بەشە گرتە

بەشە گرتە یان بەشە داتاشراوفەرھەنگی بیرکاری، نەوزاد عومەر محێدین ()، لە فانکشنە فرەگۆڕەکییەکاندا، بە گرتەی فانکشنەکە بەپێی یەکێک لە گۆڕەکەکان و نەگۆڕ ڕاگرتنی ئەوانی تر دەوترێت. بەشە گرتە لە کالکیولسی ئاراستەبڕەکان و ئەندازەی جیاکارانەدا بە فرەوانی بەکار دێت.

بەشە گرتەی فانکشنی  بەپێی گۆڕەکی  بە یەکێک لە شێوەکانی خوارەوە ھێما دەکرێت:

ئەمە ∂ وەکوو ھێمایەک بۆ بەشە گرتە بەکار دێت. ئەم ھێمایە لەلایەن ئۆدرین-ماری لۆژاندر لە ساڵی ١٧٨٦ داھێنرا بەڵام پاشان پشتگوێ خرا، لە ساڵی ١٨٤١ لەلایەن کارڵ گۆستاڤ ژاکوب ژاکوبی دووبارە بەکار ھێنرا و بوو بە ھێمایەکی گشتی.

 نموونە 
ئەگەر  فانکشنێک بێت، بەم شێوەیە پێناسە کرابێت

گرتەی  بەپێی  دەکاتە:



و گرتەی  بەپێی  دەکاتە:



 ئەندازە 
وێنۆک|چەپ
قەبارەی قووچەکێک بەستراوەتەوە بە بەرزییەکەی  و نیوەتیرەکەی  و لە ڕێگەی ھاوکێشەی خوارەوە دەدۆزرێتەوە:

بەشە گرتەی  بەپێی  بریتییە لە:

 بەشە گرتە بەرزەکان 
بەشە گرتەی دووھەم و بەشە گرتە بەرزەکان ھاوشێوەی گرتە بەرزەکانی فانکشنە یەک گۆڕەکییەکان دەدۆزرێنەوە، بۆ فانکشنی  
بەشە گرتەی دووھەم بەپێی  دەکاتە بەشە گرتەی، بەشە گرتەی یەکەم (ھەردووکیان بەپێی )Chiang, Alpha C. Fundamental Methods of Mathematical Economics, McGraw-Hill, third edition, 1984.

 پەراوێزەکان 

 سەرچاوەکان 



پۆل:کالکیولسی فرەگۆڕەکی