འཆི་བདག་

འཆི་བདག་ཅེས་པ་ནི་བོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་དཔེ་ཚིག་ལ་སྤྱོད་པའི་ཐ་སྙད་ཅིག་ཡིན། འདི་ནི་འཆི་བ་ངེས་པ་དང་དུས་ངེས་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ་གོ་ཞིང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་རིང་ཐུང་ལ་དབང་བསྒྱུར་བ་དང་། ཚེ་སྲོག་འཕྲོག་པར་བྱེད་པའི་ཤུགས་ཤིག་ལ་སྤྱོད།
 ནང་དོན། 
འཆི་བདག་ཅེས་པ་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྲོག་གི་དབང་པོ་རང་དབང་མེད་པར་འཕྲོག་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཞིག་ལ་གོ་བར་བྱེད། "སྡུག་བསྔལ་སེལ་པས་དགའ་བ་སྒོམ་པ་ནི། ལས་ཉོན་གྱི་དབང་གིས་སྐྱེ་བའི་གནས་ཐ་དད་དུ་འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཚོགས་མ་ལུས་པའི་སྲོག་གི་དབང་པོ་རང་དབང་མེད་པར་འཕྲོག་པར་བྱེད་པའི་འཆི་བདག་གི་བདུད་རྨེག་མེད་དུ་འཇོམས་པར་བྱེད་ཅིང་"ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར།ཞེས་གསལ་བར་བཤད་ཡོད།
དེ་ཡང་འཆི་བདག་ཞེས་པ་ནི་བརྩེ་བ་སྙིང་རྗེ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། "འཆི་བདག་བརྩེ་བ་མེད་པ་ཞེས་པའི་དོན་ནི། དྲན་ཉེར། "བཟོད་པར་དཀའ་བའི་སྟོབས་པོ་ཆེ། །སེམས་སྟོབས་གཏུམ་པས་ཀུན་རྒྱུ་བ། །སོ་སོའི་འཇིགས་ཆེན་དུ་མ་ནི། །འཆི་བདག་ཅེས་ནི་བརྗོད་པ་ཡིན། །"ཞེས་གསུངས།

 དཔེ་མཚོན། 
འཆི་བདག་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་ནི་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དཔེ་མཚོན་གྱིས་འགྲེལ་བཤད་བྱེད། དཔེར་ན། ཉ་པ་དང་ཉ་རྒྱའི་དཔེ་མཚོན་ལ། "དཔེར་ན་ཉ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཉ་རྣམས་དེད་ནས་ཉ་རྒྱའི་ནང་དུ་བཙུད་ནས་གསོད་པ་ལྟར་ཆགས་སྡང་སོགས་ཉོན་མོངས་རྒྱ་བས་ཏེ་ཉ་རྒྱ་འཛིན་པའི་ཉ་བ་དང་འདྲ་བས་བཤོར་བའམ་དེད་ནས་ནི་ཁམས་གསུམ་འཁོར་བའི་སྐྱེ་བའི་རྒྱར་ཏེ་རྒྱ་མོ་ཆེ་བའི་ནང་དུ་ནི་ཆུད་པར་གྱུར་ནས་བཟུང་སྟེ་མགོ་གཅིག་ཏུ་ལུང་སྟོན་པ་འཆི་བས་ཁྱབ་པ་ཡིན་པས་འཆི་བདག་གཤིན་རྗེ་བརྩེ་བ་མེད་པའི་ཁར་ནི་སོང་སྟེ་ངེས་པར་འཆི་བར་གྱུར་པ་ཡིན་པ་ཅི་སྟེ་ད་དུང་ཁྱོད་ཀྱིས་མི་ཤེས་སམ་སྟེ་ཤེས་པར་བྱས་ནས་མྱུར་དུ་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །"མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཚིག་འགྲེལ་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། ཤིང་དཔར།ཞེས་གསུངས།
དེ་བཞིན་དུ་འགྲོན་པོ་དང་ལམ་སྒུག་གི་དཔེ་མཚོན་ལ། "དཔེར་ན་འགྲོན་པོ་རྣམས་རང་གསོད་པའི་དགྲས་ལམ་གཞན་བཀག་ནས་མདུན་ན་སྒུགས་ནས་བལྟས་པ་དང་འདྲ་བར་བདག་རང་ཡང་མི་འཆི་བར་འགྲོ་བའི་ལམ་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་ཀུན་ནས་བཀག་ནས་སུ་ཞེས་འགྲོ་ས་མེད་པར་བྱས་ནས་ནི་འཆི་བའི་ལམ་པོ་ཆེ་གཅིག་བུ་དེ་ན་འཆི་བདག་གཤིན་རྗེ་བརྩེ་བ་མེད་པ་དག་གིས་ནི་གསོད་པའི་དོན་དུ་སྒུགས་ནས་བལྟས་པ་བཞིན་དུ་ཡོད་"མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཚིག་འགྲེལ་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། ཤིང་དཔར།ཞེས་འཆི་བ་ལས་ཐར་ཐབས་མེད་པའི་ཚུལ་དཔེ་མཚོན་གྱིས་གོ་བདེ་བར་བཤད།
 འཆི་བདག་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས། 
འཆི་བདག་ཅེས་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་འཇོམ་དགོས་པའི་དགྲ་བོ་ཞིག་ཡིན། "འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་པས་དགའ་བ་སྒོམ་པ་ནི། ལས་ཉོན་གྱི་དབང་གིས་སྲིད་པ་རྒྱུད་ལྔར་སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་བཅད་ནས་བྱང་ཆུབ་དམ་པ་རྒ་ཤི་མེད་པར་སྟེར་བར་བྱེད་པའི་འཆི་མེད་ཀྱི་བདུད་རྩིའི་མཆོག་གམ་སྨན་ཆེན་པོ་བཅུད་ཀྱི་ལེན་མཆོག་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཉིད་ཡིན་ནོ། །"ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར།ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་འཆི་བདག་གི་གཉེན་པོ་ཡིན།
"བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རང་རང་གི་མོས་པ་དང་མཐུན་པར་ཆོས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མཐའ་ཡས་པའི་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པའི་འཆི་བདག་གི་བདུད་རྩ་བ་ནས་འཇོམས་ཤིང་འཆི་མེད་ཞི་བ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་བདུད་རྩི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཡིན་"མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཚིག་འགྲེལ་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། ཤིང་དཔར།ཞེས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་འཆི་བདག་གི་གཉེན་པོ་ཡིན་པ་གསལ་པོར་བཤད།
 མི་རྟག་པ་དང་འཆི་བདག 
འཆི་བདག་ཅེས་པ་ནི་མི་རྟག་པ་དང་ཟབ་མོའི་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡོད། "དུས་ནམ་ཞིག་ན་འཆི་བར་འགྱུར་ནའང་། དེ་རིང་ཁོ་ནར་སྡིག་པ་བཤགས་སུ་མི་ཁོམས་པས་དེའི་བར་དུ་འཆི་བར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམས་ནས་ཡིད་བརྟན་ནམ་ཡིད་ཆེས་བྱ་མི་རུང་བའི་འཆི་བདག་གི་བདུད་འདི་ནི་རང་གི་སྡིག་བཤགས་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བའི་མགོ་བརྩོམ་ཟིན་པ་བྱས་པ་དང་མ་བརྩོམ་པ་མ་བྱས་པ་ད་གདོད་བྱ་བར་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དང་དེ་སྒྲུབ་པའི་བར་དུ་མི་སྡོད་"མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ། སྤྱོད་འཇུག་གི་ཚིག་འགྲེལ་འཇམ་དབྱངས་བླ་མའི་ཞལ་ལུང་། ཤིང་དཔར།ཅེས་འཆི་བ་ངེས་པ་དང་དུས་ངེས་མེད་པའི་ཚུལ་བརྗོད།
"གནམ་ལྕགས་ཀྱི་ཐོག་མགོ་སྟེང་དུ་བབས་པ་བཞིན་དུ་གློ་བུར་དུ་འོང་བ་མ་ཤེས་པས་དགེ་ཆོས་བསྒྲུབ་ལོང་ཡོད་ཅིང་སྒྲུབ་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པའི་དུས་སུ་མ་བསྒྲུབས་པས་ད་ནི་དགེ་བའི་ལས་ཅི་ཡང་བྱར་མེད་"ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར།ཅེས་གློ་བུར་དུ་འཆི་བ་འོང་བའི་ཚུལ་བཤད།
 འཆི་བདག་ལས་ཐར་ཐབས་མེད་པ། 
འཆི་བདག་ཅེས་པ་ནི་ཐར་ཐབས་གང་ཡང་མེད་པ་ཞིག་ཡིན། སྐྱེས་རབས་ལས། "གང་དུ་གནས་ཀྱང་འཆི་བས་མི་ཚུགས་པའི། །ས་ཕྱོགས་དེ་ནི་གང་ནའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ནམ་མཁའ་ལ་མེད་རྒྱ་མཚོའི་གཏིང་ནའང་མེད། །རི་བོ་ཀུན་གྱི་ཕུག་ཏུ་ཞུགས་ཀྱང་མེད། །"ཅེས་གསུངས་སོ། །
 ལེ་ལོའི་གཉེན་པོ། 
འཆི་བདག་ལ་དྲན་པ་ནི་ལེ་ལོ་སྤོང་བའི་ཐབས་ཤིག་ཡིན། "འདི་ལྟར་འཆི་བ་མི་དྲན་པར་བག་མེད་པའི་དབང་གིས་གཉིད་རྨུགས་སོགས་ལ་དགའ་ཞིང་ཆགས་ནས་སྙོམ་ལས་ཀྱི་ལེ་ལོའི་ངང་དུ་དུས་འདའ་བ་ནི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ་གཅོད་པས་ཉེས་དམིགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་"ཐུབ་བསྟན་ཆོས་གྲགས། སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་ཡོན་ཏན་བུམ་བཟང་། ཤིང་དཔར།ཞེས་ལེ་ལོ་སྤོང་དགོས་པའི་རྒྱུ་མཚན་གསུངས།
 བསྡུས་དོན། 
འཆི་བདག་ཅེས་པ་ནི་བོད་ཀྱི་ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་སྲོག་རང་དབང་མེད་པར་འཕྲོག་པའི་ནུས་པ་ཞིག་ལ་གོ་བ་ཞིག་ཡིན། འདི་ནི་འཆི་བ་ངེས་པ་དང་དུས་ངེས་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གོ་བ་ལ་སྤྱད། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་འཆི་བདག་འཇོམ་ཐུབ་ཅིང་། འཆི་བདག་ལ་དྲན་པ་ནི་ལེ་ལོ་སྤང་ཞིང་བརྩོན་འགྲུས་སྐྱེད་པའི་ཐབས་ཤིག་ཡིན། མི་རྟག་པ་བསྒོམ་པ་དང་དགེ་བ་ལ་བརྩོན་པའི་དོན་དུ་འཆི་བདག་ལ་དྲན་པ་གལ་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན།

 ལུང་ཁུངས།