Víctor Jara

Víctor Jara a zo bet ganet e Chillán (Chile) d'an 28 a viz Gwengolo 1932 ha marvet d'ar 16 a viz Gwengolo 1973 e Santiago. 

Bugel labourerien douar, n'en doa ket Victor Jara desket ar sonerezh en ur skol sonerezh. E vamm an hini eo he deus kelennet rustennoù kentañ ar gitar dezhañ. Yaouank e teskas kanañ kanaouennoù gregorian e kloerdi Redentorista de San Bernardo. Da heul e tarempredas gant laz kanañ Skol-Veur Chile hag e kemeras perzh da sevel an abadenn Carmina Burana. War un dro e krogas gant e labour dastum hag enklask war ar folklor.

Un nebeud bloavezhioù war-lerc'h e kenstagas ar gompagnunezh eus Enrique Noisvander hag e studias al leurennañ e skol teatr Skol-veur Chile.

Da 27 vloaz e voe rener ha merour ar pezh-c'hoari Parecido a la Felicidad skrivet gant Alejandro Sieveking. C'hoari a reas anezhañ en Arc'hantina, Uruguay, Venezuela ha Kuba. D'ar memes mare e enrollas div ganaouenn skrivet gant Violeta Parra asambles gant ar strollad Cuncumén

Kemer a reas perzh en Nueva Canción Chilena (Kanaouenn Nevez Chili), a zo bet a-bouez evit an treuzfurmadurioù sokial pennañ ar vro er bloavezhioù 60 ha 70.
Goude bezañ kanet er strollad Quilapayún, e stagas gant ar vicher kanañ diouzh e du. Troet vo da ganañ kanaouennoù stourm, politikel-tre, asambles gant kanaouennoù karantez, ha buan a-walc'h e teuas da vezañ un den klevet ha doujet e-touez ar labourerien-douar, ar micherourien, hag an dispac'hourien.
Victor Jara a stourmas ivez er Partido Comunista de Chile (Strollad komunour Chili) betek deiz e varv.
A-drugarez da-se ha d'e bouez er bed sevenadurel e kemeras perzh bras ivez e-barzh gouarnamant an Unidad Popular (Unvaniezh ar Bobl) a oa Salvador Allende Gossens en e benn.

D'an 11 a viz Gwengolo 1973 (deiz taol stad an diktatour Augusto Pinochet a ziskaras gouarnamant ar prezidant Salvador Allende) ez eas Victor Jara da brezegenniñ en Universidad Técnica del Estado (Skol-Veur Stad an Teknikoù) evit lañsañ un emsav enep d'ar renad soudard nevez.
Tapet gant an arme e voe kaset e sportva Chili, lec'h ma voe jahinet didruez a-raok bezañ lazhet.

 Pladennoù 
 1967 Víctor Jara 
 1969 Pongo en tus manos abiertas
 1970 Canto libre
 1971 El derecho de vivir en paz
 1972 La población
 1973 Canto por travesura
 1975 Presente (posthum veröffentlicht)

Oberennoù troet e brezhoneg
 Al Liamm, niverenn 359, Kerzu 2006, seizh kanenn troet gant Iwan Couée :
 "Al loar 'zo brav bepred"
 "An arar"
 "Ne c'hellez ket mont war da c'hiz"
 "Lez ar vuhez da vont war-nij"
 "Pe vern din-me pediñ an neñv?"
 "Ar c'harrener"
 "Dit-te koulmig e fell din lavarout"

Rummad:Ganedigezhioù 1932
Rummad:Marvioù 1973
Rummad:Sonerien Chile