Gwazel

Gwazel  (e galleg Gaël) a zo ur gumun eus Breizh e departamant Il-ha-Gwilen.

 Anv 

 Erwan Vallerie ː Guadel, 799; Wadel, 814; Vadel, 851; Wael, 1096; Gael, 1112; Gael, Gaelo, 1152; Gael, 1152; Gueel, 1352; Gael, XVIvet; Gael, Gails, 1709;

 Ardamezioù 
"En gul e groaz en argant divnaerek en aour"

Tennet ha kemmet diouzh siell familh Montfort-la-Canne, 1373Michel Froger et Michel Pressensé : Armorial des communes des Côtes d'Armor et Ille et Vilaine. 2008..

 Istor 
 Dispac'h Gall 
 Dekred eus ar 26 a viz Du 1790 war al le ret : embannet e voe bout mennet da nac'h al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Clouet e anv, hag ur c'hure, DouardAdhésion de Messieurs les Recteurs, Curés et autres ecclésiastiques du diocèse de Saint-Malo, en Bretagne, A l'exposition des principes sur la Constitution du Clergé, adressée à MM. les Evêques députés à l'Assemblée nationale, Imprimerie de Crapart, place Saint-Michel, Pariz, Bro-C'hall, p.17.

 Brezel-bed kentañ 
 134 gwaz a gollas o buhez abalamour d'ar brezel hervez monumant ar re varv, da lâret eo 4,58% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911Monumant ar re varv - Memorial Genweb; nav anezhe a varvas e miz Eost 1914 e Belgia:
 unan d’an 9 e Saint-Vincent, brigadier e oa en 28 Rujumant DragonedFichenn hiniennel - Memorial Genweb,
 d’an 22: 
 daou soudard eus ar  Rujumant Troadegiezh Drevadennel en Emgann RossignolFichenn hiniennel - Memorial GenwebFichenn hiniennel - Memorial Genweb,
 ur soudard eus ar 62 Rujumant Troadegiezh e MaissinFichenn hiniennel - Memorial Genweb, 
 ur c’horporal eus ar 136 Rujumant TroadegiezhFichenn hiniennel - Memorial Genweb hag ur soudard eus ar 47 Rujumant Troadegiezh e FalisolleFichenn hiniennel - Memorial Genweb,
 ur soudard eus an 2 Rujumant Troadegiezh en ArsimontFichenn hiniennel - Memorial Genweb,
 d’an 23, ur soudard eus ar 136 Rujumant Troadegiezh en OretFichenn hiniennel - Memorial Genweb,
 d’ar 24, ur soudard eus ar 124 Rujumant Troadegiezh e VirtonFichenn hiniennel - Memorial Genweb.

 Eil Brezel-bed 
 Ar re varv 
 Pemzek den ag ar gumun a varvas abalamour d'ar brezel.
 Nijerezh 
 Implijet e voe an nijva gant al Luftwaffe (aerlu alaman)ABSA ; e-tro hanter-Eost 1944 e voe implijet gant ar 355th Fighter Squadron hag e nijerezioù MustangP-51 D eus an United States Army Air ForcesBaseball in war time.
 D'ar 6 a viz Ebrel 1941 e voe gwallaozet un nijerez Heinkel 111 H-5 kodet 1G+AL eus an aerlu alaman (Luftwaffe) gant pemp nijour en he bourzh en un emgann ouzh daou garr-nij-chase eus ar Royal Air Force ; dont a reas a-benn da zouarañ e Gwazel ; un nijour a oa bet lazhet gant div voledenn, beziet eo e Huisnes-sur-Mer, (Manche), Bro-C'hall)Pertes Luftwaffe.
 D'an 30 a viz Here 1941 e voe distrujet tost razh un nijerez Messerschmitt Bf 110 en nijva ; mervel a reas he sturier, douaret eo e Huisnes-sur-Mer e departamant Manche (Bro-C'hall).
 D'ar 31 a viz Kerzu 1943 e voe damzistrujet un nijerez Focke-Wulf Fw 190A-6 eus an aerlu alaman (Luftwaffe) en nijva ; gloazet e voe he sturier.
 Ar Royal Air Force a dagas an nijva d'an 8 a viz C'hwevrer 1944, distrujet e voe daou Focke-Wulf Fw 190 ha lazhet o sturierion, douaret e voent e Mont-de-Huisnes, ha d'ar 21 a viz Meurzh 1944 : daou garr-nij, ur Klemm Kl 35 hag ur Fieseler Storch Fi-156 a voe damzistrujet hag ul labourer sivil alaman a voe lazhetBritain at war - Low-Level Strike Against Luftwaffe airfield, gant teir luc'hskeudenn.
 Brezelioù didrevadennañ 
 Brezel Indez-Sina 
 Mervel a reas ur soudard eus ar RICM e miz Mae 1948 war an RC 3 etre Bac Kan ha Cao-Bang e Vietnam Fichenn hiniennel - Memorial Genweb.
 Brezel Aljeria  
 Mervel a reas ur soudard eus an 18 RCP e miz Genver 1960 e M’doukelFichenn hiniennel - Memorial Genweb .

 Brezhoneg 
 21,4 % eus anvioù-lecʼh ar gumun a zo brezhonekJean-Yves Le Moing, Les noms de lieux bretons de Haute-Bretagne, Coop Breizh, 1990, p. 350.

 Monumantoù ha traoù heverk 

 Iliz katolik Sant Pêr, --- kantved. 
 Monumant ar re varv er vourc'hMemorial Genweb ha kartenn-bost[ https://www.memorialgenweb.org/memorial3/cpa/com.php?insee=35117&dpt=35&comm=Ga%EBl Memorial Genweb], dioueliet e voe d'ar 17 a viz Gouhere 1921Université de Lille.
 Plakennoù ar re varv (1914-1918 ha 1939-1945) en iliz katolik Sant Pêr, luc’hskeudennoùMemorial Genweb.

 Douaroniezh 

 Stok ouzh Aodoù-an-Arvor emañ ar gumun.
 Dezougen 

 Ti-gar kozh.
 Emdroadur ar boblañs 

 Melestradurezh 

 Tud 
 Ardamezeg ar familhoù 
80pxAribart

Aotrounez la ChesnayeEn argant e deir c'hebrenn en gul80pxde Bellouan
Aotrounez la HayeEn sabel e errez en argant80pxle Blanc de la BaumeːTroc'het etre gul hag aour; e leon leonparzhet troc'het etre argant ha sabelPol Potier de Courcy : Nobiliaire et armorial de Bretagne. 1890

 Liammoù diavaez 

  Lec'hienn ofisiel ar gumun

 Lervlennadur 

 Erwan Vallerie : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez. Corpus. An Here. 1995

 Notennoù ha daveoù 

Rummad:Kumunioù Il-ha-Gwilen
Rummad:Nijvaoù al Luftwaffe e Breizh
Rummad:Nijerezioù alaman aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed