Luger P08

KinnigBroliamm=Restr:Flag_of_the_German_Empire.svg|border|class=noviewer|20x20px|Banniel an Impalaeriezh alaman </span>Impalaeriezh alaman</span></span>DoarePistolenn damaotomatek, un-oberMont en-droTennata dre argil berrMunisionoù9 × 19 mm ParabellumProduerienDWM KrieghoffMauserErfurtArsanailh SpandauWaffenfabrik BernSimsonVickersColtMare implij1908–1953 (Alamagn)Perzhioù teknikelMas (hep kartouchenn)0,871 kgHirder222 mmHirder ar c'hanol100, pe 200 mm hervez ar stummHed-tenn pleustrek50 mTizh mont e-maez ar boledoùEtre 350 ha 400 m/sEndalc'hKarger fiñv 8 kartouchennAdstummoùLP08LezennRummad e Bro-C'hallB
Al Luger P08 (P evit Parabellum) zo un adstumm eus al Luger 1900, unan eus ar pistolennoù damaotomatek kentañ, ijinet en Impalaeriezh alaman e 1898 gant Georg Luger. Produet e voe ar P08 gant embregerezhioù alaman a bep seurt, en o zouez Deutsche Waffen- und Munitionsfabriken eus 1908 betek 1918, hag adalek ar bloavezhioù 1930 gant Mauser. Arm-dorn nesañ an arme alaman e voe da vare ar Brezel-bed Kentañ.

 Istor 

 Orin 
Savet e voe ar P08 e 1898 gant Georg Luger diwar ar bistolenn Luger 1900 deveret eus ar Borchardt C93. Kambret e oa da gentañ e e 7,65 mm Parabellum, ur munision deveret eus ar 7,65 mm Borchardt implijet er bistolenn Borchardt C93. Diwar c'houlenn implijerien hag a veaje alies en Afrika e voe azasaet he c'hambr evit degemer munisionoù 9 mm Parabellum galloudusoc'h a-enep loened gouez ar c'hevandir. An daou galibr a voe implijet er penn-kentañ. E 1904 e voe dibabet ar bistolenn evel arm standart gant ar Kriegsmarine dindan an anv P04. E ganol (152 mm) a oa un tamm hiroc'h evit hini ar P08 hag ur c'houch div bellder a oa (100 metr ha 200 metr). Pezhioù zo er P04 n'haller ket montañ war ar P08.

Dont a ra hec'h anv Parabellum eus an dro-lavar latin Si vis pacem, para bellum (Ma fell dit kaout peoc'h, aoz ar brezel). Lizherennoù kentañ niverenn delegraf an embregerezh armoù DWM (Deutsch Waffen und Munitionen Fabrik) e oa ivez.

 Implij en Alamagn 
Dibabet e voe ar P08 gant an tirlu hag ar c'hanolierezh alaman e 1908, e daou adstumm disheñvel, evit kemer plas ar Reichsrevolver implijet abaoe dibenn an XIX kantved ALEXANDRE Guillaume, Luger P-08 en cal. 9 mm. Parabellum : le charme de la désuétude ?, Cibles n°660, miz Even 2025, pp. 19-24. Implijet e voent e brezelioù trevadenniñ ar vro, ha war-lerc'h er Brezel-bed Kentañ koulz hag en Eil Brezel-bed gant an arme alaman, memes ma oa sanset ar Walther P38 kemer o flas adalek dibenn ar bloavezhioù 1938. Bet eo bet arm-dorn standart en Alamagn hag e Suis. E Frañs e voe pourveziet an Archeriezh Vroadel, an Tirlu ha Prefeti Polis Pariz ganti etre 1945 ha 1955. An 3.000 arm implijet a zeue evel ar Walther P38 eus an uzinoù Mauser seizet gant Bro-C'hall.

Emporzhiet e voe e Stadoù-Unanet Amerika gant an embregerezh Stoeger, a roas an anv Luger dezhi hag a savas stummoù all anezhi e .22 Long Rifle da skouer. Ar romantoù polis hag ar filmoù stadunanat a vrudas an anv Luger a vez implijet kalz eno. Ar munisionoù 7,65 mm Parabellum ha 9 mm Parabellum a zo anvet .30 Luger ha 9 Luger eno a-wechoù evit ar memes abeg. Diwar levezon ar soudarded amerikan deuet da Europa da vare an Eil Brezel-bed hag a-drugarez da filmoù Hollywood e raer kalz gant an anv-mañ en Europa abaoe ar bloavezhioù 1950 ha 1960.

 Deskrivadur 

An arme alaman a zibabas an adstumm P08 dezhañ ur c'hanol 102 mm. Evit soudarded ar c'hanolierezh e voe dibabet un adstumm all, hiroc'h e c'hanol (203 mm), anvet LP08 (Lange Pistole 08) ha lesanvet Luger kanolierezh BODINO Mauro, Introductory article war The Artillery Luger (lennet d'ar 24/01/2024). Adstummoù all a voe savet ivez evit ar siviled, da skouer unan "karabinenn" dezhi ul lamm a c'halled distagañ.

 Produerien 
DWM : ouzhpenn 700.000 skouerenn evit an arme, eus 1908 betek 1918.
Krieghoff : 12.000 skouerenn evit al Luftwaffe dreist-holl, etre 1935 ha 1944.
Erfurt : tost da 500.000 skouerenn etre 1911 ha 1918.
Mauser : war-dro 900.000 pistolenn (merket byf pe S/42) eus 1930 betek 1942, ha war-dro 3.000 skouerenn produet e 1945 ha 1946 dindan ren ar C'hallaoued. Uzin Mauser Oberndorf a broduas skouerennoù evit ar marc'had sivil etre 1971 ha kreiz ar bloavezhioù 1980 ivez.
Waffenfabrik Bern.
Arsanailh Spandau.
Simson.
Vickers.
Colt's Manufacturing Company.

 Implijerien ofisiel 

  : eus 1908 betek 1945 en arme hag er polis
 Republik Demokratel Alamagn : goude 1945 evit ar polis




  : etre 1919 ha 1939
  : M/23PB gant ur c'hanol 9 mm nevez

  : stummoù 1314 ha Lange P08 (goude 1935)


  : adalek 1951

  : goude 1945
  : goude 1945
  : M/910 hag M/943
  : goude 1945
  : da vare brezel Spagn
  : a-raok 1949
  : Archeriezh goude 1960
  : 1934
  : goude 1945, armoù tapet digant ar Wehrmacht
  : goude 1945

 Er sevenadur 
Daoust dezhi bezañ bet implijet gant broioù all hag e prantadoù all eus an Istor eo stag al Luger P08 ouzh skeudenn an ofiserien alaman da vare an Eil Brezel-bed. Arouezioù-trec'h priziet e oant en arme stadunanat : soudarded zo a oa prest da baeañ sammadoù uhel evit degas unan gante d'ar gêr"The most eagerly sought trophies were Luger pistols. If anyone wanted a Luger, one officer remarked, he had to ‘shoot the German himself and catch him before he fell’. Back at the beach sailors were paying $135 and there was talk of offers as high as $250, a great deal of money at the time. An enterprising sergeant from the 2nd Armored Division brought back to the beach a truck-load of captured weapons and bartered them for 100 pounds of instant coffee, a commodity which American tank troops regarded as body fuel." e D-Day : The battle for Normandy, BEEVOR Anthony, Penguin Books 2009. An arm a c'haller implijout e meur a c'hoari video, en o zouez ar rummadoù brudet Medal of Honor, Call of Duty pe Battlefield.

 Levrlennadur 
  GUILLOU Luc, MACHTELINCKX Georges, The Luger P.08 Vol. 1 : The First World War and Weimar Years, Schiffer Publishing, 80 p., ISBN 9780764356575
  HENROTIN Gérard, La Connaissance du Luger, Éditions H&L - HLebooks.com,1996
  MALHERBE Michel, Les Pistolets Luger, Crépin-Leblond, 2010, 363 p., ISBN 9782703003410
  WHITEMAN Thomas, Third Reich Lugers: An Illustrated Collector’s Guide to German Military Lugers from World War II, Legacy Collectibles Press, 2022, 331 p., ISBN 978-1737993735

 Liammoù diavaez 
  Diellfilmoù Histoire du Parabellum de Luger : 1898-1918 ha 1918 - hiziv war ar chadenn Le feu aux poudres

 Notennoù ha daveennoù 

Rummad:Pistolennoù
Rummad:Armoù Alamagn
Rummad:Armoù ar Brezel-bed Kentañ
Rummad:Armoù an Eil Brezel-bed
Rummad:Armoù alaman ar Brezel-bed Kentañ
Rummad:Armoù alaman an Eil Brezel-bed
Rummad:Armoù ar Brezel Goañv