Batailhon skol

Ar batailhonoù skol (e galleg : bataillons scolaires) a oa ensavadurioù krouet e Bro-C'hall da vare an Trede Republik. Oberiant e voent etre 1882 ha 1892. O fal e oa reiñ un tañva eus an arme d'ar baotred yaouank en deskadurezh publik, ha broudañ o broadelouriezh c'hall.

 Istor 
Diouzhtu goude faezhidigezh o bro e brezel 1870-1871 a-enep Prusia, kelennerien e Bro-C'hall a aozas o-unan pleustradegoù milourel en o skolajoù hag en o liseoù, hep ne vijent rediet da gentañ. Lod anezhe a ginnigas kentelioù embregerezh-korf pe a c'houlennas gant ar Stad bezañ pourveziet gant fuzuilhoù-kelenn adalek 1872-1873. Politikourien evel Jules Ferry Des armes scolaires à la Manufacture d'armes de Châtellerault, Alienor (lennet d'an 30/09/2025) a bouezas muioc'h-mui evit rediañ kelenn an embregerezh-korf hag ar pleustradegoù milourel er yaouankizoù, a-benn kreñvaat spered brogarour ar vugale, ha votet e voe ul lezenn evit se a-unvouezh gant Kambr an Deputeed hag ar Sened e miz Genver 1880 MARCHAND Philippe, Les petits soldats de demain. Les bataillons scolaires dans le département du Nord. 1882-1892, Revue du Nord n°266, 1985, pp. 769-803.
kleiz|thumb|191x191px|Levrig teorienn vilourel evit ar vugale embannet e 1885.
E 1882, un dekred sinet gant ministrerezhioù an Diabarzh, ar Brezel hag an Deskadurezh publik a grouas ar batailhonoù skol, evit kenurzhiañ an obererezhioù lies aozet gant kelennerien. Degemeret e veze ar skolajidi hag al liseidi enno da gentañ, met digoret e voent d'ar skolidi tamm-ha-tamm, diwar urzh ar prefeded alies. Rannet e oant e kompagnunezhioù, evel en arme, ma oa skolidi a-walc'h da vagañ anezhe. Pleustriñ a rae ar vugale hag ar grennarded war an tennañ gant armoù kelenn prenet gant pep kumun, hag a oa peurliesañ kopiennoù fuzuilhoù reoliek an arme, evel al Lebel, met izeloc'h o c'halibr. Kentelioù teorienn vilourel ha dibunadegoù a veze aozet ivez.

Nebeutoc'h a vatailhonoù a gaved el lec'hioù ma oa kreñv pouez an Iliz katolik. Ne oa ket ret d'ar baotred kemer perzh enne, ha nac'het e voe gant un niver uhel a familhoù kas o bugale di, evit meur a abeg, ekonomikel pe ideologel. Ar pleustradegoù a veze aozet d'ar yaou ha d'ar sul beure, a oa devezhioù hep skol, ar pezh ne vroude ket ar vugale da gemer perzh ivez. E departamant an Norzh da skouer, 8,1% eus ar baotred etre 12 ha 16 vloaz a gemere perzh en ur batailhon skol e 1886 hepken. Tabutoù a savas e buhez politikel ha sokial ar vro e-pad dek vloaz war interest gwir an ensavadur. E 1892 e voe divizet paouez gant ar batailhonoù skol, a oa re goustus e-keñver an disoc'hoù izel degaset.

 Levrlennadur 
  BOURZAC Albert, Les bataillons scolaires, 1880-1891 : l'éducation militaire à l'école de la République, L'Harmattan, 2004, 354 p., ISBN 978-2747569750

 Daveennoù 

Rummad:Istor Bro-C'hall en XIXvet kantved
Rummad:Deskadurezh e Bro-C'hall
Rummad:Hoplologiezh