Gouenoù (kumun)

Gouenoù zo ur gumun e Bro-Leon, e Kanton Brest-4, e departamant Penn-ar-Bed, e gwalarn Breizh.
 Douaroniezh 
 E Gouenoù emañ eien ar Penfell.
 Istor 
 Dispac'h Gall 
 Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le ret: e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant ar person, Baptiste-François Le Sénéchal e anv, hag ur c'hure, Jean GoachetKristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, pajenn 41.

 Brezel-bed kentañ 
 Mervel a reas 56 gwaz eus ar gumun, eleze 3,93% eus he foblañs e 1911, abalamour d'ar brezelMemorial Genweb .
 Eil brezel bed 
 D'ar 7 a viz Eost 1944, 42 zen nann-soudard a voe lazhet gant soudarded alaman e Pengereg.
 D'ar 7 a viz Eost 1944 e kouezhas ur c'harr-nij P-47D-16-RE (marilhet 42-76597 ha kodet G8-?, 362th BG, 378th BS) eus aerlu ar Stadoù-Unanet (United States Army Air Forces) e Gouenoù; e leviour a voe lazhet Pertes USAAF Finistère.
 Brezelioù didrevadennañ 
Brezel Indez-Sina
 Mervel a reas ur milour eus ar gumun e miz Gwengolo 1951 er ViêtnamFichenn hiniennel - Memorial Genweb.
 Monumantoù ha traoù heverk 

 Iliz katolik Sant Gouenoù.
 Ar feunteun.
 Monumant ar re varv, luc’hskeudennMemorial Genweb .
 Monumant ar soudarded stadunanat marvet e miz Eost 1944, bet dioueliet d’ar 27 a viz Eost 2013Memorial Genweb .
 Monumant lazhadeg Pengereg.
 Monumant an daou vilour breizhveuriat SAS marvet d’ar 7 a viz Eost 1944Memorial Genweb , luc’hskeudennMemorial Genweb .
 E Gouenoù e vez lidet un droveni en enor da sant ar barrez, sant Gouenoù, bep bloaz, da vare Yaou Bask.
 Bezioù ar C'hommonwealth e bered Gouenoù 
150px{| class = "wikitable" Bro  Niver a soudarded 5Hollad5
|}
Milourien eus broioù arall ag ar C'hommonwealth en Aerlu ar Rouantelezh-Unanet : 1 milour eus 24px Rodezia ar Su.
Karrnijourion e oant holl. Marvet int e 1943, e-pad an Eil Brezel BedCommonwealth War Graves CommissionSouth African War Graves. Pevar anezhe a varvas pa gouezhas o c'harr-nij (Mitchell marilhet FL216 ha kodet VO-?) etre Plabenneg ha Gwipavaz d'ar 24 a viz Even 1943, an hini all d'an 3 a viz Eost 1943, pa gouezhas e garr-nij (Typhoon Ib marilhet JP399 ha kodet ZH-?) e Plabenneg Pertes R.A.F FinistèreMemorial Genweb , luc’hskeudennMemorial Genweb .
 Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 

 Brezhoneg 
Ar Brezoneg er Skol
 1934-1936: ar c'huzul-kêr a savas a-du gant ar mennad skignet gant al luskad Ar Brezoneg er Skol (ABES) evit kelennadurezh ar brezhoneg er skolMarsel Guieysse, La langue bretonne : ce qu'elle fut, ce qu'elle est, ce qui se fait pour elle et contre elle, pajenn 264, Kemper, Nouvelles Éditions Bretonnes, 1936 .
Ya d'ar brezhoneg
 D'ar 17 a viz Kerzu 2009 e oa bet votet live 2 ar garta Ya d'ar brezhoneg gant Kuzul-kêr ar gumun.
 D'an 8 a viz Meurzh 2010 e oa bet roet d'ar gumun al label Ya d'ar brezhoneg live 1.
Deskadurezh
 Ur skol divyezhek zo eno abaoe 2004. 
 E distro-skol 2024 e oa 82 skoliad enskrivet er c'hlasoù divyezhek (11,9 % eus skolidi ar gumun evit a sell ouzh ar c'hentañ derez)Distro-skol ar c’helenn divyezhek e 2019 .
 Ur vagouri divyezhek a zo ivez evit degemer ar vugale a-raok ar skol.
 Ar vagouri "Dorn ha Dorn" he deus sinet Live 2 karta Divskouarn.
 Darempredoù etrebroadel 
Gevelliñ
Aberhonddu,  (1988)
Reichstett,  (1995)
Kevelouri
Bossofala,  (2005)
 Lec'hiennoù internet 

Lec'hienn ofisiel Ti-ker Gouenoù
 Gouenoù war lec'hienn Geobreizh
 Dave ha notennoù 

Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed
Rummad:Kumunioù Bro-Leon
Rummad:Ar Brezoneg er Skol
Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Penn-ar-Bed
Rummad:Nijerezioù SUA aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed