Springfield Armory

Springfield Armory (saozneg evit "Arsanailh Springfield") a oa un arsanailh-Stad hag a zo bet ijinet ha produet ennañ kalz armoù-tan hiniennel implijet gant arme ar Stadoù-Unanet etre dibenn an  hag ar bloavezhioù 1960. Unan eus al lec'hioù pouezusañ eo e istor milourel ar vro-se.

 Istor 
 Ganedigezh 
E 1777, da vare deroù brezel dieubidigezh ar Stadoù-Unanet, Henry Knox, a oa e penn kanolierezh ar Continental Army, ha George Washington, a zibabas kêriadenn Springfield (Massachusetts) evit staliañ eno un arsanailh evit o arme The Springfield Armory, war Our Plural History Springfield MA (lennet d'ar 05/05/2025). Choazet e voe al lec’h abalamour d’ar stêrioù a rede tro-dro, pa ranke al labouradegoù implijout nerzh an dour da lakaat ar mekanikerezhioù da vont en-dro HOUSTON, Rob, STROYAN, Christine (renerezh), Armes à feu de légende, Larousse, 2019, pp. 62-63 . Pevar hent a-bouez (war-zu New York, Albany, Boston ha Montreal) a geje eno ivez, ha pell a-walc'h e oa diouzh ar mor evit izelaat ar riskl tagadennoù gant ar Royal Navy MOORE Thomas A., GOSS William P., The Springfield Armory, savet evit an National Historic Mechanical Engineering Landmark, 1980, 21 p. (pellgarget d'ar 05/05/2025). Ur vagazenn e voe da gentañ, ha ne voe ket produet armoù-tan enni diouzhtu. Munisionoù ha gweleoù-kanolioù a veze fardet war al lec’h hepken.

 Armoù kentañ 
Adalek 1795 e voe produet gant Arsanailh Springfield e arm kentañ, ar mousked Model 1795, a voe ivez arm standart kentañ arme ar Stadoù-Unanet. Ur roll a-bouez he doe al labouradeg e-pad brezel 1812 o produiñ pe o tresañ miliadoù a vouskedoù. Kêr Springfield a greskas neuze a-drugarez d’an arsanailh, a zeuas da vezañ marc’h-blein diorren an armoù er Stadoù-Unanet. Eno e voe gwellaet tamm-ha-tamm an teknikoù sevel hag ar mekanikoù evit produiñ a-yoc’h, dindan levezon tud evel Roswell Lee, rener an arsanailh adalek 1815. Merkañ a reas deroù an Dispac’h Greantel er Stadoù-Unanet. En  e veze pourvezet al lec’hioù-produiñ gant divroidi deuet eus Iwerzhon pe eus Europa ar C'hornaoueg dreist-holl.
Unan eus daou arsanailh nes ar Stadoù-Unanet e oa Arsanailh Spingfield d'ar poent-se, asambles gant an Harpers Ferry Armory bet savet e West Virginia e 1899. Ar barzh Henry Wadsworth Longfellow a weladennas an arsanailh e 1843. Skrivañ a reas en ur varzhoneg a-enep d'ar brezel, The arsenal at Springfield, e oa heñvel ar fuzuilhoù niverus miret e Springfield ouzh ograoù drougoberius  LONGFELLOW Henry, The Arsenal at Springfield, war Poetry Foundation (lennet d'ar 05/05/2025):
 Eus ar brezel diabarzh da vrezel Vietnam 
An Unvaniezh eo a gontrolle Arsanailh Springfield e-pad ar Brezel diabarzh. Eno e voe savet 800 000 fuzuilh Springfield Model 1861 evit armeoù an Norzh. 3 000 den a laboure en arsanailh e 1865 pa echuas ar brezel. E dibenn an XIX ha deroù an  e ijinas pe e produas ar braz eus armoù standart an arme stadunanat : fuzuilhoù Model 1873, Krag-Jørgensen (1894-1904), Springfield M1903 implijet e-pad ar Brezel-bed kentañ ha fuzuilh Garand troadeien an Eil Brezel-bed. An M14 damaotomatek e voe ar fuzuilh standart diwezhañ produet e Springfield.

 Dismantr an arsanailh 
Er bloavezhioù 1960 e tivizas Robert McNamara, ministr an difenn dindan ren Kennedy ha Johnson, dilezel an arsanailhoù-Stad evit fiziañ ar produerezh armoù en embregerezhioù prevez. Serriñ a reas ar Springfield Armory e 1968. Ur c'hant den bennak a laboure eno c'hoazh d'ar mare-se. Bremañ eo perc'hennet tachennoù ha savadurioù an arsanailh gant an National Park Service stadunanat. Gweladenniñ al lec'h a c'haller. Eno emañ ar brasañ dastumadeg armoù-tan er Stadoù-Unanet.

Embregerezh all
Un emberegerezh armoù-tan diazezet e Devine (Texas) en doa adtapet an anv Springfield Armory e 1971, memes ma ne oa ket liammet e mod ebet ouzh an arsanailh-Stad Hervez Ian McCollum, aozer ispisializet war an armoù-tan, Who is Springfield Armory? A Tale of Two Entities, chadenn Forgotten Weapons, 20/02/2018 (gwelet d'ar 05/05/2025). Produiñ a ra hiziv-an-deiz armoù hiniennel a bep seurt evel pistolennoù damotomatek hag armoù diazezet war an AR-10 pe an AR-15. Bremañ eo diazezet e Geneseo (Illinois) Hervez lec'hienn an embregerezh (lennet d'an 11/10/2024).

Armoù krouet pe produet
 mousked Model 1795
 mousked Model 1842
 Springfield Model 1861
 fuzuilh Model 1873
 fuzuilh Krag-Jørgensen (1894-1904)
 fuzuilh Springfield M1903
 fuzuilh-kelenn M1922
 fuzuilh M1 Garand
 fuzuilh damaotomatek M14
 mindrailherez M60
 mindrailherez evit an tankoù M73
 mindrailherez evit an tankoù M85
 banner-greunadennoù M79
 mindrailherez 20 mm M38
 mindrailherez 20 mm M61
Ar munisionoù .30-03 ha .30-06 Springfield zo bet ijinet er Springfield Armory.

Gwelet ivez
 John Garand, un ijiner en deus labouret en arsanailh.

Liammoù diavaez
  Springfield Armory war lec'hienn an National Park Service (lennet d'an 09/10/2024)

 Notennoù ha daveennoù 

Rummad:Embregerezhioù armoù-tan
Rummad:Embregerezhioù munisionoù
Rummad:Embregerezhioù SUA
Rummad:Embregerezhioù aet da get
Rummad:Embregerezhioù savet e 1778
Rummad:Arsanailhoù