Plouganoù

Plouganoù ()Ober a rae Lan Inizan gant Plougasnou ha Plouganaouiz a-hed embannadur orin Emgann Kergidu. zo ur gumun e Breizh e  kornôg Bro-Dreger, e kanton Plouigno (gwechall e hini Lanneur) e departamant Penn-ar-Bed.

 Douaroniezh 
War aod Mor Breizh emañ Plouganoù.

+ Kumunioù amezek Mor BreizhSant-Yann-ar-Biz 80px Plouezoc'hLanneur


 Anv 
 Ogée (1780) : Plougasnou.
 Marteville & Varin (1843) : Plougasnou; Appelée dans les anciens titres latins Ploicathnou (orthographe saxonne dans laquelle le th se prononce comme ds)Marteville & Varin, op. cit., p. 327
 Bernard Tanguy (1992) : Ploicatno, Ploicathno, Ploigathnou, 1040 ; Plegano, 1163 ; Ploegaznou, 1257, c. 1330, 1371 ;  Guycaznou, 1419 ; bourg de Guicaznou, 1520.
 Talvoudegezh : diwar an anv-den henvrezhonek Catnou.

 Ardamezioù 
 En argant plezhek en glazur. Istor 
Kent 1790
 J.B. Ogée : Plougasnou ; 9 lev e kornôg-mervent Landreger, en eskopti, 37 lev diouzh Roazhon ; 3 lev diouzh Montroulez, e isdileuriadurezh hag e veli. Tri mil sakramantad zo enni, en ur gontañ ar re Sant-Yann-ar-Biz, e drev.

 Nac'het e voe an distaoliadeg roueel e miz C'hwevrer 1676 ouzh un den eus Plouganoù, Fiacre Trouadec e anv, goude Emsavadeg ar Bonedoù ruzArthur Le Moyne de La Borderie, La Révolte du Papier Timbré advenue en Bretagne en 1675, adembannet e Les Bonnets Rouges, Union Générale d'Éditions (dastumadeg 10/18), Pariz, 1975.
 Dispac'h Gall 
 Dekred ar 26 a viz Du 1790 war al le ret : e penn-kentañ 1791 e voe nac'het al le ouzh ar Roue, ar vro hag al lezennoù gant Morvan, person, ha Periou, kureKristof Jezegoù, Hor Bro e-pad ar Revolusion, Ti-moullañ Ar Bobl, Karaez, 1915, p. 47.. 


 Brezel-bed kentañ  
 Mervel a reas 150 gwaz eus ar gumun abalamour d'ar brezel, eleze 3,75% ag ar boblañs hervez an niveradeg bet graet e 1911Memorial Genweb.
 Eil brezel-bed  
 Mervel a reas 61 den ag ar gumun abalamour d'ar brezelMemorial Genweb.
 D'an 30 a viz Here 1941 e kouezhas un nijerez Whirlwind I marilhet P7015 eus an 263rd Squadron eus ar Royal Air Force (aerlu ar Rouantelezh-Unanet) e Plouganoù ; lazhet e voe he levier, ne voe ket kavet e gorfPertes RAF Finistère.
 Brezelioù didrevadennañ 
 Brezel Indez-Sina 
 Mervel a reas tri milour eus ar gumunMemorial Genweb.
 Brezel Aljeria 
 Mervel a reas daou vilour eus ar gumunMemorial Genweb.
 Monumantoù ha traoù heverk 
 Peulvaen Kermadeza
 Peulvaen Bleinbalaneg
 Peulvaen ar Chapel Bian
 Peulvaen Kervouster
 Iliz katolik Sant Pêr, XVIvet, XVIIvet

 Chapel Privael
 Chapel Sant Samzon
 Chapel Sant Nikolaz
 Chapel Sant Jorj
 Chapel Kerbabu
 Chapel Sant Melar
 Chapel Santez Barba
 Chapel Sant Sebastian, e Kervouster
 Chapel Mezkoed
 Chapel Itron-Varia Lourdes, e Dibenn
 Chapel vihan ar Sakramant
 Chapel vihan Itron-Varia Loretta ().

 Chapel vihan Sant Jelvestr
 Kroaz ar Rouanez
 Maner Trovelin

 Monumant ar Re Varv 

 Monumant Sao-Breiz
 Privael

 Monumant ar re varv e-tal an iliz katolik, luc’hskeudennUniversité de Lille.
 Bezioù ar C'hommonwealth e bered ar gumun 
 Bro Niver a vilourion24px Kanada2 (Morlu), unan anezhe chomet dianav6 (Aerlu)Hollad8
Mervel a rejont e-pad an Eil Brezel-bed, re an Aerlu d'an 29 a viz Genver 1943 pa gouezhas o c'harr-nij (Halifax II marilhet DT681 ha kodet NP-J) e PlouganoùPertes RAF Finistère, re ar Morlu d'an 29 a viz Ebrel 1944 pa voe kaset o bag, an destroyer HMCS Athabaskan, d'ar strad gant an tarzher alaman Elbing T-24Chronologie d'avril 1944Commonwealth War Graves Commission.

 Emdroadur ar boblañs abaoe 1962 

 Brezhoneg 
Deskadurezh
 Ur c'hlasad divyezhek a zo eno e skol bublik ar bourk (Marie-Thérèse Prigent) abaoe miz Gwengolo 2022. 
 E distro-skol 2024 e oa enskrivet er c'hlasad divyezhek 19 bugel.

 Tud 
 Yann Jegou, aotrou Penanvern.
 Alan ar Gozhker, marc'heg ; aotrou Kozker.
 Jozef ar Gozhker, marc'heg, aotrou Rozambo ; kuzulier ouzh Breujoù Breizh e 1672.
 Gwilhern a Gergroas, aotrou Kermorvan.
 Yves Goezbriand, aotrou Kozhkeroù.

 Ardamezeg ar familhoù 
{|
|-
|80px
|
Arel
Aotrounez KervényPalefarzhet etre argant ha glazur.|-
|80px
|
Argenton (d')
Aotrounez KermousterEn aour hadet gant kroaziganoù kroaziganek en glazur e deir zorzhell en gul. 
|-
|80px
|
Balavenne
Aotrounez Kervezeg, Ballac'h, KermebelEn argant e dri ezev en sabel, 2, 1, ur ruilhenn ivez en sabel ouzh kondon.|-
|80px
|
Bartaige
Aotrounez KerangroasPlezhek etre argant ha glazur, diforc'het ouzh kab gant ur greskenn en gul.|-
|80px
|
Isle (de l')
Aotrounez al lec'h-seSourinet etre aour ha glazur a c'hwec'h pezh ; e gonk a-zehou en gul karget gant ur flourdilizenn en argant.Sturienn ː A chacun on rang.
|-
|80px
|
Jagu'''
Aotrounez Prat-Meur, Pontizag, Langouere, KerangouezEn sabel e leon en argant heuliet gant teir steredenn ivez en sabel.|-
|80px
|
Periou
Aotrounez MesgéauEn sabel e dreustell en aour heuliet ouzh kab gant teir c'hregilhenn ivez en aour.|-
|80px
|
Quenquizou (du)
Aotrounez al lec'h-se ha KerprigentEn sabel plezhek en aour.|-
|80px
|
Tréléver (de)
Aotrounez PenanvernSourinet etre erminoù ha gul.[PPC]
|}

 Tud bet ganet eno 
 1919 : François Prigent, skrivagner brezhonek.

 Deskadurezh 
Div skol bublik zo e Plouganoù : ar skol Marie-Thérèse Prigent er bourk, hag ur skol all e karter Kerenot. Ur skolaj (François Charles) a zo er gumun ivez. E miz Gwengolo 2022 ez eus bet digoret un hentad divyezhek brezhoneg-galleg e skol ar bourk.

 Lervlennadur  
Abalain, Hervé : Les noms de lieux bretons, Éditions Jean-Paul Gisserot, 2000
Éditions Flohic (a-stroll) : Le patrimoine des communes du Morbihan, 2 levrenn, 1996 
Marteville, Alphonse & Varin, Pierre (kendalc'herien J. Ogée) : [https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bd6t5394191n/f15.item.r=A.zoom Nouveau dictionnaire istorique et gégraphique de Bretagne, 1843.
Ogée, Jean (1728-1789) : Dictionnaire historique et géographique de la province de Bretagne, 1778 (peder levrenn).
Potier de Courcy, Pol : Nobiliaire et armorial de Bretagne
Tanguy, Bernard : Les noms de lieux bretons, Emgleo Breiz, 2015 
Vallerie, Erwan : Diazezoù studi istorel an anvioù-parrez — Corpus – Traité de toponymie historique de la Bretagne,  An Here, 1995 
 Liammoù diavaez 

  Lec'hienn an ti-kêr
  Plouganoù war lec'hienn Geobreizh

 Notennoù ha daveoù 

Rummad:Kumunioù Penn-ar-Bed
Rummad:Kumunioù Treger
Rummad:Bezioù-brezel ar C'hommonwealth e Penn-ar-Bed
Rummad:Emsavadeg ar Bonedoù ruz
Rummad:Nijerezioù ar C'hommonwealth aet d'ar strad e Breizh e-pad an Eil brezel-bed
Rummad:Plouganoù