Охана

О́хана — юьртабахаман культураш дӀаен хӀора шарахь тодеш, лелош долу а, дуккха шерийн бецаш (тойинчу цанашкахь а, байданашкахь а хьалхара культураш дӀаюьйраш доцурш, ткъа иштта дукха шерийн ораматийн могӀнашна юккъехула дӀадераш) кхио а юьртабахаман латташ, кхин а Iaxap-латта а, хасбешан майда.

Дуьненан оханан майда ю 1,3 млрд га гергга (лаьттан 9 %), тӀаьхьарчу шерашкахь цхьаьнаэшшара лаьттаГеография основных отраслей сельского хозяйства . Оцу майданах ах сов леладо бепиган буьртиган культурашстатья «Зерновые культуры» в БСЭ..

Лелош долчу  28 % гергга ду, ткъа 68 % латта байданаш ю, 3 % — дукха шерашна йийна ораматаш (стоьмийн а, кемсийн а бошмаш, иштта кхин а).

 Россехь латта лелор 
 Латта лелоран социалан-экономикин хийцамийн Ӏаткъам (1991 ш. тӀаьхьа) 
20-гӀа бӀешераш чекхдовлуш буьйлабелла хийцамаш хьакхабелира йуьртан бахамех а. ЦӀеххьана охьаделира юьртабахаман сурсаташ кхиадар; ткъа цхьа могӀа регионашкахь оханийн майданаш хаъал лагӀъелира

РСФСР а, РФ а дӀадеран майданаш: шо  1940  1945  1950  1970  1990  1995  2000  2005  2010  2015 эз. км²  920,76  670,61  889,52  1219,12  1177,1  1025,4  854,19  758,37  751,88  793,19

Регионашкара терахьаш:
 РФ субъектийн оханийн майданаш, эз. гаДанные по Ингушетии (отдельно) за время, когда она была объединена с Чечнёй, отсутствуют   1990-2015 шш. охьайоьжна РФ субъект  1959  1990  1995  2000  2005   2010  2015 Республика Тыва  328  282  194,2  44,2  38,4  27,8  27,2  10,37 Мурманскан область  6  24,8  16  14,9  12,1  7,8  7,1  7,7 Байкалдехьара мохк  1698  1542,9  746,8  339,6  278,8  217,2  208,2  7,41 Магаданан область  5  36,5  22,7  11,7  6,8  6,1  6,5  5,62 Республика Буряти  846  767,8  551,1  361,6  221,8  192,8  154  4,99 Аштаркханан область  169  324  218,5  96  70  75,5  76,7  4,22 Архангельскан область  331  295,1  273,3  215,6  134,5  104,4  77  3,83 Смоленскан область  1570  1438,8  1107,1  807,7  547,4  455,8  400,2  3,60 Пскован область  1034  874,7  695,7  575,6  365,3  275,5  245,3  3,57 Костромин область  771  661,7  576,7  467,2  328,8  207,1  192  3,45 Камчаткин мохк  15  64,9  54,8  32,6  18,8  22  20,8  3,12 Тверан область  369  1475,2  1223,7  905,1  688,9  633,1  534,4  2,76 Республика ГӀалмакхойчоь  647  726,6  567,5  270,3  275,1  298,8  263,1  2,76 Новгородан область  567  484,8  371,8  280,1  180,6  181,4  178,5  2,72 Калугин область  1044  918,9  754,3  535,1  370,7  302,1  338,4  2,72 Ивановн область  660  609,2  528,2  407,3  256,9  219,2  231,3  2,63 Республика Карели  67  82,8  77,3  66,5  46,9  38,4  32,5  2,55 Кировн область  2810  2193,9  1838,1  1626,9  1207,9  853  862,8  2,54 Республика Коми  101  100,5  99,6  83,2  52,7  40,5  40,7  2,47 Перман мохк  2118  1850,3  1501,9  1289  999,5  795,2  757,2  2,44 Ярославлан область  848  768,9  671  570,6  442,3  337,3  315  2,44 Иркутскан область  1636  1573,2  1398,4  1020,9  715,4  639  675,3  2,33 Вологдин область  906  815,1  757,3  702,3  541,6  451,8  372,4  2,19 Москохан область  1249  1224,1  1096,4  977,9  699,4  550,7  579,1  2,11 Республика Марий Эл  656  603  585,6  500,5  400,8  299,5  292,4  2,06 Рязанан область  1938  1687  1407,3  994,2  808,2  771,1  858,8  1,96 Владимиран область  688  643,6  553,4  485  409,1  331,2  329,2  1,96 Ленинградан область  357  436,4  402,7  386,7  293,3  250,5  229,9  1,90 Сахалинан область  34  50  46,6  36,7  23,9  25,4  26,5  1,89 Курганан область  3026  2640,3  2094,8  1675,9  1203,7  1373,9  1393,4  1,89 Красноярскан мохк  3927  2879,1  2507,6  1926,4  1608  1461,1  1538,1  1,87 Тулин область  1683  1448  1295,5  912,8  739,6  749,5  780,8  1,85 Томскан область  583  622,9  549,2  488,4  388,4  381,3  339,9  1,83 Нижни Новгородан область  2367  2055,5  1716,4  1494,6  1186,8  1165,1  1125  1,83 Приморьен мохк  626  741,6  564,5  448,1  340,1  314  413,7  1,79 Свердловскан область  1521  1516,3  1334,1  1175,1  959,6  851,9  866,4  1,75 Пензин область  2630  2229,6  1945,3  1258,2  1169,1  1304,1  1304,1  1,71 Калининградан область  369  416,3  349,6  262,1  217,9  148,1  245,5  1,70 Ульяновскан область  1869  1643,8  1567,4  1127,7  769,6  950,2  1010,2  1,63 Брянскан область  1413  1292  1169,6  865,8  654,8  671,6  826,1  1,56 Волгоградан область  5303  4619,1  3992,1  2610,2  2979,3  2726,2  2988  1,55 Хабаровскан мохк  194  121,3  109,6  102,6  77,3  72,6  78,5  1,55 Саратовн область  6399  5564,5  4438,4  3955,7  3589,5  3604,6  3730,9  1,49 Тюменан область  1775  1634,3  1296,8  1181,9  990  1091,2  1102,7  1,48 Кемеровн область  1599  1447  1275,6  1141,6  1065,3  1037,1  971,7  1,49 Новосибирскан область  4123  3442,9  3049,2  2718,8  2536,6  2326,2  2339,9  1,47 Челябинскан область  3086  2694,3  2431,8  1994,7  1844  2074,4  1834,9  1,47 Республика Башкортостан  4886  4399,3  4245,8  3744,3  3048  3146,9  3060,6  1,44 Амуран область  1486  1623,5  1082,1  659,5  576,4  790,3  1165,1  1,39 Чувашийн республика  874  799,9  770,6  693,1  551,3  571,9  574,7  1,39 Удмуртийн республика  1620  1400,8  1271,5  1152  1153,8  1067,2  1028,9  1,36 Кхарачой-Чергазийн республика  -  192,3  155,2  142  117,6  121,9  141,9  1,36 Республика Алтай  -  146,5  132,1  106,6  103,4  103,3  108,3  1,35 Оренбурган область  6200  5569  4894,1  4454,1  3840,2  4051,4  4196,3  1,33 Самарин область  3166  2678,5  2414,8  1968,5  1874,2  1834  2016,7  1,33 Орелан область  1768  1568,5  1369,5  1201,5  1079,9  1076,5  1212,6  1,29 Республика ГӀалгӀайчоь  -  -  85,3  56,7  53,3  62,7  67,5  1,26 Республика ДегӀаста  511  435,2  359,6  307,3  319,3  271  344,8  1,26 Омскан область  4384  3745  3463,2  2964,8  2911,8  2797,5  3029,4  1,24 Алтайн мохк  7669  6380  5832,6  5344,9  5191,3  5149,3  5393  1,18 Ростовн область  5937  5224  4621,7  3858,1  4180,1  4351,4  4467,8  1,17 Курскан область  2117  1855,4  1639,1  1363,4  1197,6  1355,3  1619,3  1,15 Воронежан область  3311  2985,5  2725,3  2319,1  2147,9  2336,6  2590,5  1,15 Липецкан область  1766  1513  1382,9  1132,1  1050  1214,4  1324,1  1,14 Республика ГӀезалойчоь  3886  3402,4  3337,7  2991,4  2897,1  2927,8  3000,9  1,13 ГӀебартойн-Балкхаройн республика   329  325,3  316,8  308,7  290,9  291,1  289,6  1,12 Тамбовн область  2437  2068,3  1766,9  1360,3  1282,1  1426,7  1757,1  1,18 Республика Къилбаседа ХӀирийчоь - Алани   201  205,8  192,5  177,3  150,6  160,6  175,9  1,17 Республика Адыгей  -  269,7  233,7  217,3  184,1  228,9  236,7  1,14 Ставрополан мохк  4207  3433,9  3268,9  2851,6  2736,8  2890,5  3051,9  1,13 Белгородан область  1762  1586,2  1498,9  1416,2  1287,5  1248,5  1449,3  1,09 Краснодаран мохк  4306  3902,6  3747,8  3669,5  3531,7  3634,4  3679  1,06 Нохчийн республика  -  -  -  - 163,8  189  220  0,75

 Хьажа кхин а 
 Ахар
 Ца харцош латта тодар

 Билгалдахарш 

 Литература 



Категори:Латталелор