ABA liga

ABA liga, preimenovana 2017. u Prva divizija ABA lige, regionalna je muška profesionalna košarkaška liga u kojoj su se pretežno takmičili klubovi iz bivše Jugoslavije (Bosna i Hercegovina, Crna Gora, Hrvatska, Sjeverna Makedonija, Slovenija, Srbija). Iz sponzorskih razloga, liga se također zvala i Goodyear liga od 2001. do 2006, NLB liga od 2006. do 2011. te AdmiralBet ABA liga od 2021.

Liga koegzistira uporedo sa nacionalnim ligama u Bosni i Hercegovini, Crnoj Gori, Hrvatskoj, Sjevernoj Makedoniji, Sloveniji i Srbiji. U prošlosti, ligu su činili i klubovi iz Bugarske (Levski), Češke (ČEZ Nymburk), Mađarske (Szolnoki Olaj) i Izraela (Maccabi Tel Aviv) na osnovu pozivnica za učešće.

Jadranska liga je privatni poduhvat, osnovan 2001, a do 2015. vodila ga je slovenska kompanija Sidro. Od 2015. ligom upravlja Jadranska košarkaška asocijacija, hrvatska kompanija za organizovanje sportskih takmičenja. Jadranska košarkaška asocijacija je punopravna članica ULEB-a, kao i članica Upravnog odbora Euroleague Basketball.

 Historija 
Raspadom SFRJ 1991. također se raspada i košarkaska liga koja se igrala na području te države. Košarkaske lige u sada samostalnim državama Bosni i Hercegovini, Hrvatskoj, Sloveniji i Srbiji nikad nisu dosegle kvalitet koji je postojao u ligi bivše SFRJ.

U 2001. predstavnici KK Bosne, KK Budućnosti, KK Cibone i KK Olimpije osnivaju Jadransku ligu u koju se uključuju i drugi predstavnici iz Bosne i Hercegovine, Hrvatske i Slovenije, a od naredne sezone i timovi iz Srbije i Crne Gore.

 Sistem takmičenja 
Kao i većina drugih košarkaških liga i Jadranska liga se igrala u dva dijela.  U drugom dijelu takmičenja najuspješnijih osam ekipa išlo je na finalni dio turnira. Do sezone 2004/05. finalni dio turnira imao je četiri ekipe i bio je poznat pod imenom Final Four. Od sezone 2005/06. na finalni dio turnira plasiralo se osam ekipa, a igra se po kup-sistemu. Za daljnji prolaz dovoljna je samo jedna pobjeda.

 Države učesnice 
Ligu su osnovali klubovi iz Bosne i Hercegovine, Hrvatske, Slovenije, Srbije i Crne Gore. Sastoji se uglavnom od klubova s prostora bivše SFRJ.

 Pobjednici 
 2001/02: Olimpija
 2002/03: Zadar
 2003/04: Reflex
 2004/05: Hemofarm
 2005/06: FMP
 2006/07: Partizan
 2007/08: Partizan
 2008/09: Partizan
 2009/10: Partizan
 2010/11: Partizan
 2011/12: Maccabi Tel Aviv
 2012/13: Partizan
 2013/14: Cibona
 2014/15: Crvena zvezda
 2015/16: Crvena zvezda
 2016/17: Crvena zvezda
 2017/18: Budućnost
 2018/19: Crvena zvezda
 2020/21: Crvena zvezda
 2021/22: Crvena zvezda
 2022/23: Partizan
 2023/24: Crvena zvezda
 2024/25: Partizan

 Vanjski linkovi 

 Službeni sajt

*
Kategorija:Košarka u Bosni i Hercegovini
Kategorija:Košarka u Crnoj Gori
Kategorija:Košarka u Hrvatskoj
Kategorija:Košarka u Izraelu
Kategorija:Košarka u Sjevernoj Makedoniji
Kategorija:Košarka u Sloveniji
Kategorija:Košarka u Srbiji
Kategorija:Multinacionalne profesionalne sportske lige