مستەفا بێسارانی

مەلا مستەفای بێسارانی (لەدایکبووی ١٦٤٣ بێساران، سنە — ١٧٠٢ بێساران) ھۆنڕاوەنووسێکی بەناوبانگی کوردی شێوەزاری ھەورامی بووە.

 ژیان 
مەلا مستەفا کوڕی مەلا قنی تۆڵەکە کوڕی مەلا شەمسەدین، لە ساڵی ١٠٥٣ی کۆچی (١٦٤٣ یان ١٦٤٤) لە گوندی بێساران لە ناوچەی ژاوەرۆ (ئێستا لە شارستانی سەوڵاوا دایە) لەدایکبووە. سەرەتا لای باوکی و پاشان لە نۆدشە و پایگەلان و سنە وانەی مەلایەتیی خوێندووە. لە سنە ئیجازەی دوازدە زانستییەکەی مەلایەتیی وەرگرتووە و بە «مەلا مستەفای بێسارانی» لە ناو خەڵکدا ناسراوە، وەک شاعیریش «بێسارانی» بووە بە نازناوی شیعری. دوای وەرگرتنی ئیجازە گەڕاوەتەوە بۆ بێساران و لەوێ دەستی بە دەرس وتنەوە کردووە.

بێسارانی زۆربەی ژیانی فەقێیەتی لە پایگەلان بەسەربردووە. بەڵام لە دوای تەواوکردنی خوێندن بە یەکجاری لە بێساران نیشتەجێ بووە و خەریکی مەلایەتیی بووە.

 کۆچکردنی مستەفا بێسارانی 
لە ساڵی ١٧٠٢ی زایینیدا لە گوندی بێساران کۆچی دواییی کردووە و لەسەر وەسیەتی خۆی لە گۆڕستانی پیرەھەژار لە نزیک سەوڵاوا نێژراوە.

 ھۆنراوە 
شێعری بێسارانی لە سەر کێشی بڕگەیی و بە شێوەزاری ھەۆرامیی نۆوسراوە. کاریگەرییەکی گرنگی لە شێعری کۆردی و بە تایبەت ھەۆرامیدا ھەبووە. پیرەمێرد بڕێک لە ھۆنراوەکانی وەرگێڕاوەتە سەر شێوەزاری سۆرانی. مەولەوی لە شێعرەکانیدا ناوی بێسارانی دەبا و دەڵێ:

نموونەی ھۆنراوە

و

 ئەمانەش ببینە 

 پێڕستی کەسایەتییە کوردەکان

 سەرچاوەکان 
 دیوانی بێسارانی، مەلا مستەفای بێسارانی، لێکدانەوەی حەکیم مەلا ساڵح، کتاب مھرگان، سنە، ١٩٩٦.
 دیوانی بێسارانی، بەرگی یەکەم، کۆکردنەوە و لێکۆڵینەوە و لێکدانەوە: کیومرث نیک رفتار، لە بڵاوکراوەکانی ئەمیندارێتی گشتی ڕۆشنبیری و لاوان، چاپی یەکەم – ١٩٨٢، چاپخانەی الادیب – بەغدا.
 مێژووی ئەدەبی کوردی، بەرگی دووەم، مارف خەزنەدار، لاپەڕەکانی ٣٩ تا ٥٧، دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی ئاراس، ھەولێر:٢٠٠٦.
 مێژووی وێژەی کوردی، سدیق بۆرەکەیی - سەفی زادە، دەزگای ئاراس - ٢٠٠٨.

 بەستەرە دەرەکییەکان 


پۆل:شاعیرانی ئێرانی بە زمانی کوردی
پۆل:شاعیرەکانی کوردیی گۆرانی
پۆل:شاعیران بە زمانی کوردی
پۆل:شاعیرانی کورد
پۆل:کوردەکانی ڕۆژھەڵاتی کوردستان
پۆل:لەدایکبووانی ١٦٤٢
پۆل:مردووانی ١٧٠١