1. milenij p. n. e.

1. milenij p. n. e. je period koji pokriva Željezno doba i uspon prvih velikih carstava.

Prvi takav primjer je Neo-asirsko carstvo, koje su slijedili Perzijanci, odnosno dinastija Ahemenidi. U Grčkoj je u u to doba počela Klasična antika preko kolonizacije Velike Grčke te dostigla svoj vrhunac u  helenizmu. Završetak milenijuma je obilježio uspon Rima kao prvog svjetskog carstva na Zapadu.

U Južnoj Aziji se Vedska civilizacija preobrazila u Maurijsko Carstvo. Rani Kelti su dominirali Centralnom Evropom dok aw Sjeverna Evropa nalazila u Predrimskom Željeznom dobu. Skiti su dominirali Centralnom Aziji.

U Kini, je Period Proljeća i Jeseni obilježio uspon konfucijanizma. Pred kraj milenijuma, kineska dinastija Han počinje širiti kinesku vlast i utjecaj prema Centralnoj Aziji, gdje se počinje dodirivati s indo-grčkim i iranskim državam.

U Centralnoj Americi se uspinje Civilizacija Maja, dok Africi Drevni Egipat počinje slabiti, a etiopska civilizacija svoj uspon.

Milenijum je zabilježio nastanak religija kao što su judaizam, zoroastrizam, hinduizam (vedska religija andi Vedanta), džainizam i budizam.

U grčko-rimskoj Evropi, Indiji i Kini se razvija književnost.

Stanovništvo svijeta tokom milenijuma naglo raste i dostiže brojku od 170 do 400 miliona ovisno o procjenama.

 Događaji 
 c. 1000. p. n. e. — Heladski period završava u Drevnoj Grčkoj.
 Željezno doba se širi na Zapadnu Evropu.
 Sumrak Egipta kao velike sile.
 Uspon i pad Asirskog Carstva.  Asurbanipal, prosvijećeni car, širi kraljevstvo.
 Napisan Tanakh.
 Ustanovljena Rimska Republika (6. vijek p. n. e.).
 Siddharta Gautama, poznatiji kao Buddha osniva budizam (6. vijek p. n. e.).
 Džainizam propovijeda Mahavira (6. vijek p. n. e.), posljednji Tirthankar (Propovjednik) džainuzam.
 Kir Veliki osvaja Babilon i osniva Perzijsko Carstvo (6. vijek p. n. e.)
 Sparta i Atina vode Peloponeski rat.
 Darije Veliki širi Perzijsko Carstvo na njegov teritorijalni maksimum, od Grčke na zapdu, Egipta na jugu do današnjeg Pakistana na istoku (5. vijek p. n. e.).
 Aleksandar Veliki osvaja Perzijsko Carstvo (4. vijek p. n. e.).
 Helenska kultura se širi po Mediteranu.
 Chandragupta Maurya osnovao Maurijsko Carstvo (4. vijek p. n. e.).
 Ašoka Veliki širi Maurijsko Carstvo na njegov maksimum, nakon što je osvojio veći dio Indijskog podkontinenta zajedno s Afganistanom (3. vijek p. n. e.).
 Gojoseon upravlja Korejskim poluotokom i južnom Mandžurijom te se prvi put pojavljuje u spisima kineske države Qi ka trgovinski suparnik. (7. vijek p. n. e.).
 Kina je ujedinjena pod dinastijom Qin (3. vijek p. n. e.).
 Kelti napadaju Zapadnu Evropu.
 Rim i Kartaga vode Punske ratove.
 Počinje civilizacija Maja.
 Rim napada drevnu Grčku

 Poznate ličnosti 
 David, kralj Izraelita
 Zoroaster, osnivač zoroastrizma (cca. 1200. p. n. e.)
 Mahavira, propovjednik džainizma (6. vijek p. n. e.)
 Gautama Buddha, hinduistički princ, osnivač budizma (6. vijek p. n. e.)
 Lao Zi, kineski filozof i osnivač taoizma (6. vijek p. n. e.)
 Konfucije, kineski filozof (6. vijek p. n. e.)
 Kir Veliki, osnivač Perzijskog Carstva (6. vijek p. n. e.)
 Darije Veliki, vladar Perzijskog Carstva (5. vijek p. n. e.)
 Pānini, indijski Sanskrit gramatičar, prvi lingvist u historiji, smatra se praocem mašina za računanje (7.–4. vijek p. n. e.)
 Homer, grčki pjesnik oko (850. p. n. e.)
 Izaija, hebrejski prorok
 Jeremija, hebrejski prorok
 Ezekijel, hebrejski prorok
 Perikle, atinski državnik
 Sokrat, grčki filozof
 Platon, grčki filozof
 Aristotel, grčki filozof
 Aleksandar Veliki, makedonski osvajač (4. vijek p. n. e.)
 Chandragupta Maurya, osnivač Maurijskog Carstva (4. vijek p. n. e.) 
 Ašoka Veliki, vladar Maurijskog Carstva (3. vijek p. n. e.)
 Pingala, indijski matematičar, pronalazač binarnog brojevnog sistema i koncepta nule
 Qin Shihuang, prvi car Kine (3. vijek p. n. e.)
 Euklid, aleksandrijski matematičar
 Arhimed, grčki naučnik
 Ciceron, latinski govornik i filozof
 Julije Cezar, rimski osvajač i diktator (cca. 100. p. n. e.–44. p. n. e.)
 Virgilije, latinski pjesnik

 Pronalasci, otkrića i pojave 
 Široko rasprostranjeno korištenje željeza
 Otkriven Arhimedov zakon
 Razvitak geometrije
 Dokazan Pitagorin teorem
 Eratosten dokazuje da je zemlja okrugla i određuje njen volumen.
 Feničani šire fonetski alfabet u Mediteranu
 Vodeće religije i filozofije su stvorene, proširene i kodificirane

 Kulturne znamenitosti 
 Doba osovine (8. vijek p. n. e. — 2. vijek p. n. e.), prema teoriji Karla Jaspersa.
 Reference 

 Vanjski linkovi 

 https://web.archive.org/web/20090227042132/http://www.worldtimelines.org.uk/world/americas/1000-200BC