Tres (benveg)

An tres (distaget [trεs:] diwar ar ger spagnolek tres, "tri") zo ur benveg-seniñ kerdiner  – dre gerdin eta – deveret diouzh ar gitar, a soner war maezioù reter Kuba abaoe an . Ac'haleno eo aet da Buerto Rico ha d'ar Republik Dominikan er bloavezhioù 1930 kent beajiñ betek Mec'hiko ha bezañ implijet gant sonerien Suamerika a-bezh.
E 1892 e voe degaset an tres da Veurlarjez Santiago de Cuba gant ar soner Nené Manfugás Helio Orovio, Diccionario de la música cubana, Libros Sin Fronteras, 1992 .
Hervez ar c'henelgerzoniour  kuban Fernando Ortiz Fernández (1881-1969) ne voe ket ijinet an tres e Kuba end-eeun, pa oa anezhañ dija e Spagn kent an Impalaeriezh trevadennel Fernando Ortiz Fernández, Instrumentos de música afrocubana, Editorial Música Mundana, 1998 .
Perzh heverkañ ar son cubano eo an tres.Tresero a reer e Kuba eus ur soner tres, pa reer tresista anezhañ e Puerto-Rico.

 Dezverkoù Tres kuban
Diwar prenn kasedoù moru (Gadus mohua)) e veze fardet kef-dasson ar binvioù kentañ, ha kerdin bouzelloù agouti (Dasyprocta sp.) a yae d'ober ar c'herdin. Hiziv an deiz e vez korf an tres e koad tener, e droad e koad kalet hag e gerdin e metal evel re ur gitar.
Tri re gerdin zo ouzh ar benveg, alese e anv, c'hwec'h kordenn en holl eta. E pep rumm ez eus ur gordenn levn hag unan neudennet.

E Re leiañ  (Dm en notadur angl-ha-sakson) e veze kentonet an tres gwechall, da lavarout eo Re-Fa-La, gant urzh an eilpennadenn gentañ : Fa-Re-La, eus ar c'herdin skiltrañ d'ar re voutañ.
Gant ar soner kuban Arsenio Rodríguez e voe degaset ar c'henton e Do muiañ (CM), Do-Mi-Sol, eilpennadenn gentañ ar c'hlotad o vezañ Sol-Do-Mi a skiltr da voud bepred. Hervez an doare hengounel e kentoner ar c'herdin evel-mañ : un eizhvedell zo etre ar c'herdin Mi (Mi3-Mi4, teir ha peder gwech skiltroc'h eget M1 ar skeul DoM), unson eo ar c'herdin Do (Do4-Do-4, peder gwech skiltoc'h eget Do1), hag un eizhvedell zo etre an div gordenn Sol (Sol4-Sol3, peder ha teir gwech skiltroc'h eget Sol1 – eilpennet eo an eizhvedell e-keñver hini ar c'herdin Mi eta) ; paotoc'h avat eo ar c'henton Mi4-Mi4, Do4-Do4, Sol4-Sol3.
Er son cibano a-vremañ e vez techet mui-ouzh-mui an treseros da gentoniñ un ton uheloc'h, e Re muiañ (DM), hag e daou zoare : La4-La3, Re4-Re4, Fa#4-Fa#4 pe La4-La3, Re4-Re4, Fa#3-Fa#4.Tres puertorikan
Deveret diouzh an hini kuban eo an tres puertorikan, evel-just.
Tri rumm teir c'hordenn zo dezhañ, kentonet e Do muiañ : Sol4-Sol3-Sol4, Do4-Do4-Do4, Mi4-Mi3-Mi4.
Hervez hini an doare gitar anvet cuatro puertoriqueño'' e Puerto-Rico eo korf ar benveg.

 Liammoù diavaez

 Tresero Elder González Aquino
 Film db an tres : 

 Notennoù 

Rummad:Gitar
Rummad:Sonerezh Kuba