9 × 19 mm Parabellum

DoareDoare korf an douilhezkreuzenn, eeunDoare skeiñe-kreizBro orinMuzulioùØ bannadell9,01 mmØ trogleuziñ8,82 mmØ kolier9,65 mmØ korf an douilhez9,93 mmØ strad 9,96 mmTevder ar strad 1,27 mmHirder an douilhez19,15 mmHirder ar gartouchenn29,69 mmPerzhioù allPouez ar gartouchenn12 gPouez ar vannadell3,9 g - 8,4 gBoled standart : 125 greunenn (8,10 g)Tizh mont e-maez V0350 - 610 m/sGwask ar gazoù d'ar muiañ2.350 barEnergiezh ar vannadell481 - 538 JEmorsSPLezennRummad e Bro-C'hallB
An 9 × 19 mm Parabelllum, anvet ivez 9 mm Luger, zo ur c'halibr kartouchennoù savet e 1902 evit ar pistolennoù damaotomatek Parabellum a groge da vezañ implijet en arme alaman 9 mm Para war Club de tir 22-28 (lennet d'an 28/08/2024). Ar c'halibr armoù-dorn implijetañ eo er bed bremañ HOUSTON Rob, STROYAN Christine (renerezh), Armes à feu de légende, Larousse, 2019, p. 309, abalamour dezhañ da vezañ unan eus munisionoù standart AFNA. 

 Istor 
Savet e voe ar gartouchenn e 1902 diwar c'houlenn morlu an Impalaeriezh alaman, a oa plijet gant ar c'hartouchennoù 7,65 mm Parabellum met a glaske ur galloud-herzel uheloc'h. An embregerezh DWM a verraas neuze hirder douilhez ar 7,65 mm hag a uhelaas kalibr he munision betek 9,01 mm. Ar morlu a zibabas ar bistolenn Parabellum kambret evit ar gartouchenn nevez e 1904. Heuliet e voe gant an tirlu e 1908, pa choazas ar bistolenn Parabellum P08. E 1917 e voe kemmet ar boled krenngernennek orin evit unan begek ha gwisket. Ar stumm-mañ eo ar vannadell standart implijet betek hiziv. Goude ar Brezel-bed Kentañ e krogas broioù all da implijout ar munision en o armoù standart. An hini gentañ anezhe e voe Belgia, a choazas ar Browning Hi-Power kambret e 9 mm Parabellum POPENKER Maxim, 9mm Luger – 9×19 Luger / Parabellum, Modern Firearms (lennet d'ar 06/05/2025). 
kleiz|thumb|Tri doare 9 mm Parabellum, a gleiz da zehou : boled plom krenngernennek, boled kernennek FMJ (Full Metal Jacket), boled HP (Hollow Point)
Implijet e voe ar munision gant an armeoù alaman e-pad an Eil Brezel-bed, e-barzh armoù standart evel an MP40 pe ar Walther P38, met broioù all a grogas da sevel armoù kambret evit ar munision, evel ar bistolenn-vindrailher STEN saoz, evit aesaat o implij gant ar Rezistanted a-drugarez da gartouchennoù seziset da gentañ. Goude ar brezel e ledas tamm-ha-tamm implij an 9 mm Parabellum evel kartouchennoù standart an armoù-dorn hag ar pistolennoù-mindrailher e armeoù AFNA hag e kalz servijoù polis. Ar Stadoù-Unanet a chomas pelloc'h gant ar .45 ACP, met choaz armoù evel ar Beretta 92 evit an arme stadunanat er bloavezhioù 1980 a lakaas an 9 mm Parabellum da vezañ ar c'halibr armoù-dorn implijetañ er bed hiziv an deiz. 

 Danvez 
Boledoù an 9 mm Parabellum a vez alies ur galonenn blom gwisket gant laton, ha douilhez ar munision a zo e laton ivez peurliesañ. Douilhezioù e danvezioù all evel an dir kouevret (Alamagn, 1940), an dir penn-da-benn (Alamagn, 1941-1945 pe Frañs e 1954) pe an aluminioù (Suis e-pad an Eil Brezel-bed) a gaver ivez. An houarn zo bet implijet evit produiñ boledoù gant an Trede Reich ivez, pa oa berrentez war ar plom e-kerzh ar brezel 9 mm Parabellum war Arme et Passion (lennet d'ar 06/05/2025). 

 Anvioù 
Implijet e voe ar gartouchenn er bistolenn Luger P08 savet gant Georg Luger, un arm hag a zeuas da vezañ poblek e Stadoù-Unanet Amerika e hanterenn gentañ an XX kantved. En Europa e raer gant an anv 9 mm Parabellum pe 9 mm Para ; e Stadoù-Unanet Amerika e vez anvet aliesoc'h 9 mm Luger. Saverien munisionoù eus Europa evel Sellier & Bellot a ra muioc'h-mui gant an anv Luger da glask gounit tachenn war ar marc'had amerikan.

 Un nebeud armoù brudet kambret e 9 mm Parabellum 

 Muzulioù 
liamm=https://br.wikipedia.org/wiki/restr:9x19mm_Parabellum.svg|200x200px

 Liammoù diavaez 
  Taolenn ar munision war lec'hienn ar CIP

 Daveennoù 

Rummad:Kalibroù armoù-tan
Rummad:Munisionoù Alamagn