Schutzstaffel

Ar Schutzstaffel (pe SS, hag a dalv kement ha "bagadoù-gwareziñ")) a voe un aozadur damsoudardel broadel-sokialour eus Republik Weimar hag eus an Trede Reich, renet gant an NSDAP.

An SS a voe krouet d'ar 4 Ebrel e München, e 1925, evel gward personel Adolf Hitler. Staliet e oa penn an aozadur er straet Prinz-Albrecht (Hiriv: Niederkirchnerstraße), e Berlin. Da gentañ e oa ur skourr eus ar Sturmabteilung (SA) a-raok mont da vezañ polis-diabarzh ar strollad, renet hag meret gant Heinrich Himmler a-c'houde 1929.

Ne oa ket muioc'h a 280 ezel pa zegouezhas Himmler e penn ar strollad, hogen ar c'hoskor a greskas buan betek tizhout 209 000 ezel e 1933 pa arruas ar strollad e penn ar galloud. Ur skourr milourel a zo bet krouet e tarzh an eil brezel bed, añvet ar Waffen-SS.

 Renkoù hag ardamezioù 
 Pennad spisoc'h: Unwiskoù hag ardamezioù ar Schutzstaffel
Ar re SS o devoa savet o simboloù dezho gant lidoù, renkoù, unwiskoù evit diforc'hiañ anezho diouzh an holl aozadurioù Nazi all ha diouzh ar Stad Alaman. A-raok 1929, an SS a zouge ar memes unwisk gell evit re an SA. Ar c'hemm nemetañ a oa ur gravatenn zu hag ur gasketenn memes liv gant simbol an Totenkopf (penn marv) hag ar simboloù eskern ha klopenn. Ret e oa bet gortoz 1932 evit ma vefe douget ganto unwiskoù du nemetken. E 1935, an aozadurioù stummañ stourm e SS a groge da implij unwiskoù griz-gell (feldgrau) evit ar vuhez a pemdez. An SS o devoa bet savet o unwiskoù stourm dezho o-unan, ar re-se a oa modern-tre evit ar mare hag a chom un awen hiziv-an-deiz c'hoazh evit an unwiskoù dreist-holl en Alamagn hag Europa. Ar re gentañ e oant bet o ijinañ mantili hag unwiskoù tok-houarn a c'helle bezañ cheñchet tu evit kaout meur a douellaozadur gant ar memes unwisk. An unwiskoù a oa bet savet gant aotreoù ispisial e kantadoù a embregerezhioù disheñvel. Ul lod eus al labourerien a oa bet prizonidi brezel rediet da labourat. Kalz unwiskoù a voe savet er c'hampoù-bac'h a feur ma rede an Eil Brezel-bed hag e vanke dornoù labour.

Hitler hag an NSDAP a oa mestr war ar simboloù evit badaouiñ pe kendrec'hiñ bras an dud. 

Rummad:Naziegezh
Rummad:Schutzstaffel
Rummad:Strolladoù hag aozadurioù soudardel lamet e 1945