Сийлахь волу Николайн цӀарах ХӀорданан килс

Ӏаламаташ деш волу Николайн Эвлаяан цӀарах хӀорданан килс (оьрс. Морско́й собо́р святи́теля Никола́я Чудотво́рца) я Николан ставропигиалан ХӀорданан зиярт (оьрс. Никольский ставропигиальный Морской собор)- Россин имперехь йина тӀаьххьара а, уггаре йоккха а хӀордан килс ю. ГӀишло яран мур- 1903-гӀа-1913-гӀа шераш. Ленинградан областехь, Кронштадт шахьрехь лаьтташ ю. Килсан неовизантийн куц ду. Проектан архитектор ву Косяков В. А..

1910-чу шарахь архитектор волу Косяков Василийс яздора: «1902-чу шарахь дуьйна Кронштадтехь ХӀордан килс яран белхаш деш ду- иза шай гӀуллакхан декхар кхочушдеш дӀакхелхина болу флотан чинашан хӀоллам хир бу. Лакхара указо къобалйина проектаца юттуш ю зияртан гӀишло. Белхаш сихха дӀадахар тергаме эцна императоран возаллаш». Оьрсийчоьнан Ортодоксан Килсан Петарбухан епархин долехь ю. Кронштадтан благочинин гонан йукъайогӀуш ю.

Патриархан нийса дӀа муьтӀахь хилар а маьӀна ду зияртан ставропигиалан хьал хилар.

2013-гӀа шеран хӀутосург-баттахь (май) дуьйна Оьрсийнчоьнан ТӀеман-хӀорданан флотан коьрта килс санна а, Петарбухан епархин ТӀеман благочинин гонан йукъ санна а лоруш ю.

 Динан дай 
+Килсан мозгӀаршТерахьашМозгӀарш1913-1918 шеран гӀуран бутт (декабрь)протоиерей Василий Иоаннович Погодин ( вина шо 1862—кхелхина 1918-чу шеран гӀуран-бутт)1919-чу шеран кхолламан-бутт (январь) — 1919 шеран мангалан-бутт (июль)мозгӀар Венедикт (Плотников) (в.ш.1872-1937-чу шарахь тоьпаш тоьхна вийна )1919-чу шеран мангалан-бутт 3-гӀа де  — 1920-чу шеран чиллин-бутт (февраль)мозгӀар Братолюбов Василий Матвеевич (1873-1921-чу шеран бекарг-беттан (март) 28-гӀа де, тоьпаш тоьхна вийна)1920-чу шеран чиллин бутт (февраль) — 1920-чу шеран хӀутосург-бутт (май)митра йолу протоиерей Павел Виноградов, 1920-чу шарахь набахте хьажийна, 1938-чу шарахь тоьпаш тоьхна вийна1920-чу шеран хӀутосург-бутт (май) — 1921-чу шеран бекарг-бутт (март)мозгӀар Василий Братолюбов (1921-чу шарахь тоьпаш тоьхна вийна)1921-чу шеран бекарг-бутт (март)  —  1927протоиерей Иосиф Антонович Чепик1927-чу шеран хӀутосург-бутт- 1929-чу шеран эсаран-беттан (октябрь) 14-гӀа депротоиерей Михаил Кравченко1929-чу шеран эсаран беттан 14-гӀа де—2005 шоЗиярт болх беш дацар2005-чу шеран эсаран-бутт —2014 ш.протоиерей Мельник Святослав Викторович (вина 1965 шарахь)2014-чу шеран хӀутосург-беттан (май) 16-гӀа де — таханлера замаархимандрит Алексий (Ганьжин) (вина 1960 ш.)

 Архитектура 
 200x200px 200x200px 150x150px 150x150px Коьрта (малхбузера) фасад  архитектор Василий Косяков Пурх хададар  архитектор Василий Косяков Барельефан проект «Альфа а, Омега а»  Косяков Василий а, Георгий а ЧӀурамхӀотторг  Косяков Василий а, Георгий а