Emyr Humphreys

Emyr Owen Humphreys (15 Ebrel 1919 – 30 Gwengolo 2020) a oa ur skrivagner saoznek eus Kembre, unan eus ar re vrasañ en .

 E vuhez 
Ganet e voe Emyr Humphreys e Trelawnyd, e-kichen Prestatyn, e hanternoz Kembre. E dad, William Humphreys, a oa mestr-skol eno, ha rener laz-kanañ paotred Trelawnyd. Kenderv d’ar barzh Hedd Wyn e oa tad Emyr. Desavet e voe ar paotrig e saozneg, daoust ma ouie e dud kembraeg ha deskin a reas yezh ar vro diwezhatoc’h, dre ma oa troet gant mennozhioù broadelourien Plaid Cymru. Kregiñ a reas da zeskiñ kembraeg pa oa krennard, d’ar mare ma voe c’hwezhet an tan gant brogarourien e skol vombezañ Penyberth e ledenez Llŷn e 1936.

Studiañ a reas istor ha saozneg e skol-veur Aberystwyth, met abalamour d’ar brezel, ne c’hallas ket echuiñ e studioù. D’ar mare-se e tisklêrias e oa arbennour a goustiañs ha labourat a reas en atantoù e meur a lec’h e Kembre. Diwezhatoc’h ez eas da reiñ dorn e kampoù repuidi en Ejipt hag en Italia, evit Aozadur ar Broadoù Unanet.

Labourat a reas evel kelenner e Pwllheli, a-raok mont da vezañ produour pezhioù-c’hoari evit ar BBC e 1955. Gantañ e voe produet, e kembraeg hag e saozneg, lod eus pezhioù Saunders Lewis ha John Gwilym Jones. Goude e kelennas teatr e skol-veur Bangor hag adalek 1972 ez eas da skrivagner leunamzer. E 1946 e oa dimezet da Elinor Myfanwy Jones ha pevar a vugale o devoe.

Daoust ma skrivas ar braz eus e levrioù e saozneg e voe atav ur stourmer evit ar c’hembraeg, a oa evitañ un hêrezh sevenadurel dibar. Tremen a reas ur pennadig amzer e toull-bac’h Liverpool, e 1973, dre ma nac’he paean an taos skinwel evit sevel a-enep an diouer a gembraeg er skinwel.

 E oberenn 
Embannet e voe e romant kentañ, Little Kingdom, e 1946. E-pad e vuhez e skrivas ouzhpenn ugent romant, lod brudet-mat evel A Toy Epic (1958), Outside the House of Baal (1965) pe an heuliad The Land of the Living hag a daolenne istor Kembre en . Savet en deus ivez danevelloù, pezhioù-c’hoari, barzhonegoù ha levrioù all c’hoazh diwar-benn istor ha sevenadur Kembre.

Garedonet e voe meur a wech gant prizioù a bep seurt : ar Priz Somerset Maugham e 1958, gant Hear and Forgive, ar Priz Hawthornden e 1958 ivez, gant A Toy Epic, prizioù Llyfr y Flwyddyn e 1992 ha 1999. E 2004 e c’hounezas ar priz Siân Phillips, roet d’e labour evit ar skinwel e Kembre'Emyr Humphreys - enillydd Gwobr Siân Phillips 2004, BBC Gogledd Orllewin Cymru, 05 Ebrel 2004.

Paouez a reas da skrivañ e 2009, pa oa 90 vloaz. Tremen a reas an dibenn eus e vuhez e Llanfairpwllgwyngyll, en Enez Mon, hag eno e varvas da ur bloaz ha kant.

Un nebeud levrioù
The Little Kingdom, romant, 1946
The Voice of Stranger, romant, 1949
A Change of Heart, romant, 1951
Hear and Forgive, romant, 1952 (troet e galleg, “Écoute et pardonne”)
A Man’s Estate, romant, 1955
The Italian Wife, romant, 1957
A Toy Epic, romant, 1958
The Gift, romant, 1963
Outside the House of Baal, romant, 1965
Natives, danevelloù, 1968
Dinah, pezh-c’hoari, 1970 (asambles gant W.S. Jones)
Ancestor Worship, barzhonegoù, 1970
National Winner, romant, 1971
Flesh an Blood, romant, 1974
Landscapes, barzhonegoù, 1976
The Best of Friends, romant, 1978
The Kingdom of Brân, barzhonegoù, 1979
Theatr Saunders Lewis (Astudiaethau Theatr Cymru), 1979
Pwyll a Rhiannon, 1980
Salt of the Earth, romant, 1985
An Absolute Hero, romant, 1986
The Triple Net: A portrait of the writer Kate Roberts 1891-1985, 1988
The Taliesin Tradition: A Quest for the Welsh Identity, 1989
Old People Are a Problem, danevelloù, 2003

Liammoù diavaez
 Cofio’r llenor a’r ‘cawr diwyllianol’ Emyr Humphreys – BBC Cymru, 30 Medi 2020
  The Learned Society of Wales/Cymdeithas Ddysgedig Cymru
 Emyr Humphreys: One of the most courageous novelists of post-war Wales, The Independant, 21 October 2020

Notennoù

Rummad:Ganedigezhioù 1919
Rummad:Marvioù 2020
Rummad:Skrivagnerien Kembre
Rummad:Skrivagnerien saoznek
Rummad:Skrivagnerien gembraek