Нохчийн йоза

Ӏаьрбойн элпашца XX-гӀа бӀешо доладалале нохчаша йаздора Iаьрбойн элпашца. Ӏаьрбойн элпаш лелийна кху шерашкахь 1910, 1920 амма тӀаьххьарлера шарахь 1922 иза оьрсаша хийцитина шайн тӀелаьцна йолучу кирилицан элпашца. Амма йа Ӏаьрбойн, йа кирилицан элпаш нохчийн маттаца догӀуш дац йаздарехь, уьш мел хӀиттийча шадолу далош долу аз ца хӀоттало оцу кирилицан элпашца. Оцу массарал гӀоле нохчийн маттаца догӀуш долу элпаш (Нохчийн элпаш 1925 шарахь) уьш ду латинан элпаш, оцу латинан элпашца мелдолу олуш долу аз дӀайазло. 
 ا ب ت ث ج ح خ د ذ ر ز س ش ص ض ط ظ ع غ ف ڤ ڮ ق ك ل م ن و ه ﻻ ي

 Нохчийн элпаш 1925 шарахь  
Нохчийн элпаш 1925 шарахь 1925 шарахь Советан Iедало политикин бахьанаш хьалха даьхна, тIеийцира керла, латинийн бух тIехь йолу, нохчийн элпаш. Оцу элпийн авторш бара: X. Ошаев а, М. Сальмурзаев а.
 A a Ä ä B b C c Č č Ch ch Čh čh D d E e F f G g Gh gh H h I i J j K k Kh kh L l M m N n Ŋ ŋ O o Ö ö P p Ph ph Q q Qh qh R r S s Š š T t Th th U u Ü ü V v X x X́ x́ Y y Z z Ž ž

1938 шарахь оьрсаша, кириллицан элпаш тIе хийцира, цул хьалха хилла йолу латинан элпаш.

 Кириллицан элпаш 
1991 шарахь Нохчийчоьно ша маьрша пачхьалкх йу аьлла дӀахьедар диначул тӀаьхьа, йукъайаьккхина аьлла дӀакхайкхира латинан алфавит (хIункархойн кепехь). Делахь иза дӀасайаржо аьтто ца белира, хӀунда аьлча и боцург а, шортта тайп-тайпана баланаш Нохчийн къона пачхьалкхана хьалха хӀиттина дела.

А аАь аьБ бВ вГ гГӀ гӀД дЕ еЁ ёЖ жЗ зИ иЙ йК кКх кхКъ къКӀ кӀЛ лМ мН нО оОь оьП пПӀ пӀР рС сТ тТӀ тӀУ уУь уьФ фХ хХь хьХӀ хӀЦ цЦӀ цӀЧ чЧӀ чӀШ шЩ щЪ ъЫ ыЬ ьЭ эЮ юЯ я

 Латинийн элпаш 1992 шарахь 
A aÄ äB bC cĊ ċÇ çÇ̇ ç̇D dE eF fG gĠ ġH hX xẊ ẋI iƵ ƶK kK̇ k̇Q qQ̇ q̇L lM mN nO oÖ öP pṖ ṗR rS sŞ şT tṪ ṫU uÜ üV vY yZ zJ jƏ əŊ ŋ

Категори:Нохчийн элпаш