Dreyse (fuzuilh)

KinnigBroDoareFuzuilh un-tennMont en-droMorailh, spilhennMunisionKartouchennoù paper, bannadell 15,2 mmMare implij1841–1876 (Alamagn)Perzhioù teknikelMas4,9 kgHirder1.430 mmHirder ar c'hanol865 mmHed-tenn pleustrek200 mTizh mont e-maez ar boledoù305 m/sLusk-tennañ5 pe 6 tenn/mn, hervez an tennerLezennRummad e Bro-C'hallD
Ar fuzuilh Dreyse a oa un arm-skoaz spilhenn ijinet e 1841 hag e servij e arme Prusia etre 1841 ha 1876. Unan eus an armoù hiniennel kentañ karget dre e gulasenn e oa. Abalamour d’an nevezentioù teknik a gaved warni en doa bet ur rol a-bouez e emled Rouantelezh Prusia hag an Impalaeriezh alaman en XIX kantved.

 Istor 
Ijinet e voe ar fuzuilh e Sömmerda (Land Thüringen) gant Johann Nikolaus von Dreyse Fusil prussien d'Infanterie Dreyse modèle 1841, fichenn war POP, 2011 (lennet d'an 21/11/2024). Kambret e oa evit kartouchennoù paper klok, dezhe boledoù 15,2 mm o c'halibr. Tennañ a rae gant ur sistem anvet spilhenn : ar skoer a oa hiraet, ha da vare an tenn e treuze ar gartouchenn evit skeiñ ouzh an emors a oa enni. Karget e veze dre he c’hulasenn, pa veze karget an armoù-skoaz implijet gant broioù all dre o beg. Dre se e oa uhelaet a galz he lusk-tennañ, ha gellet a rae ar soudarded chom en o gourvez pe war bennoù o daoulin pa adkargent HOUSTON Rob, STROYAN Christine (renerezh), Armes à feu de légende, Larousse, 2019, pp. 108-109. Morailh ar gulasenn a veze prennet en ur dreiñ anezhi, ar pezh a oa nevez d'ar poent-se ivez. Dibaoe e vez implijet ar memes mont en-dro war ar braz eus ar fuzuilhoù-morailh. Si an arm a oa en e sistem skeiñ : ar spilhenn a veze labezet buan pa veze implijet kalz an arm, dre ma tarzhe ar gargad poultr tro-dro dezhi e pep tenn McNAB Chris, Armes à feu Encyclopédie visuelle, L'Imprévu, 2022, pp. 114-115.

Dibabet e voe an arm gant an arme brusian en ur mod sekred adalek 1841, ha pourveziet e oa hec’h holl soudarded gant fuzuilhoù Dreyse e 1848. Adstummoù disheñvel a voe savet evit pep rann eus an arme evel ar varc'hegerezh pe an droadegiezh HOUSTON Rob, STROYAN Christine (renerezh), Armes à feu de légende, Larousse, 2019, p. 115. Implijet e voe da vare emgann Sadowa er brezel a-enep Aostria (1866), hag unan eus abegoù pennañ trec’h Prusia e voe. Servijout a reas en arme brusian e-pad ar brezel etre Frañs hag an Impalaeriezh alaman (1870-1871) a-raok e vije kemeret e blas gant ar Gewehr 71 savet gant Paul Mauser ha Samuel Norris, un ijinour eus Remington.

 Er sevenadur 
Meneget eo ar fuzuilh Dreyse e Le Midi bouge, un ton-bale savet e 1870 gant ar Gall Paul Arène :
Rends-toi ! dit le canon, / L'arme blanche dit : non ! / De Krupp, de Dreyse / Hardi ! Crevons la peau !

 Daveennoù 

Rummad:Fuzuilhoù
Rummad:Armoù Alamagn
Rummad:Armoù Brezel 1870-1871 etre Bro-C'hall ha Prusia