Kozarac

Kozarac je naseljeno mjesto u gradu Prijedoru, Bosna i Hercegovina.

 Historija 
mini|desno|250p|Mutnik džamija
Kozarac se prvi put spominje u pisanim dokumentima 1334, pod imenom Kozara (Cazara, Kotzura). Već 1360. postaje slobodni kraljevski grad. Cijelim pomenutim razdobljem Kozarac je bio središte Sanske župe.

Tokom 14. i 15. vijeka teritorijom Sanske župe su naizmjenično upravljali bosanski i ugarski kraljevi. Godine 1518, Kozarac je kao i ostatak Bosanske krajine osvojen od strane Osmanskog carstva. Svoj najveći procvat Kozarac doživljava tokom osmanske vlasti, koja je sa manjim
prekidima trajala 360 godina (1518–1878). U razdoblju od 1687. do 1835. Kozarac je administrativno-upravno i sudsko središte istoimene kapetanije.

Dana 7. aprila 1851. Kozarac je osvojio, a potom i zapalio Omer-paša Latas.

Vrijeme višestoljetne osmanske vladavine završava 6. septembra 1878. kada su austro-ugarske trupe zaposjele Kozarac i susjedni Prijedor. Tokom vladavine Austro-Ugarske monarhije Kozarac je polako počeo da gubi značaj koji je imao za vrijeme osmanske vladavine Bosnom i Hercegovinom.

U 16. vijeku, Kozarac je bio zanatsko mjesto i urbani centar u ovoj regiji sjevero-zapadnog dijela BiH. U decembru 1910. u Kozarcu je otvorena prva ženska škola koju je pohađalo preko 30 učenica.

Aprila i maja 1992. Kozarac je opkoljen od JNA i jedinica Srpske Republike Bosne i Hercegovine, a 24. maja 1992. i napadnut. Nakon pada 26. maja, preživjelo stanovništvo Kozarca deportovano je u logore Omarska, Keraterm i Trnopolje. Juna 1992. Kozarac je opljačkan i popaljen, a njegovi stanovnici koji su preživjeli logorske torture, protjerani. Preko 1800 Kozarčana se vodi kao nestali ili ubijeni u toku rata u Bosni i Hercegovini.

 Privreda 
Zbog povoljnog geografskog položaja, klimatskih uslova, kao i velikog prometa ljudi u turističkoj sezoni, Kozarac i okolina su plodno tlo za turizam, trgovinu, poljoprivredu, ugostiteljstvo, šumarstvo i drvopreradu, ribolov i lovni turizam. Ovome uveliko doprinose povoljne geografsko-klimatske odlike kao što su plodno zemljište u potkozarskoj dolini (takozvana "kozaračka Posavina"), velike šumske površine na Kozari, ribnjak "Saničani" (površine 20 kvadratnih kilometara), veliki broj sunčanih dana u godini, učestale padavine i blage zimske temperature. Jake saobraćajne veze (magistralni put, obližnja željeznička stanica, najbliži aerodrom udaljen 50 km) kao i blizina Hrvatske i Slovenije, čine ovo mjesto pogodnim za otvaranje proizvodnih pogona i proizvodnju robe namijenjenu za izvoz. Navedene prednosti, kao i niski troškovi proizvodnje doveli su već dvije inostrane firme u Kozarac (hrvatska "Nova Ivančica" (2007) i austrijski "Austronet" (2008).

 Stanovništvo 
Do 1963. Kozarac je bio centar istoimene općine koja biva pridružena općini Prijedor.

 Galerija 

 Reference 

 Vanjski linkovi 

 Zvanični sajt grada Prijedora