ئیلینۆر ڕۆزەڤێڵت

ئیلینۆر ڕۆزەڤێڵت خانمی یەکەمی ئەمەریکا و ژنی سەرۆکی ٣٢ھەمینی ئەمەریکا فرانکلین د ڕۆزەڤێڵت بوو. خاتوو ئیلۆنۆر درێژترین ماوەی خانمی یەکەمی بەسەر برد، لە ساڵی ١٩٣٣ بۆ ١٩٤٥. دواتر سەرۆکی ٣٣ھەمینی ئەمەریکا ھاری ترومان ناوی نا "خانمی یەکەمی ھەموو جیھان" وەک ڕێزی بۆ کارەکانی ئیلینۆر لە بواری مافەکانی مرۆڤدا.

ئیلینۆر ئەوترێ لە منداڵیدا ژیانی زۆر سەخت بوە، ھەم مردنی دایک و باوکی ھەروەھا مردنی یەکێ لە براکانی کاتێک ئەم منداڵە. دواتر لە یەکێ لە قوتابخانە ناسراوەکانی لەندەن (ئالەنوود) پێ ئەگات. کە ئەگەڕێتەوە بۆ ئەمەریکا شوو ئەکات بە دورە ئامۆزای خۆی و دواتر سەرۆکی ئەمەریکا فرانکلین ڕۆزەڤێڵت لە ساڵی ١٩٠٥دا. خاتوو ڕۆزەڤێڵت ژیانی ھاوسەریشی سەخت ئەبێ لەبەر گرفتەکانی دایکی ھاوسەرەکەی و بۆیە ئەم ڕوو ئەکاتە ژیانی گشتی.

ژیانی گشتی ڕۆزڤێڵت پڕە لە کاری گرنگ. یەکەم خانمی یەکەمی ئەمەریکا بوو کەوا پرێس کۆنفرانس بگرێت، لە یەکێ لە ڕۆژنامەکاندا گۆشەیەکی نوسینی ھەبێت وە ھەروەھا لە کۆنفرانسە نیشتیمانیەکاندا قسە بکات (ئەوکات ژنان ھێشتا کێشەی دەرکەوتنیان ھەبوو). دواتریش خاتوو ڕۆزەڤێڵت بوو کە کرا بە سەرۆکی کۆمیتەی نوسینەوەی جاڕنامەی جیھانی  مافی مرۆڤ. ھەروەھا ڕاکانی لەسەر جیاوازی ڕەگەزی جێگای مشت و مڕ بوون لە ئەمەریکا.

یەکێ لە ووتە بەناوبانگەکانی خاتوو ئیلینۆر "ئەقڵی گەورە سەرقاڵی بیرکردنەوەن، ئەقڵی مامناوەند سەرقاڵی ڕووداوەکانن، ئەقڵی بچووکیش سەرقاڵی خەڵکن" ویکی کوۆت پەڕەی ئیلینۆر ڕۆزەڤێڵت، دوا سەردان ٨.٥.٢٠١٤
 ژیانی وەک خانمی یەکەم 
پێش خاتوو ڕۆزەڤێڵت خانمانی یەکەم ھەموو کاریان کاری ماڵەوە و خزمەتکردن بوو.Goodwin, Doris Kearns (1994). No Ordinary Time. Simon & Schuster. P89 ئەوترێ کەوا بە توانا و قسەکردن و نوسینی خۆی پارەیەکی زۆری پەیدا کردوە و داویەتی بە کاری خێرخوازی بەپێی بابەتەکەی ویکی ئینگلیزی. یەکێ لە سەرچاوەکانی ژیانی ئیلینۆر ئەم کتێبەیە.Cook, Blanche Wiesen (1999). Eleanor Roosevelt, Vol. 2: 1933–1938. Viking

 ژیانی لە نەتەوە یەکگرتوەکان 
 ئیلینۆر ڕۆزەڤێڵت بڵاوکراوەی مافەکانی مرۆڤ بە ئیسپانی نیشان ئەدات|thumb|250px| right
سەرۆکی ئەمەریکا ھاری ترومان ئیلینۆری کرد بە نوێنەری ئەمەریکا لە نەتەوە یەکگرتوەکان. لە مانگی مایسی ساڵی ١٩٤٦دا ئەو یەکەم سەرۆکی لیژنەی نوسینەوەی جاڕنامەی جیھانی مافی مرۆڤ بوو.

 سەرچاوەکان 
 ویکی ئینگلیزی
 پەراوێزەکان 

پۆل:وتارە ھەتیوەکان
پۆل:لەدایکبووانی ١٨٨٤
پۆل:مردووانی ١٩٦٢
پۆل:چاکەکارانی ئەمریکی
پۆل:ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی بیستەم
پۆل:ژنە ئەمریکییە سیاسەتوانەکانی سەدەی بیستەم
پۆل:ئەمریکییەکانی بە ڕەگەز ھۆڵەندی
پۆل:فرانکلین ڕۆزڤێڵت
پۆل:چالاکوانانی مافە مەدەنییە ئەفریقی-ئەمریکییەکان
پۆل:چالاکوانەکانی مافی مرۆڤ