དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་པའི་མཚན་བྱང་

སྔར་བྱོན་ཟིན་པའི་མཚན་ཉིད་སྨྲ་བ་དག་ནི། གཞུང་གི་མཚན་བྱང་ནས་བཟུང་སྟེ་ཚིག་དོན་རེ་རེ་ལ་ཡང་། རྩོད་སྒྲུབ་རིགས་ལམ་གྱིས་རྟོག་ཞིབ་བགྱིས་ནས་ཕེབས་ཡོད་པར་འདུག་ན། རང་རེས་དེ་ལས་ཞིབ་ཅིང་ཕྲ་བར་ཐོས་བསམ་བྱ་མ་ནུས་རུང་། རྩོད་རིགས་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་དེའི་ཐོག་ནས། གཞུང་ལ་ཆེ་ལོང་ཙམ་བརྟག་པའི་ལས་ལ་ཅི་ནས་ཀྱང་འཇུག་རིགས། 

འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་ནི་མཁས་པའི་བྱ་བར་ཡོངས་སུ་གྲགས་ཤིང་། དེ་ལས་ཀྱང་དྲི་མ་མེད་པའི་ལུང་རིགས་ལ་བརྟེན་ནས། ཡིན་མིན་གྱི་བརྡར་ཤ་གཅོད་པ་ནི་གཞུང་ལུགས་ལ་གོ་བ་ཆགས་པའི་ཐབས་རྨད་དུ་བྱུང་ལ། སློབ་གཉེར་གྱི་ལམ་ལུགས་འདི་ནི་རང་རེའི་མཚན་ཉིད་བཤད་གྲྭ་ཁག་ཏུ། སྔར་ནས་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ངོ་བོར་གྲུབ་ནས་ཡོད་གཤིས། དེང་གི་དུས་སུ་ཡང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཕེལ་འགྱུར་དང་འགྲོགས་ནས། མཚན་ཉིད་རིག་པའི་དཔལ་ཡོན་གྱི་ཚད་མཐོ་སར་ཕྱིན་གྱིན་འདུག 

ཡིན་ན་ཡང་། སྔར་གྱི་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་དགག་བཞག་བྱས་ཟིན་པའི་གནད་དོན་ཞིག་བསྐྱར་དུ་གླེང་བ་ནི། དགོས་མེད་ཀྱི་རྙོག་གྲ་ལྷག་མ་ཞིག་མ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན། དེ་ནི་ཧ་ཅང་གུ་དོགས་ཀྱི་སེམས་ཁྲལ་ཞིག་ལས་མ་འདས་ཏེ། དེས་བསམ་གཞིག་གི་སྐྱེ་སྒོ་རྩ་ནས་གཅོད་ཅིང་། གནའ་དེང་རིག་གཞུང་ལ་བལྟ་བའི་བློ་མིག་ཡོངས་སུ་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་རོ། །

ཚུགས་ཐུབ་ཀྱི་ཤེས་རབ་དང་། རང་རྐྱ་འཕེར་བའི་སློབ་སྦྱོང་ཞེས་པ་ཡང་། གང་ལ་ཡང་མི་མཐུན་ཞིང་སུས་ཀྱང་མི་འདོད་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཅིག་འཛིན་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར། གང་ཞིག་བསླབས་པ་དེར་སྒྲོ་འདོགས་ཕུ་ཐག་ཆོད་པ་ཞིག་བྱུང་ན། ད་གཟོད་མ་འདྲ་བ་དང་དམིགས་གསལ་ཅན་ཞིག་ཏུ་བརྩི་བ་ཡིན་ནོ། །

སྐབས་དོན་ལ་འཇུག་ནས་བཤད་ན། ཟབ་མོ་དབུ་མའི་གཞུང་ལུགས་ནི། “རྩོད་སྒྲུབ་བསམ་གཞིགས་”ཀྱི་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་ཞིག་ཡིན་ལ། འདི་ནི་“རིག་པ་རང་མཚན”པ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་པའི་ལྟ་གྲུབ་སྟེ། གཏན་ཚིགས་ཆེན་པོ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ནས། མཐའ་བྲལ་གྱི་དོན་སྒྲུབ་བཞིན་ཡོད་པ་དང་། སྣ་མང་འཛམ་གླིང་ཤེས་རིག་གི་ཁྲོད་དུ། ཧ་ཅང་གཏིང་ཟབ་པའི་རིག་གཞུང་མ་ལག་འཐུས་ཚང་ཅན་དུ་གནས་ཡོད་པ་ཡིན།

དེ་ཡང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་དོན་ལས། གཞུང་གི་སྤྱི་ཁོག་ལ་རྒྱུས་ལོན་རགས་ཙམ་ཐུབ་པ་དང་། གནད་དོན་འགའ་ཞིག་ཁ་གསལ་དུ་ཡོང་བའི་དགེ་མཚན་ལ་གཟིགས་ནས། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་དོན་ལ་དཔྱད་གླེང་གནངས་ཡོད་ཅིང་། དེ་ལྟར་དཔྱད་འབྲས་ལ་གནའ་དང་དེང་གི་ཤོད་ཚུལ་ཅུང་ཟད་མི་མཐུན་པ་ཡོད།

སྤྱིར་བཏང་གི་གསུང་རྒྱུན་ལ། «རྩ་བ་ཤེས་རབ»ལ་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇུག་པས། བསྟན་བཅོས་འདི་ཉིད་ལ་དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་ཡོངས་སུ་གྲགས་ཤིང་། དེའེ་ཤེས་བྱེད་དུ་«འཇུག་པ་རང་འགྲེལ»ཁུངས་སུ་མཛད་ནས། “དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དབུ་མ་ལ་འཇུག་པར་རྩོམ་པར་འདོད་པས།”ཞེས་པ་དང་། “དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ལ་འཇུག་པ་འདི་སྦྱར་བ་ཡིན་ནོ། །”ཞེས་པའི་ལུང་འདི་དག་དྲངས་ཡོད།

སྐབས་འདིར་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཤེ་ན། རྩ་བ་ཤེས་རབ་(དབུ་མ་རྩ་བའི་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ཤེས་རབ)གོ་ཐོབ་ཀྱིས་འཇོག་རིགས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འགྲེལ་པར་རྩ་ཤེ་ཁུངས་སུ་མཛད་པ་ན་དབུ་མ་ལས་ཞེས་མང་དུ་བྱུང་བ་ལྟར། རྩ་ཤེ་ཉིད་ལ་གོ་དགོས་ཀྱི་གཞུང་གཞན་དག་མིན་པར་ཤེས་སླ་ཞེས་གསུངས།

འདི་ནི་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ཤོད་ཚུལ་ཞིག་ཡིན་ལ།  ཀར་ཊིཀ་ལས་ནི་“དབུ་མ་ལ་ཟབ་རྒྱས་ཀྱིས་འཇུག་པ་”གསུང་པ་ཙམ་ལས། རྒྱ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པ་ཚིག་ཟུར་ཙམ་ཡང་མ་གསུང་ལ། དབུ་མ་ཞེས་པ་ཡང་རྩ་ཤེར་ལ་ཟེར་བ་མ་ཡིན་པར། བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་དབུ་མ་ལ་ངོས་འཛིན་གནངས་ཡོད་པར་འདུག དེ་ཡང་བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་དབུ་མ་ལ་ཟབ་རྒྱས་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཆ་ནས། མཚན་བྱང་འདི་ཉིད་བཏགས་པ་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཏེ། “མཚན་ནམ་མིང་དེ་བརྗོད་བྱ་རྗོད་བྱེད་ཀྱི་གསུང་རབ་དེ་ལ་བཏགས་པའོ། །”ཞེས་དང་། དགོས་སོགས་ཆོས་བཞིའི་སྐབས། བསྟན་བཅོས་འདིའི་བརྗོད་བྱ་ལ་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་གྱི་དབུ་མ་ཁོ་ན་ལས། རྩ་ཤེར་སྐོར་གླེང་སློང་ཅི་ཡང་མ་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །

གང་ལྟར། ཀར་ཊིཀ་ལས་གསུང་ཚུལ་འདི་ལ། ཡང་ཡང་དཔྱད་རི་བ་འདུག་སྟེ། གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་འཇུག་ཅེས་སྨྲས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། རྩ་བ་ཤེས་རབ་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཐབས་བསྟན་ཡོད་མེད་ལ་འདོད་པ་གཅིག་མཐུན་དུ་མ་བྱུང་བས། ཀར་ཊིག་ཏུ་འདི་དག་བཏང་སྙོམས་སུ་བཞག་ནས། དགོངས་པ་དམིགས་གསལ་ཞིག་བཞེས་ཡོད་པ་མིན་ནམ་སྙམ། 

གཞི་རྩའི་ཆ་ནས་དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ནི་རྩ་བའི་ཚིག་འགྲེལ་མ་ཡིན་པར་དོན་འགྲེལ་ཡིན་པས། ཚིག་གི་ངོས་ནས་རྩ་ཤེར་དང་ཐད་ཀར་ཐོད་ཐུག་དགོས་པའི་ངེས་པ་མེད་ཀྱང་། རྒྱ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་འཇུག་ཅེས་པ་འདི་ཡང་བརྟག་དགོས་པའི་གནས་ཙམ་ལས། ལམ་སང་ཁས་བླངས་ན་འགྲིག་ཤག་ཤག་ཅིག་ནི་མིན་པར་ངེས།

དེང་གི་ཉམས་ཞིབ་པ་འགའ་རེས་དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ནི། མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་ཡིན་པ་ལས། རྩ་ཤེར་གྱི་འགྲེལ་པ་མ་ཡིན་ཞེས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་དམ་བཅའ་ལ་གནས་ཡོད་ངེས་སུ་འདུག་ཀྱང་། བདག་ལ་དཔྱད་ཡིག་གང་ཡང་མཇལ་བའི་སྐལ་པ་མ་བྱུང་། ཡིན་ན་ཡང་། བསྟན་བཅོས་འདི་ཉིད་མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པའི་འགྲེལ་བ་ཡིན་ཞེས་པ་ནི། མཁས་པའི་སྡེ་རུ་གསར་དུ་གྲགས་པ་ཙམ་མ་ཡིན་པར། སྔར་ནས་གོ་བོ་རབ་འབྱམས་པས་ཀྱང་ཞལ་བཞེས་མཛད་ཡོད་པར་འདུག

འོན་ཀྱང་། འདི་དག་གིས་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ལུང་རིགས་ཇི་ལྟར་འགོད་ཀྱིན་ཡོད་པ་མ་ངེས་ཀྱང་། གཙོ་ཆེར་མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ས་བཅུས་མཚོན་པའི་རྒྱ་ཆེན་ཐབས་ཀྱི་ཆ་མང་པོ་ཞིག་འཇུག་པར་བསྟན་ཡོད་ཕྱིར། རྒྱུ་མཚན་རགས་པ་འདི་ཙམ་འགོད་ཀྱིན་མེད་དམ་སྙམ།

སྤྱིར། རྩ་ཤེར་དང་འཇུག་པ་གཉིས་རྩ་འགྲེལ་ཡིན་པར་རླུང་ལྟར་གྲགས་ཀྱང་། ཞིབ་པར་བལྟས་ན་བརྟག་པར་བྱ་བའི་གཞི་ལས། ཟེར་སྒྲོས་ཙམ་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་བས་གནད་དོན་སེལ་མི་ནུས་སྟེ། ཕྱོགས་གཉིས་ཆར་རྒྱུ་མཚན་ངེས་ཅན་རེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་རང་གི་བསམ་ཚུལ་ལྟར་ན། དབུ་མ་འཇུག་པ་ནི་མདོ་སྡེ་ས་བཅུ་པ་དང་རྩ་ཤེར་གཉིས་ཆར་གྱི་འགྲེལ་པར་ཁས་བླངས་ན། རིགས་པ་དབང་ཙན་ཞིང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མང་བས། དེ་ལྟར་བདེ་བར་སེམས་སོ། །

མདོར་བསྡུས་ན། དབུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་མཚན་དོན་ནི། དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ལ་ཟབ་རྒྱས་ཀྱིས་འཇུག་པའི་ཆ་ནས་སམ། ཡང་ན་ཀར་ཊིག་ལྟར་དབུ་མ་ལ་ཟབ་རྒྱས་ཀྱིས་འཇུག་པ་གང་བཤད་ཀྱང་སྐབས་དོན་དང་འབྲེལ་ལོ། ། རྒྱ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཚུལ་ལ། འགའ་ཞིག་གིས་རིན་ཕྲེང་ལས་ཁ་སྐོང་དགོས་པར་གསུངས་ཀྱང་། གཟུ་བོའི་བློ་ཡིས་དཔྱད་ན་རྩ་ཤེར་ལ་རྒྱ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པར་མེད་དེ། དེར་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕྱོགས་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། ། དེས་ན་སྦྲུལ་ལ་རྐང་ལག་འབྲི་བའི་མཁས་ཉམས་བསྟན་པར་མི་བྱའོ། །

༈ ཞར་བྱུང་“དབུ་མ”་ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད། 

སྔོན་གྱི་ལོ་ཙཱ་རྣམས་ཀྱིས་“དབུས་མ”མ་གསུང་པར་“དབུ་མ”གསུང་པའི་རྒྱུ་མཚན་གང་ཡིན་གསལ་པོར་མ་ངེས་ཀྱང་། འདི་གཉིས་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་མིན་ལ་རྩོད་པ་མེད་ཅིང་། མདོར་ན་དབུས་ལ་གོ་རྒྱུ་ལས་གཞན་པའི་ནང་དོན་མི་འདྲ་པ་མེད། དབུས་ཞེས་པ་ནི་མཐའ་ལ་ལྟོས་ནས་བཞག་པའི་དཀྱིལ་ལ་གོ་དགོས་ཤིང་། ནང་པའི་ཆོས་གཞུང་ནས། འདུས་བྱས་རྟག་པ་དང་།ཟག་བཅས་བདེ་བ། ཆོས་རྣམས་བདག་ཏུ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་ནི་ཡོད་མཐའ་དང་། རྒྱུས་འབྲས་མེད་པ་དང་སྐྱེ་བ་སྔ་ཕྱི་མེད་པ། མྱང་འདས་མེད་པར་འདོད་པ་ནི་ཆད་མཐའ་ལ་ལྷུངས་བས།མཐའ་དེ་གཉིས་ལྟོས་ནས་དབུ་མ་འཇོག་པ་ནི་ཐུན་མོང་གི་བཤད་ཚུལ་ཡིན་ལ། བྱེ་བྲག་གྲུབ་མཐའ་སོ་སོའི་མཐའ་དང་དབུས་ནི་འཇོག་ཚུལ་གཏན་མི་འདྲ་བར་ཤེས་པར་བྱའོ། ། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས། “དབུ་མ”ཞེས་པའི་དོན། “འགོ་མ”དང་འདྲ་བ་ཡང་ཡོད་པས། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསེད་བཀྲོལ་བྱ་བའི་གནས་ཁོ་ན་ལས། བདག་གིས་རྨོངས་འཆར་ཙམ་གང་བྱུང་དུ་རྗོད་ཀྱང་ངལ་བ་འབྲས་མེད་དུ་སྣང་ངོ་། །

༢༠༢༢/༤/༢༩