Clara Thalmann

Clara Thalmann (ganet Clara Ensner d'ar 24 a viz Gwengolo 1908 e Basel - 27 a viz Genver 1987 e Nisa) a oa ur stourmerez, komunourez hag anarkourez suis.

 Buhez 
Clara Ensner a voe ganet e Basel en ur familh micherourien enni dek bugel. Alaman e oa he zad, ha deuet e oa da repuiñ da Suis evit chom hep kemer perzh e Brezel 1870. E-pad ur pennad e labouras evit ar gazetenn L'Humanité e Pariz, hag e tistroas da Suis e 1928. E 1929 ec'h emezelas e Strollad komunour suis peogwir e felle dezhi stourm a-enep ar stalinouriezh, ha neuze e tostaas ouzh an drotskourien. Kejañ a reas gant Pavel Thalman, ur micherour eus Basel hag a oa o paouez distreiñ eus Moskov, m'en doa kaset pevar bloavezh e Skol-veur ar vicherourien. Deuet e oa-eñ da vezañ enepstalinour. E 1932 e lakaas embann ar gazetenn Arbeiter-Zeitung e Schaffhouse. Clara ha Pavel Thalmann a voe skarzhet eus ar strolald komunour peogwir ne savent ket a-du gant pennaennoù ar strollad. Goude-se e tarempredjont stourmerien drotskour hag enepstalinour.

E 1936 e voe aozet Olimpiadennoù ar bobl e Barcelona. Clara Thalmann az eas da Varcelona evel neuierez ezel eus skipailh Suis. Sañset e oa ar C'hoarioù da gregiñ d'an 19 a viz Gouere 1936 met nullet e voent abalamour da daol-arme ar 17 a viz Gouere. Penn-kentañ Brezel Spagn e voe. Entanet e voe Clara Thalmann gant nerzh an anarkourien e Katalonia, ha neuze en em ouestlas evel milisianez e Steudad Durruti.

Clara ha Pavel Thalmann a gavas e oa enepdispac'hour izili PCE. Diwar c'houlenn Stalin e c'houlenne izili PCE e vefe kendeuzet ar milisoù anarkour en arme. E miz Mae 1937 e voe emgannoù etre izili PCE hag anarkourien (CNT, FAI, POUM hag UGT). Trec'het voe an anarkourien. Ouzhpenn 500 den a voe lazhet. Clara ha Pavel Thalmann a stourmas en ur strollad anvet Amigos de Durruti. Clara a gejas gant George Orwell. E-pad ar prantad gwask a voe da-heul darvoudoù miz Mae 1937 e rankjont kuzhat e-pad ur pennad. Harzet e voent goude un nebeud mizioù pa oant o klask pignat war bourzh ur vag e porzh Barcelona, ha bac'het e voent e unan eus toullou-bac'h Servicio de Información Militar (SIM), hag a oa polis politikel PCEDiwar-benn SIM, gwelout François Godicheau, La légende noire du Service d'Information Militaire de la République dans la guerre civile espagnole, et l'idée de contrôle politique, Le Mouvement social, 2002/4, niv. 201, p. 29-52.. Goude meur a viz en toull-bac'h e voent dieubet a-drugarez da oberiantiz mignoned suis. E 1937 ez ejont d'en em staliañ e Pariz.

E-pad an Eil brezel bed e kemeras perzh Clara ha Pavel Thalmann e sevel ur strollad rezistanted e Pariz, ar Strollad dispac'hel proletarian e anv. Degemer ha sikour a rejont yuzevien ha dispac'hourien alaman. E 1953 ez ejont d'en em staliañ er menezioù e-kostez Nisa, ma savjont ur gumuniezh anvet La Séréna. Enni e voe degemeret anarkourien eus a bep seurt broioù. E darempred e voent ivez gant stourmerien ha studierien ar bloavezhioù 1960 hag ar bloavezhioù 1970.

 Levrlennadur 
 Clara Thalmann ha Pavel Thalmann, Combats pour la liberté, Moscou, Madrid, Paris, La Digitale, 1983.
 Clara Thalmann hag Augustin Souchy, Die lange Hoffnung. Erinnerungen an ein anderes Spanien, 1985

 Liammoù diavaez 
  libcom.org
 International Institute of Social History, Paul ha Clara Thalmann

 Notennoù 

Rummad:Brezel Spagn
Rummad:Ganedigezhioù 1908
Rummad:Marvioù 1987
Rummad:Anarkourien Suis
Rummad:Komunourion