بانە

بانە شارێکی ڕۆژهەڵاتی کورستانە. ناوەندی شارستانی بانە و یەکێک لە شارەکانی پارێزگای کوردستانە کە لە لای ڕۆژئاوای ئێرانەوەیە. بانە لە ٢٧٠ کیلۆمەتریی باکووری ڕۆژھەڵاتی سنە (ناوەندی پارێزگای کوردستان) ھەڵکەوتووە.

 ڕووداو 
 ئاگرتێبەردانی بانە 
لە ساڵی ١٩٠٥ شاری بانە لەلایەن حەمەڕەشید داروخانی کوڕی قادری شیوەگویزان ئاگری تێبەردرا. لە کاتی ئاگرکەوتنەوەکەدا شاری بانە بۆ کۆمەڵێک خۆڵەمێش کەم بووەوە و جگە لە چەند ماڵێک کە ژمارەیان لە پەنجەی دەستێک زیاتر نەبوو، هیچ ماڵێک نەما. لەم ڕووداوەدا زیاتر لە هەزار خانوو لە شاری بانە لەلایەن حەمەڕەشید داروخانی ئاگریان تێبەردرا.

دەیان بەرمیل نەوتیان هێنا و و بەسەر ماڵەکانیان دا ڕژاند و ئاگریان تێبەردا. لە کاتی ئاگرکەوتنەوەکەدا، حەمەڕەشید لە باخەکانی ترێی ئاربەبا بە دووربین سەیری ئاگرەکەی دەکرد.

چونکە خانووەکانی ئەو سەردەمە زیاتر بەیەکەوە چەسبابوون و سەقفەکانیان بە دار و گەڵای دار داپۆشرابوو، خێرایی بڵاوبوونەوەی ئاگرەکە زۆر بوو. کاتێک ماڵێک ئاگری دەگرت، تەواوی گەڕەکێک بە بڵێسەی ئاگر دەبوو.

بە هۆی هاتنی سەرما و بارانبارینی پایز خەڵک نەیتوانی لە کاتی خۆیدا بگەڕێنەوە شارەکە. خاکی بانە بەرەنگارییەکی ئەوتۆی نەبوو بەرامبەر سەرما و باران، ئەمەش وایکرد زۆربەی دیوارەکان لە وەرزی زستاندا دابڕمێن و خەڵک زیانی زیاتریان بەرکەوت.

 ڕێکخراوە مەدەنییەکەن 

 ردیف  نام انجمن  تاسیس 1 انجمن ئەدەبی بانه  1368 2 انجمن هنرهای نمایشی  1369 3 انجمن موسیقی  1374 4 انجمن خوشنویسان  1375 5 انجمن پاژین   1378 6 انجمن زنان نیک اندیش 1378 7 انجمن هنرهای تجسمی  1380 8 انجمن ئەدەبی هاژه قۆخان 1380 9 انجمن حمایت از خانواده زندانیان 1382 10 مجمع خیرین مدرسه ساز  1382 11 انجمن بیماریهای خاص   1386 12 انجمن رفاه دانشجویی  1386 13 موسسه سیاه و سفید 1387 14 انجمن خیریه هدیه 1388 15 انجمن پیشگیری از اعتیاد نمشیر  1389 16 موسسه علمی فرهنگی هوژان کردستان  1390 17 موسسه خیریه احسان بانه  1390 18 موسسه سلامت روان مهر گستر  1392 19 انجمن نۆژین  1392 20 بنیاد اجتماعی و فرهنگی جوانان   1393 21 بنیاد گەشەی فەرهەنگی   1393 22 انجمن ئاسۆی ڕوون  1394

 کێوەکانی بانە 
230px|وێنۆک|دارستانەکانی بانە
 ئاربەبا
 بابۆس
 دووزین
 جنێرە
 کەلی‌خان

 چەمەکانی بانە 
چەمی زریزێن، ئەم چەمە شاری بانە ئەکات بە دوو بەشی باکوور و باشوور 

 گەڕەکەکانی بانە 

 ئاربەبا
 ئەماکن
 ئازادگان
 هەمزاوا (بلوار ئازادی)
 دووکانان
 بیمارستان
 بانەکۆن
 پادگان
 تەکیەی خەلیفە رەزا
 خوڕیاواییەکان
 مزگەوتی شێخ جەلال
 مزگەوتی موحەمەدی زریزێن 
 ساتاوا
 سۆغانان
 شەهرەک تەوحید
 کووی فەرەنگیان
 شەهرەک نوور
 گوڵشار فازی ١
 گوڵشار فازی ٢
 ساڵحاوا
 عوسماناوا
 قەسابخانە (کوشتارگای کۆن)
 سڵێمانبەگ
 بەهاران

شوێنه گەشتیاریەکان
 دووکانان
 ئاربابا
 ڕۆژنامەی زانستی کانی سوور

 سەیرانگاکانی بانە 
 سەیرانگای سورێن
 سەیرانگای شوێ

 ئەمانەش ببینە 
 پارێزگای کوردستان
 شارستانی بانە

 سەرچاوەکان 

 بەستەرە دەرەکییەکان 

پۆل:بانە
پۆل:شوێنە ئاوەدانەکانی شارستانی بانە
پۆل:شارستانی بانە
پۆل:شارەکانی ئێران
پۆل:شارەکانی پارێزگای کوردستان
پۆل:شارەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان‏
پۆل:ڕۆژھەڵاتی کوردستان
پۆل:گوندەکانی شارستانی بانە