مەبەستدارێتی

مەبەستدارێتیلە بەرامبەر intentionality دا؛ بەختیار سەجادی؛ فەرھەنگی زاراوەی ڕەخنەیی. ئەو ھێزەیە کە زەین بە ھۆیەوە دەتوانێ لە بابەت (یا لەبارەی، یا لەمەڕ) شتێکەوە بێ، بە زمانێکی تر، توانستی زەینە بۆ لەخۆگرتن و نواندنەوەی شتەکان و دانستەکانیان و بارودۆخیان.

مەبەستدارێتی یەکێ لە تایبەتمەندییە بەرچاوەکانی دیاردە زەینییەکانە کە لە دنیای دیاردە فیزیکییەکان جیایان دەکاتەوە. ھەر چی کە زەینییە، وەک بەدیکردن یا بڕواکردن یا ئارەزووکردن، لە بابەت شتێکەوەیە و ڕووی لە شتێ کردووە و لای لە شتێ کردۆتەوە و مەبەستدارە. ھەموو چالاکییەکانی سەر بە ناسیاری و ھەموو ئەزموونەکان «مەبەستدار»ن، یانی بەپێویست  لەبارەی شتێکی تایبەتەوەن: ئەگەر دەڕوانین، بۆ ئۆبژەیەک دەڕوانین، بۆ نموونە بۆ دارێ یا ڕووبارێ یا کێوێ؛ ئەگەر خەیاڵ دەکەین، ھێزی خەیاڵمان ئۆبژەیەکی خەیاڵیمان بۆ حازر دەکات، بۆ نموونە ئۆتۆمبیلێک دێنینە پێش چاو کە بە جاددەیەکدا تێدەپەڕێ؛ کاتێ خەریکی بیرھێنانەوەین، ئۆبژەیەک لە ڕابردووەوە بە یاد دەکەین. ئەگەر داوەری دەکەین، بابەتی داوەرییەکەمان ڕووداو یا واقیعێکە. بەکورتی، ھەموو دیاردە زەینییەکان لا لە ئۆبژەیەک دەکەنەوە و، بۆی دەگەڕێنەوە.

مەبەستدارێتی کاکڵەی دیاردەناسییە. مەبەستدارێتی پەیوەندیی نێوان وشیاری و جیھان دیاری دەکات و لەو ھەڵوێست و بۆچوونە ئایدیالیستییانە دوورمان دەخاتەوە کە دەسەڵاتێکی ڕەھا بۆ دروستکردنی واتا بە ھۆش دەدەن و بایەخ بە جیھانی دەرەکی نادەن. 

 سەرچاوەکان 

پۆل:چەمکەکان لە ناسیاریناسی
پۆل:ھەبوونناسی
پۆل:فەلسەفەی دەروونناسی
پۆل:ناسیاری
پۆل:چەمکەکان لە مێتافیزیک