འཁོར་བ་

འཁོར་བ་(saṃsāra)ནི་ནང་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་གཞི་རྩའི་རྣམ་གཞག་གཅིག་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་མ་རིག་པ་དང་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་ལས་བསགས་ནས་སྲིད་པ་དྲུག་གི་ནང་དུ་རུས་མེད་དུ་སྐྱེ་ཞིང་འཆི་བ་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཁོར་བར་བྱེད་པའི་གནས་སྟངས་སོ། །
 སྒྲ་བཤད། 
རྒྱ་གར་སྐད་དུ་སཾ་ས་ར་(saṃsāra)ཞེས་པ་སྟེ། འཁོར་བ་ནི་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཁོར་བ་ལ་བྱའོ། །"བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ་ཚོགས་བསགས་ཤིང༌། མཐར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། འཁོར་བ་མ་སྟོངས་ཀྱི་བར་དུ་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བསམ་གྱི་མི་ཁྱབ་ཅིང༌། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མཛད་པའོ། །"ཀརྨ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེ། མདོ་སྡུད་པའི་འགྲེལ་པ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ། ཤོག་གྲངས་ ༣ཞེས་གསུངས།

 ངེས་ཚིག 
འཁོར་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་སེམས་ཅན་འཁོར་བའི་རྒྱུ་ནི་མ་རིག་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། "སེམས་ཅན་སོ་སྐྱེ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བདེན་ཞེན་གྱིས་ཡུལ་ལ་ཡོངས་སུ་རྟོག་ཅིང་དཔྱོད་པས་ཁམས་ཀྱི་ཟས་སོགས་ལ་འདུན་ཅིང་ཆགས་པས་འདོད་པར་བྱེད་ཅིང་། ངའོ་སྙམ་དུ་བདག་དང་ང་ཡིའོ་སྙམ་དུ་བདག་གིར་འཛིན་པས་འཁོར་བར་ཆགས་པའི་ཡིད་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་རྟག་ཏུ་འཁོར་བར་འཁོར་རོ། །"ཅོ་ནེ་གྲགས་པ་བཤད་སྒྲུབ། སྡུད་པའི་འགྲེལ་པ་རྒྱལ་བའི་དགོངས་གསལ། ཤོག་གྲངས་ ༤༡bཞེས་གསུངས།
རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་འཁོར་བའི་འཁོར་ཚུལ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཚུལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། "འདི་ལྟར་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་དང་སྐྱེ་བ་གསུམ་གྱི་ཚུལ་ཅན་རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་པོ་ལུ་གུ་རྒྱུད་དུ་བར་མེད་པར་འབྲེལ་ཏེ་མགལ་མེ་ལྟར་འཁོར་བའོ། །"འཇུ་མི་ཕམ། མདོ་སྡུད་པའི་འགྲེལ་པ་ཡུམ་གྱི་དགོངས་དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཇུག་པའི་ལེགས་བཤད། ཤོག་གྲངས་ ༣༧bཞེས་གསུངས།

 འཁོར་བའི་ངོ་བོ། 
སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་འཁོར་བ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། "འགྲོ་བ་འདི་དག་ནི་མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔའི་འདམ་བརྒལ་དཀའ་བ་ལ་ཆགས་ནས། ཉི་ཟླ་འཕུལ་བྱེད་གོ་ལའི་ང་གི་འཁོར་ལོ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་འཁོར་བ་ལྟ་བུའི་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་འཁྱམ་སྟེ།"ཅོ་ནེ་གྲགས་པ་བཤད་སྒྲུབ། སྡུད་པའི་འགྲེལ་པ་རྒྱལ་བའི་དགོངས་གསལ། ཤོག་གྲངས་ ༣༧b ཞེས་གསུངས།
སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་གནས་ལུགས་འཁོར་བ་ཡང་དོན་དམ་པར་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པ་མེད་ཅིང་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། "དེས་ན་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཡིན་པས་སྒྱུ་མའི་སྣང་བ་ལྟ་བུའི་སྲིད་པ་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་མི་མངོན་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱིས་ཀླས་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་སྤྱི་ཡི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཐ་སྙད་ཀྱི་ངོས་ནས་གསུངས་པའོ། །"ཅོ་ནེ་གྲགས་པ་བཤད་སྒྲུབ། སྡུད་པའི་འགྲེལ་པ་རྒྱལ་བའི་དགོངས་གསལ། ཤོག་གྲངས་ ༩༥bཞེས་གསུངས།

 དབྱེ་བ། 
རིགས་དྲུག་འཁོར་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་རིགས་དྲུག་ཏུ་དབྱེ་སྟེ། ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན། མི། དུད་འགྲོ། ཡི་དྭགས། དམྱལ་བ་བཅས་སོ། སློབ་དཔོན་སེངྒེ་བཟང་པོས། "འགྲོ་བ་དྲུག་པོ་དེ་དག་འཁོར་བའི་འཁོར་ལོར་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འཁྱམས་ཏེ་མི་བརྟན་པའི་ཕྱིར་རླུང་གི་འཁོར་ལོ་ལྟ་བུའོ། །"སློབ་དཔོན་སེངྒེ་བཟང་པོ། སྡུད་པའི་དཀའ་འགྲེལ། ཤོག་གྲངས་ ༦༨ཞེས་གསུངས།
ཁམས་གསུམ་ཁམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ན་འདོད་ཁམས་དང་གཟུགས་ཁམས། གཟུགས་མེད་ཁམས་གསུམ་དུ་དབྱེའོ། །"ཁམས་གསུམ་གྱི་རྒྱུ་ཉོན་མོངས་པ་གཉིས་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ལ་ཉན་ཐོས་ཞི་བ་ཕྱོགས་ཅིག་པ་ལྟར་དུ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའང་མིན།"ཀརྨ་པ་རང་བྱུང་རྡོ་རྗེ། མདོ་སྡུད་པའི་འགྲེལ་པ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ། ཤོག་གྲངས་ ༥༥ ཞེས་གསུངས།

 འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བའི་ཐབས། 
ལམ་གསུམ་འཁོར་བ་ལས་གྲོལ་བའི་ཐབས་ནི་ཉན་ཐོས་དང་རང་རྒྱལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་གསུམ་མོ། །"ཉན་ཐོས་དང་། རང་རྒྱལ་དང་། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་རྣམས་ལས་སྐལ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རུང་བ་ཞིག་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། 
།"སློབ་དཔོན་སེངྒེ་བཟང་པོ། སྡུད་པའི་དཀའ་འགྲེལ། ཤོག་གྲངས།༡༩ཞེས་གསུངས།
ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་འཁོར་བ་ལས་ཐར་བའི་མཆོག་གི་ཐབས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡིན་ཏེ། "འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་དབུགས་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིང་སྲིད་ཞིའི་མཐར་ལྷུང་བའི་འཇིགས་པ་མེད་དེ། ཉན་ཐོས་དགྲ་བཅོམ་པའི་ས་ལ་ལྷུང་བ་མ་ཡིན་རྐྱེན་རྟོགས་ཀྱི་ས་ལའང་ལྷུང་བ་མིན་ནོ། །"འཇུ་མི་ཕམ། མདོ་སྡུད་པའི་འགྲེལ་པ་ཡུམ་གྱི་དགོངས་དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཇུག་པའི་ལེགས་བཤད། ཤོག་གྲངས།༤༠aཞེས་གསུངས།

 འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མཉམ་པ་ཉིད། 
ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལྟ་གྲུབ་ཏུ་འཁོར་བ་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཉིས་དོན་དམ་པར་ཐ་དད་མེད་ཅིང་མཉམ་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། "གཉི་ག་མཉམ་པར་རྟོགས་པ་ནི་མི་སློབ་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། བསླབ་པར་བྱ་བ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །"སློབ་དཔོན་སེངྒེ་བཟང་པོ། སྡུད་པའི་དཀའ་འགྲེལ། ཤོག་གྲངས་ ༡༠༡ཞེས་གསུངས། "གང་གི་ཚེ་འགྲོ་བ་ཀུན་ལ་བྱམས་པ་ཆེན་པོས་བཟུང་བའི་སྒོ་ནས་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་བྱས་ནས། ཏིང་ངེ་འཛིན་དམ་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་མཚན་མ་མེད་པ་དང་སྨོན་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ལ་སྤྱོད་པ་ཡི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་པ་འབའ་ཞིག་པའི་དབྱིངས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཁོ་ན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེའམ། འདུས་བྱས་འཁོར་བ་པ་ཡིན་པར་གདགས་ནུས་པ་དེ་ནི་གནས་མེད་དོ། །"འཇུ་མི་ཕམ། མདོ་སྡུད་པའི་འགྲེལ་པ་ཡུམ་གྱི་དགོངས་དོན་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཇུག་པའི་ལེགས་བཤད། ཤོག་གྲངས་ ༧༤bཞེས་གསུངས།

 ལུང་ཁུངས།