Friday the 13th (frañchiz)

Friday the 13th zo ur frañchiz filmoù spont stadunanat gant 12 film slasher, ur stirad skinwel, romantoù, comics, c'hoarioù video, ha bitrakoù lies. Ar frañchiz a zo diazezet war an dudenn ijinet, Jason Voorhees, a oa beuzet en ul lenn e Kamp Crystal Lake dre ma oa re zisoursi labourerien ar c'hamp bugale. Degadoù a vloavezhioù war-lerc'h , al lenn a vez kontet da vezañ milliget ha krog eur gant un heuliad lazhadegoù bras. Jason a  adkaver en holl filmoù, pe evel muntrer pe evel awen d'al lazhadegoù. 

Ar film orin, o vezañ bet krouet evit rastellat arc'hant goude berzh bras ar film Halloween (1978), a oa bet skrivet gant Victor Miller ha produet ha renet gant Sean S. Cunningham. Ar filmoù o deus bet rastellet en holl 468 milion a zollarioù er sinema ha dre ar bed.

Frank Mancuso, Jr., bet produer evit meur a film, en deus produet ivez ur stirad skinwel Friday the 13th: The Series goude an embann gant Paramount eus Jason Lives. Ar stirad skinwel ne oa ket liammet ouzh ar frañchiz na dre tudenn ebet na dre darvoud ebet, krouet e oa bet war ar mennozh "chañs fall ha mallozhioù", ar pezh a oa un arouez eus aergelc'h ar filmoù. Pa oa perc'henn Paramount war ar frañchiz, pevar film a oa bet adsavet e stumm romantoù, gant Friday the 13th Part III adsavet gant daou skrivagner disheñvel. Pa oa bet gwerzhet ar frañchiz da New Line Cinema, Cunningham a oa distroet evel produer o vezañ e penn daou film ouzhpenn, hag ouzhpenn-se unan kemmesk etre tudennoù Freddy Krueger eus ar frañchiz A Nightmare on Elm Street ha Jason Voorhees. Gant New Line Cinema, trizek danevell ha meur a gomics a oa bet embannet.

Ar filmoù n'int ket gwelet mat gant ar vurutelladennerien, met Friday the 13th a zo unan eus frañchizoù brudetañ ha gant berzh en SUA.
 Filmoù 
 Film Deiziad embann SUA Rener(ien) Senariouer Istor Produer(ien) Friday the 13th 9 a viz Mae 1980 Sean S. Cunningham Victor Miller Sean S. Cunningham Friday the 13th Part 2 1 a viz Mae 1981 Steve Miner Ron Kurz Steve Miner Friday the 13th Part III 13 a viz Eost 1982  Carol Watson & Martin Kitrosser Frank Mancuso Jr. Friday the 13th: The Final Chapter 13 a viz Ebrel 1984 Joseph Zito Barney Cohen Bruce Hidemi Sakow Friday the 13th: A New Beginning 22 a viz Meurzh 1985 Danny Steinmann David Cohen, Danny Steinmann & Martin Kitrosser David Cohen & Martin Kitrosser Timothy Silver Friday the 13th Part VI: Jason Lives 01 a viz Eost 1986 Tom McLoughlin Don Behrns Friday the 13th Part VII: The New Blood 13 a viz Mae 1988 John Carl Buechler Daryl Haney & Manuel Fidello Iain Paterson Friday the 13th Part VIII: Jason Takes Manhattan 28 a viz gouhere 1989 Rob Hedden Randy Cheveldave Jason Goes to Hell: The Final Friday 13 a viz Eost 1993 Adam Marcus Dean Lorey & Jay Huguely Dean Lorey, Jay Huguely & Adam Marcus Debbie Hayn-Cass & Sean S. Cunningham Jason X 26 a viz Meurzh 2002 James Isaac Todd Farmer Noel Cunningham Freddy vs. Jason 15 a viz Eost 2003}} Ronny Yu Mark Swift & Damian Shannon Sean S. Cunningham Friday the 13th 13 a viz C'hwevrer 2009 Marcus Nispel Mark Swift & Damian Shannon Mark Swift, Mark Wheaton & Damian Shannon Brad Fuller, Andrew Form, Michael Bay & Sean S. Cunningham
 Notennoù ha daveennoù 

Rummad:Frañchizoù
Rummad:Friday the 13th (frañchiz)