ئەسفەھان

ئەسفەھان یان ئەسپەدان یان سپەھان (بە فارسی «اصفھان»یان «سپاھان») شارێکی گەورە و ناودار لە ناوەراستی ئێرانە کە لە دوای شارەکانی تاران و مەشھەد گەورەترین شاری ئەم وڵاتیە. لە ساڵی ٢٠٠٦دا، ١٬٥٨٣٬٦٠٩ کەس دانیشتووی بووە. ئەم شارە ناوەندی پاردەواڵی ئەسپەھان و ناوەندی شارستانی ئەسفەھانە.

 وشەڕەتناسی (ئێتیمۆلۆژی) 
بە بڕوای زۆربەی نووسەرانی مێژووی ئێران ناوی ئەسفەھان لە سەردەمی ساسانییەکان و بەھۆی شوێنێکی لەشکەری بۆ گرد ھاتنی سپا و سان بوون، دانراوە. ئەم ناوە لە وشەی «سێپاھ» بە واتەی سوپا و سان گیراوە.

 دیمەنەکانی ئەسفەھان 
چەپ|400px|وێنۆک|گۆڕەپانی نەقشی جیھان
 گۆڕەپانی نەقشی جیھان
 سی و سێ پرد
 پردی خواجە
 مینار جوومبان
 مزگەوتی ئیمام
 چوارباخی عەبباسی
 چلستوون
 ئاورگای ئەسفەھان
 مزگەوتی شێخ فەزڵووڵا
 عالی قاپوو

 لە سەردەمی سەفەوییەکان دا 
ھەوراز و ئاکۆی ھونەر و گەشەسەندنەوەی ئەسفەھان لە سەردەمی سەفەوییەکان دا ڕووی دا. ئەم سەردەمە ھەر وەھا وەکوو لووتکەی ھونەری بنارسازیی ئێران دەناسرێ.

لە کاتی پاشایەتیی شا عەبباسی یەکەمدا پایتەخت لە قەزوینەوە گۆزرایەوە بۆ ئەسفەھان.
زۆربەی شوێنە دیرۆکیکانی ئەسفەھان لە سەردەمی سەفەویکان دا ساز کراوە.

 ئەمانەش ببینە 
 پارێزگای ئەسفەھان
 شارستانی ئەسفەھان

 سەرچاوەکان 

 بەشداربوون لە ویکیپیدیای فارسی

پۆل:ناوەندەکانی پارێزگاکانی ئێران
پۆل:ئەسفەھان
پۆل:شارستانی ئەسفەھان
پۆل:گەورەشارەکانی ئێران
پۆل:شارەکانی ئێران
پۆل:شارەکانی پارێزگای ئەسفەھان
پۆل:پایتەختە پێشووەکان
پۆل:پێگەکانی کەلەپووری جیھانی لە ئێران