Абаев, Ахсарбек Магометович

Ахсарбе́к Магоме́тович Аба́ев () — гӀашсалти, отделенин командир, Советски Союзан Турпал, Сийлахь-Боккха даймехкан тӀеман декъашхо.

 Биографи 

 Жималла 
Вина Горски АССРн Христиановское юртахь (хӀинца Къилбаседан ХӀирийчоьхь  гӀала) йуьртбахамхон доьзаллехь. ХӀири. Цо Дигорера № 2 йолу школа чекхйаьккхира. Дешна ваьлча цо «Партизан» цӀе йолу колхозехь болх бира.

 ТӀеман кхиамаш 
1942 шеран августехь иза ЦӀен Эскаре дӀавигира. Цо тӀом бира Къилбаседера Кавказан фронтехь. Кавказ къуьйсуш тӀом барна цунна йелира «ТӀеман кхиамашна» а, «Кавказ ларйаран» а мидалш. Иштта цунна гвардин сержант цӀе йелира.

1943 шеран 2 ноябрехь Керченски-Эльтигенски десантан операцехь Абаев хьалхарчарна йукъахь Керченски ахгӀайритехь охьавоьссира. 63,0 гун тӀебогӀуш хенахь десантникаш сацийра мостагӀо тӀейатташ йолу пулемёташ. Абаев текхаш мостагӀан тӀехьа тӀевеан пулемётчикаш хӀаллакбира. ТӀаккха и пулемёт йухайерзийна цо немцой къахкхира. Цуьнан майралла бахьнехь салтийн и гу схьабаккха аьтту хилира. 1943 шеран 3 ноябрехь Абаевс бовдуш болу мостагӀийн го а тесна дуьхьал а велира, пулемёт царна тӀейатташ царна бовда некъ дӀа а хадийра, 7 салти хӀаллак а вира, 2 схьа а лецира. 175,0 гу тӀехь цо дуккха сов болу немцойн кхиамца дуьхьало а йира. Немцой улле кхаьчча цо шен накъостийн хьалха а ваьлла мостагӀийна чуччабахна тӀе а летта уьш бовдийтир. Оцу шин динахь цо 32 немцойн салтий хӀаллакбира, царех 9 - 175,0 гу уллехь чуччавахна леташ.

1944 шеран 16 майхь Керчин хидоькъе дехьаволуш а, плацдарм схьайоккхуш а гайтина майраллин Абаеву йелира Советски Союз Турпалан цӀе.

 ТӀом чекхбаьлча 
1945 шарахь Абаев цӀа веар. 1947 шарахь цо чекхйаьккхира Орджоникидзен эчигнекъан техникум. Иза вара Дигорехь Ӏаш а, болхбеш а. 1970 шарахь иза КПСС декъашхо хилира. Велира 1982 шеран 13 майхь.

 Дагахьлаттавар 
 Дигора гӀалахь хӀоттийна Абаеван бюст. Цуьна цӀе тиллина цу гӀалар № 3 йолу школа. Оцу школан тӀехь хӀоттийна  мемориал у. Кхи цхьа у хӀоттийна Абаев чохь Ӏийна цӀинтӀехь. ГӀалан цхьана ураман Абаеван цӀе тиллина.

 Билгалдахарш 

 Литература 
 Герои Советского Союза: Краткий биографический словарь / Пред. ред. коллегии И. Н. Шкадов. — М.: Воениздат, 1987. — Т. 1 /Абаев — Любичев/. — 911 с. — 100 000 экз. — ISBN отс., Рег. № в РКП 87-95382.
 Шёл парнишке в ту пору…: герои-комсомольцы в боях за Советскую Украину в годы Великой Отечественной войны 1941–1945 гг. / авт.-сост. В. Н. Немятый и др. — Киев: Молодь, 1985. — С. 3. — 367 с.

 Хьажоргаш 

 А. М. Абаев  «Информагентство „ОСинформ“» сайтехь.

Категори:ССКП декъахой
Категори:«Къинхьегаман ветеран» мидал йелларш
Категори:«1941—1945 шерашкахь Сийлахь-Боккха Даймехкан тӀамтӀехь Германи эшайаран» мидал йелларш
Категори:«Кавказ ларйаран» мидал йелларш
Категори:«ТӀеман кхиамийн» мидал йелларш
Категори:Ленинан орден йелларш
Категори:Советски Союзан Турпалхой
Категори:Адамаш абатца
Категори:Советийн гварди