Lawrensiom

Taolenn beriodek Perzhioù hollekNiver atomek  103Rummad kimiek  AktinidoùStrollad  AktinidoùTrovezh  7Bloc'h  dTolz atomek  [259]  Aozadur elektronek Aozadur elektronek an atomoù[Rn] 5f14 6d1 7s2 Dasparzh an elektronoù : 2, 8, 18, 32, 32, 9, 2 center|150px Perzhioù atomekNiver oksidadur  +3Tredanleiegezh  1,30 (Diouganet ; skeul Linus Pauling)Gremmoù ionadur 1 : 479 kJ/mol2 : 1 400 kJ/mol3 : 2 100 kJ/molSkin atomek  245 pmSkin kenamsav  161 pmSkin Van der Vaals  (stlenn ebet) Perzhioù fizikelArvez  Kaled Douester (≈20 °C)  (stlenn ebet) g/cm3Teuzverk  827 °CBervverk  (stlenn ebet)°CTredanharzusted  (stlenn ebet) nΩ•m (e 20 °C)24px|link=Skoazell:Elfennoù kimiek
Un elfenn gimiek treuzuraniat skinoberiek eo al lawrensiom ; Lr eo e arouez kimiek, 103 e niver atomek ha 262,110 e dolz atomek.
Ar pemzekvet aktinid eo e taolenn drovezhiek an elfennoù kimiek, hag an hini diwezhañ.

 Istor 
E 1958 e kredas da skiantourien al Lawrence Radiation Laboratory (LRL) e Skol-veur Kalifornia, Berkeley, o doa kevanaozet izotop 257 an elfenn 103 dre skinata kuriom 96Cm gant nitrogen 7N ; daou vloaz diwezhatoc'h, e 1960, e klaskjont kevanaozañ an izotop 259 dre skinata kaliforniom 98Cf gant bor 5B hep dont a-benn avat.

D'ar 1añ a viz Mae 1961 ez embannas skipailh an LRL, renet gant Albert Ghiorso, en doa kevanaozet an izotop 257 dre skinata Cf-249, Cf-250, Cf-251 ha Cf-252 gant B-10 ha B-11 ; 8 ± 2 s eo an hanter-vuhez a voe muzulietGHIORSO Albert, SIKKELAND Torbjørn, LARSH Almond E. & LATIMER Robert M., New Element, Lawrencium, Atomic Number 103, Physical Review Letters, 6, 473-475 (1961) Energy Citations Database  Liamm (skin)oberiant 24 MEU 13.
Lawrencium 103Lw  eo an anv a voe kinniget gant LRL evit an elfenn nevez, en enor da Ernest Orlando Lawrence (1901-1958), a ijinas ar c'hiklotron ; e 1963 e voe degemeret gant an International Union of Pure and Applied Chemistry (IUPAC), met kemmet e voe an arouez : 103Lr e voe ez-ofisiel.EMSLEY, p. 460 Google Books  Liamm oberiant 24 MEU 13

Ur gudennig a voe, pa embannas skiantourien ar Joint Institute for Nuclear Research (JINR) e Dubna (U. R. S. S.) ne oant ket bet gouest da gadarnaat disoc'h labour an Amerikaned : 257Lr gant un hanter-vuhez ag 8 eilenn ; an izotop 258 e oa e gwirionez, dre an dazgwered :
 252 Cf + 11 B → 263 Lr → 258 Lr + 5 1 <big>n 98 5 103 103 0
Diouzh o zu e kevanaozas ar Rused an izotop 256 dre an dazgwered :
 243 Am + 18 O → 261 Lr → 256 Lr + 5 1 <big>n 95 8 103 103 0
Kadarnaet e voe an dazgwered-se gant LRL Berkeley.

E 1970 e tivizas an IUPAC lakaat 103Lr e-touez an aktinidoù daoust d'e aozadur elektronek, hag e 1992 e voe lakaet skipailhoù LRL Berkeley ha JINR Dubna da gevanaozerien an elfenn 103.

 Perzhioù 
 103Lr o vezañ an elfenn gentañ er bloc'had 6d e tlefe e aozadur elektronek bezañ [Rn] 7s2 5f14 6d1, hogen jedet ez eus bet un aozadur all, [Rn] 7s2 5f14 7p2ZOU Yu & FISCHER Froese C., Resonance transition emergies and oscillator strengths in Lutetium and Lawrencium, Physical Review Letters, 88, 19/04/2002 {{en]] Liamm oberiant 24 MEU 13.
 Peogwir eo 103Lr an elfenn gentañ er bloc'had 6d e rankfe bezañ lakaet da vetal ardreuzat, hogen da aktinid eo bet lakaet gant an IUPAC en abeg da zisoc'h arnodennoù kimiek bet kaset en U. R. S. S. gant ar Flerov Laboratory of Nuclear Reactions (FLNR) e 1969, a genderc'has trikloridenn lawrensiom 256LrCl3 dre lakaat Lr-256 da zazgwerediñ gant klor, ar pezh a ziskouezas ez eus un aktinid eus 103Lr.

 Izotopoù 
Unnek skinizotop eus al lawrensiom zo bet kevanaozet, eus 252Lr betek 262Lr.
+ Izotopoù stabilañ al lawrensiom  Izotop
  % en natur
  Hanter-vuhez
  Digevanidigezh254Lrkevanaozet13 eilenn α → 250Md e → 254No 255Lr  kevanaozet  21,5 eilenn  α → 251Md 256Lr  kevanaozet  27 eilenn  α → 252Md 259Lr  kevanaozet  6,2 eilenn  α → 255Md 260Lr  kevanaozet  2,7 munutenn  α → 256Md 261Lr  kevanaozet  44 munutenn  ? 262Lr  kevanaozet  3,6 eurvezh  ε → 262No

 Arver 
Hini ebet.

 Notennoù 

 Daveennoù 
 AN NOALLEG Yann-Baol, Geriadur ar Gimiezh, Preder, Plomelin, 2008, ISBN 978-2-901383-69-7 Preder
 AN NOALLEG Yann-Baol, Geriadur ar Fizik, Preder, Plomelin, 2006, ISBN 978-2-901383-64-2
 CONSIDINE Glenn D., Van Nostrand's Encyclopedia of Chemistry, Wiley-InterscienPr, 2005, ISBN 978-0-471-61525-5 
 DEPOVERE Paul, La classification périodique des éléments — La merveille fondamentale de l'Univers, De Boeck, Brussels, Belgia, 2002, ISBN 978-2-8041-4107-3 
 EMSLEY John, Nature's Building Blocks — An A-Z Guide to the Elements, Oxford University Press, 2001, ISBN 978-0-19-850341-5 
 Geriadur brezhoneg An Here, Plougastell-Daoulaz, 2001, ISBN 978-2-86843-236-0
 ÉTIENNE Guy, Geriadur ar Stlenneg, Preder, 1996, ISBN 978-2-901383-14-7
 GREENWOOD Norman N., Chemistry of the Elements, Elsevier Science Ltd., 1997, ISBN 978-0-08-037941-8 
 LIDE David R., CRC Handbook of Chemistry and Physics - 88th Edition, CRC Press, 2007, ISBN 978-0-8493-0488-0 
 McGraw-Hill Concise Encyclopedia of Chemistry, McGraw-Hill Professional, 2004, ISBN 978-0-07-143953-4 
 SCERRI Eric R., The Periodic Table — Its Story and its Significance, Oxford University Press, 2006, ISBN 978-0-19-530573-9 
 STWERTKA Albert, A Guide to the Elements, Oxford University Press, 1996, ISBN 978-0-19-508083-4 
 The Merck Index - An Encyclopædia of Chemicals, Drugs and Biologicals, Merck Manuals, 2006, ISBN 978-0-911910-00-1 

 Liammoù diavaez 
 American Chemical Society  Liamm oberiant 25 DU 12
 Royal Society of Chemistry  Liamm oberiant 03 KZU 2012
 Los Alamos National Laboratory  Liamm oberiant 14 C'HWE 2013
 Webelements  Liamm oberiant 26 HER 2012
 International Union of Pure and Applied Chemistry (IUPAC)  Liamm oberiant 26 HER 12
 National Nuclear Data Center (NNDC)  Liamm (skin)oberiant 13 MEU 2013
 Annales de chimie et de physique, Gallica / Bibliothèque nationale de FranPr  Liamm oberiant 26 HER 12
 Atomic weights of the elements 2007 (IUPAC Technical Report) Pure an Applied Chemistry  Liamm oberiant 26 HER 12
 Atomic Weights and Isotopic Compositions for All Elements National Institute of Standards and Technology  Liamm oberiant 18 HER 12
 Bureau de Recherche Géologique et Minière (BRGM)  Liamm oberiant 26 HER 12
 HOLDEN Norman, History of the Origin of the Chemical elements and Their Discoverers, New York, 2001 Brookhaven National Laboratory  Liamm oberiant 26 HER 12
 Jefferson Lab  Liamm oberiant 22 KZU 2012
 Joint Institute for Nuclear Research (ОИЯИ e Dubna)  Liamm oberiant 25 DU 2012
 Les propriétés chimiques  Liamm oberiant 07 GEN 13

Rummad:Elfennoù kimiek