James Blish

James Benjamin Blish (East Orange, New Jersey, 23 Mae 1921 – Henley-on-Thames Oxfordshire, 30 Gouere 1975) a oa ur skrivagner stadunanat war dachenn ar skiant-faltazi. Brudet eo e heuliad romantoù Cities in Flight hag an istorioù deveret eus Star Trek, a skrivas gant e eil pried. Ar Priz Hugo (Hugo Award for Best Novel) a voe deroet dezhañ e 1959 evit e romant A Case of Conscience.

A-fed steredoniezh ez eo bet lakaet war anv ar skrivagner an termen saoznek gas giant ("ramz gazek") evit envel planedennoù bras-divent graet diwar hidrogen ha heliom evel Sadorn ha Yaou ; an anv-se a skrivas en e istor berr Solar Plexus e 1952 .

Ouzhpenn da skrivañ istorioù e-unan e voe J. Blish ur skridvarnour oberennoù S-F all, dindan an anv-pluenn "William Atheling Jr.". Tri anv-pluenn all a impljas : "Donald Laverty", "John MacDougal" hag "Arthur Lloyd Merlyn" Olendorf, Donna (1981). Blish, James (Benjamin) 1921–1975. In : Something About the Author, levrenn 66, p. 21. Farmington Hill, Michigan : Gale Research Inc., 1991 .

Buhez
D'an 23 a viz Mae 1921 e voe ganet James Benjamin Blish en East Orange, e New Jersey Bloom, Harold. Science Fiction Writers of the Golden Age, p. 63. New York : Chelsea House, 1995 .

P'edo er skol eil derez ec'h embannas c'hwec'h niverenn eus ur gazetennig anvet The Planeteer. Evel Isaac Asimov, Damon Knight ha Frederik Pohl, a-douez skrivagnerien all, e voe ezel ouzh ar gevredigezh Futurian Science Fiction Society (FSFS), a vode karourien ar skiant-faltazi e New York (1937-1945)<ref>Knight, Damon (1977). The Futurians'. Scotts Valley, California : CreateSpace Independent Publishing Platform, 2015 </ref>.

Sudiañ ar vikrobevoniezh e eure e Rutgers University (State University of New Jersey he anv ofisiel), ma voe diplomet e 1942. Goude-se e voe galvet d'an US Army, ma servijas evel kalvezour en ul labourva e-pad ur prantad berr kent bezañ skarzhet e 1944 en abeg ma nac'has naetaat ur veol-zidruzañ. Ur wech disoudardet en em enskrivas e Columbia University (Columbia University in the State of New York he anv ofisiel) e sell kaout ur master el loenoniezh ; diglok e voe e studi avat, rak divizout a eure mont da skrivagner hepken Liptak, Andrew. .

E 1947, oadet a 26 vloaz, e timezas gant Virginia Kidd (1921-2003), a oa ivez ezel ouzh an FSFS hag a laboure evel gwazerez skrivagnerien S-F. Goude torridigezh an dimez e 1963 ec'h addimezas James Blish e 1964, ar wech-se gant an arzourez ha skrivagnerez Judith Ann Lawrence (*1934) ; er bloaz-se e tivroas ar c'houblad da Vro-Saoz.

Adalek 1962 betek 1968 e labouras J. Blish evel skridaozer ha skrivarnour evit an Tobacco Institute, hep ma vefe lakaet e anv da heul an darn vuiañ eus e skridoù.

D'an 30 a viz Gouere 1975 e varvas ar skrivagner e Henley-on-Thames, en Oxfordshire, d'an oad a 54 bloaz diwar gankr ar skevent. Beziet e voe en Holywell Cemetery en Oxford. Er Bodleian Library en Oxford e voe fiziet e zielloù 

Skrivagner
A-hed ar bloavezhioù 1940 ec'h embannas James Blish an darn vuiañ eus e istorioù en nebeud kelaouennoù marc'had-mat (pulps) a veze e gwerzh c'hoazh. Da Frederik Pohl e werzhas e istor kentañ, Emergency Refueling, evit Super Science Stories e 1940. Istorioù all a voe embannet a vare da vare hogen hep tizhout un niver bras a lennerien dre ma vezent skignet en un dachenn strizh.  An istor Chaos, Co-Ordinated, a skrivas a-gevret gant Robert A. W. Lowndes (1916-1998), a voe gwerzhet da Astounding Science Fiction ; pa voe embannet e niverenn miz Here 1946 e voe skignet en SUA a-bezh, ar wech kentañ evit un istor sinet gant J. Blish.
« Pantropy » (1942–1956)

Alies ec'h adlenne James Blish e skridoù, e tegase kemmoù dezho hag en o hirae. Ur skouer eo Sunken Universe (Super Science Stories, 1942), a voe adembannet e Galaxy Science Fiction e 1952 dindan an titl Surface Tension. En istor-se ec'h implijas ar skrivagner e anaoudegezh er vikrobevoniezh evit leurenniñ tud mikroskopek o ment hag a zo bet kemmet evit gallout bevañ war ur blanedenn a zo goloet gant poulloù dour bas. Erziwezh e voe an istor-se unan a reas ar brasañ berzh a-touez oberennoù J. Blish, ken e voe lakaet en dastumad The Science Fiction Hall of Fame  embannet gant Robert Silverberg Blish, James. Surface Tension. In : Silverberg, Robert (dastumer). The Science Fiction Hall of Fame, levrenn 1: 1929-1964, pp. 477-514. New York : Avon Books, 1971  ; en un dastumad all e voe lakaet e 2016 VanderMeer, Ann & Jeff. The Big Book of Science Fiction. New York : Penguin Random House, 2016 

Troioù-kaer tud vikroskopek a gendalc'has e 1954 e The Thing in the Attic hag e 1955 e Watershed. Ur pevare istor, A Time to Survive, a voe embannet e The Magazine of Fantasy & Science Fiction e 1957 ; er bloaz-se end-eeun e  voe bodet ar peder rann en dastumad The Seedling Stars Blish, James (1957). The Seedling Stars. London : Gollancz, 2001 .
Cities in Flight (1950–1958)
After Such Knowledge (1958–1971)
Goude Cities in Flight e kendalc'has James Blish da labourat war istorioù koshoc'h. E 1958 e voe embannet un eil kentel eus A Case of Conscience, a oa bet embannet er gelaouenn If  e miz Gwengolo 1953. En istor-se e kontas ar skrivagner a-zivout ar relijionoù hag o emplegadurioù : e-kerzh un ergerzhadeg war ar blanedenn Lithia e kav an dud ur spesad stlejviled daoudroadek ; unan eus izili ar skipailh, ur jezuist, zo skodeget pa verz e vev ar spesad-se hervez ur vuhezegezh disi padal ez eo dizoue a-grenn. Tri romant a voe da-heul : Doctor Mirabilis (1964), Black Easter (1968) ha The Day After Judgment (1971). E 1991 e voe bodet ar pevar romant en dastumad anvet After Such Knowledge.

D'ar romant A Case of Conscience e voe deroet ar Priz Hugo (Hugo Award for Best Novel) e 1959, ha diuzet e voe evit an dastumad American Science Fiction: Five Classic Novels 1956-1958 embannet gant Library of America e 2012 Wolfe, Gary K. (kinniger). American Science Fiction: Five Classic Novels 1956-58, pp. 373-554. New York : The Library of America 
Star Trek (1967–1977)
An embanner Bantam Books e New York a c'houlennas digant James Blish azasaat rannoù eus ar stirad skinwel Star Trek e stumm istorioù berr a voe dastumet dre zaouzek levrenn embannet adalek 1967 betek 1977. Dre ma fallaas yec'hed ar skrivagner a-hed an dekvloaziad-se e voe skrivet meur a istor gant e wreg Judith Ann Lawrence ; ne voe ket meneget he anv kent al levrenn diwezhañ avat Ketterer, David. Imprisoned in a Tesseract – The Life and Work of James Blish. Kent, Ohio : Kent State Univ Press, 1987, p. 25 .

Skridvarnour
Unan eus ar skridvarnourien gentañ war dachenn ar skiant-faltazi e voe James Blish, a varne bepred hervez dezverkoù al lennegezh "sirius". Dindan an anv-pluenn "William Atheling Jr." e 
tiskoueze sioù evel ar fazioù yezhadur hag ar meizadoù skiantel treuzkomprenet, hag e tage ar c'helaouennoù a embanne skridoù hep en devout o reizhet a-raok.

Bodet e voe e skridvarnoù en dastumadoù The Issue at Hand e 1964 ha More Issues at Hand e 1970.

Ker plijet e veze J. Blish gant oberennoù ar skrivagner stadunanat moliac'h James Branch Cabell (1879-1958) ma skridaozas e-pad ur mare Kalki, a oa kazetenn The Cabell Society .

Hêrezh
Meur a skrivagner zo bet levezonet gant mennozhioù ha termenoù bet skrivet gant James Blish en e istorioù skiant-faltazi, evel "buanoc'h eget ar gouloù" hag an "Dirac communicator"  .

Gantañ ivez e voe goveliet an anv gas giant en istor Solar Plexus ; ur gentel all eus an istor a oa bet embannet e 1941 hep an termen-se avat.

Enorioù
 1959 : Hugo Award ar gwellañ romant evit A Case of Conscience. 
 1965 : diuzet gant Nebula Award ar gwellañ istor hir evit The Shipwrecked Hote, a-gevret gant Norman L. Knight  — Gant Roger Zelazny ec'h eas ar Priz.
 1968 : diuzet gant Nebula Award ar gwellañ romant evit Black Easter  — Gant Alexei Panshin ec'h eas ar Priz.
 1970 : diuzet gant Hugo Award ar gwellañ romant berr evit We All Die Naked  — Gant Fritz Leiber ec'h eas ar Priz. • Diuzet gant Nebulas Award ar gwellañ romant berr evit A Style in Treason  — Gant Fritz Leiber ec'h eas ar Priz.
Dalif
1977 : James Blish Award, ur Priz krouet gant The British Science Fiction Foundation er Rouantelezh-Unanet evit ar skridvarnouriezh war dachenn an S-F.
 2001 : diuzet gant 1951 Retro-Hugo Award ar gwellañ istor hir evit Okie. 
 2004 : 1954 Retro-Hugo Award ar gwellañ romant berr evit A Case of Conscience  • 1954 Retro-Hugo Award ar gwellañ istor hir evit Earthman, Come Home

 Oberennoù 
Koulz en SUA hag en R-U e voe embannet oberennoù James Blish, gant meur a di-embann, alies gant disheñvelderioù eus an eil embannadur d'egile ha dindan meur a ditl. Ar skrivagner e-unan a oa boas da hiraat ha da adembann e skridoù. Hiziv an deiz c'hoazh ez eus embannadennoù nevez.
Istorioù berr, hir ha romantoù berr
Hervez o maread ez eo renket ar c'helaouennoù.
The Planeteer
Neptunian Refuge (11/1935)
Mad Vision (12/1935)
Pursuit into Nowhere (01/1936)
Threat from Copernicus (02/1936)
Trail of the Comet (03/1936)
Bat-Shadow Shroud (04/1936)
Super Science Stories
Emergency Refueling (03/1940)
Bequest of the Angel (05/1940)
Sunken Universe (05/1942), adskrivet dindan an titl Surface Tension (1952)
Stirring Science Stories
Citadel of Thought (02/1941)
Callistan Cabal (04/1941)
Science Fiction Quarterly
Weapon Out of Time (04/1941)
When Anteros Came (12/1941)
Cosmic Stories
Phoenix Planet (istor hir, 05/1941)
The Real Thrill (07/1941)
Future
The Topaz Gate (istor hir, 08/1941)
The Solar Comedy (06/1942)
The Air Whale (08/1942)
Struggle in the Womb (05/1950)
The Secret People (istor hir, 11/1950)
Elixir (09/1951)
Testament of Andros (istor hir, 01/1953)
Astonishing Stories
Solar Plexus (09/1941)
 Super Science and Fantastic Stories
The Bounding Crown (istor hir, 12/1944)
Science*Fiction
Knell, (sinet Arthur Lloyd Merlyn, 01/1946)
Astounding Science Fiction
Chaos, Co-Ordinated (istor hir sinet John MacDougal, skrivet a-gevret gant Robert A. W. Lowndes, 10/1946)
Tiger Ride (a-gevret gant Damon Knight, 10/1948)
Okie (istor hir, 04/1950)
Bindlestiff (istor hir, 12/1950)
Bridge (istor hir, 02/1952)
Earthman, Come Home (istor hir, 11/1953)
At Death's End (istor hir, 05/1954)
One-Shot (08/1955)
Tomb Tapper (istor hir, 07/1956)
Get Out of My Sky (romant berr, 01/1957)
Startling Stories
Mistake Inside (04/1948)
Planet Stories
Against the Stone Beasts (istor hir, 08/1948)
Blackout in Cygni (07/1951)
Thrilling Wonder Stories
No Winter, No Summer (sinet Donald Laverty, skrivet a-gevret gant Damon Knight, 10/1948)
The Weakness of RVOG (istor hir, 02/1949), hiraet hag adembannet dindan an titl VOR (1958)
The Box (04/1949)
The Homesteader (06/1949)
Let the Finder Beware (istor hir, 12/1949)
There Shall Be No Darkness (istor hir, 04/1950)
Jungle Stories
Serpent's Fetish (12/1948)
Fantastic Story Quarterly
The Bore (07/1950)
Imagination
The Void Is My Coffin (06/1951)
Two Complete Science-Adventure Books (1951)
The Warriors of Day (romant, 08/1951)
Sargasso of Lost Cities (romant berr, 04/1953)
Other Worlds Science Stores
Nightride and Sunrise (istor hir, skrivet a-gevret gant Jerome Bixby, 06/1952)
Galaxy Science Fiction
Surface Tension (istor hir, 08/1952)
Beep (istor hir, 02/1954), hiraet hag adembannet dindan an titl The Quincunx of Time (1973)
The Writing of the Rat (07/1956)
The Genius Heap (08/1956)
On the Wall of the Lodge (istor hir, skrivet a-gevret gant Virginia Kidd, 06/1962)
The Shipwrecked Hotel (istor hir, skrivet a-gevret gant Norman L. Knight, 08/1965), hiraet hag adembannet dindan an titl A Torrent of Faces (1967)
The Piper of Dis (istor hir, skrivet a-gevret gant Norman L. Knight, 08/1966), hiraet hag adembannet dindan an titl A Torrent of Faces (1967)
Our Binary Brothers (02/1969)
The City That Was the World (istor hir, 07/1969)
A Style in Treason (istor hir, 05/1970)
The Day After Judgment (romant, 09/1970)
Darkside Crossing (istor hir, 12/1970)
The Glitch (06/1974)
The Art of the Sneeze (11/1982)
Dynamic Science Fiction
Turn of a Century (03/1953)
The Duplicated Man (romant, skrivet a-gevret gant Robert A. W. Lowndes, 08/1953)
Worlds of If
A Case of Conscience (romant berr, 09/1953), hiraet hag adembannet e 1958
The Thing in the Attic (07/1954)
Watershed (05/1955)
To Pay the Piper (02/1956)
Welcome to Mars (romant, 07/1966)
Black Easter (romant, 08/1967)
Now That Man Is Gone (11/1968)
Star Science Fiction Stories
F.Y.I. (12/1953)
The Magazine of Science Fiction and Fantasy
First Strike (06/1953)
The Book of Your Life (03/1955)
With Malice to Come (3 vignettes) (05/1955)
A Time to Survive (istor hir, 02/1956)
This Earth of Hours (istor hir, 06/1959)
The Masks (11/1959)
The Oath] (10/1960)
Who's in Charge Here? (05/1962)
No Jokes on Mars (10/1965)
Midsummer Century (romant berr, 11/1982)
Fantastic Universe
Translation (03/1955)
Infinity Science Fiction
King of the Hill (11/1955)
Sponge Dive (06/1956)
Detour to the Stars (12/1956)
Nor Iron Bars (istor hir, 11/1957), hiraet hag adembannet dindan an titl Galactic Cluster (1959)
Science Fiction Stories
A Work of Art (07/1956)
Science Fiction Adventures
Two Worlds in Peril (romant berr, 02/1957)
Amazing Stories
… And All the Stars a Stage (romant, 06/1960)
And Some Were Savages (11/1960)
A Dusk of Idols (istor hir, 03/1961)
Impulse
A Hero's Life (istor hir, 03/1966)
Analog
To Love Another (04/1967), hiraet hag adembannet dindan an titl A Torrent of Faces (1967)
Skysign (istor hir, skrivet a-gevret gant Norman L. Knight, 05/1968)
Penthouse
A Light to Fight by (06/1972)
Fantasy Book
The White Empire (09/1986)
istorioù berr e dastumadoù hepken
1952 : Beanstalk & Future Tense (istor hir, hiraet hag adembannet dindan an titl Titan's Daughter, 1961)
1953 : Common Time & Shadows of Tomorrow
1956 : A Matter of Energy
1959 : Nor Iron Bars (istor hir) & Galactic Cluster
1961 : The Abattoir Effect & So Close to Home
1966 : How Beautiful With Banners & Orbit 1
1969 : We All Die Naked & Three for Tomorrow
1970 : None So Blind & Anywhen • More Light & Alchemy and Academe • Statistician's Day & Science Against Man
1972 : Getting Along & Again, Dangerous Visions (istor hir)
1973 : A True Bill: A Chancel Drama in One Act & Ten Tomorrows (istor hir
1974 : The Price of a Drink & The Berserkers
Dalif
2008 : Making Waves & Works of Art
Romantoù
1952 : Jack of Eagles, embannet ivez dindan an titl ESPer
1957 : The Frozen Year embannet ivez dindan an titl Fallen Star
1958 : VOR
1959 : The Duplicated Man
1961 : The Star Dwellers • Titan's Daughter
1962 : The Night Shapes
1965 : Mission to the Heart Stars
1966 : Welcome to Mars
1967 : A Torrent of Faces (skrivet a-gevret gant Norman L. Knight) • The Warriors of Day
1968 : The Vanished Jet
1971 : … And All the Stars a Stage
1972 : Midsummer Century
1973 : The Quincunx of Time
Heuliad Cities in Flight
Earthman, Come Home (1955)
They Shall Have Stars (1956), embannet ivez dindan an titl Year 2018! (1957)
The Triumph of Time, embannet ivez dindan an titl A Clash of Cymbals (1959)
A Life for the Stars (1962)
Heuliad After Such Knowledge
A Case of Conscience (1958)
Doctor Mirabilis (1964)
The Devil's Day :  Black Easter (1968) & The Day After Judgment (1971)
Dastumadoù
1957 : The Seedling Stars
1959 : The Seedling Stars
1965 : Best Science Fiction Stories of James Blish, embannet ivez dindan an titl The Testament of Andros
1974 : Midsummer Century
Dalif
1979 : The Best of James Blish
1980 : Get Out of My Sky
1993 : A Work of Art and Other Stories
1995 : With All Love: Selected Poems
1996 : A Dusk of Idols and Other Stories
2003 : In This World, or Another
2008 : Works of Art
2009 : Flights of Eagles
Teskadoù
1959 : Galactic Cluster
1961 : So Close to Home
1966 : New Dreams This Morning
1970 : Anywhen • Nebula Award Stories 5
Star Trek
1967 : Star Trek
1968 : Star Trek 2
1969 : Star Trek 3
1970 : Spock Must Die!
1971 : Star Trek 4
1972 : Star Trek 5 • Star Trek 6 • Star Trek 7 • Star Trek 8
1973 : Star Trek 9
1974 : Star Trek 10
1975 : Star Trek 11, embannet ivez dindan an titl The Day of the Dove (1985)
Dalif
1977 : Star Trek 12 (11/1977, a-gevret gant Judith Ann Lawrence)
Nann-faltazi
1964 : The Issue at Hand (sinet William Atheling Jr.)
1970 : More Issues at Hand ((sinet William Atheling Jr.)
Dalif
1987 : 'The Tale That Wags the GodLevrlennadur
 Stephensen-Payne, Phil. James Blish: Author Mirabilis''. Leeds, West Yorkshire : Galactic Central Publications, 1996 

Liammoù diavaez




Notennoù

Rummad:Ganedigezhioù 1921
Rummad:Marvioù 1975
Rummad:Skrivagnerien SUA
Rummad:Skrivagnerien skiant-faltazi
Rummad:Skrivagnerien moliac'h