བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ།

༄༅། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ (ལེགས་སྦྱར་དུ། बोधिचर्यावतारपञ्जिका  དབྱིན་ཇིའི་སྐད་དུ། Pañjikā on the Bodhicaryāvatāra) ཞེས་པ་འདི་ནི། རྒྱ་གར་གྱི་ནང་བསྟན་མཁས་པ་ཆེན་པོ་སློབ་དཔོན་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་བློ་གྲོས་ཀྱིས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། བསྟན་བཅོས་འདི་ནི་རྒྱལ་སྲས་ཞི་བ་ལྷས་མཛད་པའི་«བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་»ཞེས་པའི་རྩ་བའི་གཞུང་གི་འགྲེལ་པ་གྲགས་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་ལ། རྒྱ་གར་ནས་བོད་དུ་བསྒྱུར་བའི་སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་ཁག་ལས་ཆེས་རྒྱས་ཤོས་དང་གནད་དོན་ཟབ་ཤོས་སུ་བརྩི་བ་ཡིན། བསྟན་བཅོས་འདིས་སྤྱོད་འཇུག་གི་དགོངས་དོན་དབུ་མའི་ལྟ་བའི་སྒོ་ནས་གཏན་ལ་ཕབ་པར་མཛད་པས། བོད་ཀྱི་བཤད་གྲྭ་ཁག་ཏུ་ད་ལྟའི་བར་དུ་སློབ་གཉེར་གྱི་ཡིག་ཆ་གལ་ཆེན་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱེད་བཞིན་ཡོད།

 གཞུང་འདིའི་གནས་ཚུལ་གནད་བསྡུས། 

 མཛད་པ་པོའི་སྐོར། 
གཞུང་འདིའི་མཛད་པ་པོ་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜི་ཏ་ཆེན་པོ་སློབ་དཔོན་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་བློ་གྲོས་ (Prajñākaramati) ཡིན་ཞིང་། ཁོང་ནི་ཕལ་ཆེར་དུས་རབས་བཅུ་པའི་དུས་མཇུག་དང་བཅུ་གཅིག་པའི་དུས་འགོར་བྱོན་པའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡིན། ཁོང་ནི་མཁན་ཆེན་ཨ་ཏི་ཤའི་བླ་མ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པར་གྲགས་ཤིང་། སྐབས་དེའི་རྒྱ་གར་གྱི་གཙུག་ལག་སློབ་གཉེར་ཁང་ཆེན་པོ་བིཀྲམཤཱིལ་ (Vikramashila) སོགས་སུ་མདོ་སྔགས་ཀྱི་ཆོས་འཁོར་རྒྱ་ཆེར་བསྐོར་བའི་དབུ་མའི་སྲོལ་འཛིན་མཁས་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད།

 གཞུང་གི་ངོ་སྤྲོད། 
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ཞེས་པའི་མཚན་ལས་ཀྱང་གསལ། འདི་ནི་རྩ་བའི་གཞུང་གི་ཚིག་དོན་གོ་དཀའ་བ་དང་། ལུང་དང་རིགས་པའི་གནད་འགག་ཆེ་བའི་ས་རྣམས་ལ་དམིགས་བསལ་གྱིས་འགྲེལ་བཤད་རྒྱས་པར་མཛད་པའི་ “དཀའ་འགྲེལ་” (पञ्जिका, Pañjikā) ཞིག་ཡིན། འགྲེལ་པ་འདི་རྒྱ་གར་དུ་བཞུགས་པའི་སྤྱོད་འཇུག་གི་འགྲེལ་པ་ལས་ནང་དོན་ཆ་ཚང་ཞིང་། ལུང་འདྲེན་ཁུངས་བཙུན་པ། རིགས་ལམ་ཟབ་པའི་ཁྱད་ཆོས་དང་ལྡན་པས་ཤིན་ཏུ་གྲགས་ཆེ།

 ནང་དོན་དང་ཁྱད་ཆོས། 
གཞུང་འདིས་སྤྱོད་འཇུག་རྩ་བའི་ལེའུ་བཅུ་པོ་རིམ་པ་བཞིན་དུ་འགྲེལ་ཡོད། དེའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་འགའ་ཞིག་ནི།

 དབུ་མའི་ལྟ་བས་གཏན་ལ་ཕབ་པ། འགྲེལ་པ་འདིས་སྤྱོད་འཇུག་གི་དགོངས་པ་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་ལུགས་གཙང་མའི་སྒོ་ནས་འགྲེལ་བར་མཛད་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་སྤྱོད་འཇུག་གི་སྙིང་པོར་གྱུར་པའི་ལེའུ་དགུ་པ་ཤེས་རབ་ལེའུ་ལ་འགྲེལ་བཤད་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་མཛད་ཡོད་ཅིང་། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བ་དང་། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་གྱི་རྣམ་གཞག ཐལ་འགྱུར་བའི་རིགས་པའི་འགྲོས་བཅས་གསལ་ཞིང་རྒྱས་པར་བསྟན་ཡོད་པས། ཤེར་ལེའུའི་དགོངས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ལྡེ་མིག་ལྟ་བུར་བརྩི།
 ལུང་ཁུངས་རྒྱ་ཆེ་བ། སློབ་དཔོན་གྱིས་རང་གི་འགྲེལ་བཤད་ཀྱི་རྒྱབ་རྟེན་དུ་མདོ་སྡེ་དང་བསྟན་བཅོས་མང་པོའི་ལུང་འདྲེན་གནང་ཡོད། དཔེར་ན། «མདོ་སྡེ་དགོངས་པ་ངེས་འགྲེལ་» «ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་» «དབུ་མ་རྩ་བ་ཤེས་རབ་»སོགས་ཀྱི་ལུང་དྲངས་ནས་དོན་གྱི་གནད་ལ་དཔང་པོ་མཛད་ཡོད།
 གོ་སླ་ཞིང་གནད་ལ་འཁེལ་བ། དཀའ་འགྲེལ་ཞེས་པའི་མཚན་དང་མཐུན་པར་རྩ་བའི་ཚིག་གི་གོ་དཀའ་བའི་གནད་དང་། ཐ་སྙད་ཀྱི་ཁྱད་པར། ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་དཀའ་གནད་རྣམས་དམིགས་སུ་བཀར་ནས་འགྲེལ་བས་ན། སློབ་གཉེར་པས་སྤྱོད་འཇུག་གི་གཞུང་དོན་ཟབ་མོ་ལ་འཇུག་པར་ཤིན་ཏུ་ཕན།

 གཞུང་གི་ས་བཅད་དང་བསྡུས་དོན། 
འགྲེལ་པ་འདི་རྩ་བའི་གཞུང་«སྤྱོད་འཇུག་»གི་ལེའུ་དགུའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཏེ་བསྔོ་བ་ལེའུ་ལ་འགྲེལ་པ་མེད། བསྟན་འགྱུར་དུ་བཞུགས་པའི་གཞུང་ཚད་ནི་བམ་པོ་བཅུ་གསུམ་དང་ཤོ་ལོ་ཀ་སུམ་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད། ལེའུ་སོ་སོའི་བསྡུས་དོན་གཤམ་གསལ་ལྟར་ཡིན།

 ལེའུ་དང་པོ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་བཤད་པ། 

 འགྲེལ་པ་འདིས་ཐོག་མར་«སྤྱོད་འཇུག་»རྩ་བའི་མཆོད་བརྗོད་དང་རྩོམ་པར་དམ་བཅའ་བའི་ཚིག་དོན་རྣམས་ཞིབ་པར་བཀྲལ། དེ་ནས་དངོས་གཞི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ལམ་གྱི་སྙིང་པོ་ཡིན་པས། དེ་བསྐྱེད་པའི་ཕན་ཡོན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་རྣམས་དཔེ་དང་ལུང་གིས་རྒྱས་པར་བསྟན། སེམས་བསྐྱེད་དེ་ནི་སྡིག་པའི་སྟོབས་འཇོམས་པ་དང་བསོད་ནམས་རྒྱ་ཆེན་པོ་སྡུད་པའི་ཐབས་མཆོག་ཡིན་ཚུལ་གཏན་ལ་ཕབ།

 ལེའུ་གཉིས་པ། སྡིག་པ་བཤགས་པ། 

 བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་བའི་གེགས་སུ་གྱུར་པའི་སྡིག་སྒྲིབ་སྦྱོང་བའི་ཐབས་སུ་ཡན་ལག་བདུན་པའི་སྒོ་ནས་ཚོགས་བསགས་སྒྲིབ་སྦྱང་བྱེད་ཚུལ་རྒྱས་པར་བསྟན། དེ་ཡང་མཆོད་པ་འབུལ་བ་དང་། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ། སྡིག་པ་མཐོལ་བཤགས་བྱེད་པ། དགེ་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་བསྐུལ་བ། མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་གསོལ་བ་གདབ་པ་སོགས་སོ།

 ལེའུ་གསུམ་པ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ། 

 ཚོགས་བསགས་སྒྲིབ་སྦྱང་གིས་རྒྱུད་སྦྱངས་རྗེས། དངོས་གཞི་སྨོན་འཇུག་གི་སེམས་བསྐྱེད་ཚུལ་གྱི་ཆོ་ག་རྒྱས་པར་བསྟན། དེ་ཡང་སྨོན་པའི་སེམས་དང་འཇུག་པའི་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དཔེའི་སྒོ་ནས་གསལ་བར་བྱས་ཏེ། འགྲོ་བ་མ་ལུས་སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་བསྒྲལ་བའི་ཆེད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་དམ་བཅའ་བ་ནི་སེམས་གཟུང་བའི་སྙིང་པོ་ཡིན་པར་བསྟན།

 ལེའུ་བཞི་པ། བག་ཡོད་པ། 

 སེམས་བསྐྱེད་པའི་བསླབ་པ་བླངས་ནས་དེ་མི་ཉམས་པར་སྲུང་བའི་ཐབས་གཙོ་བོ་བག་ཡོད་བསྟེན་དགོས་པར་བསྟན། དེའང་རང་གི་སེམས་རྒྱུད་ལ་དུས་དང་རྣམ་པ་ཀུན་ཏུ་བརྟག་ཅིང་དཔྱད་དེ་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་དུ་མི་འགྲོ་བ་དང་། བསླབ་བྱ་ལས་མི་འདའ་བའི་དྲན་ཤེས་བསྟེན་དགོས་པའི་གདམས་པ་ཟབ་མོ་རྣམས་བསྟན།

 ལེའུ་ལྔ་པ། ཤེས་བཞིན་བསྲུང་བ། 

 བག་ཡོད་བསྟེན་པའི་ཐབས་ལམ་དངོས་ནི་ཤེས་བཞིན་བསྲུང་བ་ཡིན་པས། ལེའུ་འདིར་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་ལམ་ལ་ཤེས་བཞིན་གྱིས་ཇི་ལྟར་བརྟག་དཔྱད་བྱེད་ཚུལ་ཞིབ་པར་བསྟན། གཞུང་འདིས་སེམས་ནི་བྱ་བ་ཀུན་གྱི་རྩ་བ་ཡིན་པས་སེམས་བསྲུང་རྒྱུ་གལ་ཆེ་ཤོས་ཡིན་པར་ནན་བཤད་མཛད།

 ལེའུ་དྲུག་པ། བཟོད་པ་བསྟན་པ། 

 བྱང་ཆུབ་སྒྲུབ་པའི་གེགས་ཆེ་ཤོས་ནི་ཁོང་ཁྲོ་ཡིན་པས། དེ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་བཟོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་རྒྱས་པར་བསྟན། དེ་ཡང་གནོད་བྱེད་ལ་ཇི་མི་དགའ་བའི་བཟོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་དུ་ལེན་པའི་བཟོད་པ། ཆོས་ཟབ་མོ་ལ་ངེས་ཤེས་སྒོམ་པའི་བཟོད་པ་བཅས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་རྒྱུ་མཚན་དུ་མས་བསྟན།

 ལེའུ་བདུན་པ། བརྩོན་འགྲུས་བསྟན་པ། 

 དགེ་བའི་བྱ་བ་ལ་སྤྲོ་བ་མེད་པའི་ལེ་ལོ་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་བརྩོན་འགྲུས་བསྟེན་ཚུལ་བསྟན། འདིར་ལེ་ལོའི་རྒྱུ་དང་དབྱེ་བ། དེ་སྤོང་བའི་ཐབས་སུ་འདུན་པ་དང་། ང་རྒྱལ། དགའ་བ། དོར་བ་སྟེ་སྟོབས་བཞིའི་སྒོ་ནས་གོ་ཆའི་བརྩོན་འགྲུས་དང་། སྦྱོར་བའི་བརྩོན་འགྲུས། ཆོག་མི་ཤེས་པའི་བརྩོན་འགྲུས་བཅས་ཉམས་སུ་ལེན་ཚུལ་བསྐུལ།

 ལེའུ་བརྒྱད་པ། བསམ་གཏན་བསྟན་པ། 

 སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གནས་པའི་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བསྒོམ་ཚུལ་བསྟན། ལེའུ་འདིའི་གནད་འགག་གཙོ་བོ་ནི་བདག་གཅེས་འཛིན་སྤངས་ནས་གཞན་གཅེས་འཛིན་སྒོམ་པའི་ཐབས་ཁྱད་པར་ཅན། བདག་དང་གཞན་མཉམ་པ་དང་། བདག་དང་གཞན་བརྗེ་བའི་བསམ་གཏན་བསྒོམ་ཚུལ་རྒྱས་པར་བསྟན་པ་དེ་ཡིན།

 ལེའུ་དགུ་པ། ཤེས་རབ་བསྟན་པ། 

 འདི་ནི་གཞུང་འདིའི་སྙིང་པོ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞིང་། དོན་དམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྒྱས་པར་བསྟན་ཡོད། ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་དང་། དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བའི་རིགས་པའི་ལམ་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་གྲུབ་པས་སྟོང་པར་སྒྲུབ་ཚུལ་ཞིབ་རྒྱས་སུ་བསྟན། སློབ་དཔོན་ཤེར་འབྱུང་བློ་གྲོས་ཀྱི་དཀའ་འགྲེལ་གྱིས་ལེའུ་འདིའི་དགོངས་དོན་ཟབ་མོ་འགྲེལ་བར་མཛད་པས་ཁྱད་པར་དུ་གྲགས།

 བོད་དུ་དར་ཚུལ། 
བསྟན་བཅོས་འདི་བོད་དུ་ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤ་དང་། ན་ཚོ་ལོ་ཙཱ་བ་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་བ་སོགས་ཀྱིས་ཐོག་མར་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་པར་གྲགས། དེ་རྗེས་ལོ་ཙཱ་བ་མང་པོས་ཞུས་དག་གནང་སྟེ་བོད་ཀྱི་བསྟན་འགྱུར་ནང་དུ་བཞུགས་སུ་གསོལ། དེ་ནས་བཟུང་བོད་ཀྱི་ཆོས་བརྒྱུད་ཆེན་པོ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་ཡོངས་ཀྱིས་གཞུང་འདི་ལ་གཞི་བཅོལ་ནས་སྤྱོད་འཇུག་གི་བཤད་ཁྲིད་གནང་སྲོལ་དར། ལྷག་པར་དུ་དགེ་ལུགས་པའི་གདན་ས་ཆེན་པོ་གསུམ་གྱི་སྤྱོད་འཇུག་སློབ་གཉེར་གྱི་སྐབས་སུ་གཞུང་འདི་ནི་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་ཡིག་ཆ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན།

 གཞུང་འདིའི་གལ་གནད། 

 རྒྱ་གར་མཁས་པའི་དགོངས་པ་མཚོན་པ། འགྲེལ་པ་འདི་ནི་སྤྱོད་འཇུག་ལ་འགྲེལ་པ་མཛད་པའི་རྒྱ་གར་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་ཇི་བཞིན་མཚོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཡིན།
 ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་ལྡེ་མིག འདིས་ཞི་བ་ལྷའི་ལྟ་བ་དབུ་མ་ཐལ་འགྱུར་བ་ཡིན་པར་གསལ་པོར་བསྒྲུབས་ཡོད་པས། སྤྱོད་འཇུག་གི་ལྟ་བའི་ཆ་ལ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མཁན་ཚོར་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ།
 བོད་ཀྱི་བཤད་སྲོལ་གྱི་འབྱུང་ཁུངས། རྗེ་ཙོང་ཁ་པ་ཆེན་པོས་«བྱང་ཆུབ་ལམ་རིམ་ཆེན་མོ་»དང་། རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན་གྱིས་«སྤྱོད་འཇུག་རྣམ་བཤད་»མཛད་སྐབས་སུའང་གཞུང་འདི་ལ་ཁུངས་གཙོ་བོར་བཅོལ་ཡོད་པས། བོད་ཀྱི་མཁས་གྲུབ་རིམ་བྱོན་གྱི་སྤྱོད་འཇུག་འགྲེལ་བའི་བཤད་སྲོལ་ཕལ་མོ་ཆེའི་འབྱུང་ཁུངས་ལྟ་བུར་གྱུར་ཡོད།

མདོར་ན། «བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དཀའ་འགྲེལ་»འདི་ནི་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་སེམས་བསྐྱེད་དང་། བསླབ་བྱ། ལྟ་བ་བཅས་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་སྟོན་པའི་སྤྱོད་འཇུག་གི་དགོངས་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པའི་འགྲེལ་པ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། རྒྱ་བོད་མཁས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་བར་དུ་ཟམ་པ་ལྟ་བུའི་ནུས་པ་ཐོན་པའི་བསྟན་བཅོས་ཤིག་ཀྱང་ཡིན།

 ད་དུང་གཟིགས། 

 ཞི་བ་ལྷ།
 བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ།
 ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་བློ་གྲོས།
 དབུ་མ་པ།
 བསྟན་འགྱུར།
 ཨ་ཏི་ཤ།

 དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ། 

 སྡེ་དགེ་བསྟན་འགྱུར། དབུ་མ།  ལ། (La)
 རྒྱལ་ཚབ་དར་མ་རིན་ཆེན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྣམ་བཤད་རྒྱལ་སྲས་འཇུག་ངོགས།
 མཁན་པོ་ཀུན་དཔལ་བསོད་ནམས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་འགྲེལ་པ་ལེགས་བཤད་རབ་གསལ་ནོར་བུའི་སྒྲོན་མེ།
 Sweet, M. J. (trans.) & Tatz, M. (ed.). (2017). The Complete Bodhicaryāvatāra with the Pañjikā of Prajñākaramati. Shambhala Publications.