جامی جیھانیی فیفای ٢٠٢٦

thumbnail
thumbnail
thumbnail

جامی جیھانی فیفا ٢٠٢٦ - FIFA World Cup 2026 بیست و سێیەمین پاڵەوانییەتیی دەبێت لە جامی جیھانیی فیفا بە میوانداری ھاوبەشی هەرسێ وڵاتی کەنەدا، مەکسیک و ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا لە ساڵی ٢٠٢٦ بەڕێوەدەچێت. لەناو ئەم میواندارانەدا تەنیا کەنەدایە کە تا ئێستا ھیچ کات میوانداری جامی جیھانیی نەکردووە، بەڵام مەکسیک تا ئێستا دوو جار و ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکاش یەک جار میوانداری جامی جیھانی فیفایان کردووە. لەدوای جامی جیھانیی فیفای ٢٠٠٢ کە میوانداری ھاوبەش لە نێوان کۆریای باشوور و ژاپۆن بەڕێوەچوو، ئەمە دووەمین جامی جیھانیی فیفا دەبێت کە لە نێوان سێ وڵات بەڕێوەدەچێت و یەکەم جامی جیھانییە کە زیاتر لە دوو وڵات میوانداری دەکەن تیایدا.

ھەروەھا لە جامی جیھانیی فیفای ٢٠٢٦ بۆ یەکەمین جار گرووپەکان لە ٣٢ هەڵبژاردەوە دەکرێن بە ٤٨ هەڵبژاردە.

 ئەمانەش ببینە 
 جامی جیھانیی فیفا

 شێواز و فراوانکردن 
بیرۆکەی گشتی فراوانکردنی پاڵەوانێتییەکە هەر لە ساڵی ٢٠١٣ لەلایەن میشێل پلاتینی سەرۆکی ئەوکاتەی یەکێتی ئەوروپا و   و هەروەها لە ساڵی ٢٠١٦ لەلایەن جیانی ئینفانتینۆ سەرۆکی فیفا پێشنیارکرابوو.  نەیارانی پێشنیازەکە ئاماژەیان بەوەدا کە ژمارەی یارییەکان لە ئێستاوە لە ئاستێکی قبوڵنەکراودا بووە،  کە فراوانکردنەکە کوالیتی یارییەکان کەمدەکاتەوە،   و بڕیارەکە بەهۆی نیگەرانییە سیاسییەکانەوە بووە نەک وەرزشی، ئینفانتینۆیان تۆمەتبارکرد بە بەکارهێنانی بەڵێنی هێنانی وڵاتی زیاتر بۆ مۆندیال بۆ بردنەوەی هەڵبژاردنەکانی . 

لەم چاپەوە دەستی پێکرد، جامی جیهانی فیفا فراوانتر بوو بۆ ٤٨ تیپ، کە بە بەراورد بە حەوت پاڵەوانێتی پێشوو ١٦ تیپ زیادی کردووە.  تیپەکان بەسەر دوانزە کۆمەڵەدا دابەش دەکرێن کە چوار تیپی تێدایە و دوو تیپی سەرەکی هەر کۆمەڵەیەک و هەشت باشترین تیپی سێیەمیش دەچنە قۆناغێکی نوێی ٣٢، وەک لەلایەن ئەنجومەنی فیفا لە ١٤ی ئازاری ٢٠٢٣ پەسەندکرا "FIFA Council approves international match calendars". FIFA. March 14, 2023. Archived from the original on March 14, 2023. Retrieved March 14, 2023. بڕیارە ئەمە یەکەم فراوانکردن و گۆڕینی فۆرمات بێت لە ساڵی 1998 ەوە .

کۆی گشتی یارییەکان لە ٦٤ یاریەوە بۆ ١٠٤ یاری زیاد دەکات، هەروەها ژمارەی ئەو یارییانەی کە ئەنجامیان دەدەن لەلایەن ئەو تیپانەی کە دەگەنە چوار یاری کۆتایی لە حەوت یاریەوە بۆ هەشت یاریی زیاد دەکات. پاڵەوانێتییەکە ٣٩ ڕۆژ دەخایەنێت، ئەمەش بە بەراورد بە ٣٢ ڕۆژی پاڵەوانێتییەکانی ٢٠١٤ و ٢٠١٨ زیادی کردووە.   هەر تیپێک هێشتا سێ یاری کۆمەڵە ئەنجام دەدات.   ڕۆژی کۆتایی یاریی لەسەر ئاستی یانەکان بۆ ئەو یاریزانانەی ناویان لە پێکهاتەکانی کۆتاییدا هاتووە ٢٤ی ئایاری ٢٠٢٦یە؛ یانەکان دەبێت تا ٢٥ی ئایار یاریزانەکانیان ئازاد بکەن، جگە لەوەی تا ٣٠ی ئایار یاریزانانی بەشداربوو لە یاری کۆتایی پێشبڕکێی یانە کیشوەرییەکان دەدرێت. 56 ڕۆژی ماوەی پشوودان و ئازادکردن و پاڵەوانێتییەکە وەک یەک دەمێنێتەوە لەگەڵ پاڵەوانێتییەکانی 2010 و 2014 و 2018. "FIFA Council approves international match calendars". FIFA. March 14, 2023. Archived from the original on March 14, 2023. Retrieved March 14, 2023.

 شێوازەکانی پێشووی فراوانکردن 
فراوانکردنەکە بۆ ٤٨ تیپ پێشتر لە ١٠ی ژانویەی ٢٠١٧ پەسەندکرابوو، کاتێک بڕیاردرا کە پاڵەوانێتییەکە ١٦ گروپی ٣ تیپ لەخۆبگرێت، و بە گشتی ٨٠ یاری، لەگەڵ دوو تیپی سەرەکی هەر کۆمەڵەیەک بەرەو قۆناغێکی ٣٢.  Conn, David (January 10, 2017). "Fifa approves Infantino's plan to expand World Cup to 48 teams from 2026". The Guardian. Archived from the original on January 10, 2017. Retrieved January 10, 2017. بەپێی ئەم شێوازەی کە دواتر جێگەیان گرتەوە، زۆرترین ژمارەی یارییەکانی هەر تیپێک بە حەوت یاری دەمایەوە، بەڵام هەر تیپێک یەک یاری گروپی کەمتر لە پێشوو ئەنجام دەدا. پاڵەوانێتییەکە هێشتا لە ماوەی ٣٢ ڕۆژدا تەواو دەبوو. "World Cup: Gianni Infantino defends tournament expansion to 48 teams". BBC Sport. January 10, 2017. Archived from the original on March 31, 2017. شێوازەکە کە دواتر جێگرەوەی بۆ کرا لە سەر سێ پێشنیاری دیکە هەڵبژێردرا، کە لە نێوان ٤٠ بۆ ٤٨ تیپ و لە ٧٦ بۆ ٨٨ یاری و لە یەک بۆ چوار کەمترین یاری بۆ هەر تیپێک بوو.   

ڕەخنەگرانی ئەو شێوازەی کە دواتر جێگرەوەی بۆ کرا، ئاماژەیان بەوە کرد کە بەکارهێنانی گروپی سێ تیمی لەگەڵ دوو تیم کە پێشکەوتنیان بەدەستهێناوە، مەترسی هاوکاری نێوان تیمەکان بە شێوەیەکی بەرچاو زیاد دەکات.  ئەمە وای لە فیفا کرد پێشنیاری ئەوە بکات کە ڕەنگە لێدانی سزا بۆ ڕێگریکردن لە یەکسانبوون لە قۆناغی کۆمەڵەکاندا بەکار بهێنرێت؛ هەرچەندە تەنانەت ئەو کاتەش هەندێک مەترسیی هاوکاری دەمێنێتەوە و ئەگەری ئەوە دروست دەبێت کە تیپەکان بە ئەنقەست لێدانەکان بدۆڕێنن بۆ ئەوەی ڕکابەرێکیان لەناو ببەن. بۆ چارەسەرکردنی ئەم نیگەرانیانە، فیفا بەردەوام بوو لە بیرکردنەوە لە فۆرماتی بەدیل  – پرۆسەیەک کە بە ڕاگەیاندنی ساڵی ٢٠٢٣ کۆتایی هات کە فۆرماتەکە ١٢ گروپ دەبێت لە ٤ تیپ.

 سەرچاوەکان 

٢٠٢٦
پۆل:تۆپی پێ لە ویلایەتە یەکگرتووەکان