دەگونجێت، پێشمەرگەی ڕۆژ تەنھا دەیەوێت خزمەتی کوردستان بکات».

لە ١٧ی کانوونی دووەمی ٢٠١٨، جەیمس فرانکلین جێفری، نوێنەری ئەمریکا بۆ سووریا، ڕۆژنامەنووسانی ئاگادارکردەوە کە بەشێک لە پێشمەرگەکانی ڕۆژاڤا لەودیو سنووری عێراق و سووریا جێگیرکراون. بە ڵام ناکۆکییە کانی نێوان پە یە دە و کە ن سی سە ڕە ڕای داواکارییە کانی کۆمە ڵگە ی نێودە وڵە تی پێشمە ڕگە ی ڕۆژ بۆ ھاتنە ناو ڕۆژاڤا. یەکێک لە ئاستەنگە سەرەکییەکان پەیوەندییەکانی کۆمیسیۆنی کۆمەڵی ئیسلامی لەگەڵ تورکیا و ترسی خەڵکی ناوچەکە بووە کە پێیان وایە لایەنگرانی پەیەدە بن لەوەی پێشمەرگەی ڕۆژ لە داھاتوودا دژی ڕۆژاڤا بەکاربھێنرێت. ئەنجومەنی نیشتیمانی کورد ڕای دەگەیەنێت، پەیەدە دژایەتی پێشمەرگەی ڕۆژ دەکات، چونکە دەیانەوێت قۆرخکاری لەسەر دەسەڵات بپارێزن و پەیەدە ترسی ئەوەی ھەیە کە پێشمەرگەی ڕۆژ کۆتایی بە سەپاندنی دەسەڵاتی تاکڕەوانەی پەیەدە بەسەر ناوچە کوردنشینەکانی سووریادا بھێنێت. لەکاتێکدا کە لەلایەن لایەنگرانی لایەنگرانی پەیەدە بە بەکرێگیراو بۆ تورکیا وەسف دەکرێن، پێشمەرگە ڕۆژ و ئیدارەی کەنەکەکەیان لە بەرامبەردا پەیەدە بەوە تۆمەتبار دەکەن کە بەکرێگیراون بۆ ئێران و زۆر نزیک لە ئەسەد کە بنەماڵەکەی نیو سەدەیە چەوساندنەوەی کوردیان کردووە. ئەوان پەیوەندییەکانیان بە تورکیاوە وەک پێویستییەکی جیۆپۆلەتیکی پاساو دەھێننەوە ئەگەر کورد لە سووریا بییەوێت ئۆتۆنۆمییەکی یاسایی لە دیمەشقەوە بەدەستبھێنێت.

 مووچەگرتن لە حکوومەتی ھەرێم 
لە ١٦ی تەممووزی ٢٠٢٤ عەلی حەمە ساڵح، پەرلەمانتاری پێشووی کوردستان و سەرۆکی ڕەوتی ھەڵوێست ڕایگەیاند مووچەی ھێزی پێشمەرگەی ڕۆژ لەلایەن حکوومەتی ھەرێمەوە بڕاوە.وێستگەنیوز: عەلی حەمە ساڵح: مووچەی ھێزی ڕۆژی سووریا و حسەین یەزدانپەنا بڕا، نووسراو لە ١٦ی تەممووزی ٢٠٢٤؛ سەردان لە ١٨ی تەممووزی ٢٠٢٤.

 سەرچاوەکان 

پۆل:ڕێکخراوە کوردییەکان
پۆل:ڕێکخراوە کوردییە سوورییەکان