ناوی پاوان

ناوی پاوان یان ناوی دۆمەین مۆرکێکی ناسێنەرە کە ھەرێمێکی ئۆتۆنۆمی، دەسەڵات، یان کۆنترۆڵی بەڕێوەبەرانە و کارگێڕانە لە ئینتەرنێتدا پێناسە دەکا. بۆ نموونە لە ناونیشانی nimune.krd ـدا.krd ناوی پاوانە و nimune ـیش خودی پاوانە. ئەو ناوانەی خانەخوێش کە سەرچاوەکانی پرۆتۆکۆلی ئینتەرنێت، وەکوو وێبگەکان، دەستنیشان دەکەن ژی ناوی پاوانن. ناوگەلی پاوان بەھۆی ڕێساکان و ڕەوتانەکانی سیستەمی ناوی پاوانەوە (Domain Name System یان DNS) پێک دەھێنرێن.

ناوگەلی پاوان لە گەلێک بواری جۆربەجۆری تایبەت بە تۆڕبەستنەوە و ناونیشاندان و ناولێنانەوە بەکار دەبردرێن. ئەوان لە ئاستەکانی ژێرینی پاوانی ڕیشەدا، کە خۆی بێناوە، جێگیر دەکرێن. بە کۆمەڵەی ئەو ناوانەی پاوان کە لە یەکەمین ئاستی ژێر ڕیشەدا جێگیر بوونە دەوترێ پاوانە ئاست-سەرەکان (top-level domains)، کە بریتییە لە:
 پاوانە ئاست-سەرە گشتییەکان (generic top-level domains)، وەکوو پاوانگەلی بەناوبانگی com و net و org، و
 پاوانە ئاست-سەرەکانی تایبەتی وڵاتان (country code top-level domains).

لە زنجیرەپلیکانەی DNSدا، لەژێر ئەم پاوانە ئاست-سەرانەدا، ناوگەلی پاوانی ئاستی دووھەم و ئاستی سێھەم جێ دەگرن کە ئەو بەکارھێنەرانەی وا دەخوازن وێبگە یان سەرچاوەگەلی گشتیی دیکە لەسەر ئینتەرنێت دابنێن، دەتوانن کرێیان بکەن بۆ خۆیان. تۆمارکردنی ناوگەلی پاوان زۆرتر لە ئەستۆی تۆمارکەرانی ناوی پاوانەوەیە کە ڕاژەکانیان بە گشت کەسێک دەفرۆشن.

 جۆر و بەکارھێنان 
 ناوی پاوان بەکارھێنانcom.  لە دەستپێکدا بۆ دامەزراوە بازرگانییەکان (commercial)، بەڵام لەئێستادا سنووردار نەکراوە.krd.  ھەرێمی کوردستانی باشوورnet.  لەدەسپێکدا بۆ تۆڕ (network) و دامەزراوە دروستکەرەکان، بەڵام لە ئێستادا سنووردار نەکراوەorg.  ڕیکخراوەکان و دامەزراوەکان، کۆمەڵە و لایەن و گرووپە جیاجیاکان، ھەنووکە سنووردار نەکراوەbiz.  بۆ بازرگانی یان کار (business)info.  پەڕەی زانیاریی، ھەنووکە سنووردار نییeu.  وڵاتانی یەکێتیی ئەورووپاname.  خێزان و بنەماڵەو و تاکەکەسیtravel.  گەشتیاری و ھێڵی ئاسمانی و چێشتخانەکانtv.  وڵاتی Tuvalu، زۆر کەناڵی تەلەفیزیۆنیش کڕیویانەgov.  ڕێکخراوە حکوومییەکانir.  وڵاتی ئێران.ایران  وڵاتی ئێرانiq.  وڵاتی عێراقtr.  وڵاتی تورکیاuk.  شانشینی یەکگرتووی بەریتانیاus.  ئەمریکا

 سەرچاوەکان 

پۆل:سیستمی ناوی پاوان