1514 шо

Хиламаш 
 Италин архитектор Браманте валар, цуьнан дукхаха йолу Руман архитектурин проекташ янза йисина.
 Францин коннетабль хӀутту Шарль де Бурбон.
 Вюртембергера (Къилба-Малхбуза Германи) къайлахчу «Миска Конрад» барто куьйгалла де ахархойн а, гӀалахойн а антифеодалийн гӀаттам. Къиза охьатаӀийна.
 Оьрсийн эскар Смоленск тӀелетта, гӀала йаьккхина кхаа баттахь гуо латтийна. Смоленска Оьрсийн пачхьалкхах дӀатохар.
 8 сентябрь — ЛСО а, Оьрсийн пачхьалкхан а йукъара Орша уллера тӀом, толам баьккхина литван эскаро.
 Дьёрдь Дожан гӀаттам.
 Коьртехь Селим волу, онда артиллери йолу, туркойн эскаро СефевидгӀеран эскарера Чалдыранера тӀамехь толам баьккхина. Селима дӀалаьцна Тебриз, арайаьккхина цигара йоккха хӀонс, царна йукъахь 1000 гӀажарийн уггаре дика пхьар.
 1514—1515 – Туркоша йаьккхина Малхбуза Эрмалойчоь, Кхурдойчоь, Мосуле кхаччалц Къилбаседа Месопотами.
 1514 - 1520  Ян йолийна Тулин  кремль.

 Бина 
Хьажа кхин а: :Категори:Бинарш 1514 шарахь
 Везалий, Андреас — Карл V-гӀачун, цул тӀаьхьа Филипп II-гӀачун лор а, анатом а, лейб-медик а. Парацельсан жимаха нийсархо, Ӏилманан анатомин бух биллинарг.
 Палестрина, Джованни Пьерлуиджи — италин композитор, шен заман уггаре воккха полифонийхо.
 Ретик, Георг Иоахим фон — немцойн математик а, астроном а. Дика вевза Ретик (я Ретикус) цӀарца, Коперник Николаян цхьаъ бен воцу дешархо, цуьнан болх зорба тухуш алсама гӀолаьцна ву.
 Тахмасп I — Иранан Шах, СефевидгӀеран некъех шолгӀа шах. СефевидгӀеран некъий кхоьллина ИсмаӀил I-чун воккхаха волу кӀант.

 Белла 
Хьажа кхин а: :Категори:Белларш 1514 шарахь
 Абреу, Антониу ди — XVI бӀешеран Португалин хӀордахо, штурман. 1512 шарахь европахойн чамбийриш ян Тиморе а, Банда а гӀайренашна тӀейоьдучу экспедицин коьртехь хилла.
 Анна Бранденбурган (1487—1514) — бранденбурган паччахьан йоӀ, марехь йолуш герцог-аьзни Шлезвиг-Гольштейн-Готторпан.
 Анна Бретонан — урхалла ден Бретанан герцог-аьзни, Нантан а, де Ришмонан (Ричмондан) граф-аьзни, де Монфор-Л’Амори а, д’Этампан (9 сентябрь 1488) а граф-аьзни, де Гуданан а, де Нофлан (9 сентябрь 1488) а дама, Лиможан виконт-аьзни, Францин паччахь-аьзни, Неаполан паччахь-аьзни. Вовшен хийцинчу Францин шина паччахьан зуда: Карл VIII-гӀачун а, Людовик XII-гӀачун а. Уггаре гӀарайаьлла Бретанан урхалча, шен заман Европехь уггаре а хьал долу зуда.
 Дьердь Дожа — Мажаройчуьра антифеодалийн ахархойн гӀаттаман куьйгалхо, болийна туркошна дуьхьала жӀаран тӀом санна.
 Донато Браманте — Лекха Дендаран архитектурин бухбиллинарг а, уггаре воккха векал а. Цуьнан уггаре гӀарабаьлла болх бу малхбуза керсталлин коьрта килс — Ватиканера Сийлахь Петран Килс.
 Шедель, Хартман — немцойн лор, гуманист, историк. Карташ деш машенан зорба лелийначу дуьххьарчу картографех цхьаъ.

 Билгалдахарш 

 Хьажа кхин а