ئەشکەوتی جاسەنە

ئەشکەوتی جاسەنە بە دووری ٥٠ کم دەکەوێتە ڕۆژاوای شاری سلێمانییەوە، دەکەوێتە ناوچەی سوورداش، لەسەر ڕێگای سلێمانی - دوکان. جاسەنە لە پشتی گوندی کانی خان، بە بناری چیایەکی گەورەوەیە.

 ڕیشەسازی ناوەکەی 
جاسەنە یاخود (جاسەن) ناوێکی لێکدراوی کوردییە بە واتای جێگا یان شوێنێکی کپ و بێ دەنگ دێت، بەھۆی ھەڵکەوتە سەختە جوگرافییەکەیەوە وەک شوێنێکی سەخت و کەم دەست گەیشتوو ناوزەند دەکرێت .https://lex.vejin.net/ck/search?t=سەن&f=0

 ئەندازە 
دەروازەی چوونە ژوورەوە بۆ ناو ئەشکەوتەکە شێوە سێگۆشەیییە. ھەرچی بەشی ناو ئەشکەوتەکەیە ڕادەیەک لاکێشەیی ھەڵکەوتووە، نزیکەی "٤٠" مەتر درێژە و پانییەکەی ٩ مەترە و بەرزیی بنمیچی ئەشکەوتەکەش ٧ مەترە. لەژوورەوەش لە دوو بەش پێکھاتووە؛ بەشی پێشەوەی لە ژوورێک پێکدێت و بەشی دواوەشی بچووکترە لەوەی پێشەوە.https://kurdshop.net/ku/geography/3113

 مێژوو و ڕامیاری 

 سەردەمی شێخ مەحموود 
پێشتر جاسەنە ئەشکەوتێکی ئاسایی و جێی خۆحەشاردان و حەوانەوە بووە؛ بەڵام لەگەڵ گۆڕانی بارودۆخ و ھەلومەرجی سیاسی ئەو کاتە ئەرک و ناو و ناوبانگی ئەشکەوتەکەش گۆڕاو مێژوویەکی بەنرخی بۆ خۆی تۆمارکردووە.
نیو سەدە دوای شۆڕشی شێخ مەحموود و لە سەردەمی شۆڕشی نوێی باشووری کوردستانیشدا، ئەشکەوتی جاسەنە بۆ «پێشمەرگە» گرینگییەکی زۆری ھەبوو. ئەم ئەشکەوتە لە سەردەمی ڕژێمی بەعسدا پەناگەیەکی گرنگی ھێزەکانی پێشمەرگە بووە، لە ناوچەی سوورداش و دووکان و زنجیرە چیای پیرەمەگروون. کاتیک کە لە ڕێکەوتی ٣ی شوباتی ١٩٢٣ ھێزەکانی سوپای ئینگلیز لە ڕێیی فڕۆکەوە شێخ مەحموودی حەفیدی مەلیکی کوردستانیان ئاگادار کردەوە کە خۆی بە دەستەوە بدات و لەگەڵ بەریتانییەکان ڕێک بکەوێت یان بە بۆمبارانکردنی شاری سلێمانی ناچاری دەکەن؛ بەڵام شێخ مەحموود خۆی بەدەستەوە نەدا و بۆ ئەوەی خەڵکی شارەکەشی زیانمەند نەبن، ناچار بوو ڕو لە ناوچەیەکی تر بکات. چونکە لەوکاتەدا، ھێزەکانی دوژمن بە دوو بۆردومان چەند ھاووڵاتییەکیان شەھید کرد. لەبەر ئەوە و بۆ پاراستنی سەر و ماڵی ھاووڵاتییان شێخ مەحموود لەگەڵ ھاوەڵانیدا چاپخانەکەی برد و لە ئەشکەوتی جاسەنە گیرسایەوە.

 سووتاندنی چەکی پەکەکە 
لە ١٢ی تەممووزی ٢٠٢٥، پارتی کرێکارانی کوردستان ناسراو بە پەکەکە وەک هەنگاوی یەکەم و نیازپاکییەک بەرامبەر پڕۆسەی ئاشتیدا بەرامبەر حکوومەتی تورکیا، سی گەریلا چەکەکانیان لە نزیک ئەشکەوتی جاسەنە سووتاند. ئەم ڕووداوە وایکرد کە مێژوو و پێگەی ئەشکەوتەکە بچێتە سەر ڕووماڵی میدیا کوردیی و بیانییەکان.

 لە میدیا و گەشتیاری 
پاش ھێرشی فڕۆکەی سوپای ئینگلیز لە ساڵی ١٩٢٣، شێخ مەحموودی حەفید ئەشکەوتی جاسەنەی کردە پەناگە و چاپخانەی تێدا دامەزراند و یەکەم ڕۆژنامەی تێدا بڵاو کردەوە بەناوی بانگی‌ حەق لە ٢ی ئازاری ١٩٢٣.

 ئەمانەش ببینە 
 ئەشکەوتی شانەدەر
 ئەشکەوتی سەھۆڵان

 سەرچاوەکان 

جاسەنە