Miloš Obrenović

Miloš Obrenović (srpski: Милош Обреновић; rođen kao Miloš Teodorović; 18. mart 1780 – 26. septembar 1860), do 1945. zvan kao i Miloš Veliki, bio je knez Srbije od 1815. do 1839. godine i ponovo od 1858. do 1860. godine. Sudjelovao je u Prvom srpskom ustanku, predvodio srbe u Drugom srpskom ustanku i osnovao dinastiju Obrenović. Za vrijeme njegove vladavine Srbija je postala autonomna kneževina u okviru Osmanlijskog carstva. Knez Miloš je vladao autokratski neprestano odbijajući da dijeli vlast. Tokom vladavine bio je najbogatiji čovjek u Srbiji i jedan od najbogatijih ljudi na Balkanu.

 Biografija 
Miloš Obrenović je bio sin Višnje Urošević i Mihajla Teodorovića, siromašnog seljaka iz Užičke nahije. Rođen je u selu Gornja Dobrinja kod Požege. Miloševi roditelji Mihajlo i Višnja su prije stupanja u brak imali već zasnovane porodice. Mihajlo je prije Višnje bio u braku sa Gordanom sa kojom je imao tri sina, a Višnja je u prvom braku bila udata za Martina Obrenovića iz sela Brusnice sa kojim je imala sinove Jakova (1767–1817) i Milana (1770–1810) i kćerku Stanu. Mihajlo i Višnja su osim Miloša imali još dva sina; Jovana (1786–1850) i Jevrema (1790–1856). U svojoj mladosti, Miloš je bio sluga porodici Aksentija Ječmenice, bogatog trgovca stokom sa Zlatibora. Godine 1805. Oženio se Ljubicom Vukomanović (1785–1843). Sa njom je imao osmoro djece:  Petra, Petriju, Savku, Milana, Mihaila, Mariju, Todora i Gabrijelu.

 Srpski ustanak i autonomija 
mini|lijevo|175px|Knez Miloš Obrenović 1824. godine, ulje na platnu, rad Pavela Đurkovića.
mini|desno|200px|Unutrašnjost Miloševog konaka u Topčideru. Divan-han, vrsta zastakljenog balkona u kome se knez odmarao, razgledao okolinu, pušio čibuk i ispijao kahfu. Milošev konak sagrađen je po uzoru na Pašin ili Muhafizov konak,
odnosno saraj, koji se nalazio u gornjem gradu na Kalemegdanu. Pašin konak izgrađen je u balkansko-orijentalnom stilu 1743. godine kao jednospratna građevina. Stari pašin konak srušen je oko 1860. godine i na njegovom mjestu izgrađen je nov u srednjoevropskom stilu. U njemu je stolovao posljednji beogradski paša Ali Riza, a nakon njega služio je kao Glavni generalštab sve do oktobra 1915. godine kada je porušen u bombardovanju.
Kada je izbio Prvi srpski ustanak 1804. godine, Milan Obrenović je bio jedan od pokretača i vođa narodnog ustanka. Uz brata Milana, Miloš je učestvovao u brojnim bojevima i upravnim i sudskim poslovima. Miloš 1805. godine dobija od Karađorđa vojvodski čin. Tokom borbi za Užice 1807. godine, pod zidinama tvrđave u napadu na jedan šanac, vojvoda Miloš je bio teško ranjen u grudi. Iako ga je većina otpisala, nakon dvanaest sedmica se oporavio. Pred kraj godine, Milan Obrenović se tokom boravka u Bukureštu, kod glavnog zapovjednika ruske vojske, iznenada razbolio i nakon nekoliko dana umro. Nakon smrti polubrata, Miloš uzima prezime Obrenović.

U popularnoj kulturi
 Karađorđeva smrt, televizijski film prema scenariju Danka Popovića u režiji Đorđa Kadijevića snimljen je 1983. godine u produkciji RTB-a. Lik Miloša Obrenovića glumi Aleksandar Berček., Zvanični kanal RTS Kulturno-umjetnički programKarađorđeva smrt na IMDB

Reference

Literatura


Vanjski linkovi

 Povodom stopedesetogodišnjice Svetoandrejske skupštine - Jedan neobeležen jubilej (NSPM, Miroslav Svirčević, 30.07.2009.)
 Svetoandrejska skupština u izveštajima engleskih diplomatskih predstavnika u Beogradu (Balkanološki institut, Ljubodrag P. Ristić, 1991) 

Kategorija:Srpski vladari
Kategorija:Biografije, Požega (Srbija)
Kategorija:Rođeni 1780.
Kategorija:Umrli 1860.
Kategorija:Kneževina Srbija
Kategorija:Obrenovići