Robert Walser

Robert Walser (15 a viz Ebrel 1878, Bienne, Suis - 25 a viz Kerzu 1956, Herisau, Suis) a oa ur skrivagner hag ur barzh suis a skrivas en alamaneg.

 E vuhez 
E familh Walser e oa eizh bugel. Ar skol a guitaas d’an oad a bevarzek vloaz, ha ti e dud a guitaas pa oa seitek vloaz. Meur a veaj a reas goude-se, ha klask a reas sevel pezhioù-c’hoari, hep ober tamm berzh ebet. Bewech ma laboure e tileze e labour kerkent hag e oa pinvidik a-walc’h evit kaout amzer da skrivañ hep bezañ rediet da labourat.
Levezonet e voe gant ar micherioù liesseurt a reas : mevel, sekretour, pe c’hoazh implijiad ti-bank.

E 1904 e voe embannet e skrid kentañ : Fritz Kochers Aufsätze (skridaozadennoù Fritz Kocher), met ne reas ket berzh a-walc’h evit gounit e vara. Mont a reas da chom e ti e vreur (Karl Walser) e Berlin hag e daolenniñ a reas en danevell anvet “Buhez ul livour” (dastumadeg Seeland, 1920). 
Etre 1907 ha 1909 e skrivas lodenn gentañ e oberenn : Geschwister Tanner (Ar vugale Tanner) e 1907, Der Gehülfe (Ar mevel) e 1908 ha Jakob von Gunten e 1909.
Berzh a reas e-touez skrivagnerien Berlin ha meulet e voe gant re bouezusañ ar mare-se, Robert Musil ha Franz Kafka en o zouez.
E 1913 ez eas kuit eus Berlin hag en em stalias e Bienne. Ne ouezer ket re perak e tec’has kuit eus Berlin, Walser a lavaras e felle dezhañ bezañ en ur aergelc’h sioul a-benn skrivañ. Met e gwirionez e voe paket gant un diwaskadenn.
Lakaat a reas embann danevelloù ha barzhonegoù : Geschichten (Istorioù) e 1914, Der Spaziergang (Ar bourmenadenn) e 1917 ha Die Rose (Ar rozenn) e 1925. Chom a reas e diavaez ar gevredigezh hag e diavaez birvilh bed al lennegezh. Gant Ar rozenn e voe echu e oberenn : e 1929 ez eas da ti ar re sot e Herisau. Eno e chomas betek devezh Nedeleg 1956 : en deiz-se ez eas kuit da bourmen, hag e valeas betek ma vefe skuizh ha ma varvfe.

 Oberennoù 
 Fritz Kocher Aufsätze, 1904 
 Geschwister Tanner, 1907 
 Der Gehülfe, 1908 
 Jakob von Gunten, 1909 
 Geschichten, 1914 
 Der Spaziergang, 1917
 Die Rose, 1925
 Seeland, 1920
 Poetenleben, 1917

 Liammoù diavaez 
  Robert-Walser-Archiv savet e 1973 gant diazezedur Carl Seelig e Zürich.
  The case of Robert Walser e vuhez

 Notenn 
N’eus liamm ebet etre Robert Walser hag ar skrivagner alaman Martin Walser (1927-).

Rummad:Meneger ar skrivagnerien
Rummad:Skrivagnerien alamanek
Rummad:Skrivagnerien Suis
Rummad:Ganedigezhioù 1878
Rummad:Marvioù 1956