ڕێبەری کۆماری ئیسلامیی ئێران

ڕێبەری کۆماری ئیسلامیی ئێران ()، بە فەرمی ڕێبەری باڵای شۆڕشی ئیسلامی (بە فارسی: رهبر معظم انقلاب اسلامی)، ڕێبەری وڵات و باڵاترین دەسەڵاتداری سیاسی و ئایینیی کۆماری ئیسلامی ئێرانە. دەسەڵاتی ڕێبەری ئێران لە سەرەوەی سەرۆک کۆمارە و ھێزە چەکدارەکان، دەزگای دادگەری، تەلەڤیزیۆنی دەوڵەتی و ڕێکخراوە سەرەکییەکانی دیکەی حکوومەتی وەکوو ئەنجومەنی پارێزەران و ئەنجومەنی دەستنیشانکردنی بەرژەوەندیی سیستەم ملکەچی ڕێبەرن."Who's in Charge?" by Ervand Abrahamian London Review of Books, 6 November 2008 بەپێی یاسای بنەڕەتی، ڕێبەری ئێران سیاسەتە گشتییەکانی کۆماری ئیسلامی (ماددەی ١١٠)، چاودێریکردنی دەزگاکانی یاسادانان، دادگەری و جێبەجێکردن (ماددەی ٥٧) دیاری دەکات. لە ئێستادا عەلی خامنەیی ئەو پۆستەی پێیە و لە بوارەکانی ئابووری، ژینگە، سیاسەتی دەرەوە، پەروەردە، پلاندانانی نیشتمانی و بەشەکانی تری حوکمڕانی لە ئێران فەرمانی دەرکردووە و بڕیاری کۆتایی داوە. ھەروەھا خامنەیی بڕیاری کۆتایی سەبارەت بە ئاستی ڕوونبوون لە ھەڵبژاردنەکاندا دەدات و کەسانی دەستنیشانکراوی کابینەی سەرۆکایەتی لە کارەکانیان دووریخستوونەوە و گەڕاندونیەوە. ڕێبەر لە ڕووی یاسایییەوە بە «ناپێشێلکار» دادەنرێت و ئێرانییەکان بە شێوەی ئاسایی بەھۆی لێپرسینەوە یان بێڕێزی پێکردنی سزا دەدرێن.

 پێڕستی ڕێبەرەکان 

  ماوەی ڕێبەرایەتی وێنە ناو ماوەی تەمەن شوێنی لەدایکبوون تێبینی ١ ٣ی کانوونی یەکەمی ١٩٧٩ – ٣ی حوزەیرانی ١٩٨٩  ڕووحوڵڵا خومەینی80x80px  –    ٢ ٤ی حوزەیرانی ١٩٨٩ – ئێستا 100px عەلی خامنەیی80x80px   

 جێگری ڕێبەر 
ڕۆڵی جێگری ڕێبەری کۆماری ئیسلامیی ئێران چووەتە ژێر دەسەڵاتی ڕێبەر.

 حوسێنعەلی مونتەزیری (١٠ی تشرینی دووەمی ١٩٨٥ – ١٣ی ئازاری ١٩٨٩)

لە سەردەمی سەرۆکایەتیی حەسەن ڕۆحانی، لە نێوان دەنگۆی دابەزینی تەندروستیی عەلی خامنەیی، بە خامنەیی پێشنیار کرا کە پۆستی جێگری ڕێبەری کۆماری ئیسلامیی ئێران دابمەزرێنێتەوە بۆ ئەوەی لە داھاتوودا پۆستەکەی ئاسانتر بدرێتە ڕێبەری نوێ.

 جێنشینە ئەگەرییەکان 
ھەتا ئێستا باس لە ئەگەری بوونی ئەو کەسانە بە ڕێبەر کراوە (ناوەکان بەپێی تەمەن ڕیزکراون): 
ناوحەسەن ڕۆحانیموحسین ئەراکیعەلیڕەزا عارفیسادق لاریجانیمحەممەدمەھدی میرباقریموجتەبا خامنەییحەسەن خومەینیوێنەcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxتەمەن  ساڵ  ساڵ  ساڵسەرچاوەکان

 باسکراوە مردووەکان 
ئەو کەسانەی لە خوارەوە باسیان لێکراوە لە ماوەی ژیانیاندا وەکوو جێگرەوەی ئەگەری سەیر کراون.
ناوعەباس واعیز تەبەسیئەکبەر ھاشمی ڕەفسەنجانیمەحموود ھاشمی شاھروودیئیبراھیم ئەمینیمحەممەد یەزدیمحەممەدتەقی مەسباح یەزدیئیبراھیم ڕەئیسیوێنەcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxcenter|110x110pxلەدایکبوون–مردن١٩٣٥–٢٠١٦١٩٣٤–٢٠١٧١٩٤٨–٢٠١٨١٩٢٥–٢٠٢٠١٩٣١–٢٠٢٠١٩٣٤–٢٠٢١١٩٦٠–٢٠٢٤

 سەرچاوەکان 

 بەستەرە دەرەکییەکان 

وێبگەی فەرمیی ڕێبەری کۆماری ئیسلامیی ئێران

پۆل:ناونیشانەکانی فەرمانڕەوایەتی
پۆل:دامەزرانەکانی ١٩٧٩ لە ئێران
پۆل:سیاسەتی ئێران
پۆل:ڕووحوڵڵا خومەینی
پۆل:عەلی خامنەیی
پۆل:ڕۆڵی سەرکردایەتی ئایینی