ཝྭ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་

ཝཱ་ཎ་མཐོ་སློབ་དབུས་བོད་ཀྱི་ཆེས་མཐོའི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་ངོ་སྤྲོད།

ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་ཆེས་མཐོའི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ (Central Institute of Higher Tibetan Studies) ནི་རྒྱ་གར་གྱི་སྦ་ར་ཎ་སིའམ་ཝཱ་ཎ་རཱ་སིའི་ཉེ་འགྲམ་དྲང་སྲོང་ལྷུང་བ་རི་དྭགས་ཀྱི་ནགས་ཚལ་ (Sarnath) དུ་ཆགས་ཡོད་པའི་རྒྱ་གར་གཞུང་གི་དབུས་སྤྱི་ཁྱབ་འོག་གི་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོ་ཞིག་ཡིན། འདི་ནི་འཛམ་གླིང་ནང་བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་དང་། རིག་གཞུང་། རྒྱ་བོད་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་བཅས་ལ་སློབ་གཉེར་བྱེད་སའི་ལྟེ་གནས་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ཡིན།
བྱུང་རིམ་དང་གསར་འཛུགས།

གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་འདི་ཉིད་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༦༧ ལོར་སྤྱི་ནོར་༸གོང་ས་སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་དང་རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་བློན་ཐོག་མ་**ཇ་ཝ་ཧར་ལལ་ནེ་རུ་**མཆོག་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་དགོངས་བཞེད་ལྟར་གསར་འཛུགས་གནང་། འདིའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་བོད་ནས་བཙན་བྱོལ་དུ་འབྱོར་བའི་བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་དང་། ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ཀྱི་སློབ་མ་རྣམས་ལ་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིག་གཞུང་དང་ཤེས་ཡོན་སློབ་གཉེར་གྱི་གོ་སྐབས་བསྐྲུན་རྒྱུ་དེ་ཡིན།

ཐོག་མར་ཝཱ་ཎ་སཾསྐྲྀཏ་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ (Sampurnanand Sanskrit University) གི་ཁོངས་གཏོགས་ཡན་ལག་སྡེ་ཚན་ཞིག་གི་ངོ་བོར་བཙུགས་ཀྱང་། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༧ ལོར་རྒྱ་གར་རིག་གཞུང་ལྷན་ཁང་གི་འོག་ཏུ་རང་སྐྱོང་སྡེ་ཚན་དུ་གྱུར། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༨༨ ཟླ་ ༤ ཚེས་ ༥ ཉིན་རྒྱ་གར་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་ལྷན་ཚོགས་ (UGC) ཀྱིས་རང་སྐྱོང་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ (Deemed University) གི་ཚད་མཐོའི་མཚན་གནས་ཕུལ།

སློབ་གཉེར་ཁང་གི་སྒྲིག་གཞི།

གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་འདིའི་སློབ་ཚན་རྣམས་ནི་ནང་དོན་རིག་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་རིག་གནས་ཆེ་ཆུང་བཅུ་ལ་གཞིར་བཞག་ཡོད། འདིར་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལམ་ལུགས་ལྟར་དབུ་མ་དང་། ཚད་མ། ཕར་ཕྱིན། འདུལ་བ། མངོན་པ་བཅས་ལ་སློབ་གཉེར་གནང་གི་ཡོད།

རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་སྡེ་ཚན་ཁག

 རྒྱུ་དང་ནང་དོན་རིག་པའི་སྡེ་ཚན།: ཚད་མ་རིག་པ་དང་ནང་དོན་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་སྐོར།
 སྐད་ཡིག་རིག་པའི་སྡེ་ཚན།: བོད་ཡིག་དང་།     ལེགས་སྦྱར། ཧིན་དི། དབྱིན་ཇི་བཅས་ཀྱི་སྐད་ཡིག
 དེང་རབས་རིག་པའི་སྡེ་ཚན།: སྲིད་དོན་རིག་པ་དང་།     དཔལ་འབྱོར། ལོ་རྒྱུས་སོགས།
 གསོ་རིག་དང་རྩིས་རིག་སྡེ་ཚན།: བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པ་དང་རྩིས་རིག་པ།
 བཟོ་རིག་པའི་སྡེ་ཚན།: བོད་ཀྱི་ཐང་ག་བྲིས་ཆ་དང་ཤིང་བཟོ་སོགས་ལག་ཤེས་སྒྱུ་རྩལ།

ཞིབ་འཇུག་དང་དཔེ་སྐྲུན།

གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་འདིའི་ཞིབ་འཇུག་སྡེ་ཚན་ནི་ཤིན་ཏུ་སྐད་གྲགས་ཆེ་ཞིང་། དེའི་ནང་གཤམ་གསལ་སྡེ་ཚན་ཁག་ཡོད།

1.   ཉམས་གསོ་སྡེ་ཚན།: བོད་ཡིག་ཏུ་བཞུགས་པའི་བཀའ་བསྟན་རྣམས་སླར་ཡང་ལེགས་སྦྱར་ (Sanskrit) སྐད་དུ་སྒྱུར་ཐབས་བྱེད་པ།

2.   ལོ་ཙཱ་སྡེ་ཚན།: གསུང་རབ་རྣམས་དེང་རབས་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཁག་ཏུ་སྒྱུར་བ།

3.   རྩོམ་སྒྲིག་སྡེ་ཚན།: དཀོན་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་གསུང་རབ་རྣམས་ཞུ་དག་དང་དཔེ་སྐྲུན་བྱེད་པ།

ཞི་བ་འཚོ་དཔེ་མཛོད་ཁང་།

སློབ་གྲྭ་འདིའི་དཔེ་མཛོད་ཁང་ནི་མཁན་ཆེན་ཞི་བ་འཚོའི་མཚན་གསོལ་ཡོད་ཅིང་། འདིའི་ནང་བོད་ཀྱི་དཔེ་རྙིང་དང་། ལེགས་སྦྱར་གྱི་རྒྱལ་བསྟན་དཔེ་ཆ། འཛམ་གླིང་གི་མཁས་པའི་གསུང་རྩོམ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་བཞུགས་ཡོད།
 དགེ་འོས་ཤེས་རིག་སྡེ་ཚན། (Centre for Teacher Education)

ཝཱ་ཎ་དབུས་བོད་ཀྱི་ཆེས་མཐོའི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་གི་དགེ་འོས་ཤེས་རིག་སྡེ་ཚན་ནི། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༤-༡༥ འཆར་ལོ་ནས་དབུ་བརྙེས་པ་ཞིག་ཡིན། འདིའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་། ནང་དོན་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ལ་མཁྱེན་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་། དེང་རབས་ཀྱི་སློབ་གསོའི་ཐབས་ལམ་ལ་བྱང་བའི་དགེ་རྒན་ཚད་ལྡན་སྐྲུན་རྒྱུ་དེ་ཡིན། སྡེ་ཚན་འདི་ནི་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ཡོངས་དགེ་རྒན་ལྷན་ཚོགས་ (NCTE) ཀྱི་ངོས་འཛིན་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན།

ཀ༽ དགེ་འོས་བསྟན་བཅོས་ལོ་བཞི་ཅན། (Innovative 4-Year Integrated B.A. B.Ed.)

འདི་ནི་"བསྟན་བཅོས་དགེ་འོས་བསླབ་པའི་བསྟན་བཅོས་" (Shastri-Shiksha Shastri) ཞེས་པ་དེ་ཡིན།

 དུས་ཡུན།: ལོ་བཞི།     (བསྡོམས་པས་བསླབ་ཚན་དུས་ཡུན་ ༨ ཡོད།)
 ཁྱད་ཆོས།: སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ལོ་བཞིའི་ནང་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་     (Graduation) དང་དགེ་འོས་བསླབ་པ་     (B.Ed) གཉིས་ཀ་མཉམ་དུ་ཐོན་ཐུབ།
 བསླབ་ཚན།: འདིའི་ནང་བོད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་རྩོམ་རིག་     (Tibetan Language     & Literature) དང་།     ནང་པའི་ཚད་མ་རིག་པ་དང་སེམས་ཁམས་རིག་པ། (Fundamentals of Buddhist Logic & Psychology) དེ་བཞིན་དེང་རབས་སློབ་གསོའི་རིག་པ་བཅས་ཆ་ཚང་བསླབ་དགོས།

ཁ༽ དགེ་འོས་བསྟན་བཅོས་ལོ་གཉིས་ཅན། (2-Year B.Ed. / Shiksha Shastri)

འདི་ནི་སྔར་ནས་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་ཐོན་ཟིན་པའི་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡིན།

 དུས་ཡུན།: ལོ་གཉིས།     (བསླབ་ཚན་དུས་ཡུན་ ༤ ཡོད།) 

 འཇུག་སྒོའི་ཆ་རྐྱེན།: ཉུང་མཐར་ཡང་གཙུག་ལག་སློབ་གྲྭ་     (Bachelor's Degree)     ནང་བརྒྱ་ཆ་ ༥༠ ལོན་པ་དང་།     བོད་ཡིག་གི་ཆུ་ཚད་ཚད་ལྡན་ཡོད་དགོས།

ག༽ སློབ་ཚན་གྱི་ཁྱད་ཆོས། (Special Features)

 ཆོས་རྭའི་རྩོད་པ།: དགེ་རྒན་འོས་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་པའི་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ནང་པའི་རིག་ལམ་གྱི་འགྲོས་ལྟར་རྩོད་པ་བརྒྱབ་སྟེ།     སློབ་ཚན་རྣམས་གཏན་ལ་འབེབས་པའི་ཐབས་ལམ་ལ་སྦྱོང་བརྡར་བྱེད།
 ཕྱི་བསྐྱོད་ལག་ལེན།: སློབ་མ་རྣམས་བོད་པའི་སློབ་གྲྭ་ཁག་དང་ཧི་མ་ལ་ཡའི་རི་རྒྱུད་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཁག་ཏུ་དངོས་སུ་སོང་ནས་དགེ་རྒན་གྱི་ལག་ལེན་     (Internship) བྱེད་དགོས།

 འཛིན་སྐྱོང་དང་དབུ་ཁྲིད། (Administration and Leadership)

གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་འདིའི་འཛིན་སྐྱོང་གི་རྩེ་མོར་རྒྱ་གར་གྱི་སྲིད་འཛིན་མཆོག་ (Visitor) དང་། དེ་འོག་ཏུ་ཚོགས་གཙོ་ (Chancellor) བཅས་ཡོད། ལག་བསྟར་འགན་འཛིན་གཙོ་བོ་ནི་ཉེ་བའི་རིགས་བདག་ (Vice-Chancellor) ཡིན། སློབ་གཉེར་ཁང་འདིའི་བྱུང་རབས་ནང་རིགས་བདག་ཟུར་པ་**ཟམ་གདོང་རིན་པོ་ཆེ་བློ་བཟང་བསྟན་འཛིན་མཆོག་**གིས་ལོ་ངོ་མང་པོའི་རིང་ཐུགས་འགན་བཞེས་ཏེ། སློབ་གྲྭ་འདི་ཉིད་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚད་གཞི་ལྡན་པའི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ཞིག་ཏུ་བསྐྲུན་པར་མཛད་རྗེས་བླ་མེད་བཞག་ཡོད།

ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱག་ལས། (Unique Projects: Restoration)

སློབ་གཉེར་ཁང་འདིའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་ནི་"བསྟན་བཅོས་ཉམས་གསོ་"ཡིན། འདི་ནི་སྔོན་དུས་རྒྱ་གར་དུ་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དུ་བཞུགས་ཀྱང་། དུས་ཕྱིས་རྒྱ་གར་ནང་བརླག་ཟིན་པའི་ནང་པའི་བསྟན་བཅོས་གལ་ཆེན་རྣམས། བོད་འགྱུར་བཀའ་བསྟན་ལ་གཞིར་བཞག་སྟེ་སླར་ཡང་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དུ་ཕྱིར་བསྒྱུར་གནང་རྒྱུ་དེ་ཡིན། ཕྱག་ལས་འདིའི་ཐོག་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་གནའ་བོའི་རིག་གཞུང་བརླག་ཟིན་པ་མང་པོ་ཞིག་སླར་གསོ་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད།

སློབ་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་འཚོ་བ། (Student Life)

སློབ་གཉེར་ཁང་འདིར་བོད་རིགས་ཙམ་མ་ཟད། མོན་དང་། ལ་དྭགས། སྤི་ཏི། ཀུལླུ། འབྲུག་ཡུལ། འབྲས་ལྗོངས། ཐ་ན་ཕྱི་རྒྱལ་གྱི་སློབ་མ་མང་པོ་ཡང་ཡོད། སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་ཆེད་དུ་གཤམ་གསལ་མཐུན་རྐྱེན་ཡོད།

 སློབ་མའི་ཚོགས་པ།: སློབ་མའི་རང་སྐྱོང་ཚོགས་པ་     (Central Institute     Students' Welfare Fund) ཡོད་ཅིང་།     འདིས་སློབ་མའི་ཁེ་ཕན་དང་རིག་གཞུང་དུས་སྟོན་སོགས་གོ་སྒྲིག་བྱེད།
 ལུས་རྩལ།: རྐང་སྤོལ་དང་།     ལྒང་ལི། མདའ་རྩེད་སོགས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་ཡོད།
 ཆོས་ར་: དགོང་མོ་ནམ་རྒྱུན་སློབ་མས་བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རྩོད་པའི་སྒོ་ནས་སློབ་ཚན་ལ་བསྐྱར་སྦྱོང་བྱེད་པའི་ཆོས་ར་ཡོད།

དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། (Publication Department)

སློབ་གཉེར་ཁང་འདིས་ "དཔྱད་གཞིའི་དེབ་ཕྲེང་" (Bibliotheca Indo-Tibetica Series) ཞེས་པ་དཔེ་སྐྲུན་གནང་གི་ཡོད་ཅིང་། ད་བར་དེབ་གྲངས་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་དཔེ་སྐྲུན་བྱས་ཟིན། དེ་བཞིན་ལོ་རེར་ཐེངས་གཉིས་རེ་ "དྷཱིཿ" (Dhih) ཞེས་པའི་ཞིབ་འཇུག་དུས་དེབ་ཅིག་ཀྱང་འདོན་འགྲེམས་བྱེད་བཞིན་ཡོད།

མ་འོངས་དམིགས་ཚད། (Vision for the Future)

སློབ་གཉེར་ཁང་འདི་ཉིད་མ་འོངས་པར་**"ནཱལནྡཱའི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་"**གི་སྙིང་པོ་སླར་གསོ་བྱེད་མཁན་གྱི་བསྟི་གནས་ཤིག་དང་། དེང་རབས་ཀྱི་ཚན་རིག་དང་ནང་དོན་རིག་པ་ཟུང་འབྲེལ་བྱེད་སའི་ལྟེ་གནས་ཤིག་ཏུ་འགྱུར་རྒྱུའི་འབད་བརྩོན་བྱེད་བཞིན་ཡོད།