Legestr mod Amerika

Legestr mod Amerika pe legestr mod Arvorig zo ur meuz eus keginerezh Bro-C'hall ha keginerezh Breizh graet gant legestr (pe grilh-mor) ha hilienn amerikan.. (eoul olivez, amann, hilienn domatez, ognon, chalotez, kignen, gwin gwenn ha kognag...)... 

 Istor gwall luziet an anv 
Lakaat a reas an barner war ar c'heginañ  gall Curnonsky krouidigezh ar rekipe war gont ar mestr-keginer Pierre Fraysse (genidik eus Seta e Lengadok) hag en doa labouret er Café Américain e Chicago er Stadoù-Unanet ha goude digoret ar preti "Chez Peter's"Peter eo anv Pierre e saozneg. e 1854 e Pariz).. Krouet en defe gant berzh rekipe al « legestr mod Amerika » anvet ivez « legestr mod Lengadok gant e hilienn amerikan » e 1860.

Padal e oa anavezet ur rekipe koshoc'h hag heñvel anvet « Homard Bonnefoy » abaoe 1853, war gartenn ar preti Bonnefoy, gant ar mestr-keginer provañsat Constant GuillotPierre Andrieu, Histoire du restaurant en France, Montpellier, les Éditions de la Journée vinicole, 1955, 230 p. OCLC 490978804...

Hag an anv « Legestr mod Arvorig » ? E 1938 e oa anvet evel se ar meuz e-barzh al "Larousse gastronomique" gant ar c'heginer Prosper Montagné, kinniget evel ur meuz eus istor hevlezouriezh Bro-C'hall. Koulskoude e oa bet anv eus legestr mod Arvorig en nevezamzer 1914 er pred servijet el leti La Couronne en Oostende (Flandrez) en enor d'al letanant-kolonal baron Keuker de Watelet, 24 bloaz kent e vefe skrivet e levr gant Montagné.

Bremañ e vez kentoc'h ar boaz da gomz eus legestr mod Amerika pa 'z eo graet gant legestr amerikan pe kanadian (Homarus americanus), hag eus legetr mod Arvorig pa 'z eo keginet gant legestr breton (Breizh a zo ur produer bras a ligistri Europa pe Homarus gammarus)... Met kavout a reer anvioù all evel « Legestr Arvorig mod Amerika » pe « Legestr amerikan mod Arvorig »....

 Aozennoù 
Legestr, kognag ha gwin gwenn a zo ezhomm, hag evit an hilienn amerikan : eoul olivez, amann, tomatez, karotez, ognon, chalotez, kignen, koazhadur tomatez, lore, pebr-Spagn, suraval, perisilh, stragon ha saourenn beskedHomard à l'américaine..

 Rekipe 
Goude bezañ skaotet al ligistri, tennit ar bizied,  lakait da resediñ an tammoù lost en amann hag eoul olivez. Lezit da gudaouiñ pep tra en ur gokell gant tomatez, karotez, ognon, chalotez, kignen, gwin gwenn ha kognag. Kreñvaat a c'haller an hilienn gant suraval, perisilh, stragon drailhet ha pebr-Spagn.. Flammet e c'hall bezañ ar meuz gant kognag.

 Gwin 
Evit mont gant ar rekipe gastronomek-se, kreñvaet gant kognag, e vez aliet da servijout gwin gwenn gwall nerzhus.

 Levrlennadur 
 1867 : Le Livre de cuisine gant Jules Gouffé, Pariz, Hachette Livre (homard à l'américaine, pajenn 633.).   
 1873 : Grand dictionnaire de cuisine gant Alexandre Dumas, embannet gant Alphonse Lemerre, 1873, 1179 p., p.634 (Lenn enlinenn, gwelet d'ar 6.11.2014 (homard à l'américaine).
 1903 : Le Guide culinaire gant Auguste Escoffier (homard à l'américaine, pajenn 525.).
 1938 : Larousse gastronomique gant ar mestr-keginer Prosper Montagné (homard à l'armoricaine).
 Notennoù ha daveoù 

 Gwelet ivez 

 Keginerezh Bro-C'hall
 Keginerezh Okitania
 Keginerezh Provañs
 Keginerezh Breizh
 Boued mor
 Keginerezh Stadoù-Unanet Amerika

 Liammoù diavaez 

 Video : Recette : les homards à l'armoricaine] e Les Carnets de Julie war Frañs 3.

Rummad:Keginerezh Bro-C'hall
Rummad:Keginerezh Okitania
Rummad:Keginerezh Breizh
Rummad:Boued-mor