Metatezenn

Er yezhoniezh e vez implijet an termen metatezennAmload e Geriadur Ménard (diwar an henc'hresianeg μετάθησις, « eilpennadur » ; saozneg: metathesis) evit komz eus an eilpennañ graet da ziv elfenn fonologel, da lavaret eo :

 fonemennoù
 pa vez eilpennet vogalennoù ha dreist-holl kensonennoù, da skouer : brezhoneg debriñ/drebiñ, Montroulez/Montourlez, Brieg/Breig, galleg fromage, eus formage (reiñ ur stumm, diwar al latin formaticu(m), kv. italianeg formaggio hag okitaneg formatge).

 elfennoù dreistskizhel (saoz. suprasegmental) 
 pa vez eilpennet perzhioù evel hirder ar vogalennoù, an tonennoù pe an taol-mouezh hag all, da skouer e henc'hresianeg pólis (πόλις) « kêr » > genitivel póleōs (πόλεως) diwar ar furm reizh *pólējos.

Kavet e vez metatezennoù e doareoù yezh nann-unvan, evel e rannyezhoù lec'hel ar brezhonek, pe c'hoazh e treuzdistagadurioù, da skouer :

 Stummoù rannyezhel: brezhoneg
 der amañ e lec'h dre amañ
 mewled e lec'h melc'houed
 burlu e lec'h brulu

 Treuzdistagadurioù: saozneg
 aks e lec'h ask « goulenn »

A-wezhoù e teu da vezañ ur furm leksemek kemmet dre metatezenn ar furm implijet er yezh unvan kentoc'h evit ar stumm istorel orin, da skouer :

 Saozneg
 Bird « evn » diwar krennsaoz. bryd
 run « redek » diwar hensaoz. rinnan, eornan, earnan
 horse « marc'h » diwar hensaoz. hros
 wasp « gwesped » diwar hensaoz. wæps

 Spagnoleg
 cocodrilo « gourglazard » diwar latin crocodilus (< henc'hresianeg: krokodilos)
 Argelia « Aljeria » diwar arabeg Al Jaza'ir (الجزائر)
 postrado « $ » diwar latin prostratus

Diouzh an tu all avat e c'hell talvezout ar vetatezenn elfenn mont-en-dro boutin yezhadur ur yezh bennak, evel e foureg: pa vez staget ur rakger kensonennel ouzh ur verb a grog gant ur gensonenn e vez diverket kensonenn gentañ ar verb pe c'hoazh e vez eilpennet gant ar vogalenn a zeu war-lerc'h, da skouer :

 lem- « lipat » > -elm-
 ba- « evañ » > -ab-
 tuum- « sevel » > -utum-.

 Notennoù 

Rummad:Fonetik ha fonologiezh
Rummad:Yezhoniezh istorel